เมืองศรีสัชนาลัย

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

เมืองศรีสัชนาลัย


ศรีสัชนาลัยเป็นชื่อเมืองที่เคยมีความเจริญรุ่งเรืองแห่งหนึ่งของประเทศไทย ปัจจุบันมีความสำคัญในฐานะที่เป็นแหล่งศึกษาทางโบราณคดีและประวัติศาสตร์ของชาติ ผนวกกับเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มเมืองมรดกโลก World Heritage ที่ประกอบด้วยสุโขทัย กำแพงเพชรและศรีสัชนาลัย

ปัจจุบันเมืองศรีสัชนาลัยมีสถานะเป็นอุทยานประวัติศาสตร์ บริเวณที่เคยเป็นเมืองเก่ามาก่อนครอบคลุมพื้นที่ตำบลศรีสัชนาลัย ตำบลท่าชัย ตำบลหนองอ้อ และบางส่วนของตำบลสารจิตร ในพื้นที่เขตอำเภอศรีสัชนาลัย จังหวัดสุโขทัย

ความหมายของชื่อเมือง : ศรีสัชนาลัยเป็นภาษาสันสกฤต มีความหมายว่า "ถิ่นที่อยู่ของผู้มีวงศ์สกุลอันดี" หรือ "ที่อยู่ของคนดี" ศรี + สัชชน + อาลัย ศรี แปลว่า ดี เป็นศิริมงคล สัชชน แปลว่า ผู้ดี อาลัย แปลว่า ที่อยู่อาศัย ถิ่นฐาน มีการสันนิษฐานจากนักประวัติศาสตร์และโบราณคดีว่า ศรีสัชนาลัยเป็นชื่อที่พ่อขุนศรีอินทราทิตย์ปฐมกษัตริย์ราชวงศ์พระร่วงเป็นผู้สถาปนานาม

เนื่องจากแต่เดิมเมืองศรีสัชนาลัยมีนามว่า "เชลียง" (ชะ-เลียง) เป็นชื่อแต่ดั้งเดิมของเมืองนี้ ซึ่งมีความเก่าแก่ ก่อนที่จะสถาปนาเมืองสุโขทัยเป็นศูนย์กลางรัฐ เชลียง เป็น คำสมาส ระหว่างคำไทยและสันสกฤต ชล + เวียง = ชะ - เลียง ชล แปลว่า น้ำ , เวียง แปลว่า เมือง รวมความหมายก็คือ เมืองน้ำ สอดคล้องต้องรับกับสภาพทางภูมิศาสตร์ที่ตั้งจริงของเมือง ซึ่งมีแม่น้ำยมไหลโอบล้อมรอบจบเกือบจะเป็นเกาะ โดยมีวัดพระศรีรัตนมหาธาตุเชลียงราชวรวิหาร ( พระปรางค์ ) เป็นศูนย์กลางเมือง

เอกสารพงศาวดารจีนเรียกเมืองเชลียงว่า "เฉิงเหลียง" คู่กับเมือง "หลอหู" หรือ ละโว้ หรือลพบุรีในปัจจุบัน เชลียง สุโขทัยก่อนราชวงศ์พระร่วงและละโว้ เป็นเมืองร่วมสมัยขอมเรืองอำนาจในเขตแดนไทย ผ่านประสบการณ์ ติดต่อสัมพันธ์กัน มีหลักฐานทางโบราณคดียุคนั้นยืนยันหลายประการ