สงครามโซเวียต–อัฟกานิสถาน

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
การรุกรานอัฟกานิสถานของสหภาพโซเวียต
เป็นส่วนหนึ่งของ สงครามในอัฟกานิสถานและสงครามเย็น
RIAN archive 58833 Withdrawal of Soviet troops from Afghanistan.jpg
ทหารโซเวียดกองสุดท้ายกำลังถอนทัพออกจากอัฟกานิสถานในวันที่ 15 กุมภาพันธ์ 2532
วันที่ 24 ธันวาคม พ.ศ. 2522 ถึง 15 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2532 (9 ปี 1 เดีอน 3 สับดาห์ 1 วัน)
สถานที่ สาธารณรัฐประชาธิปไตยอัฟกานิสถาน
ผลลัพธ์ กองทัพแดงถอนกำลังออกจากสาธารณรัฐประชาธิปไตยอัฟกานิสถาน
คู่ขัดแย้ง
สหภาพโซเวียต สหภาพโซเวียต

อัฟกานิสถาน สาธารณรัฐประชาธิปไตยอัฟกานิสถาน

Flag of Jihad.svg มุจญาฮิดีนซุนนีย์

มุจญาฮิดีนชีอะห์

ผู้บัญชาการหรือผู้นำ
สหภาพโซเวียต เลโอนิด เบรจเนฟ
สหภาพโซเวียต ยูรี อันโดรปอฟ
สหภาพโซเวียต คอนสตันติน เชียร์เนนโค
สหภาพโซเวียต มิคาอิล กอร์บาชอฟ
สหภาพโซเวียต ดมีตรี อุสตีนอฟ
สหภาพโซเวียต เซียร์เกย์ โซโคลอฟ
สหภาพโซเวียต ดมีตรี ยาซอฟ
สหภาพโซเวียต วาเลนติน วาเลนนิคอฟ
สหภาพโซเวียต อิกอร์ โรดิโอนอฟ
สหภาพโซเวียต บอริส โกรมอฟ
อัฟกานิสถาน ฮะฟีซอลลาห์ อะมีน
อัฟกานิสถาน บาบรัค คาร์มาล
อัฟกานิสถาน โมฮัมหมัด นาจิบุลลอฮ์
อัฟกานิสถาน Abdul Rashid Dostum
อัฟกานิสถาน อับดุล ควาดิร์ ดาการ์วัล
อัฟกานิสถาน Shahnawaz Tanai
อัฟกานิสถาน Mohammed Rafie
Flag of Jihad.svg อาหมัด ชาห์ มาซูด
Flag of Jihad.svg อับดุล ฮัค
Flag of Jihad.svg อับดุลลาห์ อัซซาม
Flag of Jihad.svg อิสมาลี คาห์น
Flag of Jihad.svg กัลบุดดีน เฮคมัตยาร์
Flag of Jihad.svg จาลาลุดดิน ฮัคคานี
Flag of Jihad.svg มุลลาห์ นาคิบ
Flag of Jihad.svg อับดุล ราหิม วาร์ดัก
Flag of Jihad.svg ฟาซาล ฮัค มูจาหิด
Flag of Jihad.svg บูร์ฮานุดดีน รับบานี
Flag of Jihad.svg อุซามะฮ์ บิน ลาดิน
กำลัง
กองกำลังโซเวียต
  • 115,000 นาย[11]

กองกำลังอัฟกานิสถาน:

  • 55,000 นาย[12]
มุจญาฮิดีน:

200,000–250,000 คน[13][14][15]

กำลังพลสูญเสีย
กองกำลังโซเวียต:

14,453 นายเสียชีวิต (รวม)

  • 9,500 นายเสียชีวิตระหว่างการรบ[16]
  • 4,000 นายเสียชีวิตจากบาดแผล[16]
  • 1,000 นายเสียชีวิตจากโรคและอุบัติเหตุ[16]

53,753 นายบาดเจ็บ[16]

265 นายสูญหาย[17]

กองกำลังอัฟกานิสถาน:

18,000 นายเสียชีวิตระหว่างการรบ[18]

มุจญาฮิดีน:

75,000–90,000 คนเสียชีวิต, 75,000+ คนบาดเจ็บ (ประเมิณคร่าวๆ)[19]

พลเรือน (ชาวอัฟกานิสถาน) :

850,000–1,500,000 คนเสียชีวิต[20][21]

5 ล้านคนกลายเป็น ผู้ลี้ภัย ออกจากอัฟกานิสถาน

2 ล้านคนกลายเป็น ผู้พลัดถิ่นภายในประเทศ

ราว 3 ล้านคนบาดเจ็บ (ส่วนมากเป็นพลเรือน)[22]

สงครามโซเวียต–อัฟกานิสถาน เป็นส่วนหนึ่งของสงครามเย็น เกิดขึ้นเป็นเวลาเก้าปีตั้งแต่เดือนธันวาคม 1979 ถึงเดือนกุมภาพันธ์ 1989 โดยเป็นการรบรากันระหว่างกองทัพอัฟกานิสถานที่มีโซเวียตเป็นหัวหน้า กับมุจญาฮิดีน (Mujahideen) ซึ่งเป็นกลุ่มขบถหลายชนชาติและมีพันธมิตรใหญ่สองราย คือ เปศวาร์เจ็ด (Peshawar Seven) กับเตหะรานแปด (Tehran Eight) ขบถเปศวาร์เจ็ดนั้นได้รับการฝึกฝนทางทหารจากประเทศเพื่อนบ้าน คือ ปากีสถาน และสาธารณรัฐประชาชนจีน[8] ทั้งได้รับอาวุธยุทธภัณฑ์พร้อมเงินหลายพันล้านดอลลาร์จากสหรัฐอเมริกา สหราชอาณาจักร ซาอุดีอาระเบีย และอีกหลายประเทศ[2][3][4][8][23] ส่วนกลุ่มชีอะฮ์ (Shia) จากฝ่ายเตหะรานแปดนั้นได้รับการสนับสนุนจากสาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน

สงครามซึ่งยาวนานเกือบหนึ่งทศวรรษนี้ส่งผลให้ชาวอัฟกานิสถานหลายล้านคนลี้ภัยจากประเทศตนเอง ส่วนใหญ่เข้าไปพึ่งใบบุญปากีสถานและอิหร่าน อนึ่ง นอกจากกบฏที่ล้มตายแล้ว สงครามยังทำให้พลเรือนอัฟกานิสถานจำนวนมากเสียชีวิต

สงครามเริ่มขึ้นเมื่อกองทัพที่ 40 ซึ่งโซเวียตประจำไว้ในอัฟกานิสถาน และมีเลโอนิด เบรจเนฟ (Leonid Brezhnev) เป็นหัวหน้า เคลื่อนพลพร้อมรบในวันที่ 24 ธันวาคม 1979[24] และมาสิ้นสุดลงเมื่อโซเวียตซึ่งมีมีฮาอิล กอร์บาชอฟ (Mikhail Gorbachev) เป็นหัวหน้า ได้ถอนทหารจากอัฟกานิสถานตั้งแต่วันที่ 15 พฤษภาคม 1988 จนถึงวันที่ 15 กุมภาพันธ์ 1989

มีผู้เรียกสงครามครั้งนี้ตามสภาพที่ยืดเยื้อว่า "สงครามเวียดนามของสหภาพโซเวียต" (Soviet Union's Vietnam War) และ "กับดักหมี" (Bear Trap)[25][26][27]


อ้างอิง[แก้]

  1. 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 Goodson, P. L. Afghanistan's Endless War: State Failure, Regional Politics, and the Rise of .... pp. 147, 165. [1]
  2. 2.0 2.1 Barlett, Donald L.; Steele, James B. (May 13, 2003). "The Oily Americans". Time (magazine). สืบค้นเมื่อ 2008-07-08. 
  3. 3.0 3.1 3.2 Interview with Dr. Zbigniew Brzezinski- (13/6/97).
  4. 4.0 4.1 4.2 4.3 Charlie Wilson: Congressman whose support for the mujahideen helped force the Soviet Union out of Afghanistan
  5. ""Reagan Doctrine, 1985," United States State Department". State.gov. สืบค้นเมื่อ 2011-02-20. 
  6. Interview with Dr. Zbigniew Brzezinski – (June 13, 1997). Part 2. Episode 17. Good Guys, Bad Guys. June 13, 1997.
  7. Corera, Gordon (2011). MI6: Life and Death in the British Secret Service. London: Phoenix. ISBN 978-0753828335. 
  8. 8.0 8.1 8.2 Shichor. pp157–158. [2]
  9. Crile, George (2003). Charlie Wilson's War: The Extraordinary Story of the Largest Covert Operation in History. Atlantic Monthly Press. ISBN 0-87113-854-9. 
  10. Saudi Arabia and the Future of Afghanistan
  11. Nyrop, Richard F.; Donald M. Seekins (January 1986). Afghanistan: A Country Study. Washington, DC: United States Government Printing Office. pp. XVIII–XXV. 
  12. Mark N. Katz (March 9, 2011). "Middle East Policy Council | Lessons of the Soviet Withdrawal from Afghanistan". Mepc.org. สืบค้นเมื่อ July 28, 2011. 
  13. |publisher=Translate.google.no|accessdate=July 28, 2011}} Maxime Rischard. "Al Qa'ida's American Connection". Global-Politics.co.uk. สืบค้นเมื่อ July 28, 2011. 
  14. {{cite web|url=http://translate.google.no/translate?js=n&prev=_t&hl=no&ie=UTF-8&layout=2&eotf=1&sl=no&tl=en&u=http%3A%2F%2Fvgd.no%2Fsamfunn%2Fhistorie%2Ftema%2F1582171%2Ftittel%2Fafghanistan-sovjet-eller-usa-sterkeste%2Finnlegg%2F28408954%2F&act=url%7Ctitle=Soviet or the USA the strongest|language=(นอร์เวย์)
  15. "Afghanistan hits Soviet milestone – Army News". Armytimes.com. สืบค้นเมื่อ February 15, 2012. 
  16. 16.0 16.1 16.2 16.3 อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ <ref> ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ vfw.org
  17. Associated Press (October 15, 2012). "Russia asks Afghanistan for help with over 200 Soviet troops missing since war in 1980s". สืบค้นเมื่อ 10 July 2013. 
  18. David C. Isby (1986-06-15). Russia's War in Afghanistan. Books.google.es. ISBN 9780850456912. สืบค้นเมื่อ February 15, 2012. 
  19. Antonio Giustozzi (2000). War, politics and society in Afghanistan, 1978–1992. Hurst. ISBN 1-85065-396-8. "A tentative estimate for total mujahideen losses in 1980-02 may be in the 150–180,000 range, with maybe half of them killed." 
  20. Noor Ahmad Khalidi, "Afghanistan: Demographic Consequences of War: 1978-87," Central Asian Survey, vol. 10, no. 3, pp. 101–126, 1991.
  21. Marek Sliwinski, "Afghanistan: The Decimation of a People," Orbis (Winter, 1989), p.39.
  22. Hilali, A. (2005). US–Pakistan relationship: Soviet Intervention in Afghanistan. Burlington, VT: Ashgate Publishing Co. (p.198)
  23. Kinsella, Warren. "Unholy Alliances", Lester Publishing, 1992
  24. "Timeline: Soviet war in Afghanistan". BBC News. Published February 17, 2009. Retrieved March 22, 2009.
  25. Yousaf, Mohammad & Adkin, Mark (1992). Afghanistan, the bear trap: the defeat of a superpower. Casemate. p. 159. ISBN 0-9711709-2-4. 
  26. Richard Cohen (April 22, 1988). "The Soviets' Vietnam". Washington Post. สืบค้นเมื่อ December 22, 2011. 
  27. "Afghanistan was Soviets' Vietnam". Boca Raton News. April 24, 1988. สืบค้นเมื่อ December 22, 2011. 

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]