การขนส่งในประเทศไทย

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก การคมนาคมในประเทศไทย)

บทความนี้เกี่ยวกับ การคมนาคมในประเทศไทย

ระบบราง[แก้]

รถไฟ[แก้]

สถานีรถไฟกรุงเทพ

การรถไฟแห่งประเทศไทย เปิดให้บริการเดินรถในความยาวเส้นทางทั้งสิ้น 4,070 กม. ในรางขนาด 1 เมตร (เป็นทางคู่ 294.63 กม. และทางสาม 106.10 กม.)

รายชื่อนคร และจังหวัดที่มีทางรถไฟ:

รถไฟฟ้าขนส่งมวลชน[แก้]

กรุงเทพมหานคร เป็นเมืองเดียวที่มีระบบรถไฟฟ้า ซึ่งประกอบด้วย 3 ระบบ คือ รถไฟฟ้าบีทีเอส รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล และ รถไฟฟ้าเชื่อมท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ในอนาคต อาจมีความยาวเกือบ 400 กิโลเมตร ในเขตกรุงเทพและปริมณฑล

รถไฟฟ้าบีทีเอส[แก้]

ดูบทความหลักที่: รถไฟฟ้าบีทีเอส
รถไฟฟ้าบีทีเอส

ชื่อทางการคือ รถไฟฟ้าเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา ดำเนินการโดย บริษัท ระบบขนส่งมวลชนกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) หรือบีทีเอสซี (BTSC) และบริษัท กรุงเทพธนาคม จำกัด หรือ เคที (KT) เริ่มเปิดให้บริการครั้งแรกเมื่อวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2542 เปิดบริการตั้งแต่เวลา 6.00 - 24.00 น.

เมื่อวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2551 ในโอกาสที่เปิดบริการมาครบ 9 ปี ปรากฏว่า มียอดมีผู้ใช้บริการตั้งแต่เปิดให้บริการ 972,034,298 เที่ยว มีผู้โดยสารใช้บริการรถไฟฟ้าเฉลี่ยวันทำการ 424,369 เที่ยวต่อวัน เพิ่มขึ้นจากปีก่อน 2.6% โดยในปี 2551 นี้มีผู้ใช้บริการสูงสุดเมื่อวันที่ 3 ตุลาคม พ.ศ. 2551 จำนวน 497,390 เที่ยว [1] และในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2554 มี​ผู้โดยสาร​ใช้​บริการ​รถไฟ​ฟ้า​เฉลี่ย​ใน​วัน​ทำ​การ​สร้าง​สถิติ​ใหม่​สูง​สุด​เท่ากับ 509,106 เที่ยว​/คน [2]

และผลดำเนินงานบริการรถไฟฟ้าบีทีเอสในรอบบัญชี เมษายน 2554 ถึง มีนาคม 2555 มียอดผู้ใช้บริการทั้งสิ้น 176,028,556 เที่ยวคน เพิ่มขึ้นจากงวดปีที่ผ่านมา 21.24% และเมื่อพิจารณาจากผู้โดยสารเฉลี่ยต่อวันภาพรวมปรับตัวสูงขึ้น 18.26% เป็น 480,952 เที่ยวคน ซึ่งวันที่ 30 มีนาคม 2555 นับว่าเป็นวันที่ทุบสถิติสูงที่สุดนับตั้งแต่เปิดให้บริการมา มีผู้มาใช้บริการถึง 714,575 เที่ยวคน[3]

รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล[แก้]

รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล

ชื่อทางการ รถไฟฟ้ามหานคร สายเฉลิมรัชมงคล ดำเนินการโดยบริษัท รถไฟฟ้ากรุงเทพ จำกัด (มหาชน) (BMCL) โดยได้รับสัมปทานจากการรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนแห่งประเทศไทย (รฟม.) เริ่มก่อสร้างในปี พ.ศ. 2542 (ค.ศ. 1999) และหลังจากที่เกิดความล่าช้าขึ้นหลายครั้ง ในที่สุดได้เปิดให้สาธารณชนทดลองใช้งานในวงจำกัดเมื่อวันที่ 13 เมษายน พ.ศ. 2547 (ค.ศ. 2004) และมีพิธีเปิดอย่างเป็นทางการในวันที่ 3 กรกฎาคม ปีเดียวกัน ปัจจุบันมีระยะทางรวม 21 กิโลเมตร เส้นทางเริ่มต้นจากสถานีหัวลำโพง ถึงสถานีบางซื่อ มีสถานี 18 สถานี

รถไฟฟ้าเชื่อมท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ[แก้]

รถไฟฟ้าเชื่อมท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ City Line

เป็นส่วนหนึ่งในโครงการก่อสร้างเส้นทางรถไฟฟ้าในระบบรถไฟฟ้าชานเมือง โดยรัฐบาลได้นำโครงการนี้มาเป็นโครงการเร่งด่วนและแยกการก่อสร้างต่างหากจากระบบรถไฟฟ้าชานเมือง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของโครงการระบบขนส่งมวลชนทางรางในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล ดำเนินการก่อสร้างโดยการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) และเปิดดำเนินการเชิงพาณิชย์โดย บริษัท รถไฟฟ้า รฟท. จำกัด

สำหรับยอดผู้ใช้บริการรถไฟฟ้าแอร์พอร์ตลิงก์เต็มรูปแบบวันแรกเมื่อวันที่ 23 สิงหาคม พ.ศ. 2553 มีผู้โดยสารใช้บริการในระบบซิตี้ไลน์ 26,149 คน จากเป้าที่ตั้งไว้ 15,000 คน ส่วนรถด่วนมีผู้ใช้บริการ 633 คน ทั้งนี้คาดว่าสิ้นปีนี้จะมีผู้ใช้บริการประมาณ 5-7 หมื่นคน[4]

รถไฟฟ้าที่ใช้ในโครงการทั้งหมดเป็นรถไฟฟ้าประเภทความเร็วสูง ซึ่งมีความเร็วปกติอยู่ที่ 160-200 กิโลเมตร/ชั่วโมง แต่มีความเร็วขณะเข้าประแจที่ 40 - 60 กิโลเมตร/ชั่วโมง และมีความเร็วขณะเข้าประแจลงศูนย์ซ่อมบำรุงที่ย่านคลองตันที่ 125 กิโลเมตร/ชั่วโมง

การเชื่อมต่อกับประเทศเพื่อนบ้าน[แก้]

  • สายตะวันออก สิ้นสุดที่กัมพูชา - ถูกปลดประจำการ ปัจจุบันอยู่ในระหว่างการก่อสร้างใหม่
  • สายอีสานเหนือ สิ้นสุดที่ ลาว- ใช้ผ่านทางสถานีรถไฟหนองคายถึงสถานีรถไฟท่านาแล้ง ใช้รางขนาด 1 เมตร
  • สายตะวันตก (ทางรถไฟสายมรณะ) สิ้นสุดที่ พม่า - ถูกรื้อถอนออกหลังสงครามโลกครั้งที่สอง
  • สายใต้ สิ้นสุดที่ มาเลเซีย - ใช้ผ่าน ชุมทางสถานีหาดใหญ่ไปยังสถานีปาดังเบซาร์ และสถานีสุไหโก-ลก ใช้รางขนาด 1 เมตร

ระบบถนน[แก้]

ถนนพหลโยธิน
รถโดยสารประจำทาง

ระบบทางหลวงในประเทศไทยมีความยาวรวม 64,600 กม.

  • ลาดยางแล้ว 62,985 กม.
  • ยังไม่ลาดยาง 1,615 กม. (ข้อมูลปี พ.ศ. 2539)

ทางหลวงสายหลักในประเทศไทย ได้แก่ ถนนพหลโยธิน (ทางหลวงหมายเลข 1) ถนนมิตรภาพ (ทางหลวงหมายเลข 2) ถนนสุขุมวิท (ทางหลวงหมายเลข 3) และถนนเพชรเกษม (ทางหลวงหมายเลข 4) และยังมีทางหลวงพิเศษ ใน 2 เส้นทางคือ มอเตอร์เวย์กรุงเทพฯ-ชลบุรี (ทางหลวงหมายเลข 7) และถนนกาญจนาภิเษก (วงแหวนรอบนอกกรุงเทพมหานคร - ทางหลวงหมายเลข 9)

รถประจำทาง[แก้]

รถประจำทางเป็นระบบขนส่งมวลชนขนาดใหญ่อย่างหนึ่งในไทย โดยเฉพาะในเมืองใหญ่เช่นกรุงเทพมหานคร ระบบรถเมล์ประจำทางให้บริการโดย องค์การขนส่งมวลชนกรุงเทพ (ขสมก) ถือเป็นระบบที่ขนส่งผู้โดยสารระบบหนึ่ง รถโดยสารระหว่างจังหวัดให้บริการโดย บริษัท ขนส่ง จำกัด (บขส.) และบริษัทเอกชนอีกหลายบริษัท โดยมีสถานีรถโดยสารในกรุงเทพมหานคร สามแห่ง คือ หมอชิต2 สถานีขนส่งสายใต้ และสถานีขนส่งเอกมัย นอกจากนั้นยังมีรถประจำทางด่วนพิเศษบริการเฉพาะกรุงเทพและปริมณฑลได้แก่ รถโดยสารประจำทางด่วนพิเศษในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑลและรถ ปรับอากาศพิเศษ (ปอ.พ)บริการในกรุงเทพมหานครของ บริษัท พรีเมียร์ เมโทรบัส[5]

รถราง[แก้]

กรุงเทพมหานคร เป็นเมืองเดียวที่มีรถรางชมเมือง ซึ่งประกอบด้วย 2 เส้นทางคือ รถรางสายรอบกรุงรัตนโกสินทร์[6] และรถรางเยาวราช[7](ปิดบริการชั่วคราว) โดยความจริงแล้วในภาษาอังกฤษรถราง Tram หมายถึงรถที่ใช้ระบบไฟฟ้าเท่านั้น แต่ในประเทศไทย ได้นำคำนี้มาใช้กับบริการรถเมล์ทัวร์รอบเมืองจึงถือเป็น ระบบถนนไม่ใช่ระบบราง

รถรับจ้าง[แก้]

มีรถแท๊กซี่ระบบมิเตอร์บริการในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล นครราชสีมา อุดรธานี ขอนแก่น ชลบุรี ภูเก็ต หาดใหญ่ นครศรีธรรมราช อุบลราชธานี และ เชียงใหม่

มีมอเตอร์ไซค์รับจ้างตามหน้าปากซอยและสถานที่สำคัญ ตุ๊กตุ๊กและรถสามล้อ มีให้บริการเช่นกัน

ท่าอากาศยาน[แก้]

จำนวนทั้งสิ้น 106 แห่ง (ข้อมูลปี พ.ศ. 2542) ท่าอากาศที่มีขนาดใหญ่ที่สุดและรองรับผู้โดยสารได้มากที่สุดในประเทศไทย คือ ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ

อาคารผู้โดยสารท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ

ที่มีทางวิ่งลาดยาง[แก้]

  • รวม 56 แห่ง
    • ทางวิ่งยาวกว่า 3,047 เมตร: 6 แห่ง
    • ยาวระหว่าง 2,438-3,047 เมตร: 11 แห่ง
    • ยาวระหว่าง 1,524-2,437 เมตร: 17 แห่ง
    • ยาวระหว่าง 914-1,523 เมตร: 18 แห่ง
    • สั้นกว่า 914 เมตร: 4 แห่ง

ที่มีทางวิ่งไม่ลาดยาง[แก้]

  • ทั้งหมด 50 แห่ง
    • ยาวระหว่าง 1,524-2,437 เมตร: 1 แห่ง
    • ยาวระหว่าง 914-1,523 เมตร: 16 แห่ง
    • สั้นกว่า 914 เมตร: 33 แห่ง

ท่าอากาศยานนานาชาติ[แก้]

ท่าอากาศยานนานาชาติหาดใหญ่

ท่าเฮลิคอปเตอร์[แก้]

  • ทั้งหมด 17 แห่ง (ข้อมูลในปี พ.ศ. 2550)

การขนส่งทางน้ำ[แก้]

ท่าเรือโดยสารคลองแสนแสบ

เส้นทางน้ำสายสำคัญ 3,999 กม. 3,701 กม. เป็นเส้นทางที่มีน้ำลึกไม่ต่ำกว่า 0.9 เมตรตลอดทั้งปี นอกจากนี้ยังมีเส้นทางเล็กๆ อีกจำนวนมาก ที่ใช้เรือขนาดเล็กเช่นเรือหางยาวในการเดินเรือ

การขนส่งในแม่น้ำลำคลอง[แก้]

แม่น้ำเจ้าพระยาถือเป็นเส้นเลือดใหญ่ที่ใช้ในการเดินทางขนส่งก็ว่าได้ มีเรือโดยสารให้บริการในเส้นทางต่างๆ จำนวนมากมายหลายบริษัท เช่น เรือด่วนเจ้าพระยา หรือเรือหางยาวต่างๆ นอกจากนี้ยังมี เรือโดยสารคลองแสนแสบ ให้บริการในคลองแสนแสบ ซึ่งสามารถเข้าถึงใจกลางเมืองกรุงเทพได้อย่างรวดเร็วอีกด้วย

ท่าเรือและเมืองท่า[แก้]

เรือเดินสมุทร[แก้]

  • ทั้งหมด 299 ลำ (ขนาดใหญ่เกิน 1,000 ตันกรอส) หรือคิดเป็นขนาด 1,834,809 ตันกรอส หรือ 2,949,558 DWT แบ่งออกเป็น
  1. bulk 39
  2. เรือสินค้า 35
  3. เรือถังบรรทุกสารเคมี 3
  4. combination bulk 1
  5. เรือบรรทุกตู้คอนเทนเนอร์ 13
  6. เรือบรรทุกแก๊สปริโตรเลียมเหลว 19
  7. multi-functional large load carrier 3
  8. เรือโดยสาร 1
  9. เรือถังบรรทุกปริโตรเลียม 63
  10. เรือสินค้าแช่เย็น 13
  11. roll-on/roll-off 2
  12. เรือขนส่งผู้โดยสารทางทะเลระยะสั้น 2
  13. specialized tanker 5

(ข้อมูลปี 1999)

การขนส่งทางท่อ[แก้]

  • ผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม 67 กิโลเมตร
  • แก๊สธรรมชาติ 350 กิโลเมตร

อ้างอิง[แก้]

  1. http://www.skyscrapercity.com/showthread.php?t=514835&page=38 บีทีเอสเล็งลงทุนส่วนต่อขยายรถไฟฟ้าทุกเส้น
  2. http://www.thairath.co.th/content/eco/176151
  3. http://www.ryt9.com/s/iq05/1399682 BTS ​เผย​เม.ย.54-มี.ค.55ยอด​ผู้​ใช้รถ​ไฟฟ้า​โต 21.2%,​เตรียมรับมอบขบวนรถ​เพิ่ม
  4. http://www.dailynews.co.th/newstartpage/index.cfm?page=content&categoryId=310&contentID=87518 แอร์พอร์ตลิงก์ลด 40%
  5. http://www.premiermetrobus.co.th/news1.html
  6. [1]
  7. http://www.academyofmagical.com/gallery,show,141.html

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]