ภาคเหนือ (ประเทศไทย)
-
บทความนี้เกี่ยวกับการแบ่งภูมิภาคของประเทศไทย สำหรับทางแยกบนถนนพหลโยธิน ดูที่ สี่แยกภาคเหนือ
ภาคเหนือ เป็นภูมิภาคหนึ่งของไทย อยู่ทางตอนเหนือของประเทศ มีเขตแดนทางตอนเหนือติดกับชายแดนพม่าและลาว ทางตะวันออกจรดชายแดนลาวและภาคอีสาน ทางตะวันตกจรดพม่า และทางใต้ติดกับภาคกลาง
เนื้อหา |
การแบ่งเขตการปกครอง [แก้]
ภูมิประเทศของภาคเหนือเต็มไปขุนเขาน้อยใหญ่สลับซับซ้อน โดยเฉพาะบริเวณตอนเหนือสุด เช่น จังหวัดเชียงราย เชียงใหม่ แม่ฮ่องสอน และน่าน โดยมีจุดสูงสุดของภาค (และของประเทศ) อยู่ที่ดอยอินทนนท์ จังหวัดเชียงใหม่ ทางตอนเหนือของภาคนั้นจะมีภาษาไทยที่มีสำเนียงเป็นของตนเองเรียกว่า คำเมือง
จังหวัดในภาคเหนือ แบ่งตามความคุ้นเคยของชาวไทย และตามราชบัณฑิตยสถาน[1] จะประกอบไปด้วย 9 จังหวัด ได้แก่
- เชียงราย (โยนกเชียงแสน)
- เชียงใหม่ (นพบุรีศรีนครพิงค์เชียงใหม่)
- น่าน (นันทบุรีศรีนครน่าน)
- พะเยา (ภูกามยาว)
- แพร่ (เวียงโกศัย)
- แม่ฮ่องสอน (แม่ร่องสอน,เมืองยวม)
- ลำปาง (เขลางค์นคร)
- ลำพูน (หริภุญชัย)
- อุตรดิตถ์ (เมืองพิชัย,เมืองลับแล)
นอกจากการแบ่งตามราชบัณฑิตยสถานแล้ว ยังมีหน่วยงานที่จัดแบ่งภูมิภาคของประเทศไทยที่สำคัญอีกหน่วยงานหนึ่งคือ คณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ กำหนดให้ภาคเหนือประกอบด้วย 17 จังหวัดได้แก่ [1]
ภาคเหนือ ตอนบน
ภาคเหนือ ตอนล่าง
9 จังหวัดแรกในการแบ่งเช่นนี้อาจเรียกว่า ภาคเหนือตอนบน ซึ่งส่วนใหญ่เคยเป็นที่ตั้งของอาณาจักรล้านนามาก่อน (สำหรับจังหวัดอุตรดิตถ์และจังหวัดตากเคยเป็นบางส่วน) และมีภาษาถิ่นเป็นคำเมือง ส่วนจังหวัดที่เหลืออาจเรียกว่า ภาคเหนือตอนล่าง ซึ่งมีศูนย์กลางอยู่ที่จังหวัดพิษณุโลกและจังหวัดนครสวรรค์ อันเป็นศูนย์กลางการคมนาคมที่สำคัญ
สถิติประชากรของจังหวัดในภาคเหนือ ตามการแบ่งเขตปกครองของราชบัณฑิตยสถาน [แก้]
รายชื่อจังหวัดซึ่งมีประชากรมากที่สุดในประเทศไทย
| อันดับ | จังหวัด | จำนวนประชากร (คน) (31 ธันวาคม 2555) [2] |
! จำนวนประชากร (คน) (31 ธันวาคม 2554) [3] |
จำนวนประชากร (คน) (31 ธันวาคม 2553) [4] |
|---|---|---|---|---|
| 1 | เชียงใหม่ | 1,655,642 | 1,646,144 | 1,640,479 |
| 2 | เชียงราย | 1,200,423 | 1,198,656 | 1,198,218 |
| 3 | ลำปาง | 756,811 | 757,534 | 761,949 |
| 4 | พะเยา | 488,120 | 486,472 | 486,304 |
| 5 | น่าน | 477,673 | 476,612 | 476,363 |
| 6 | อุตรดิตถ์ | 461,294 | 461,040 | 462,618 |
| 7 | แพร่ | 457,607 | 458,750 | 460,756 |
| 8 | ลำพูน | 404,673 | 403,952 | 404,560 |
| 9 | แม่ฮ่องสอน | 244,356 | 244,048 | 242,742 |
| — | รวม | 6,146,599 | 6,133,208 | 6,133,989 |
รายชื่อเมืองใหญ่โดยดูจำนวนประชากรในเขตเทศบาล [แก้]
-
ดูบทความหลักที่ รายชื่อเมืองใหญ่ของประเทศไทยเรียงตามจำนวนประชากร
- เทศบาลนครเชียงใหม่ เป็นอันดับที่ 6 ของประเทศไทย
- เทศบาลนครนครสวรรค์ เป็นอันดับที่ 12 ของประเทศไทย
- เทศบาลนครพิษณุโลก เป็นอันดับที่ 16 ของประเทศไทย
- เทศบาลนครเชียงราย เป็นอันดับที่ 19 ของประเทศไทย
- เทศบาลนครลำปาง เป็นอันดับที่ 23 ของประเทศไทย
- เทศบาลนครแม่สอด เป็นอันดับที่ 28 ของประเทศไทย
ประวัติศาสตร์ [แก้]
ที่ตั้ง [แก้]
บริเวณภาคเหนือตอนบน เคยเป็นที่ตั้งของอาณาจักรสามอาณาจักร ได้แก่
บริเวณภาคเหนือตอนล่าง เคยเป็นที่ตั้งของอาณาจักรสองอาณาจักร ได้แก่
ที่ตั้งและขอบเขตภาคเหนือ [แก้]
- ทิศเหนือ ดินแดนที่อยู่เหนือสุดของภาคคือ อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย มีอาณาเขตติดต่อกับประเทศพม่าและลาว มีเทือกเขาแดนลาว แม่น้ำสายและแม่น้ำรวกกั้นเขตแดน
- ทิศตะวันออก ดินแดนที่อยู่ทางตะวันออกสุดของภาคคือ อำเภอบ่อเกลือ จังหวัดน่าน มีอาณาเขตติดต่อกับประเทศลาว มีเทือกเขาหลวงพระบางกั้นเขตแดน
- ทิศตะวันตก ดินแดนที่อยู่ทางตะวันตกสุดของภาคคืออำเภอแม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน มีอาณาเขตติดต่อกับ ประเทศพม่า มีแม่น้ำเมยและแม่น้ำสาละวินกั้นเขตแดน
- ทิศใต้ ดินแดนที่อยู่ทางตอนใต้สุดของภาคคือ อำเภอพิชัย จังหวัดอุตรดิตถ์
ทรัพยากร [แก้]
ป่าไม้ [แก้]
อุทยานแห่งชาติ โซนอุทยานแห่งชาติ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า [แก้]
ในภาคเหนือเป็นดอยสูงสลับซับซ้อนหลายชั้น มีอุทยานแห่งชาติสำคัญหลายแห่ง เช่น
- อุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ มีเทือกเขาที่สูงที่สุดในประเทศไทย จ.เชียงใหม่
- อุทยานแห่งชาติเขาค้อ จ.เพชรบูรณ์
- อุทยานแห่งชาติดอยขุนตาล จ.ลำพูน-ลำปาง
- อุทยานแห่งชาติน้ำตกแจ้ซ้อน จ.ลำปาง
- อุทยานแห่งชาติทุ่งแสลงหลวง จ.พิษณุโลก-เพชรบูรณ์
- อุทยานแห่งชาติน้ำตกพาเจริญ จ.ตาก
- อุทยานแห่งชาติน้ำหนาว จ.เพชรบูรณ์
- อุทยานแห่งชาติภูสอยดาว จ.อุตรดิตถ์
- อุทยานแห่งชาติลำน้ำน่าน จ.อุตรดิตถ์
- อุทยานแห่งชาติคลองตรอน จ.อุตรดิตถ์
- อุทยานแห่งชาติภูหินร่องกล้า จ.พิษณุโลก-เพชรบูรณ์
- อุทยานแห่งชาติศรีสัชนาลัย จ.สุโขทัย
- อุทยานแห่งชาติน้ำตกแม่สุรินทร์ จ.แม่ฮ่องสอน
- อุทยานแห่งชาติดอยภูคา จ.น่าน
- อุทยานแห่งชาติขุนสถาน จ.น่าน
- อุทยานแห่งชาติศรีน่าน จ.น่าน
เขื่อน [แก้]
เขื่อนของการไฟฟ้าฝ่ายผลิตฯ ที่สำคัญ ได้แก่
- เขื่อนภูมิพล จังหวัดตาก
- เขื่อนสิริกิติ์ จังหวัดอุตรดิตถ์
- เขื่อนแม่งัดสมบูรณ์ชล จังหวัดเชียงใหม่
- เขื่อนกิ่วลม จังหวัดลำปาง
- เขื่อนกิ่วคอหมา จังหวัดลำปาง
เทือกเขาที่สำคัญของภาคเหนือ [แก้]
- ทิวเขาแดนลาว
- ทิวเขาถนนธงชัย
- ทิวเขาหลวงพระบาง
- ทิวเขาผีปันน้ำ
- ทิวเขาดอยมอนกุจู
- ทิวเขาดอยอินทนนท์
- ทิวเขาขุนตาน
- ทิวเขาพลึง
- ทิวเขาดอยภูสอยดาว
- ทิวเขาดอยภูเมี่ยง-ภูทอง
อ้างอิง [แก้]
- ↑ 1.0 1.1 http://www.royin.go.th/th/knowledge/detail.php?ID=1378 ราชบัณฑิตยสถาน
- ↑ กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2555." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat55.html 2555. สืบค้น 3 เมษายน 2556.
- ↑ กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2554." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat54.html 2555. สืบค้น 6 เมษายน 2555.
- ↑ กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: [1] 2553. สืบค้น 22 มีนาคม 2554.
แหล่งข้อมูลอื่น [แก้]
- คู่มือท่องเที่ยวภาคเหนือประเทศไทย (ภาษาอังกฤษ)
|
|||||||||||||||||||||||||
