พิธีประสาทปริญญาบัตร

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช พระราชทานปริญญาบัตร แก่สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ในพิธีประจำปีการศึกษา 2520 ที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

พิธีประสาทปริญญาบัตร หรือในภาษาสากลคือ พิธีสำเร็จการศึกษา (อังกฤษ: Graduation ceremony) เป็นพิธีการพิเศษซึ่งสถาบันอุดมศึกษาจัดขึ้นเพื่อมอบปริญญาบัตรแก่บัณฑิตผู้สำเร็จการศึกษาประจำปีอย่างเป็นทางการ โดยเริ่มจัดให้มีขึ้นในต่างประเทศมาก่อน เช่นสหรัฐอเมริกาหรือหลายประเทศในทวีปยุโรป ต่อมาประเทศไทยจึงเริ่มรับเอาประเพณีดังกล่าวเข้ามา โดยกราบบังคมทูลเชิญพระมหากษัตริย์ เพื่อเสด็จพระราชดำเนินไปทรงเป็นประธาน จึงบัญญัติศัพท์ให้เรียกว่า พิธีพระราชทานปริญญาบัตร ทั้งนี้ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2544 จนถึงปัจจุบัน พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้พระบรมวงศ์เสด็จแทนพระองค์ ภายหลังมีสถาบันอุดมศึกษาจัดพิธีอย่างเดียวกันโดยมิได้กราบบังคมทูลเชิญพระมหากษัตริย์ หรือกราบทูลเชิญพระบรมวงศ์เสด็จพระราชดำเนิน หรือทูลเชิญพระอนุวงศ์เสด็จไปทรงเป็นประธาน จึงบัญญัติเป็นศัพท์เรียกขึ้นใหม่ว่า พิธีประสาทปริญญาบัตร

พิธีพระราชทานปริญญาบัตร[แก้]

พิธีพระราชทานปริญญาบัตร มีขึ้นเป็นครั้งแรกในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งเสด็จพระราชดำเนินไปพระราชทานปริญญาบัตรแก่บัณฑิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเมื่อวันที่ 25 ตุลาคม พ.ศ. 2473[1] และปฏิบัติสืบต่อกันมา โดยในรัชกาลปัจจุบัน พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชเสด็จพระราชดำเนินไปพระราชทานปริญญาบัตรด้วยพระองค์เองเป็นประจำทุกปี ต่อมาในสมัยหลัง ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระบรมวงศ์คือ สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณ์วลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตน์ราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี และพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชาทินัดดามาตุ เสด็จแทนพระองค์

พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว[แก้]

พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินี เสด็จพระราชดำเนินพระราชทานปริญญาบัตร ณ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เมื่อ พ.ศ. 2473

พิธีพระราชทานปริญญาบัตร เกิดขึ้นเป็นครั้งแรกเมื่อวันที่ 25 ตุลาคม พ.ศ. 2473 โดยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินี เสด็จมาพระราชทานปริญญาบัตรแก่เวชบัณฑิต (แพทยศาสตรบัณฑิต) ของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ณ ตึกบัญชาการ (อาคารมหาจุฬาลงกรณ์ในปัจจุบัน) ในครั้งนั้น ทางมหาวิทยาลัยกราบทูลเชิญพระบรมวงศานุวงศ์ เรียนเชิญเสนาบดี และข้าราชการชั้นผู้ใหญ่ ตลอดจนส่งหนังสือเชิญผู้แทนจากหน่วยงานต่าง ๆ รวม 11 แห่ง อาทิ กรมยุทธศึกษาทหารบก กรมยุทธศึกษาทหารเรือ สภากาชาดสยาม วชิรพยาบาล มหามงกุฎราชวิทยาลัย ราชบัณฑิตยสภา และโรงเรียนกฎหมาย เป็นต้น มาร่วมพิธีด้วย

ในพิธีดังกล่าว มหาอำมาตย์เอก พระวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยลาภพฤฒิยากร ทูลเกล้าฯ ถวายฉลองพระองค์ครุยบัณฑิตพิเศษแด่พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว จากนั้น พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวพระราชทานครุยกิตติมศักดิ์บัณฑิตชั้นโท (หรือมหาบัณฑิตในปัจจุบัน) ทางวิทยาศาสตร์แก่พระยาภะรตราชา ผู้บัญชาการจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยในขณะนั้น และบัณฑิตชั้นเอก (หรือดุษฎีบัณฑิตในปัจจุบัน) แก่ศาสตราจารย์ นายแพทย์ เอ.จี. เอลลิส คณบดีคณะแพทยศาสตร์ในขณะนั้น แล้วพระราชทานปริญญาบัตรแก่เวชบัณฑิตจำนวน 34 คน ในจำนวนนั้น 18 คนมาจากปีการศึกษา 2471 และ 16 คนจากปีการศึกษา 2472 เสร็จแล้ว พระราชทานพระบรมราโชวาท และเสด็จพระราชดำเนินกลับ

ต่อมา สภาจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเสนอให้กระทรวงธรรมการ (กระทรวงศึกษาธิการ) กราบบังคมทูลขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตว่า "มหาวิทยาลัยขอพระบรมราชานุญาตสงวนธรรมเนียมนี้ไว้คือ ถือว่าการพระราชทานปริญญาบัตรเป็นการหน้าพระที่นั่ง หากเสด็จไม่ได้ ก็จะเป็นการถวายปริญญาต่อพระบรมฉายาสาทิสลักษณ์ และรับพระราชทานปริญญาบัตรจากผู้แทนพระองค์" เมื่อพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงทราบแล้วก็พระราชทานพระบรมราชานุญาตตามนั้น ธรรมเนียมนี้จึงสืบต่อมาจนปัจจุบัน[1]

พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล[แก้]

พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดลเสด็จพระราชดำเนินพระราชทานปริญญาบัตร ณ มหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์ ในวันที่ 23 เมษายน พ.ศ. 2489

ในระหว่างเสด็จฯ นิวัตประเทศไทย เป็นครั้งที่สอง พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดลเสด็จฯ ไปพระราชทานปริญญาบัตรแก่บัณฑิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเมื่อวันที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2489 ซึ่งเป็นการพระราชทานปริญญาบัตรครั้งแรกในรัชสมัยของพระองค์[2] และเมื่อวันที่ 23 เมษายน เสด็จฯ พระราชทานปริญญาบัตรแก่บัณฑิตมหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์ (มหาวิทยาลัยมหิดล) เป็นครั้งสุดท้ายในรัชสมัย โดยในครั้งนั้น มีพระราชประสงค์ให้ผลิตแพทย์เพิ่มขึ้นให้เพียงพอแก่ประชาชน เพราะขณะนั้นมหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์รับนักศึกษาแพทย์ได้เพียงปีละ 50 คน ต่อมาจึงก่อตั้งโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์หรือคณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในปัจจุบัน เพื่อรองรับการผลิตแพทย์เพิ่มตามพระราชประสงค์ดังกล่าว[3]

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช[แก้]

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชเริ่มพระราชทานปริญญาบัตรแก่สถาบันอุดมศึกษาต่าง ๆ ของรัฐตั้งแต่ปี พ.ศ. 2493 เป็นต้นมา หนังสือพิมพ์เคยคำนวณว่า หากเสด็จพระราชดำเนินพระราชทานปริญญาบัตร 490 ครั้ง ประทับนั่งครั้งละประมาณ 3 ชั่วโมง เท่ากับทรงยื่นพระหัตถ์พระราชทานใบปริญญาบัตร 470,000 ครั้ง จึงมีผู้กราบบังคมทูลขอพระราชทานให้ทรงลดการพระราชทานลง โดยเสนอให้พระราชทานปริญญาบัตรเฉพาะระดับมหาบัณฑิตขึ้นไปเท่านั้น แต่มีพระราชกระแสตอบว่า ทรง "เสียเวลายื่นปริญญาบัตรให้บัณฑิตคนละ 6-7 วินาทีนั้น แต่ผู้ได้รับนั้นมีความสุขเป็นปี ๆ เปรียบกันไม่ได้เลย"[4] นอกจากนี้ ทรงเห็นว่า การพระราชทานปริญญาบัตรสำหรับผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาบัณฑิตมีความสำคัญ เนื่องจากบางคนอาจไม่มีโอกาสศึกษาต่อในระดับมหาบัณฑิตและดุษฎีบัณฑิต ดังนั้นจึงมีรับสั่งว่า "จะพระราชทานปริญญาบัตรแก่บัณฑิตปริญญาตรีไปจนกว่าจะไม่มีแรง"[4] พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชเสด็จพระราชดำเนินพระราชทานปริญญาบัตรด้วยพระองค์เองเป็นระยะเวลามากกว่า 50 ปี จนกระทั่งปี พ.ศ. 2544 จึงต้องยุติพระราชกิจในการนี้ลง ด้วยพระชนมายุมากขึ้นประกอบกับทรงพระประชวร จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระบรมวงศ์เสด็จแทนพระองค์

ผู้แทนพระองค์[แก้]

ปัจจุบัน (ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2544) พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้พระบรมวงศ์เสด็จแทนพระองค์ไปในการพระราชทานปริญญาบัตรประจำปีของสถาบันอุดมศึกษาต่าง ๆ โดยประดับธงชาติไทย ธงประจำพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช และธงประจำพระองค์ในพระบรมวงศ์ซึ่งเสด็จแทนพระองค์ เมื่อผู้แทนพระองค์เสด็จไปถึง ให้บรรเลงเพลงสรรเสริญพระบารมี ส่วนพระแท่นหน้าพระเก้าอี้ที่ประทับ ให้ทอดผ้าทิพย์อันประดับด้วยพระครุฑพ่าห์เพื่อสื่อความหมาย เสมือนเสด็จพระราชดำเนินไปด้วยพระองค์เอง โดยพระบรมวงศ์ที่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เสด็จแทนพระองค์ ได้แก่

สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร พระราชทาน
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ หอประชุมใหญ่ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช อาคารอเนกนิทัศน์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
อำเภอปากเกร็ด จังหวัดนนทบุรี
มหาวิทยาลัยสวนดุสิต อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์ หอประชุมมหาวชิราลงกรณ มหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร
อำเภอเมืองสกลนคร จังหวัดสกลนคร
มหาวิทยาลัยราชภัฏ
เขตภาคกลาง อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร เขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ หอประชุมมหาวชิราลงกรณ มหาวิทยาลัยราชภัฎสกลนคร
อำเภอเมืองสกลนคร จังหวัดสกลนคร
เขตภาคเหนือ หอประชุมทีปังกรรัศมีโชติ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่
ศูนย์แม่ริม อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่
เขตภาคใต้ หอประชุมวชิราลงกรณ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี อำเภอเมืองสุราษฎร์ธานี จังหวัดสุราษฎร์ธานี

สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา เจ้าฟ้ามหาจักรีสิรินธร รัฐสีมาคุณากรปิยชาติ สยามบรมราชกุมารี พระราชทาน
จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย หอประชุมจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เขตปทุมวัน กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี อาคารเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบพระชนมพรรษา มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี
อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี
มหาวิทยาลัยมหิดล มหิดลสิทธาคาร มหาวิทยาลัยมหิดล ศาลายา
อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม
มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง หอประชุมสมเด็จย่า มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง
อำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ หอประชุม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี อาคารสุรพัฒน์ 2 มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี
อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา
มหาวิทยาลัยขอนแก่น ศูนย์ประชุมอเนกประสงค์กาญจนาภิเษก มหาวิทยาลัยขอนแก่น
อำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น
มหาวิทยาลัยรามคำแหง หอประชุมพ่อขุนรามคำแหงมหาราช มหาวิทยาลัยรามคำแหง
เขตบางกะปิ กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ อาคารกีฬา 1 มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ อำเภอองครักษ์ จังหวัดนครนายก มหาวิทยาลัยทักษิณ หอประชุมเฉลิมพระเกียรติ มหาวิทยาลัยทักษิณ วิทยาเขตพัทลุง อำเภอป่าพะยอม จังหวัดพัทลุง
มหาวิทยาลัยนเรศวร อาคารอเนกประสงค์ มหาวิทยาลัยนเรศวร อำเภอเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ อาคารเฉลิมพระเกียรติ มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์
อำเภอเมืองนราธิวาส จังหวัดนราธิวาส
มหาวิทยาลัยศิลปากร ศูนย์ศิลปวัฒนธรรมเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา มหาวิทยาลัยศิลปากร
วิทยาเขตพระราชวังสนามจันทร์ อำเภอเมืองนครปฐม จังหวัดนครปฐม
มหาวิทยาลัยนครพนม ศาลาประชาคมยงใจยุทธ ศาลากลางจังหวัดนครพนม
อำเภอเมืองนครพนม จังหวัดนครพนม
มหาวิทยาลัยบูรพา หอประชุมธำรง บัวศรี มหาวิทยาลัยบูรพา อำเภอเมืองชลบุรี จังหวัดชลบุรี มหาวิทยาลัยพะเยา หอประชุมพญางำเมือง มหาวิทยาลัยพะเยา อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา
มหาวิทยาลัยมหาสารคาม อาคารพลศึกษา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร
สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง หอประชุมเจ้าพระยาสุรวงษ์ไวยวัฒน์ (วร บุนนาค) สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง เขตลาดกระบัง กรุงเทพมหานคร สถาบันเทคโนโลยีปทุมวัน ห้องประชุมสวัสดิวัดนวิศิษฎ์ อาคารเฉลิมพระเกียรติ สถาบันเทคโนโลยีปทุมวัน เขตปทุมวัน กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค เขตบางนา กรุงเทพมหานคร สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ หอประชุมเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา
สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ เขตบางกะปิ กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ สถาบันบัณฑิตพัฒนศิลป์ โรงละครแห่งชาติ เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล
ธัญบุรี หอประชุมราชมงคล มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี
อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี
ศรีวิชัย ศูนย์ประชุมนานาชาติฉลองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา[5]
กรุงเทพ
ตะวันออก
พระนคร
รัตนโกสินทร์
สุวรรณภูมิ
ล้านนา
อีสาน

สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี พระราชทาน
มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ อาคารจักรพันธ์เพ็ญศิริ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตบางเขน เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ หอประชุมใหญ่ อาคารไทยบุรี มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์
อำเภอท่าศาลา จังหวัดนครศรีธรรมราช
มหาวิทยาลัยแม่โจ้ ศูนย์กีฬากาญจนาภิเษก รัชกาลที่ 9 มหาวิทยาลัยแม่โจ้
อำเภอสันทราย จังหวัดเชียงใหม่
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ศูนย์ประชุมนานาชาติฉลองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา
สถาบันการพลศึกษา
วิทยาเขตกรุงเทพ อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร วิทยาเขตยะลา อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร
วิทยาเขตกระบี่ วิทยาเขตลำปาง
วิทยาเขตชลบุรี วิทยาเขตศรีสะเกษ
วิทยาเขตชัยภูมิ วิทยาเขตสมุทรสาคร
วิทยาเขตชุมพร วิทยาเขตสุโขทัย
วิทยาเขตเชียงใหม่ วิทยาเขตสุพรรณบุรี
วิทยาเขตตรัง วิทยาเขตอ่างทอง
วิทยาเขตเพชรบูรณ์ วิทยาเขตอุดรธานี
วิทยาเขตมหาสารคาม

พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชาทินัดดามาตุ ประทาน
สถาบันพระบรมราชชนก
สถาบันสมทบมหาวิทยาลัยมหิดล สถาบันสมทบมหาวิทยาลัยขอนแก่น
วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี กรุงเทพฯ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ขอนแก่น
ชัยนาท นครราชสีมา
จักรีรัช สรรพสิทธิประสงค์
พระพุทธบาท สุรินทร์
ราชบุรี อุดรธานี
สระบุรี วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม
สุพรรณบุรี สถาบันสมทบมหาวิทยาลัยเชียงใหม่
นนทบุรี วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี เชียงใหม่
วิทยาลัยพยาบาลพระจอมเกล้า เพชรบุรี นครลำปาง
สถาบันสมทบมหาวิทยาลัยบูรพา พะเยา
วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ชลบุรี สถาบันสมทบมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
วิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี สงขลา
วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร ขอนแก่น นครศรีธรรมราช
ชลบุรี สุราษฎร์ธานี
ตรัง ตรัง
พิษณุโลก ยะลา
สุพรรณบุรี สถาบันสมทบมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา
อุบลราชธานี วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร ยะลา
รวมทั้งหลักสูตรต่อเนื่อง จากสถาบันสมทบข้างต้น, ประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง ด้านวิทยาศาสตร์สุขภาพ และประกาศนียบัตร หลักสูตรกระทรวงสาธารณสุข ของวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีทั้ง 27 แห่ง,
วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธรทั้ง 7 แห่ง และวิทยาลัยเทคโนโลยีทางการแพทย์และสาธารณสุขกาญจนาภิเษก ซึ่งอยู่ในสังกัดกระทรวงสาธารณสุข ประกอบพิธี ณ อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร

มหาวิทยาลัยเอกชน[แก้]

สำหรับมหาวิทยาลัยเอกชน พระบรมวงศ์จะเสด็จเป็นการส่วนพระองค์ตามคำกราบทูลเชิญของมหาวิทยาลัย โดยเมื่อเสด็จถึงสถานที่ประกอบพิธี ให้บรรเลงเพลงมหาชัย ส่วนพระแท่นหน้าพระเก้าอี้ที่ประทับ ไม่ต้องทอดผ้าทิพย์ เนื่องจากมิใช่การเสด็จแทนพระองค์ ปัจจุบันมหาวิทยาลัยเอกชนหลายแห่งจัดพิธีพระราชทานและประทานปริญญาบัตรดังนี้


สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี พระราชทาน
สถาบันบัณฑิตศึกษาจุฬาภรณ์ อาคารสถาบันบัณฑิตศึกษาจุฬาภรณ์ เขตหลักสี่ กรุงเทพมหานคร

ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี พระราชทาน
มหาวิทยาลัยรัตนบัณฑิต อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยกรุงเทพธนบุรี ณ อาคารชาญชัย อะเคเดียม มหาวิทยาลัยกรุงเทพธนบุรี เขตทวีวัฒนา กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยเฉลิมกาญจนา ณ อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยวงษ์ชวลิตกุล ณ หอประชุมมหาวิทยาลัยวงษ์ชวลิตกุล อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา
มหาวิทยาลัยพิษณุโลก ณ หอประชุมอนุสรณ์ 100 ปี มหาวิทยาลัยพิษณุโลก อำเภอเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก วิทยาลัยในเครือไทยเทค
(พระราชทานประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง)
ณ ห้องบัวหลวงแกรนด์รูม อาคาร ดร.สุข พุคยาภรณ์ มหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตบางเขน เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยเจ้าพระยา[6] ณ เจ้าพระยาคอนเว็นชั่นฮอลล์ ศูนย์ประชุมมหาวิทยาลัยเจ้าพระยา อำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์ มหาวิทยาลัยสยาม ณ ห้องเจ้าพระยา อาคารชุมพรเขตอุดมศักดิ์ หอประชุมกองทัพเรือ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยราชพฤกษ์ ณ อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยศรีปทุม
(ระดับมหาบัณฑิตและดุษฎีบัณฑิต)
ณ ห้องบัวหลวงแกรนด์รูม อาคาร ดร.สุข พุคยาภรณ์ มหาวิทยาลัยศรีปทุม วิทยาเขตบางเขน เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยปทุมธานี ณ อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยนอร์ท-เชียงใหม่ ณ หอประชุมมหาวิทยาลัยนอร์ท-เชียงใหม่ อำเภอหางดง จังหวัดเชียงใหม่
มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์
(ดุษฎีบัณฑิต)[7]
ณ อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ ณ ห้องประชุมเอราวัณ มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ วิทยาเขตสะพานใหม่ เขตสายไหม กรุงเทพมหานคร หรือ ห้องปทุมรัตน์ อาคารหอสมุดประวัติรุ่งเรือง มหาวิทยาลัยนอร์ทกรุงเทพ วิทยาเขตรังสิต อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี
มหาวิทยาลัยอีสเทิร์นเอเชีย[8] ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ เขตคลองเตย กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ[9] ณ หอประชุมอเนกประสงค์ มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ อำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น
มหาวิทยาลัยนานาชาติแสตมฟอร์ด[10] ณ หอประชุมมหาวิทยาลัยนานาชาติแสตมฟอร์ด อำเภอชะอำ จังหวัดเพชรบุรี วิทยาลัยเชียงราย ณ ณ อาคารเฉลิมพระเกียรติ วิทยาลัยเชียงราย อำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย

พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชาทินัดดามาตุ ประทาน
มหาวิทยาลัยคริสเตียน ณ หอประชุม มหาวิทยาลัยคริสเตียน อำเภอเมืองนครปฐม จังหวัดนครปฐม มหาวิทยาลัยเวสเทิร์น ณ อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยเกริก ณ อาคารใหม่สวนอัมพร เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยธนบุรี ณ หอประชุมใหญ่ อาคารอเนกประสงค์และบัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยธนบุรี เขตหนองแขม กรุงเทพมหานคร
มหาวิทยาลัยหาดใหญ่ ณ อาคารศูนย์กีฬาและกิจการนักศึกษา มหาวิทยาลัยหาดใหญ่ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา วิทยาลัยนครราชสีมา ณ โรงละครแห่งชาติภาคตะวันออกเฉียงเหนือ กรมศิลปากร อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา
วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม ณ ห้องเจ้าพระยา อาคารชุมพรเขตอุดมศักดิ์ หอประชุมกองทัพเรือ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร มหาวิทยาลัยนานาชาติเอเชีย-แปซิฟิก ณ หอประชุมมหาวิทยาลัยนานาชาติเอเชีย-แปซิฟิก อำเภอมวกเหล็ก จังหวัดสระบุรี

หมายเหตุ มหาวิทยาลัยเอกชนบางแห่งในบางปีอาจมีการเปลี่ยนแปลงพระบรมวงศานุวงศ์ผู้พระราชทานปริญญาบัตร หรือผู้ประสาทปริญญาบัตร

พิธีประสาทปริญญาบัตร[แก้]

พิธีประสาทปริญญาบัตร หรือในภาษาสากลคือ พิธีสำเร็จการศึกษา (อังกฤษ: Graduation ceremony) เป็นพิธีการพิเศษซึ่งสถาบันอุดมศึกษาจัดขึ้นเพื่อมอบปริญญาบัตรแก่บัณฑิตผู้สำเร็จการศึกษาประจำปีอย่างเป็นทางการ โดยเริ่มจัดให้มีขึ้นในต่างประเทศมาก่อน ต่อมาประเทศไทยจึงเริ่มรับเอาประเพณีดังกล่าวเข้ามา ซึ่งจะเรียกชื่อดังกล่าวข้างต้น ในกรณีที่สถาบันอุดมศึกษาจัดขึ้นโดยมิได้กราบบังคมทูลเชิญพระมหากษัตริย์ หรือกราบทูลเชิญพระบรมวงศ์เสด็จพระราชดำเนิน หรือทูลเชิญพระอนุวงศ์เสด็จไปทรงเป็นประธาน

สถานที่ประสาทปริญญาบัตร[แก้]

มหาวิทยาลัย สถานที่ ประธานในพิธี
มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย หอประชุมใหญ่ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์เกษม วัฒนชัย องคมนตรี
มหาวิทยาลัยศรีปทุม
ระดับปริญญาบัณฑิต (ปริญญาตรี)
อาคาร 1-4 ศูนย์นิทรรศการและการประชุมอิมแพค เมืองทองธานี อำพล เสนาณรงค์ องคมนตรี
มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ ห้องประชุมปรีดี พนมยงค์ ชั้น 6 อาคารเฉลิมพระเกียรติ มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์
มหาวิทยาลัยเกษมบัณฑิต อาคารเกษมพฤกษา มหาวิทยาลัยเกษมบัณฑิต วิทยาเขตร่มเกล้า ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์เกษม วัฒนชัย องคมนตรี
มหาวิทยาลัยกรุงเทพ ห้องเพลนารี ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยกรุงเทพ
มหาวิทยาลัยอัสสัมชัญ ห้องเพลนารี ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยอัสสัมชัญ
มหาวิทยาลัยรังสิต อาคารนันทนาการ มหาวิทยาลัยรังสิต
(เฉพาะปีการศึกษา 2555-2556 ห้องรอยัลจูปิเตอร์บอลรูม อาคารชาเลนเจอร์
ศูนย์นิทรรศการและการประชุมอิมแพค เมืองทองธานี)
พลอากาศเอก กำธน สินธวานนท์ องคมนตรี
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค นายกสภามหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร
วิทยาลัยทองสุข อาคารใหม่ สวนอัมพร แก้วขวัญ วัชโรทัย เลขาธิการพระราชวัง
มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ หอประชุมใหญ่ มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ อธิการบดีมหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ
มหาวิทยาลัยราชธานี อาคารเฉลิมพระเกียรติ ฉลองสิริราชสมบัติครบ 60 ปี มหาวิทยาลัยราชธานี พลอากาศเอก กำธน สินธวานนท์ องคมนตรี
วิทยาลัยเซาธ์อีสบางกอก หอรัชมงคล สวนหลวง ร.9 พลอากาศเอก กำธน สินธวานนท์ องคมนตรี
สถาบันเทคโนโลยีไทย-ญี่ปุ่น หอรัชมงคล สวนหลวง ร.9 นายกสภาสถาบันเทคโนโลยีไทย-ญี่ปุ่น
มหาวิทยาลัยกรุงเทพสุวรรณภูมิ อาคารมหาวิทยาลัยกรุงเทพสุวรรณภูมิ เขตลาดกระบัง กรุงเทพมหานคร อธิการบดีมหาวิทยาลัยกรุงเทพสุวรรณภูมิ
มหาวิทยาลัยการจัดการและเทคโนโลยีอีสเทิร์น ลานเอนกประสงค์ มหาวิทยาลัยการจัดการและเทคโนโลยีอีสเทิร์น อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี อธิการบดีมหาวิทยาลัยการจัดการและเทคโนโลยีอีสเทิร์น
มหาวิทยาลัยตาปี อาคารบริหารมหาวิทยาลัยตาปี อำเภอเมือง จังหวัดสุราษฎร์ธานี ศาสตราจารย์พิเศษ อรรถนิติ ดิษฐอำนาจ องคมนตรี
มหาวิทยาลัยชินวัตร อาคารเรียนรวมมหาวิทยาลัยชินวัตร อำเภอสามโคก จังหวัดปทุมธานี นายกสภามหาวิทยาลัยชินวัตร
มหาวิทยาลัยเซนต์จอห์น โรงเรียนนานาชาติเซนต์จอห์น เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร นายกสภามหาวิทยาลัยเซนต์จอห์น
มหาวิทยาลัยเนชั่น อัฒจันทร์กลางแจ้ง มหาวิทยาลัยเนชั่น ลำปาง ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์เกษม วัฒนชัย องคมนตรี
มหาวิทยาลัยพายัพ อาคารสายธารธรรม มหาวิทยาลัยพายัพ อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ อธิการบดีมหาวิทยาลัยพายัพ
มหาวิทยาลัยฟาร์อีสเทอร์น อาคาร 1 มหาวิทยาลัยฟาร์อีสเทอร์น อำเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์เกษม วัฒนชัย องคมนตรี
มหาวิทยาลัยภาคกลาง ณ ห้องประชุมเฉลิมพระเกียรติ 1 อาคารเฉลิมพระเกียรติ มหาวิทยาลัยภาคกลาง อำเภอเมือง จังหวัดนครสวรรค์ นายอําพล เสนาณรงค์ องคมนตรี

ดูเพิ่ม[แก้]

อ้างอิง[แก้]

  1. 1.0 1.1 พิธีพระราชทานปริญญาบัตรครั้งแรกแห่งกรุงสยาม
  2. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย : พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล
  3. มูลนิธิอานันทมหิดล : ความเป็นมาและวัตถุประสงค์
  4. 4.0 4.1 อมิตา อริยอัชฌา, ครองใจคน : หลากเหตุผลที่คนไทยรักในหลวง, บลิสสิเนส, 2548
  5. [1]
  6. ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี เสด็จไปในการพระราชทานปริญญาบัตรแก่ผู้สำเร็จการศึกษาฯ จากมหาวิทยาลัยเจ้าพระยา ประจำปีการศึกษา 2551
  7. พระราชกิจทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี ๒๐ เมษายน ๒๕๕๖
  8. ประธานกรรมการ บริษัทไทยเบฟเวอเรจฯ และประธานทีซีซีกรุ๊ป รับพระราชทานปริญญาศิลปศาสตรดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ ด้านบริหารธุรกิจ
  9. ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี พระราชทานปริญญาบัตรแก่ผู้สำเร็จการศึกษาจากมหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ประจำปีการศึกษา 2551
  10. ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญาสิริวัฒนาพรรณวดี พระราชทานปริญญาบัตรแก่ผู้ที่สำเร็จการศึกษาจากมหาวิทยาลัยนานาชาติแสตมฟอร์ด ประจำปีการศึกษา 2550