ทางหลวงพิเศษ

สัญลักษณ์ของมอเตอร์เวย์ใน สหราชอาณาจักร ออสเตรเลีย สเปน ฝรั่งเศส และ ไอร์แลนด์ สัญลักษณ์ที่คล้ายคลีงกันถูกใช้ในบางประเทศ

ทางหลวงพิเศษหมายเลข 7 (กรุงเทพฯ-ชลบุรี)

ทางหลวงพิเศษ (อังกฤษ : Motorway) เป็นทางหลวงประเภทหนึ่ง ที่มีความสามารถที่จะรองรับปริมาณการจราจรได้จำนวนหนึ่ง ถูกออกแบบมาเพื่อรองรับการจราจรที่รวดเร็วอย่างปลอดภัย ในสหราชอาณาจักร มอเตอร์เวย์เกือบทั้งหมด จะเป็นถนนที่มีรถวิ่ง 2 ทาง มีช่องจราจรทั้งหมด 2 - 4 ช่องจราจรในแต่ละทาง ซึ่งโดยส่วนมากมี 3 ช่องจราจร

ในประเทศที่พูดภาษาอังกฤษ คำว่า "มอเตอร์เวย์" ถูกใช้ใน สหราชอาณาจักร บางส่วนของประเทศออสเตรเลีย ประเทศนิวซีแลนด์ ประเทศปากีสถาน บางชาติในเครือจักรภพ และ ประเทศไอร์แลนด์

ทางหลวงพิเศษในประเทศไทย

การกำหนดระบบหมายเลขของทางหลวงพิเศษในประเทศไทย

กรมทางหลวงได้พิจารณากำหนดระบบหมายเลขทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง ให้เป็นระบบหมายเลขทางหลวงใหม่ โดยมีหลักเกณฑ์ในการจัดทำระบบหมายเลขทางหลวงเป็น 2 ประเภท ดังนี้

1. ทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองสายหลัก ทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองสายหลักเชื่อมระหว่างกรุงเทพมหานคร ไปยังแต่ละภาคของประเทศมีจำนวนทั้งสิ้น 5 สายทาง มีหลักเกณฑ์การจัดเข้าไว้ในระบบหมายเลขทางหลวง ดังนี้
   1. จากกรุงเทพมหานครไปยังภาคเหนือ เป็นชื่อ "ทางหลวงพิเศษหมายเลข 5"
   2. จากกรุงเทพมหานครไปยังภาคตะวันออกเฉียงเหนือเป็นชื่อ "ทางหลวงพิเศษหมายเลข 6" ซึ่งปัจจุบันคือโครงการเส้นทางมอเตอร์เวย์บางปะอิน - นครราชสีมา
   3. จากกรุงเทพมหานครไปยังภาคตะวันออก เป็นชื่อ"ทางหลวงพิเศษหมายเลข 7" ซึ่งปัจจุบันคือเส้นทางมอเตอร์เวย์กรุงเทพฯ - ชลบุรี
   4. จากกรุงเทพมหานครไปยังภาคใต้ เป็นชื่อ "ทางหลวงพิเศษหมายเลข 8"
   5. ถนนวงแหวนรอบนอกกรุงเทพมหานคร เป็นชื่อ "ทางหลวงพิเศษหมายเลข 9" หรือถนนกาญจนาภิเษก
2. ทางเชื่อมโยงจากทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองสายหลัก ทางเชื่อมโยงจากทางหลวงพิเศษระหว่างเมืองสายหลักไปสู่เส้นทางที่มีการจราจรสูง และเส้นทางที่เข้าพื้นที่สำคัญในภาคนั้น ๆ มีหลักเกณฑ์การจัดเข้าไว้ในระบบหมายเลขทางหลวง เป็นตัวเลขจำนวน 2 หลัก โดยมีหลักเกณฑ์ในการกำหนดคือ ตัวเลขหลักแรกเป็นหมายเลขของสายทางหลักนั้น ๆ และตัวเลขหลักที่สอง เป็นลำดับหมายเลขสายทางที่แยกจากทางสายหลักดังกล่าว

ชื่อเรียกในประเทศต่างๆ

ในแต่ละประเทศ มีชื่อเรียกมอเตอร์เวย์แตกต่างกันไป :

• autoroute ใน ประเทศฝรั่งเศส, ประเทศโมร็อกโก, รัฐควิเบกในประเทศแคนาดา, บางส่วนของประเทศสวิตเซอร์แลนด์ (ที่พูดภาษาฝรั่งเศส)
• auto-estrada ใน ประเทศโปรตุเกส
• Autobahn ใน ประเทศเยอรมนี, ประเทศออสเตรีย และบางส่วนของประเทศสวิตเซอร์แลนด์ (ที่พูดภาษาเยอรมัน)
• dálnice ใน สาธารณรัฐเช็ก
• autostrada ใน ประเทศอิตาลี, บางส่วนของประเทศสวิตเซอร์แลนด์ (ที่พูดภาษาอิตาลี), โปแลนด์ และ ประเทศโรมาเนีย
• autopista ใน ประเทศสเปน และ ประเทศเม็กซิโก
• autosnelweg ใน ประเทศเบลเยียม (แฟลนเดอรส์) และ ประเทศเนเธอร์แลนด์
• Aftokinitódromos (Αυτοκινητόδρομος) ใน ประเทศกรีซ
• motorvej ใน ประเทศเดนมาร์ก
• autópálya ใน ประเทศฮังการี
• Moottoritie/motorväg ใน ประเทศฟินแลนด์
• motorväg ใน ประเทศสวีเดน
• motorvei ใน ประเทศนอร์เวย์
• автомагистраль (avtomagistral) ใน ประเทศรัสเซีย
• avtopat ใน สาธารณรัฐมาซิโดเนีย
• Otoyol ใน ประเทศตุรกี
• ในทวีปอเมริกาเหนือ และในบางส่วนของประเทศออสเตรเลีย ถูกเรียกว่า "freeway" หรือ "expressway"
• interstate ใน สหรัฐอเมริกา

แหล่งข้อมูลอื่น

• Department for Transport (สหราชอาณาจักร)
• Highways Agency (ประเทศอังกฤษ)
• Czech Motorways (สาธารณรัฐเช็ค)
• Slovak Motorways (ประเทศสโลวะเกีย)
• Swiss Motorways (ประเทศสวิตเซอร์แลนด์)
• National Roads Authority (สาธารณรัฐไอร์แลนด์)
• นโยบายการคมนาคมของสหภาพยุโรป
• CBRD Motorway Database (อังกฤษ)
• ถนนในสหราชอาณาจักร (อังกฤษ)
• สำนักงานทางหลวงพิเศษระหว่างเมือง กรมทางหลวง (ไทย)
• E-Information ทางหลวงพิเศษ กรมทางหลวง (ไทย)