ภาคอีสาน (ประเทศไทย)

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
Question book-4.svg
 บทความนี้ยังต้องการเพิ่มแหล่งอ้างอิงเพื่อพิสูจน์ความถูกต้อง คุณสามารถพัฒนาบทความนี้ได้โดยเพิ่มแหล่งอ้างอิงตามสมควร เนื้อหาที่ขาดแหล่งอ้างอิงอาจถูกลบออก
ภาคอีสาน

ภาคอีสาน หรือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เป็นเขตหรือภาคหนึ่งทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย อยู่บนแอ่งโคราชและแอ่งสกลนคร มีแม่น้ำโขงกั้นเขตทางตอนเหนือและตะวันออกของภาค ทางด้านใต้จรดชายแดนกัมพูชา ทางตะวันตกมีเทือกเขาเพชรบูรณ์และเทือกเขาดงพญาเย็นเป็นแนวกั้นแยกจากภาคเหนือและภาคกลาง

ภาคอีสานยังมีเนื้อที่มากที่สุดของประเทศไทย ประมาณ 168,854 ตารางกิโลเมตร หรือมีเนื้อที่ร้อยละ 33.17 เทียบได้กับหนี่งในสามของพื้นที่ทั้งหมดของประเทศไทยได้จัดว่าเป็นพื้นที่ที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย เทือกเขาที่สูงที่สุดในภาคอีสานคือ ยอดภูหลวง ภูพานและภูกระดึงซึ่งเป็นต้นกำเนิดของแม่น้ำสายสำคัญของชาวอีสานในหลายจังหวัดด้วยกัน เช่น แม่น้ำชี ลำตะคอง แม่น้ำพอง แม่น้ำเลย แม่น้ำพรม แม่น้ำมูล แม่น้ำสงคราม

ภาษาหลักของภาคนี้ คือ ภาษาอีสานซึ่งเป็นภาษาลาวสำเนียงหนึ่ง ส่วนภาษาไทยกลางนิยมใช้กันแพร่หลายโดยเฉพาะในเมืองใหญ่ ขณะเดียวกันยังมีภาษาเขมรที่ใช้กันมากในบริเวณอีสานใต้ นอกจากนี้ มีภาษาถิ่นอื่น ๆ อีกมาก เช่น ภาษาผู้ไท ภาษาโส้ ภาษาไทยโคราช เป็นต้น ภาคอีสานยังมีเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมที่โดดเด่น เช่น อาหาร ภาษา ดนตรีหมอลำ และศิลปะการฟ้อนรำที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะ เป็นต้น

อนึ่ง จากการวิจัยซึ่งกรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข เผยแพร่เมื่อเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2554 ระบุว่า เด็กไทยภาคอีสานมีสติปัญญาน้อยที่สุด สูงขึ้นมาจึงเป็นภาคใต้ ภาคเหนือ และภาคกลางตามลำดับ คิดเป็นระดับเชาวน์ปัญญา -70 ซึ่งต่ำที่สุดในทวีปเอเชีย[1]

เนื้อหา

บุคคลสำคัญในภาคอีสาน [แก้]

จังหวัดในภาคอีสาน [แก้]

ภาคอีสานมีทั้งหมด 20 จังหวัด ตามราชบัณฑิตยสถาน และตามคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ[2] ซึ่งจัดแบ่งเหมือนกัน ดังนี้

สถิติประชากรของจังหวัดในภาคอีสาน [แก้]

อันดับ จังหวัด จำนวน (คน)
(31 ธันวาคม 2555) [3]		 ! จำนวน (คน)
(31 ธันวาคม 2554) [4]		 จำนวน (คน)
(31 ธันวาคม 2553) [5]
1 นครราชสีมา 2,601,167 2,585,325 2,582,089
2 อุบลราชธานี 1,826,920 1,816,057 1,813,088
3 ขอนแก่น 1,774,816 1,766,066 1,767,601
4 บุรีรัมย์ 1,566,740 1,559,085 1,553,765
5 อุดรธานี 1,557,298 1,548,107 1,544,786
6 ศรีสะเกษ 1,458,370 1,452,203 1,452,471
7 สุรินทร์ 1,386,277 1,380,399 1,381,761
8 ร้อยเอ็ด 1,308,570 1,305,058 1,309,708
9 ชัยภูมิ 1,133,034 1,127,423 1,127,423
10 สกลนคร 1,129,174 1,123,351 1,122,905
11 กาฬสินธุ์ 985,084 981,655 982,578
12 มหาสารคาม 945,149 939,736 940,911
13 นครพนม 708,350 704,768 703,392
14 เลย 629,787 624,920 624,066
15 ยโสธร 540,267 538,853 539,257
16 หนองคาย 512,439 509,870 509,395
17 หนองบัวลำภู 505,071 502,551 502,868
18 บึงกาฬ 412,613 407,634 403,542
19 อำนาจเจริญ 373,494 372,241 372,137
20 มุกดาหาร 342,868 340,581 339,575
— รวม 21,697,488 21,585,883 21,573,318

เมืองใหญ่ของอีสานเรียงตามประชากร [แก้]

  1. เทศบาลนครนครราชสีมา ประชากร 162,799 คน (อันดับที่ 3 ของประเทศ)
  2. เทศบาลนครอุดรธานี ประชากร 137,948 คน (อันดับที่ 6 ของประเทศ)
  3. เทศบาลนครขอนแก่น ประชากร 113,754 คน (อันดับที่ 8 ของประเทศ)
  4. เทศบาลนครอุบลราชธานี ประชากร 105,081 คน
  5. เทศบาลนครสกลนคร ประชากร 53,877 คน (อันดับที่ 36 ของประเทศ)
  6. เทศบาลเมืองมหาสารคาม ประชากร 46,523 คน
  7. เทศบาลเมืองหนองคาย ประชากร 46,180 คน
  8. เทศบาลเมืองศรีสะเกษ ประชากร 41,680 คน
  9. เทศบาลเมืองสุรินทร์ ประชากร 40,351 คน (อันดับที่ 54 ของประเทศ)
  10. เทศบาลเมืองกาฬสินธุ์ ประชากร 37,646 คน (อันดับที่ 63 ของประเทศ)
  11. เทศบาลเมืองชัยภูมิ ประชากร 37,477 คน (อันดับที่ 64 ของประเทศ)
  12. เทศบาลเมืองปากช่อง ประชากร 36,871 คน (อันดับที่ 65 ของประเทศ)
  13. เทศบาลเมืองร้อยเอ็ด ประชากร 34,660 คน (อันดับที่ 69 ของประเทศ)
  14. เทศบาลเมืองมุกดาหาร ประชากร 34,486 คน (อันดับที่ 70 ของประเทศ)
  15. เทศบาลเมืองชุมแพ ประชากร 32,300 คน (อันดับที่ 73 ของประเทศ)
  16. เทศบาลเมืองบ้านไผ่ ประชากร 30,684 คน (อันดับที่ 76 ของประเทศ)
  17. เทศบาลเมืองวารินชำราบ ประชากร 30,360 คน (อันดับที่ 78 ของประเทศ)
  18. เทศบาลเมืองบุรีรัมย์ ประชากร 28,308 คน (อันดับที่ 82 ของประเทศ)
  19. เทศบาลเมืองนครพนม ประชากร 28,205 คน (อันดับที่ 84 ของประเทศ)
  20. เทศบาลเมืองอำนาจเจริญ ประชากร 25,987 คน (อันดับที่ 89 ของประเทศ)
  21. เทศบาลเมืองหนองสำโรง ประชากร 24,977 คน (อันดับที่ 93 ของประเทศ)
  22. เทศบาลเมืองเลย ประชากร 22,531 คน (อันดับที่ 100 ของประเทศ)
  23. เทศบาลเมืองยโสธร ประชากร 21,039 คน
  24. เทศบาลเมืองหนองบัวลำภู ประชากร 20,923 คน
  25. เทศบาลเมืองกันทรลักษ์ ประชากร 20,175 คน
  26. เทศบาลเมืองเดชอุดม ประชากร 14,386 คน
  27. เทศบาลเมืองเมืองพล ประชากร 12,083 คน
  28. เทศบาลเมืองกระนวน ประชากร 11,031 คน
  29. เทศบาลเมืองบัวขาว ประชากร 11,803 คน
  30. เทศบาลเมืองท่าบ่อ ประชากร 18,503 คน
  31. เทศบาลเมืองโนนสูง-น้ำคำ ประชากร 10,073 คน
  32. เทศบาลเมืองบ้านดุง ประชากร 15,983 คน
  33. เทศบาลเมืองสีคิ้ว ประชากร 18,390 คน
  34. เทศบาลเมืองนางรอง ประชากร 21,274 คน
  35. เทศบาลเมืองชุมเห็ด ประชากร 20,193 คน
  36. เทศบาลเมืองวังสะพุง ประชากร 12,374 คน
แม่แบบ • พูดคุย • แก้ไข
แม่แบบ • พูดคุย • แก้ไข

เมืองใหญ่ที่สุดใน ภาคอีสาน
เมืองใหญ่ของอีสานเรียงตามประชากร[ต้องการอ้างอิง]
ที่ เมือง จังหวัด ประชากร ที่ เมือง จังหวัด ประชากร
นครราชสีมา
นครราชสีมา

อุดรธานี
อุดรธานี

 1 นครราชสีมา นครราชสีมา 162,799 11 ชัยภูมิ ชัยภูมิ 37,477 ขอนแก่น
ขอนแก่น

อุบลราชธานี
อุบลราชธานี
2 อุดรธานี อุดรธานี 137,948 12 ปากช่อง นครราชสีมา 36,871
3 ขอนแก่น ขอนแก่น 113,754 13 ร้อยเอ็ด ร้อยเอ็ด 34,660
4 อุบลราชธานี อุบลราชธานี 105,081 14 มุกดาหาร มุกดาหาร 34,486
5 สกลนคร สกลนคร 53,877 15 ชุมแพ ขอนแก่น 32,300
6 มหาสารคาม มหาสารคาม 46,523 16 บ้านไผ่ ขอนแก่น 30,684
7 หนองคาย หนองคาย 46,180 17 วารินชำราบ อุบลราชธานี 30,360
8 ศรีสะเกษ ศรีสะเกษ 41,680 18 บุรีรัมย์ บุรีรัมย์ 28,308
9 สุรินทร์ สุรินทร์ 40,351 19 นครพนม นครพนม 28,205
10 กาฬสินธุ์ กาฬสินธุ์ 37,646 20 อำนาจเจริญ อำนาจเจริญ 25,987

องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในภาคอีสาน [แก้]

เทศบาลนคร [แก้]

เทศบาลเมือง [แก้]

เทศบาลตำบล [แก้]

อบต. [แก้]

ท่าอากาศยานพาณิชย์ [แก้]

อุทยานแห่งชาติ [แก้]

อุทยานประวัติศาสตร์ [แก้]

มรดกโลก [แก้]

เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า [แก้]

อาหารหลักของชาวอีสาน [แก้]

  • ปลาร้าหลน นำปลาร้าที่เป็นตัวใหญ่พอประมาณนำไปทอดในกระทะให้สุก นิยมกินกับข้าวเหนียว เครื่องเคียงมี พริกสด โหรพา กระเทียม
  • ข้าวจี่ จะนำข้าวเหนียวที่นึ่งสุกแล้ว ปั้นเป็นก้อนโรยเกลือเสียบไม้ นำไปย่างไฟ แล้วทาทับด้วยไข่
  • ปลาร้าบอง นำปลาร้าเป็นตัวมาสับให้ละเอียดพร้อมกับใส่เครื่องปรุง เช่น ตะไคร้ พริก หอม กระเทียม ใบมะกรูด
  • ลาบ
  • ไข่มดแดง
  • แกงอ่อม
  • แกงเห็ด
  • ก้อย
  • แกงผักหวานไข่มดแดง
  • หม่ำเนื้อ
  • ข้าวเหนียวไก่ย่าง
  • ส้มตำ ซึ่งในอีสานนั้นทางนครราชสีมาหรือ โคราช จะขึ้นชื่อความอร่อยมากเลยทีเดียว
  • เลือดแปลง
  • หมก เป็นอาหารประเภทหนึ่งที่ใช้ใบตองห่อนิยม ใช้กับเนื้อปลา ไก่ แมลง กบ เขียด ผักและหน่อไม้ หมกหรือห่อหมกของภาคอีสานจะไม่ใส่กะทิ

  • ปลาร้า

  • ลาบ

  • ส้มตำ

  • ข้าวเหนียว

อ้างอิง [แก้]

  1. ↑ The Nation/Asia News Network (8 July 2011). "Thai students found below global average". Edvantage.com. สืบค้นเมื่อ 1 October 2012. 
  2. ↑ http://www.royin.go.th/th/knowledge/detail.php?ID=1378 ราชบัณฑิตยสถาน
  3. ↑ กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2555." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat55.html 2555. สืบค้น 3 เมษายน 2556.
  4. ↑ กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2554." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat54.html 2555. สืบค้น 6 เมษายน 2555.
  5. ↑ กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: [1] 2553. สืบค้น 22 มีนาคม 2554.

แหล่งข้อมูลอื่น [แก้]

ภาคเหนือ ประเทศลาว ประเทศลาว
ภาคกลาง ประเทศลาว
   ภาคอีสาน    
ภาคกลาง ประเทศกัมพูชา ประเทศลาว , ประเทศกัมพูชา
ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
จังหวัด
เทศบาลนคร
อาหารภาคอีสาน
เมืองหลวง
Map TH provinces by geographic.png
ภาคเหนือ
ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
ภาคกลาง
ภาคตะวันออก
ภาคตะวันตก
ภาคใต้
ดึงข้อมูลจาก "http://th.wikipedia.org/w/index.php?title=ภาคอีสาน_(ประเทศไทย)&oldid=4948693".