สมาคมคณะชาติ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
สมาคมคณะชาติ
ผู้นำหลวงวิจิตรวาทการ (วิจิตร วิจิตรวาทการ)
ก่อตั้งพ.ศ. 2475
ยุบพรรคมกราคม พ.ศ. 2476
อุดมการณ์กษัตริย์นิยม
การเมืองไทย
รายชื่อพรรคการเมือง
การเลือกตั้ง

สมาคมคณะชาติ เป็นความพยายามในการจัดตั้งพรรคการเมืองฝ่ายตรงข้ามคณะราษฎร ภายหลังจากที่มีการตั้งสมาคมคณะราษฎร[1] ภายหลังถูกพระยามโนปกรณนิติธาดา (ก้อน หุตะสิงห์) ประธานคณะกรรมการราษฎรในขณะนั้นปฏิเสธ โดยอ้างว่าสภาพบ้านเมืองยังไม่พร้อม[2]

คณะชาติ ก่อตั้งขึ้นในพ.ศ. 2475 โดยมีผู้ยื่นขอจดทะเบียนคือ พระยาโทณวณิกมนตรี (วิสุทธิ์ โทณวณิก), พระยาศราภัยพิพัฒ (เลื่อน ศราภัยวานิช), หลุย คีรีวัต, หลวงวิจิตรวาทการ (วิจิตร วิจิตรวาทการ) และเจ้านายเชื้อพระวงศ์อีกหลายองค์[3][4] เนื่องมาจากข้าราชการทหารและขุนนางชั้นสูงของระบอบเก่า มีความคิดเห็นว่าพรรคการเมืองที่มีพรรคเดียวคือคณะราษฎร ไม่ใช่ประชาธิปไตย[5] เมื่อคณะราษฎรจัดตั้งสมาคมโดยมีลักษณะเป็นพรรคการเมือง ประกาศรับสมัครสมาชิกและมีผู้สมัครมากมาย หลวงวิจิตรวาทการจึงตั้งคณะชาติขึ้นเพื่อเป็นสมาคมทางการเมืองของกลุ่มผู้ไม่เห็นด้วยกับคณะราษฎร[6]

รัฐบาลพระยามโนปกรณนิติธาดา นำความกราบบังคมทูลปรึกษาพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว กลับได้รับพระราชกระแสว่าไม่ควรอนุญาตเพราะจะทำให้เกิดความแตกแยกในกาลอันไม่เหมาะสม จึงแนะนำให้ยุบเลิกไปทั้งสองสมาคม[7] รัฐบาลจึงปฏิเสธข้อเสนอตั้งพรรคการเมืองชื่อ "สมาคมคณะชาติ" ในเดือนมกราคม พ.ศ. 2476

อ้างอิง[แก้]

  1. พิชญ์ พงษ์สวัสดิ์ (19 ธันวาคม 2560). "เจาะเวลาหาอดีต : การกลับมาของ'ประชาธิปไตยไร้พรรค'ในรูปแบบใหม่". มติชน. สืบค้นเมื่อ 25 สิงหาคม 2562. Check date values in: |accessdate=, |date= (help)
  2. "ระบบพรรคการเมืองไทยในอุดมคติ". วารสารสังคมศาสตร์. ปีที่ 18 (ฉบับที่ 2): หน้า 3. 2 มิถุนายน 2524. Check date values in: |date= (help)
  3. ไพบูลย์ ดีคง. วิทยานิพนธ์เรื่องกำเนิดการปกครองระบอบรัฐสภาในประเทศไทย. กรุงเทพฯ : คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2508. หน้า 136.
  4. หลวงวิจิตรวาทการ. คณะการเมือง. กรุงเทพฯ : [ม.ป.พ.], 2475. หน้า 1-2.
  5. "คณะราษฎร VS คณะชาติ เบื้องหลังความขัดแย้งระยะเริ่มปชต. จนคนมองการเมืองน่ารังเกียจ". ศิลปวัฒนธรรม. 28 มีนาคม พ.ศ. 2562. สืบค้นเมื่อ 25 สิงหาคม 2562. Check date values in: |accessdate=, |date= (help)
  6. "การก่อตัวและการพัฒนาของพรรคการเมืองไทย". สารานุกรมไทยสำหรับเยาวชน. เล่มที่ 31 (เรื่องที่ 4).
  7. นิธิ เอียวศรีวงศ์ (3 กุมภาพันธ์ 2560). "ความอ่อนแอทางอุดมการณ์". มติชนสุดสัปดาห์. สืบค้นเมื่อ 25 สิงหาคม 2562. Check date values in: |accessdate=, |date= (help)