สงครามนโปเลียน

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไบยังการนำทาง ไปยังการค้นหา


สงครามนโปเลียน
Austerlitz-baron-Pascal.jpg
Battle of Waterloo 1815.PNG
บน: ยุทธการที่เอาสเทอร์ลิทซ์
ล่าง: ยุทธการที่วอเตอร์ลู
วันที่ ราว ค.ศ. 1803–ค.ศ. 1815
สถานที่ ยุโรป, มหาสมุทรแอตแลนติก, รีโอเดลาปลาตา, มหาสมุทรอินเดีย, อเมริกาเหนือ
ผลลัพธ์ ชัยชนะของสัมพันธมิตร
เกิดการประชุมแห่งเวียนนา
เกิดสนธิสัญญาปารีสฉบับที่ 2
คู่ขัดแย้ง
ฝ่ายสัมพันธมิตร:

สหราชอาณาจักร สหราชอาณาจักร
จักรวรรดิออสเตรีย จักรวรรดิออสเตรีย[a]
จักรวรรดิรัสเซีย จักรวรรดิรัสเซีย[b]
ปรัสเซีย ราชอาณาจักรปรัสเซีย[a]
โปรตุเกส ราชอาณาจักรโปรตุเกส
สเปน จักรวรรดิสเปน[c]
Flag of the Kingdom of the Two Sicilies (1816).svg ซิซิลีทั้งสอง[d]
พีดมอนต์-ซาร์ดิเนีย ราชอาณาจักรซาร์ดิเนีย
สวีเดน ราชอาณาจักรสวีเดน[e]
จักรวรรดิออตโตมัน จักรวรรดิออตโตมัน สัมพันธมิตรรอง:

Flagge Herzogtum Braunschweig.svg เบราน์ชไวก์
ฝรั่งเศส ฝรั่งเศสหัวบูร์บง
ราชอาณาจักรฮันโนเวอร์ แฮโนเวอร์
Flag of the House of Nassau Weilburg.svg นัสเซา
เนเธอร์แลนด์ เนเธอร์แลนด์
จักรวรรดิฝรั่งเศสและพันธมิตร:
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg จักรวรรดิฝรั่งเศส

เนเธอร์แลนด์ ฮอลแลนด์[f]
ราชอาณาจักรอิตาลี (นโปเลียน) อิตาลี
Flag of the Kingdom of Etruria.svg อีทรูเรีย[g]
ทู ซิชิลีส์ เนเปิลส์[h]
Flag of the Duchy of Warsaw.svg ดัชชีวอร์ซอ[i]
สมาพันธรัฐแห่งแม่น้ำไรน์[j]:

บาวาเรีย บาวาเรีย
State flag of Saxony before 1815.svg ซัคเซิน
Flagge Königreich Württemberg.svg เวือร์ทเทมแบร์ก

เดนมาร์ก เดนมาร์ก–นอร์เวย์[k]

ผู้บัญชาการหรือผู้นำ
ออสเตรีย ฟรันซ์ที่ 1 แห่งออสเตรีย

ออสเตรีย อาร์ชดยุกคาร์ล
จักรวรรดิออสเตรีย เจ้าชายคาร์ล ฟิลิป
จักรวรรดิออสเตรีย อาร์ชดยุกโยฮันน์
สหราชอาณาจักร พระเจ้าจอร์จที่ 3
สหราชอาณาจักร ดยุกแห่งพอร์ตแลนด์
สหราชอาณาจักร เอิร์ลแห่งลิเวอร์พูล
สหราชอาณาจักร ดยุกแห่งเวลลิงตัน
สหราชอาณาจักร โฮราชิโอ เนลสัน 
จักรวรรดิรัสเซีย อเล็กซานเดอร์ที่ 1
จักรวรรดิรัสเซีย มีฮาอิล คูตูซอฟ
จักรวรรดิรัสเซีย ไมเคิล บาร์เคลย์
จักรวรรดิรัสเซีย เคานต์เบินนิกเซิน
ปรัสเซีย แกบฮาร์ด ฟอน บลือเชอร์
ปรัสเซีย ดยุกแห่งเบราน์ชไวก์ 
ปรัสเซีย เจ้าชายแห่งโฮเอนโล
สเปน ฟรังซิสโก คาสตันยอส
สเปน Miguel de Alava
ทู ซิชิลีส์ แฟร์ดีนันด์ที่ 4 แห่งเนเปิลส์
จักรวรรดิออตโตมัน สุลต่านเซริมที่ 3
สวีเดน กุสตาฟที่ 4 แห่งสวีเดน
สวีเดน เจ้าชายคาร์ลแห่งสวีเดน[l]
เนเธอร์แลนด์ วิลเลิมแห่งออเรนจ์
เนเธอร์แลนด์ เจ้าชายเฟรเดริก
ฝรั่งเศส หลุยส์ที่ 18

Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg นโปเลียนที่ 1 #

Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg มีแชล แน
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg โฌเซฟ โบนาปาร์ต
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg หลุยส์-อาแล็กซ็องดร์ แบร์ตีเย
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg หลุยส์-นีกอลา ดาวู
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg ฌอง ลานน์ 
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg อังเดร มาสเซนา
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg ฌ็อง เดอ ดีเยอ ซูลต์
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg ฌ็อง-บาติสต์ เบสซิแยร์ 
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg ปีแยร์-ฌัก วีลเนิฟ #
เนเธอร์แลนด์ หลุยส์ โบนาปาร์ต
ทู ซิชิลีส์ ฌออากีม มูว์รา
ราชอาณาจักรอิตาลี (นโปเลียน) เออแฌน เดอ โบอาร์แน
Flag of the Duchy of Warsaw.svg เจ้าชายโปเนียโตสกี 
บาวาเรีย มักซีมีเลียนที่ 1
State flag of Saxony before 1815.svg ฟรีดิช เอากุสตุสที่ 1
Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg เฌโรม โบนาปาร์ต
Flagge Königreich Württemberg.svg ฟรีดริชที่ 1

กำลังพลสูญเสีย
ระหว่าง 3,350,000 ถึง 6,500,000 คน
  1. ทั้งออสเตรียและปรัสเซียเป็นพันธมิตรกับฝรั่งเศสอยู่ชั่วระยะหนึ่งและส่งกองทัพไปสนับสนุนการรุกรานรัสเซียของฝรั่งเศสในปี ค.ศ. 1812
  2. รัสเซียเป็นพันธมิตรกับฝรั่งเศสหลังจากสนธิสัญญาทิลซิทในปี ค.ศ. 1807 แต่มายุติลงในปี ค.ศ. 1810 ที่ทำให้ฝรั่งเศสเข้ารุกรานรัสเซียในปี ค.ศ. 1812 ในช่วงนั้นรัสเซียก็ทำสงครามกับสวีเดน (ค.ศ. 1808-1809) และกับ จักรวรรดิออตโตมัน (ค.ศ. 1806-1812) และบางส่วนกับบริเตน (ค.ศ. 1807-1812)
  3. สเปนเป็นพันธมิตรกับฝรั่งเศสจนกระทั่งฝรั่งเศสรุกรานในปี ค.ศ. 1808 จากนั้นฝรั่งเศสก็ต่อสู้ในสงครามคาบสมุทร
  4. ซิซิลีที่ยังยังเป็นสหอาณาจักรกับเนเปิลส์กลายมาเป็นรัฐบริวารของฝรั่งเศสหลังจากยุทธการแคมโพเทเนเซในปี ค.ศ. 1806.
  5. สวีเดนประกาศสงครามกับสหราชอาณาจักรหลังจากพ่ายแพ้แก่รัสเซียในสงครามฟินแลนด์ (ค.ศ. 1808–1809)
  6. จักรวรรดิฝรั่งเศสผนวกราชอาณาจักรฮอลแลนด์ใน ค.ศ. 1810 กองทหารดัตช์ต่อสู้กับนโปเลียนในสมัยร้อยวันในปี ค.ศ. 1815
  7. จักรวรรดิฝรั่งเศสผนวกราชอาณาจักรอีทรูเรียใน ค.ศ. 1807
  8. ราชอาณาจักรเนเปิลส์เป็นพันธมิตรกับออสเตรียอยู่ชั่วระยะหนึ่งใน ค.ศ. 1814, เป็นพันธมิตรกับฝรั่งเศสอีกครั้งและต่อสู้กับออสเตรียระหว่างสงครามเนเปิลส์ในปี ค.ศ. 1815
  9. นโปเลียนก่อตั้งดัชชีวอร์ซอปกครองโดย ราชอาณาจักรแซกโซนีในปี ค.ศ. 1807 ก่อนหน้านั้นกองทัพของโปแลนด์ก็เข้าร่วมการต่อสู้ในกองทัพฝรั่งเศสแล้ว
  10. รัฐเยอรมันสิบหกรัฐที่เป็นพันธมิตรกับฝรั่งเศส (รวมทั้งบาวาเรียและเวิร์ตเต็มแบร์ก) ก่อตั้งเป็นสมาพันธรัฐแห่งลุ่มแม่น้ำไรน์ในเดือนกรกฎาคมปี ค.ศ. 1806 หลังจากยุทธการเอาสเทอร์ลิทซ์ (ธันวาคม ค.ศ. 1805) และหลังจากยุทธการเยนา-เออร์ชเต็ดท์ (ตุลาคม ค.ศ. 1806) รัฐเยอรมันอื่นที่เดิมต่อสู้ร่วมกับฝ่ายต่อต้านฝรั่งเศสรวมทั้งแซกโซนีและเวสต์ฟาเลียก็หันกลับมาเป็นพันธมิตรกับฝรั่งเศสและเข้าร่วมในสมาพันธรัฐ แต่แซกโซนีก็เปลี่ยนข้างอีกครั้งในปี ค.ศ. 1813 ระหว่างยุทธการไลพ์ซิกที่ทำให้รัฐอื่นรีบทำตามและประกาศสงครามกับฝรั่งเศส
  11. เดนมาร์ก-นอร์เวย์ยังคงรักษาความเป็นกลางมาจนถึงยุทธการโคเปนเฮเกน (ค.ศ. 1807) เดนมาร์กถูกบังคับให้ยกนอร์เวย์ให้แก่สวีเดนตามสนธิสัญญาคีลในปี ค.ศ. 1814 หลังจากการรณรงค์ทางทหารของสวีเดนต่อนอร์เวย์ นอร์เวยก็รวมเป็นสหอาณาจักรกับสวีเดน
  12. Was a commander for the French Empire, as Marshal Jean-Baptiste Bernadotte, ค.ศ. 1804–1810.

สงครามนโปเลียน (อังกฤษ: Napoleonic Wars, ฝรั่งเศส: Guerres napoléoniennes) เป็นสงครามต่อเนื่องที่เกี่ยวข้องกับจักรวรรดิฝรั่งเศสของนโปเลียน และพันธมิตรต่าง ๆ ของยุโรป และฝ่ายพันมิตรต่อต้านที่เริ่มขึ้นราว ค.ศ. 1803 และไม่ได้สิ้นสุดลงจนกระทั่งปี ค.ศ. 1815 สงครามนโปเลียนเป็นสงครามที่มีสาเหตุมาจากการปฏิวัติฝรั่งเศสในปี ค.ศ. 1789 ซึ่งเป็นการปฏิวัติที่เปลี่ยนรูปแบบของกองทัพยุโรปอย่างหน้ามือเป็นหลังมือ โดยเฉพาะการระบบการเกณฑ์ทหารแบบใหม่ กองทหารฝรั่งเศสขยายตัวและมีอำนาจมากขึ้นอย่างรวดเร็ว และได้รับชัยชนะต่อประเทศต่าง ๆ ในยุโรป แต่ก็สิ้นสุดลงอย่างรวดเร็วเมื่อได้รับความพ่ายแพ้อย่างยับเยินในการรุกรานรัสเซียใน ค.ศ. 1812 ในที่สุดนโปเลียนก็มาพ่ายแพ้อย่างสิ้นเชิงที่เป็นผลให้มีการฟื้นฟูราชวงศ์บูร์บงขึ้นครองฝรั่งเศสอีกครั้ง ผลของสงครามนโปเลียนทำให้จักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ถูกยุบ และทำให้อำนาจของจักรวรรดิสเปนในการควบคุมอาณานิคมอ่อนแอลง ที่เป็นการเปิดโอกาสให้เกิดการปฏิวัติขึ้นในลาตินอเมริกา นอกจากนั้นสงครามก็ทำให้จักรวรรดิอังกฤษกลายมาเป็นอภิมหาอำนาจต่อมาอีกหนึ่งร้อยปี

ความเห็นที่ยังไม่ตกลงกันได้คือความเห็นที่เกี่ยวกับว่าเมื่อใดที่สงครามการปฏิวัติฝรั่งเศสสิ้นสุดลง และเมื่อใดที่สงครามนโปเลียนเริ่มขึ้น วันเริ่มต้นอาจจะเป็นวันที่ 9 พฤศจิกายน ค.ศ. 1799 ซึ่งเป็นวันที่นโปเลียนทำรัฐประหาร 18 บรูแมร์ (ในปีที่ 7 ตามปฏิทินสาธารณรัฐฝรั่งเศสในยุคนั้น) หรือวันที่ 18 พฤษภาคม ค.ศ. 1803 เมื่อมีการประกาศสงครามระหว่างบริเตนและฝรั่งเศสที่ทำให้ช่วงเวลาของความสันติในยุโรประหว่าง ค.ศ. 1792 ถึง ค.ศ. 1814 ต้องมาสิ้นสุดลง หรือเมื่อวันที่ 2 ธันวาคม ค.ศ. 1804 เมื่อนโปเลียนสวมมงกุฎเป็นจักรพรรดิ

สงครามนโปเลียนยุติลงหลังจากที่นโปเลียนได้รับความพ่ายแพ้ในยุทธการที่วอเตอร์ลู เมื่อวันที่ 18 มิถุนายน ค.ศ. 1815 และการลงนามในสนธิสัญญาปารีสครั้งที่สองในปีเดียวกัน

อ้างอิง[แก้]