พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงมหิศวรินทรามเรศร์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงมหิศวรินทรามเรศร์
พระอิสริยยศพระเจ้าบรมวงศ์เธอ
ฐานันดรศักดิ์พระองค์เจ้า
ราชวงศ์ราชวงศ์จักรี
ข้อมูลส่วนพระองค์
ประสูติ27 กันยายน พ.ศ. 2346
สิ้นพระชนม์10 กรกฎาคม พ.ศ. 2404
พระบิดาพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย
พระมารดาเจ้าจอมมารดาเลี้ยง​ ในรัชกาลที่ 2

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงมหิศวรินทรามเรศร์ (27 กันยายน พ.ศ. 2346 - 10 กรกฎาคม พ.ศ. 2404) มีพระนามเดิมว่า พระองค์เจ้าชายโต ประสูติเมื่อวันอังคาร เดือน 11 ขึ้น 11 ค่ำ ปีกุน เบญศก จุลศักราช 1165 ตรงกับวันที่ 27 กันยายน พ.ศ. 2346 เป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยและเจ้าจอมมารดาเลี้ยง ทรงเป็นต้น ราชสกุลมหากุล

ในปี พ.ศ. 2367 พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดเกล้าฯ สถาปนาขึ้นเป็น กรมหมื่นอินทรอมเรศ ต่อมาวันที่ 28 สิงหาคม พ.ศ. 2394 พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดเกล้าฯ ให้เลื่อนกรมขึ้นเป็น กรมหลวงมหิศวรินทรามเรศร์

สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 4 เมื่อวันพุธ เดือน 8 อุตราสาฒ ขึ้น 3 ค่ำ ปีระกา ตรีศก จุลศักราช 1223 ตรงกับวันที่ 10 กรกฎาคม พ.ศ. 2404 พระชันษา 59 ปี

พระโอรส-พระธิดา[แก้]

  • หม่อมเจ้าชายอิศรญาณ มหากุล (เจ้าของเพลงยาว เจ้าอิศรญาณ)
  • หม่อมเจ้าชายปาน มหากุล
  • หม่อมเจ้าหญิงวิลัย มหากุล (ประสูติ พ.ศ. 2369 สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 1 สิงหาคม พ.ศ. 2439 พระราชทานเพลิง ณ วัดสระเกศ เมื่อวันที่ 16 เมษายน พ.ศ. 2440)
  • หม่อมเจ้าชายรัฐยา มหากุล (ประสูติ พ.ศ. 2376 สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 19 มีนาคม พ.ศ. 2420)
  • หม่อมเจ้าหญิงประจง มหากุล (ประสูติ พ.ศ. 2379 สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 4 มีนาคม พ.ศ. 2417)
  • หม่อมเจ้าชายปรานี มหากุล (สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 23 กันยายน พ.ศ. 2445 พระราชทานเพลิง ณ วัดสระเกศ พ.ศ. 2446)
  • หม่อมเจ้าหญิงรศ มหากุล (สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 2 กันยายน พ.ศ. 2439 พระราชทานเพลิง ณ วัดอุภัยราชบำรุง)
  • หม่อมเจ้าหญิงจำรัส มหากุล ประสูติแต่หม่อมแจ่ม มหากุล ณ อยุธยา[1] (พระราชทานเพลิง ณ วัดสระเกศ เมื่อวันที่ 28 เมษายน พ.ศ. 2453)
  • หม่อมเจ้าหญิงใยยอง มหากุล (ประสูติ พ.ศ. 2397 สิ้นชีพิตักษัย 8 ธันวาคม พ.ศ. 2418)
  • หม่อมเจ้าชายสีขเรศ มหากุล ทรงผนวชเป็นพระภิกษุรับสมณศักดิ์เป็น “หม่อมเจ้าพระธรรมุณหิศธาดา” (สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 12 ธันวาคม พ.ศ. 2450 พระราชทานเพลิง ณ วัดสระเกศ เมื่อวันที่ 29 มกราคม พ.ศ. 2450)
  • หม่อมเจ้าชายทัศนา มหากุล (ประสูติ พ.ศ. 2399 สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม พ.ศ. 2436 พระราชทานเพลิง ณ วัดจักรวรรดิราชาวาส)
  • หม่อมเจ้าชายนภา มหากุล มีโอรส คือ
    • หม่อมราชวงศ์จันทร์ มหากุล
  • หม่อมเจ้าหญิงแดง (ประสูติเมื่อวันที่19 ตุลาคม พ.ศ. 2401)
  • หม่อมเจ้าชายนิล มหากุล
  • หม่อมเจ้าชายใหญ่ มหากุล

พระเกียรติยศ[แก้]

พระอิสริยยศ[แก้]

  • หม่อมเจ้าโต
  • พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าโต
  • พระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าโต
  • พระเจ้าน้องยาเธอ พระองค์เจ้าโต
  • พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นอินทรอมเรศ
  • พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหลวงมหิศวรินทรามเรศร์
  • พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงมหิศวรินทรามเรศร์

อ้างอิง[แก้]

  1. "ข่าวตายในกรุง" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 12 (18): 146. 4 สิงหาคม พ.ศ. 2438. Check date values in: |date= (help)
  • ศุภวัฒย์ เกษมศรี, พลตรี หม่อมราชวงศ์, และรัชนี ทรัพย์วิจิตร. พระอนุวงศ์ชั้นหม่อมเจ้าในพระราชวงศ์จักรี. กรุงเทพ : สำนักพิมพ์บรรณกิจ, พิมพ์ครั้งที่ 3 พ.ศ. 2549. 360 หน้า. หน้า หน้าที่. ISBN 974-221-818-8
  • บรรเจิด อินทุจันทร์ยง. ราชสกุลพระบรมราชวงศ์จักรี. กรุงเทพ : องค์การค้าของคุรุสภา, พิมพ์ครั้งที่ 1 พ.ศ. 2539. หน้า หน้าที่. ISBN 974-005-650-8