กองซุนเอี๋ยน
| กองซุนเอี๋ยน (กงซุน เยฺวียน) 公孫淵 | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 ภาพวาดกองซุนเอี๋ยนจากนวนิยายภาพสามก๊ก (ค.ศ. 1957) | |||||||||
| เอียนอ๋อง (燕王 เยียนหวาง) | |||||||||
| ครองราชย์ | ค.ศ. 237– ป. กันยายน ค.ศ. 238 | ||||||||
| เจ้าเมืองเลียวตั๋ง (遼東太守 เลียวตงไท่โฉ่ว) | |||||||||
| ดำรงตำแหน่ง ค.ศ. 228 – ค.ศ. ? | |||||||||
| กษัตริย์ | โจยอย | ||||||||
| ก่อนหน้า | กองซุนก๋ง | ||||||||
| ข้อมูลส่วนบุคคล | |||||||||
| เกิด | ไม่ทราบ มณฑลเหลียวหนิง | ||||||||
| เสียชีวิต | ป. กันยายน ค.ศ. 238 มณฑลเหลียวหนิง | ||||||||
| บุตร | กองซุนสิว | ||||||||
| บุพการี |
| ||||||||
| ความสัมพันธ์ |
| ||||||||
| อาชีพ | ขุนพล, ขุนนาง, ขุนศึก | ||||||||
| ชื่อรอง | เหวินอี้ (文懿) | ||||||||
| ชื่อภาษาจีน | |||||||||
| จีนตัวเต็ม | 公孫淵 | ||||||||
| จีนตัวย่อ | 公孙渊 | ||||||||
| |||||||||
กองซุนเอี๋ยน (เสียชีวิต ป. กันยายน ค.ศ. 238[a]) มีชื่อในภาษาจีนกลางว่า กงซุน เยฺวียน (จีน: 公孫淵; พินอิน: Gōngsūn Yuān ;) ชื่อรอง เหวินอี้ (จีน: 文懿; พินอิน: Wényì) เป็นขุนพล ขุนนาง และขุนศึกผู้มีชีวิตในรัฐวุยก๊กในยุคสามก๊กของจีน กองซุนเอี๋ยนก่อกบฏต่อวุยก๊กในปี ค.ศ. 237 และสถาปนาตนเป็น "เอียนอ๋อง" (燕王 เยียนหวาง) หรืออ๋องแห่งรัฐเอียน ในปี ค.ศ. 238 สุมาอี้ขุนพลวุยก๊กนำทัพไปยังเลียวตั๋งและพิชิตรัฐเอียนได้สำเร็จ จับตัวกองซุนเอี๋ยนประหารชีวิต
ประวัติ
[แก้]กองซุนเอี๋ยนเป็นบุตรชายของกองซุนของ ขุนศึกผู้ปกครองเมืองเลียวตั๋ง (遼東郡 เหลียวตงจฺวิ้น), เสฺวียนถู (玄菟郡 เสฺวียนถูจฺวิ้น), เล่อล่าง (樂浪郡 เล่อล่างจฺวิ้น) และไต้ฟาง (帶方郡 ไต้ฟางจฺวิ้น) ในช่วงปลายยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันออก กองซุนของกลายเป็นขุนนางผู้ปกครองรัฐประเทศราชของรัฐวุยก๊กในยุคสามก๊ก เมื่อกองซุนของเสียชีวิต กงซุน หฺว่าง (公孙晃) และกองซุนของที่เป็นบุตรชายของกองซุนของต่างก็ยังอายุน้อยเกินไปที่สืบทอดอำนาจจากกองซุนของ กองซุนก๋งน้องชายของกองซุนของจึงรับช่วงต่อแทน[4] ในปี ค.ศ. 228 กองซุนเอี๋ยนที่เติบโตขึ้นได้ยึดอำนาจจากกองซุนก๋งผู้อาและให้จับตัวกองซุนก๋งไปขังคุก
แม้ว่ากองซุนเอี๋ยนจะเป็นผู้ปกครองรัฐประเทศราชของรัฐวุยก๊ก แต่กองซุนเอี๋ยนก็คิดจะเปลี่ยนไปเข้าด้วยง่อก๊กที่เป็นรัฐอริของวุยก๊ก ท้ายที่สุดกองซุนเอี๋ยนกลับมาเข้าด้วยวุยก๊กเพราะแรงกดดันจากโจยอยจักรพรรดิวุยก๊ก กองซุนเอี๋ยนสังหารคณะทูตของง่อก๊ก แต่ทูตบางคนได้หนีไปอาณาจักรโคกูรยอ ซุนกวนจักรพรรดิง่อก๊กพยายามสร้างความเป็นพันธมิตรกับโคกูรยอเพื่อเปิดการโจมตีกองซุนเอี๋ยน แต่ในที่สุดโคกูรยอก็เข้าสนับสนุนวุยก๊กในการรบกับกองซุนเอี๋ยน
ในปี ค.ศ. 237 โจยอยจักรพรรดิแห่งวุยก๊กทรงกังวลในเรื่องอิทธิพลของกองซุนเอี๋ยนทางด้านตะวันออกเฉียงเหนือ จึงส่งขุนพลบู๊ขิวเขียมให้นำทัพชาวจีนฮั่น ชนเผ่าออหวนและเซียนเปย์ไปโจมตีกองซุนเอี๋ยน แต่เกิดน้ำท่วมทำให้การทัพถูกยกเลิกไป กองซุนเอี๋ยนสถาปนาตนเป็น "เอียนอ๋อง" (燕王 เยียนหวาง) และติดต่อเป็นพันธมิตรกับง่อก๊กใหม่ ในปีถัดมาสุมาอี้และบู๊ขิวเขียมขุนพลวุยก๊กนำทัพเข้ารบกับกองซุนเอี๋ยน กองซุนเอี๋ยนพ่ายแพ้และถูกสังหาร ขณะที่ตระกูลของกองซุนเอี๋ยนก็ถูกกวาดล้าง ด้วยเหตุนี้เลียวตั๋งและอาณาบริเวณที่เป็นทางด้านตะวันตกเฉียงเหนือของเกาหลีในปัจจุบันจึงกลายเป็นอาณาเขตของวุยก๊ก
พงศาวลี
[แก้]| เจี้ยนอี้โหว (建义侯) กงซุน เหยียน (公孙延) (แต่งตั้งย้อนหลัง) | |||||||||||||||||||||
| หย่งหนิงเซียงโหว (永寧鄉侯) กงซุน ตู้ (公孙度) ?-190-204 | |||||||||||||||||||||
| เซียงผิงโหว (襄平侯) กองซุนของ (公孙康 กงซุน คาง) ?-204-? | ผิงกัวโหว (平郭侯) กองซุนก๋ง (公孙恭 กงซุน กง) ?-?-228-? | ||||||||||||||||||||
| กงซุน หฺว่าง (公孙晃) | เอียนอ๋อง (燕王 เยียนหวาง) กองซุนเอี๋ยน (公孙渊 กงซุน เยฺวียน) ?-228-238 | ||||||||||||||||||||
| กองซุนสิว (公孙脩 กงซุน ซิว) ?-238 | |||||||||||||||||||||
ดูเพิ่ม
[แก้]หมายเหตุ
[แก้]- ↑ พระราชประวัติโจยอยใน สามก๊กจี่ ระบุว่าสุมาอี้นำทัพล้อมเซียงเป๋งในวันปิ่งอิ๋น (丙寅) ของเดือน 8 ศักราชจิ่งชู (景初) ปีที่ 2[1] อย่างไรก็ตาม เดือนนั้นไม่มีวันปิ่งอิ๋น วันปิ่งอิ๋นถัดมาอยู่ในเดือน 9 ของปีเดียวกัน และเทียบได้กับวันที่ 3 กันยายน ค.ศ. 238[2] ในปฏิทินจูเลียน จือจื้อทงเจี้ยน เล่มที่ 74 ระบุว่าเซียงเป๋งถูกตีแตกในวันเหรินอู่ (任午) ของเดือน 8 ปีนั้น[3] อย่างไรก็ตาม เดือนนั้นไม่มีวันเหรินอู่ วันเหรินอู่ถัดมาก็อยู่ในเดือน 9 เช่นกัน และเทียบได้กับวันที่ 19 กันยายน ค.ศ. 238 ในปฏิทินจูเลียน
อ้างอิง
[แก้]บรรณานุกรม
[แก้]- ตันซิ่ว (คริสต์ศตวรรษที่ 3). สามก๊กจี่ (ซานกั๋วจื้อ).
- เผย์ ซงจือ (คริสต์ศตวรรษที่ 5). อรรถาธิบายสามก๊กจี่ (ซานกั๋วจื้อจู้).
- ฝาง เสฺวียนหลิง (648). พงศาวดารราชวงศ์จิ้น (จิ้นชู).