พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร
กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร.jpg

พระนาม พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมลาสเลอสรรค์ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร
พระอิสริยยศ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 4
ฐานันดรศักดิ์ พระองค์เจ้า
ราชวงศ์ ราชวงศ์จักรี
ข้อมูลส่วนพระองค์
ประสูติ 3 พฤศจิกายน พ.ศ. 2399
สิ้นพระชนม์ 13 พฤศจิกายน พ.ศ. 2474 (75 ปี)
พระบิดา พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
พระมารดา เจ้าจอมมารดาเที่ยง
หม่อม หม่อมวาศน์ กมลาสน์ ณ อยุธยา
หม่อมส้มจีน กมลาสน์ ณ อยุธยา
หม่อมไป๋ กมลาสน์ ณ อยุธยา
พระบุตร 27 พระองค์

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร มีพระนามเดิมว่า พระองค์เจ้ากมลาสน์เลอสรรค์ เป็นพระราชโอรสพระองค์ที่ 27 ในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาเที่ยง ประสูติเมื่อวันจันทร์ เดือน 12 ขึ้น 6 ค่ำ ปีมะโรงอัฐศก จ.ศ. 1218 ตรงกับวันที่ 3 พฤศจิกายน พ.ศ. 2399

พระองค์เจ้ากมลาสน์เลอสรรค์ ทรงรับราชการในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อครั้งฉลองกรุงรัตนโกสินทร์ 100 ปี เมื่อพ.ศ. 2425 พระองค์เจ้ากมลาสน์เลอสรรค์ ทรงรับหน้าที่ซ่อมปรับปรุงเครื่องประดับประดา เครื่องศิลา กระถางต้นไม้ ประดับพระอารามวัดพระศรีรัตนศาสดาราม

พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาพระองค์เจ้ากมลาสน์เลอสรรค์ ทรงกรมเป็น กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร กำกับราชการกรมช่างหล่อ

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร ทรงประทับอยู่ที่วัง บริเวณสี่กั๊กพระยาศรี ใกล้โรงพักสำราญราษฎร์ และสิ้นพระชนม์ในสมัยรัชกาลที่ 7 เมื่อวันศุกร์ เดือน 12 ขึ้น 4 ค่ำ ปีมะแม ตรีศก จ.ศ. 1293 ตรงกับวันที่ 13 พฤศจิกายน พ.ศ. 2474 พระชันษาได้ 75 ปี มีพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพเมื่อวันที่ 16 มีนาคม พ.ศ. 2476 ณ พระเมรุ วัดเทพศิรินทราวาส[1]

พระโอรสและพระธิดา[แก้]

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากมลาสเลอสรรค์ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร ทรงเป็นต้นราชสกุลกมลาสน์ มีหม่อมที่ปรากฏนาม 3 ท่าน ได้แก่

  1. หม่อมวาศน์ (สกุลเดิม: คชเสนี) ธิดาขุนพราหมณ์
  2. หม่อมส้มจีน
  3. หม่อมไป๋

โดยมีพระโอรสธิดารวมทั้งหมด 27 พระองค์ เป็นชาย 14 พระองค์ และหญิง 13 พระองค์

พระรูป พระนาม หม่อมมารดา ประสูติ สิ้นชีพิตักษัย คู่สมรส
Emblem of the House of Chakri.svg 1. หม่อมเจ้าหญิงทิพาภา พ.ศ. 2422 22 สิงหาคม 2463
Emblem of the House of Chakri.svg 2. หม่อมเจ้าสุรเชษฐพงษ์ พ.ศ. 2423 พ.ศ. 2463
หม่อมเจ้ามณฑารพ.JPG 3. หม่อมเจ้าหญิงมัณฑารพ ที่ 1 ในหม่อมวาศน์ 14 พฤศจิกายน 2425 2 พฤศจิกายน 2481
หม่อมเจ้าฉลาดลบเลอสรรค์.JPG 4. หม่อมเจ้าฉลาดลบเลอสรรค์ ที่ 2 ในหม่อมวาศน์ 24 พฤษภาคม 2428 29 พฤษภาคม 2503
Emblem of the House of Chakri.svg 5. หม่อมเจ้าชาย (ไม่ปรากฏพระนาม) พฤษภาคม 2428 ตุลาคม 2429
Emblem of the House of Chakri.svg 6. หม่อมเจ้าหญิง (ไม่ปรากฏพระนาม) พฤษภาคม 2429 ตุลาคม 2431
Emblem of the House of Chakri.svg 7. หม่อมเจ้าหญิงกลาง พ.ศ. 2429 14 ธันวาคม 2433
Emblem of the House of Chakri.svg 8. หม่อมเจ้าหญิงเฉลียววรรณมาลา ที่ 3 ในหม่อมวาศน์ พ.ศ. 2430 8 กุมภาพันธ์ 2462 หม่อมเจ้าวิเศษศักดิ์ ชยางกูร
Emblem of the House of Chakri.svg 9. หม่อมเจ้าหญิงดัชนี 10 ตุลาคม 2431 11 พฤษภาคม 2511
Emblem of the House of Chakri.svg 10. หม่อมเจ้าหญิงเล็ก ตุลาคม 2431 พฤศจิกายน 2432
Emblem of the House of Chakri.svg 11. หม่อมเจ้าชาย (ไม่ปรากฏพระนาม) ไม่ทราบปี ไม่ทราบปี
Emblem of the House of Chakri.svg 12. หม่อมเจ้าหญิง (ไม่ปรากฏพระนาม) ไม่ทราบปี ไม่ทราบปี
Emblem of the House of Chakri.svg 13. หม่อมเจ้าหญิงฉวีประภา ที่ 1 ในหม่อมไป๋ 8 พฤศจิกายน 2432 30 กันยายน 2519
หม่อมเจ้านภมณี.JPG 14. หม่อมเจ้าหญิงนภมณี ที่ 2 ในหม่อมไป๋ 7 มีนาคม 2433 9 กรกฎาคม 2528
หม่อมเจ้าศุขปรารภ.JPG 15. หม่อมเจ้าศุขปรารภ ที่ 4 ในหม่อมวาศน์ 1 สิงหาคม 2433 5 ตุลาคม 2500 หม่อมหลวงวงษ์ (กุญชร)
หม่อมเจ้าพรปรีชา.JPG 16. หม่อมเจ้าพรปรีชา หม่อมส้มจีน 19 พฤศจิกายน 2434 9 มีนาคม 2503 หม่อมลมุล
Emblem of the House of Chakri.svg 17. หม่อมเจ้าส้มจีน พ.ศ. 2434 ไม่ทราบปี
Emblem of the House of Chakri.svg 18. หม่อมเจ้าธาดาพันธ์ ที่ 3 ในหม่อมไป๋ 22 มกราคม 2435 พ.ศ. 2476 หม่อมอรชร (จาตุรงคกุล)
Emblem of the House of Chakri.svg 19. หม่อมเจ้ากลั่นแก้วสินธุ์ 29 มกราคม 2436 พ.ศ. 2506 หม่อมบุญรอด
Emblem of the House of Chakri.svg 20. หม่อมเจ้าหญิงถวิลวิถาร ที่ 5 ในหม่อมวาศน์ 24 กุมภาพันธ์ 2436 4 เมษายน 2510
Emblem of the House of Chakri.svg 21. หม่อมเจ้าชาย (ไม่ปรากฏพระนาม) พ.ศ. 2438 พ.ศ. 2447
Emblem of the House of Chakri.svg 22. หม่อมเจ้าปฏิภาณว่อง 21 สิงหาคม 2439 พ.ศ. 2506
Emblem of the House of Chakri.svg 23. หม่อมเจ้าถ่องวิทยา 12 ตุลาคม 2439 พฤษภาคม 2506
Emblem of the House of Chakri.svg 24. หม่อมเจ้าเตี้ย พ.ศ. 2441 ไม่ทราบปี
Emblem of the House of Chakri.svg 25. หม่อมเจ้าหญิงบุญญราษี 24 กันยายน 2444 28 ธันวาคม 2534
Emblem of the House of Chakri.svg 26. หม่อมเจ้าปรีชาพล 26 กรกฎาคม 2448 พ.ศ. 2506 หม่อมวิศิษฐ์ศรี (สิงหเสนี)
Emblem of the House of Chakri.svg 27. หม่อมเจ้าหญิง (ไม่ปรากฏพระนาม) พ.ศ. 2448 ไม่ทราบปี

พระเกียรติยศ[แก้]

พระอิสริยยศ[แก้]

  • พระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้ากมลาสน์เลอสรรค์ (3 พฤศจิกายน พ.ศ. 2399 - 1 ตุลาคม พ.ศ. 2411)
  • พระเจ้าน้องยาเธอ พระองค์เจ้ากมลาสน์เลอสรรค์ (1 ตุลาคม พ.ศ. 2411 - พ.ศ. 2426)
  • พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร (พ.ศ. 2426 - 23 ตุลาคม พ.ศ. 2453)
  • พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร (23 ตุลาคม พ.ศ. 2453 - ปัจจุบัน)

เครื่องราชอิสริยาภรณ์[แก้]

อ้างอิง[แก้]

  1. ราชกิจจานุเบกษา,หมายกำหนดการ พระราชทานเพลิงพระศพและศพ ณ พระเมรุวัดเทพศิรินทราวาส เล่ม 49, ตอน ๐ ง, 12 มีนาคม พ.ศ. 2475, หน้า 4254
  2. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญเล่ม 44 หน้า 2567 วันที่ 20 พฤศจิกายน 2470
  3. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ ๔, เล่ม ๒๑, ตอน ๓๒, ๖ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๔๗, หน้า ๕๖๔
  • Jeffy Finestone. 2542. สมุดพระรูป พระราชโอรส พระราชธิดา พระราชนัดาใน พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว. ปรียนันทนา รังสิต,ม.ร.ว. โลมาโฮลดิ้ง

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]