สมชาย วงศ์สวัสดิ์

สมชาย วงศ์สวัสดิ์ ม.ป.ช. ม.ว.ม. ร.จ.พ.
สมชาย ใน พ.ศ. 2551
นายกรัฐมนตรีไทย คนที่ 26
ดำรงตำแหน่ง 18 กันยายน – 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 (2 เดือน 14 วัน)
กษัตริย์	พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร
รอง	ดูรายชื่อ ชวรัตน์ ชาญวีรกูล ชวลิต ยงใจยุทธ สมพงษ์ อมรวิวัฒน์ โอฬาร ไชยประวัติ สนั่น ขจรประศาสน์
ก่อนหน้า	สมัคร สุนทรเวช
ถัดไป	อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ (นายกรัฐมนตรี) ชวรัตน์ ชาญวีรกูล (รักษาการ)
รองนายกรัฐมนตรี
ดำรงตำแหน่ง 6 กุมภาพันธ์ – 24 กันยายน พ.ศ. 2551 (7 เดือน 18 วัน)
นายกรัฐมนตรี	สมัคร สุนทรเวช
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม
ดำรงตำแหน่ง 24 กันยายน – 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 (2 เดือน 8 วัน)
นายกรัฐมนตรี	ตนเอง
ก่อนหน้า	สมัคร สุนทรเวช
ถัดไป	ประวิตร วงษ์สุวรรณ
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ
ดำรงตำแหน่ง 6 กุมภาพันธ์ – 24 กันยายน พ.ศ. 2551 (7 เดือน 18 วัน)
นายกรัฐมนตรี	สมัคร สุนทรเวช
รัฐมนตรีช่วย	บุญลือ ประเสริฐโสภา พงศกร อรรณนพพร
ก่อนหน้า	วิจิตร ศรีสอ้าน
ถัดไป	ศรีเมือง เจริญศิริ
หัวหน้าพรรคพลังประชาชน
รักษาการ
ดำรงตำแหน่ง 30 กันยายน – 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 (2 เดือน 2 วัน)
ก่อนหน้า	สมัคร สุนทรเวช (หัวหน้าพรรค)
ถัดไป	ยงยุทธ วิชัยดิษฐ (พรรคเพื่อไทย)
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแบบบัญชีรายชื่อ
ดำรงตำแหน่ง 23 ธันวาคม พ.ศ. 2550 – 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 (11 เดือน 9 วัน)
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด	31 สิงหาคม พ.ศ. 2490 อำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช ประเทศไทย
พรรคการเมือง	เพื่อไทย (2553–2561, 2563–2567, 2568–ปัจจุบัน)
การเข้าร่วม พรรคการเมืองอื่น	พลังประชาชน (2550–2551) เพื่อธรรม (2561–2563)
คู่สมรส	เยาวภา ชินวัตร (สมรส 2521)
บุตร	ยศชนัน ชินณิชา ชยาภา
ลายมือชื่อ

สมชาย วงศ์สวัสดิ์ ม.ป.ช. ม.ว.ม. (เกิด 31 สิงหาคม พ.ศ. 2490) ชื่อเล่น ชาย เป็นนักการเมืองชาวไทย นายกรัฐมนตรีไทยคนที่ 26 อดีตรองนายกรัฐมนตรี อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ในรัฐบาลสมัคร สุนทรเวช อดีตผู้พิพากษา อดีตปลัดกระทรวงยุติธรรม และอดีตปลัดกระทรวงแรงงาน ในขณะที่ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีนั้นเขาและคณะรัฐมนตรีไทย คณะที่ 58 ไม่ได้ปฏิบัติหน้าที่ในทำเนียบรัฐบาล เนื่องจากพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย ยังคงยึดพื้นที่ไว้ตั้งแต่สมัยรัฐบาลสมัคร สุนทรเวช โดยใช้ท่าอากาศยานดอนเมืองเป็นที่ทำการแทน

ประวัติ

สมชาย เกิดเมื่อวันที่ 31 สิงหาคม พ.ศ. 2490 ชื่อเล่น ชาย ที่ตำบลสวนขัน อำเภอฉวาง (ปัจจุบันคือ อำเภอช้างกลาง) จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นบุตรของเจิมและดับ วงศ์สวัสดิ์ สมชายสำเร็จการศึกษาชั้นต้นที่จังหวัดนครศรีธรรมราช ชั้นมัธยมจากโรงเรียนอำนวยศิลป์ สำเร็จนิติศาสตรบัณฑิต มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เมื่อ พ.ศ. 2513 ต่อมาปี 2516 เข้าศึกษาต่อเนติบัณฑิตไทย (นบท.) สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา เมื่อ 2539 ปริญญาบัตร หลักสูตรป้องกันราชอาณาจักร วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร รุ่นที่ 38 และในปี 2545 รัฐประศาสนศาสตร์ มหาบัณฑิต หลักสูตรการจัดการภาครัฐและภาคเอกชนมหาบัณฑิต สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) ต่อมาในปี พ.ศ. 2555 ได้รับพระราชทานปริญญาบริหารธุรกิจดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ (การจัดการ) จากมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา

ชีวิตส่วนตัว สมรสกับเยาวภา วงศ์สวัสดิ์ ซึ่งเป็นน้องสาวของทักษิณ ชินวัตร นายกรัฐมนตรีคนที่ 23 มีบุตร 3 คน คือ

1. ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ (เชน) อดีตรองอธิการบดีฝ่ายวิจัย มหาวิทยาลัยมหิดล และกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ (ด้านการบริหารจัดการและทรัพยากรบุคคล) ในคณะกรรมการสำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (องค์การมหาชน) อดีตศาสตราจารย์สาขาวิชาวิศวกรรมชีวการแพทย์ คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล และบุคคลที่ได้รับเสนอชื่อเป็นนายกรัฐมนตรีไทยลำดับที่ 1 ของพรรคเพื่อไทย ในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2569 สมรสกับนันทกานต์ ศิลป์เสวีกุล บุตรสาวของวิโรจน์ และภาวิณี ศิลป์เสวีกุล เมื่อวันที่ 8 สิงหาคม พ.ศ. 2558
2. ชินณิชา วงศ์สวัสดิ์ (เชียร์) อดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดเชียงใหม่ เขต 1 เจ้าของธุรกิจอสังหาริมทรัพย์หลายแห่ง รวมถึงบริษัท แอสคอน คอนสตรักชั่น จำกัด ผู้รับเหมาก่อสร้างท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ต่อมาในปี พ.ศ. 2544 เยาวภาเปิดบริษัท สตรอง พอยต์ เอ็นเตอร์เทนเมนต์ จำกัด (Strong Point Entertainment) ดำเนินธุรกิจผลิตและจัดจำหน่ายดนตรี (ค่ายเพลง) เพื่อออกอัลบั้มแรกให้ชยาภา บุตรสาวคนสุดท้อง ใช้ชื่อว่า เชอรี่ ซีเครท ซี (Cherry - SECRET C)
3. ชยาภา วงศ์สวัสดิ์ (เชอรี่)

การงาน

หลังจากสำเร็จการศึกษาแล้วสอบบรรจุเข้าเป็นผู้ช่วยผู้พิพากษา กระทรวงยุติธรรม เมื่อ พ.ศ. 2517 ต่อมาได้เป็นผู้ช่วยผู้พิพากษาประจำกระทรวง พ.ศ. 2518 ผู้พิพากษาศาลแขวงเชียงใหม่ พ.ศ. 2519 จากนั้นได้เลื่อนตำแหน่งเป็นผู้พิพากษาศาลจังหวัดเชียงใหม่ พ.ศ. 2520 แล้วจึงย้ายไปเป็นผู้พิพากษาศาลจังหวัดเชียงราย พ.ศ. 2526 จากนั้นย้ายไปเป็นผู้พิพากษาหัวหน้าศาลจังหวัดพังงา พ.ศ. 2529 ต่อมาได้เป็นผู้พิพากษาหัวหน้าศาลคดีเด็กและเยาวชนจังหวัดระยอง พ.ศ. 2530 ย้ายไปเป็นผู้พิพากษาหัวหน้าศาลจังหวัดชลบุรี พ.ศ. 2531 ย้ายไปเป็นผู้พิพากษาหัวหน้าศาลจังหวัดนนทบุรี พ.ศ. 2532 ย้ายไปเป็นผู้พิพากษาหัวหน้าคณะในศาลอาญาธนบุรี พ.ศ. 2533 เลื่อนตำแหน่งผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 3 พ.ศ. 2536 ย้ายไปเป็นผู้พิพากษาหัวหน้าคณะในศาลอุทธรณ์ภาค 2 พ.ศ. 2540

ต่อมาได้เลื่อนตำแหน่งที่สูงขึ้นเป็นรองปลัดกระทรวงยุติธรรม ฝ่ายวิชาการ พ.ศ. 2541 หลังจากนั้นได้ย้ายไปเป็นรองปลัดกระทรวงยุติธรรม ฝ่ายบริหาร พ.ศ. 2542 หลังจากนั้นได้เลื่อนตำแหน่งสูงสุดเป็นปลัดกระทรวงยุติธรรม 11 พ.ย. 2542 หลังจากนั้นจึงย้ายไปเป็นปลัดกระทรวงแรงงาน 8 มีนาคม 2549 และได้ลาออกจากราชการในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2550

นอกจากนี้ยังดำรงตำแหน่งประธานกรรมการสภาวิจัยแห่งชาติสาขานิติศาสตร์ พ.ศ. 2542–2549

• กรรมการเนติบัณฑิตยสภา
• ประธานคณะกรรมการตรวจสอบทรัพย์สินผู้เกี่ยวข้องกับยาเสพติดให้โทษ
• กรรมการการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.)
• กรรมการบริษัทผลิตไฟฟ้า จำกัด (มหาชน)
• กรรมการธนาคารกรุงไทย จำกัด (มหาชน)
• กรรมการ บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน)
• กรรมการบริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน)
• กรรมการบริษัทไทยออยล์ จำกัด (มหาชน)
• กรรมการคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด (ป.ป.ส.)
• กรรมการคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (ป.ป.ง.)
• กรรมการคณะกรรมการกฤษฎีกา
• กรรมการคณะกรรมการนโยบายตำรวจแห่งชาติ (ก.ต.ช.)
• กรรมการคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ (ก.ตร.)
• กรรมการคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (กพ.)
• กรรมการคณะกรรมการอัยการ (กอ.)
• กรรมการคณะกรรมการตุลาการ
• กรรมการคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารแห่งชาติ
• กรรมการสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล

การดำรงตำแหน่งทางการเมือง

ในปี พ.ศ. 2550 เป็นรองหัวหน้าพรรคพลังประชาชน ต่อมาใน พ.ศ. 2551 เป็นรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ และในวันที่ 9 กันยายน พ.ศ. 2551 ได้รับเลือกจากคณะรัฐมนตรีให้เป็นผู้ปฏิบัติหน้าที่แทนนายกรัฐมนตรี

17 กันยายน 2551 ได้รับการเลือกจากสภาผู้แทนราษฎรให้ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีคนที่ 26 ของประเทศไทย โดยผลการลงคะแนนปรากฏว่าสมชาย วงศ์สวัสดิ์ ได้ 298 เสียง ส่วนอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะได้ 163 เสียง งดออกเสียง 5 เสียง ทำให้สมชาย ได้รับคะแนนเสียงเกินกึ่งหนึ่งตามรัฐธรรมนูญ จึงได้รับความเห็นชอบให้ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีคนที่ 26 ของประเทศไทย

วันที่ 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 ธีรยุทธ บุญมี อาจารย์ประจำคณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ แถลงข่าวถึงสถานการณ์ทางการเมือง ที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ พร้อมทั้ง ตั้งฉายารัฐบาลสมชาย วงศ์สวัสดิ์ นายกรัฐมนตรี ว่าเป็น รัฐบาล "ชายกระโปรง"

วันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 เวลา 12.30 น. ศาลรัฐธรรมนูญอ่านคำวินิจฉัยคดียุบพรรคพลังประชาชน พรรคชาติไทย และพรรคมัชฌิมาธิปไตย อันเนื่องมาจากกรณีทุจริตการเลือกตั้งของยงยุทธ ติยะไพรัช จากพรรคพลังประชาชน มณเฑียร สงฆ์ประชา จากพรรคชาติไทย และสุนทร วิลาวัลย์ จากพรรคมัชฌิมาธิปไตย ภายหลังบรรหาร ศิลปอาชา หัวหน้าพรรคชาติไทย และอนงค์วรรณ เทพสุทิน หัวหน้าพรรคมัชฌิมาธิปไตย แถลงด้วยวาจาเสร็จสิ้นแล้ว โดยไม่รอพรรคพลังประชาชนไม่ได้ส่งตัวเข้าแถลงปิดคดีแต่อย่างใด

โดยในส่วนของพรรคพลังประชาชน ศาลรัฐธรรมนูญมติเอกฉันท์ 9 ต่อ 0 วินิจฉัยให้ยุบพรรคพลังประชาชน และเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของหัวหน้าพรรคและกรรมการบริหารพรรคเป็นระยะเวลา 5 ปี (รวม 37 คน) ทำให้สมชาย วงศ์สวัสดิ์ ในฐานะรักษาการหัวหน้าพรรคพลังประชาชน ต้องพ้นจากตำแหน่งนายกรัฐมนตรีโดยปริยาย

ในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2557 เขาได้สมัครรับเลือกตั้งในระบบบัญชีรายชื่อ สังกัดพรรคเพื่อไทย ลำดับที่ 2

เครื่องราชอิสริยาภรณ์

สมชาย ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งในและต่างประเทศ ดังนี้

• พ.ศ. 2540 – เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นสูงสุด มหาปรมาภรณ์ช้างเผือก (ม.ป.ช.)
• พ.ศ. 2535 – เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นสูงสุด มหาวชิรมงกุฎ (ม.ว.ม.)
• พ.ศ. 2542 – เหรียญจักรพรรดิมาลา (ร.จ.พ.)
• พ.ศ. 2551 – เหรียญลูกเสือสดุดี ชั้นที่ 1

เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ

• เปรู : พ.ศ. 2551 – เครื่องอิสริยาภรณ์พระอาทิตย์แห่งเปรู ชั้นเบญจมาภรณ์

อ้างอิง

• รัฐบาลไทย สมชาย วงศ์สวัสดิ์
• ประวัติปลัดกระทรวงแรงงาน เก็บถาวร 2008-01-30 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน

แหล่งข้อมูลอื่น

• ประวัติสมชาย วงศ์สวัสดิ์ จากเว็บไซต์ศูนย์ข้อมูลนักการเมือง - ThaisWatch.com
• สมชาย วงศ์สวัสดิ์- ศูนย์ข้อมูลการเมืองไทย เก็บถาวร 2008-09-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน

ก่อนหน้า		สมชาย วงศ์สวัสดิ์		ถัดไป
สมัคร สุนทรเวช		นายกรัฐมนตรีไทย คนที่ 26 (ครม. 58) (18 กันยายน พ.ศ. 2551 – 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551)		อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ
สมัคร สุนทรเวช		รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม (ครม. 58) (24 กันยายน พ.ศ. 2551 – 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551)		พลเอก ประวิตร วงษ์สุวรรณ
วิจิตร ศรีสอ้าน		รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ (ครม. 57) (6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2551 – 24 กันยายน พ.ศ. 2551)		ศรีเมือง เจริญศิริ
สมัคร สุนทรเวช		หัวหน้าพรรคพลังประชาชน (30 กันยายน พ.ศ. 2551 – 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551)		ยงยุทธ วิชัยดิษฐ (ในนามพรรคเพื่อไทย)