จังหวัดพะเยา

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก จ.พะเยา)
จังหวัดพะเยา
ตราประจำจังหวัดพะเยา
ตราประจำจังหวัด
กว๊านพะเยาแหล่งชีวิต ศักดิ์สิทธิ์พระเจ้าตนหลวง บวงสรวงพ่อขุนงำเมือง งามลือเลื่องดอยบุษราคัม
ข้อมูลทั่วไป
ชื่ออักษรไทย พะเยา
ชื่ออักษรโรมัน Phayao
ผู้ว่าราชการ นายชูชาติ กีฬาแปง
(ตั้งแต่ พ.ศ. 2555)
นายกองค์การบริหาร นายวรวิทย์ บุรณศิริ
(ตั้งแต่ พ.ศ. 2555)
ISO 3166-2 TH-56
สีประจำกลุ่มจังหวัด ███ สีบานเย็น
ต้นไม้ประจำจังหวัด สารภีไทย
ดอกไม้ประจำจังหวัด ดอกสารภี
ข้อมูลสถิติ
พื้นที่ 6,335.060 ตร.กม.[1]
(อันดับที่ 34)
ประชากร 486,744 คน[2] (พ.ศ. 2556)
(อันดับที่ 54)
ความหนาแน่น 76.83 คน/ตร.กม.
(อันดับที่ 64)
ศูนย์ราชการ
ที่ตั้ง ศาลากลางจังหวัดพะเยา ถนนพหลโยธิน ตำบลบ้านต๋อม อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา 56000
โทรศัพท์ (+66) 0 5444 9599
โทรสาร (+66) 0 5444 9588
เว็บไซต์ จังหวัดพะเยา
แผนที่
 
แผนที่ประเทศไทย เน้นจังหวัดพะเยา

สารานุกรมประเทศไทย ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

จังหวัดพะเยา (คำเมือง: Lanna-Phayao.png[3]) เป็นจังหวัดในภาคเหนือตอนบน บริเวณที่ตั้งของจังหวัดพะเยาในปัจจุบันอยู่ติดกับกว๊านพะเยา เดิมเป็นที่ตั้งของเมือง ภูกามยาว หรือ พยาว ที่ก่อตั้งขึ้นเมื่อพุทธศตวรรษที่ 16 โดยมีผู้ปกครองคือ พญางำเมือง ภายหลังมีการเปลี่ยนแปลงอำนาจ และตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของอาณาจักรล้านนา เมื่อถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ เมืองพะเยาอยู่ภายใต้การปกครองของจังหวัดเชียงรายในฐานะ อำเภอพะเยา และเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม พ.ศ. 2520 อำเภอพะเยาได้ยกฐานะขึ้นเป็น จังหวัดพะเยา นับเป็นจังหวัดที่ 72 ของประเทศไทย

เนื้อหา

ทำเนียบรายนามผู้ว่าราชการจังหวัดพะเยา[แก้]

ลำดับ รายนาม ระยะเวลาดำรงตำแหน่ง
1 นายสัญญา ปาลวัฒน์วิไชย 28 ส.ค. 2520-30 ก.ย. 2524
2 นายอรุณ รุจิกัณหะ 1 ต.ค. 2524-30 ก.ย. 2526
3 นายสุดจิตร คอวนิช 1 ต.ค. 2526-30 ก.ย. 2530
4 นายศักดา ลาภเจริญ 1 ต.ค. 2530-30 ก.ย. 2532
5 นายทองคำ เขื่อนทา 1 ต.ค. 2532-30 ก.ย. 2533
6 นายสวัสดิ์ ส่งสัมพันธ์ 1 ต.ค. 2533-30 ก.ย. 2536
7 นายวิจารณ์ ไชยนันทน์ 5 ต.ค. 2536-30 ก.ย. 2539
8 นางนิพัทธา อมรรัตนเมธา 1 ต.ค. 2539-30 ก.ย. 2540
9 นายกำพล วรพิทยุต 20 ต.ค. 2540-29 ก.พ. 2543
10 นายสันต์ ภมรบุตร 1 มี.ค. 2543-30 ก.ย. 2543
11 นายพิพัฒน์ วงศาโรจน์ 1 ต.ค. 2543-30 ก.ย. 2545
12 นายสมศักดิ์ บุญเปลื้อง 1 ต.ค. 2545-30 ก.ย. 2546
13 นายบวร รัตนประสิทธิ์ 1 ต.ค. 2546-1 ธ.ค. 2548
14 นายวิทยา ปิณฑะแพทย์ 2 ธ.ค. 2548-30 ก.ย. 2549
15 นายธนเษก อัศวานุวัตร 13 พ.ย. 2549 - 5 พ.ค. 2551
16 นางสาวเรืองวรรณ บัวนุช 6 พ.ค. 2551 - 30 ก.ย. 2552
17 นายเชิดศักดิ์ ชูศรี 1 ต.ค. 2552 - 30 ก.ย. 2553
18 นายพงษ์ศักดิ์ วังเสมอ 1 ต.ค. 2553 - 27 พ.ย. 2554
19 นายไมตรี อินทุสุต 28 พ.ย. 2554 - 28 ก.ย. 2555
20 นายชูชาติ กีฬาแปง 1 ต.ค. 2555 -ปัจจุบัน

รายชื่อสมาชิกสภาผู้แทนราษฏรแบบแบ่งเขตของจังหวัดพะเยา[แก้]

เขตที่ รายนาม พรรคที่สังกัด ตำแหน่งอื่น
1 นางสาวอรุณี ชำนาญยา พรรคเพื่อไทย
2 นายวิสุทธิ์ ไชยณรุณ พรรคเพื่อไทย รองประธานสภาผู้แทนราษฎรคนที่ 2
3 นายไพโรจน์ ตันบรรจง พรรคเพื่อไทย

อาณาเขต[แก้]

จังหวัดพะเยามีเนื้อที่ประมาณ 6,335 ตารางกิโลเมตร ตอนเหนือมีพื้นที่ติดกับจังหวัดเชียงราย ทิศตะวันออกติดกับสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาวและจังหวัดน่าน ส่วนทางตะวันตกติดกับจังหวัดลำปาง และทางด้านใต้ติดกับจังหวัดแพร่

หน่วยการปกครอง[แก้]

การปกครองแบ่งออกเป็น 9 อำเภอ 68 ตำบล 779 หมู่บ้าน 2 เทศบาลเมือง 33 เทศบาลตำบล 36 องค์การบริหารส่วนตำบล

อำเภอ[แก้]

  1. อำเภอเมืองพะเยา
  2. อำเภอจุน
  3. อำเภอเชียงคำ
  4. อำเภอเชียงม่วน
  5. อำเภอดอกคำใต้
  6. อำเภอปง
  7. อำเภอแม่ใจ
  8. อำเภอภูซาง
  9. อำเภอภูกามยาว
 แผนที่

เทศบาล[แก้]

อำเภอเมืองพะเยา

อำเภอจุน

อำเภอเชียงคำ

อำเภอเชียงม่วน

อำเภอดอกคำใต้

อำเภอปง

อำเภอแม่ใจ


อำเภอภูซาง

อำเภอภูกามยาว

การเดินทาง[แก้]

ทางรถยนต์[แก้]

ใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 32 ผ่าน

รถโดยสารประจำทาง[แก้]

บริษัทขนส่ง จำกัด มีรถโดยสารปรับอากาศและธรรมดา ออกจากสถานีขนส่งสายเหนือ ถนนกำแพงเพชร 2

  • สาย 922 กรุงเทพ-พะเยา (กรุงเทพ-นครสวรรค์-พิษณุโลก-แพร่-งาว-พะเยา) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์ เชิดชัยทัวร์
  • สาย 90 กรุงเทพ-เชียงราย (ก) (กรุงเทพ-นครสวรรค์-ตาก-ลำปาง-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ สมบัติทัวร์ สยามเฟิร์สทัวร์ เชิดชัยทัวร์ หนานคำทัวร์
  • สาย 909 กรุงเทพ-เชียงราย (ข) (กรุงเทพ-นครสวรรค์-พิษณุโลก-แพร่-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์ สยามเฟิร์สทัวร์ เชิดชัยทัวร์ คฤหาสน์ทัวร์ โชครุ่งทวีทัวร์
  • สาย 3 กรุงเทพ-เชียงแสน (กรุงเทพ-ตากฟ้า-วังทอง-แพร่-พะเยา-เชียงราย-เชียงแสน) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์
  • สาย 962 กรุงเทพ-เชียงของ (กรุงเทพ-วังทอง-แพร่-พะเยา-เทิง-เชียงของ) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์ โชครุ่งทวีทัวร์ สยามเฟิร์สทัวร์ บุษราคัมทัวร์ เชิดชัยทัวร์
  • สาย 957 กรุงเทพ-แม่สาย (กรุงเทพ-นครสวรรค์-พิษณุโลก-แพร่-พะเยา-เชียงราย-แม่สาย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์ สยามเฟิร์สทัวร์ เชิดชัยทัวร์ โชครุ่งทวีทัวร์
  • สาย 660 ระยอง-เชียงราย-แม่สาย (ระยอง-พัทยา-ชลบุรี-ฉะเชิงเทรา-สระบุรี-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย-แม่สาย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ นครชัยแอร์
  • สาย 661 เชียงราย-นครพนม (นครพนม-สกลนคร-อุดรธานี-เลย-หล่มสัก-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย-แม่สาย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ สมบัติทัวร์ จักรพงษ์ทัวร์
  • สาย 662 พิษณุโลก-เชียงราย-แม่สาย (พิษณุโลก-สุโขทัย-สวรรคโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย-แม่สาย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ สุโขทัยวินทัวร์
  • สาย 663 นครสวรรค์-เชียงราย (นครสวรรค์-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ นครสวรรค์ยานยนต์ (ถาวรฟาร์มทัวร์)
  • สาย 633 ขอนแก่น-เชียงราย (ขอนแก่น-ชุมแพ-หล่มสัก-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-งาว-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ อีสานทัวร์ สมบัติทัวร์
  • สาย 651 นครราชสีมา-แม่สาย (นครราชสีมา-สระบุรี-โคกสำโรง-ตากฟ้า-เขาทราย-วังทอง-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ นครชัยทัวร์
  • สาย 780 ภูเก็ต-เชียงราย (ภูเก็ต-สุราษฎร์ธานี-ชุมพร-ประจวบฯ-หัวหิน-ชะอำ-เพชรบุรี-อยุธยา-นครสวรรค์-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ โชครุ่งทวีทัวร์
  • สาย 671 เชียงใหม่-เชียงของ (เชียงใหม่-แม่ขะจาน-วังเหนือ-พะเยา-ดอกคำใต้-จุน-เชียงคำ-เทิง-เชียงของ) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
  • สาย 198 เชียงใหม่-พะเยา (เชียงใหม่-แม่ขะจาน-วังเหนือ-พะเยา) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
  • สาย 113 เชียงใหม่-น่าน (เชียงใหม่-แม่ขะจาน-วังเหนือ-พะเยา-ดอกคำใต้-ปง-เชียงม่วน-น่าน) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
  • สาย 148 เชียงใหม่-ลำปาง-พะเยา-เชียงราย (เชียงใหม่-ลำพูน-ดอยติ-ลำปาง-งาว-พะเยา-พาน-เชียงราย) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
  • สาย 149 เชียงใหม่-ลำปาง-แม่สาย (เชียงใหม่-ลำพูน-ดอยติ-ลำปาง-งาว-พะเยา-พาน-เชียงราย-แม่จัน-แม่สาย) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
  • สาย 1661 เชียงใหม่-ลำปาง-เชียงราย-สามเหลี่ยมทองคำ (ข) (เชียงใหม่-ลำพูน-ดอยติ-ลำปาง-งาว-พะเยา-พาน-เชียงราย-แม่จัน-เชียงแสน-สามเหลี่ยมทองคำ) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
  • สาย 146 ลำปาง-เชียงราย (ลำปาง-งาว-พะเยา-แม่ใจ-พาน-เชียงราย) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
  • สาย 147 เชียงใหม่-พาน (เชียงใหม่-ลำปาง-งาว-พะเยา-แม่ใจ-พาน) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
  • สาย 2160 พะเยา-เชียงคำ (พะเยา-ดอกคำใต้-จุน-เชียงคำ) บริษัท ดอกคำใต้เดินรถ จำกัด
  • สาย 197 พะเยา-ปง (พะเยา-ดอกคำใต้-ปง) บริษัท อารยะเดินรถ จำกัด
  • สาย 612 พะเยา-น่าน (พะเยา-ดอกคำใต้-ปง-เชียงม่วน-น่าน) บริษัท พะเยาขนส่ง จำกัด
  • สาย 679 เชียงราย-จุน (เชียงราย-เทิง-ป่าแดด-จุน) บริษัท สหกิจเดินรถเชียงราย จำกัด
  • สาย 620 เชียงราย-เชียงคำ (เชียงราย-เทิง-เชียงคำ) บริษัท ก.สหกิจเดินรถเชียงราย จำกัด
  • สาย 686 เชียงราย-เชียงคำ (เชียงราย-แม่ลอยไร่-ร่องแมด-เชียงคำ) บริษัท บุญณัฐเดินรถ จำกัด
  • สาย 621 เชียงราย-พะเยา (เชียงราย-พาน-แม่ใจ-พะเยา) บริษัท ก.สหกิจเดินรถเชียงราย และ พะเยาขนส่ง จำกัด
  • สาย 144 เชียงราย-เด่นชัย (เชียงราย-พาน-พะเยา-แพร่-เด่นชัย) บริษัท แพร่ยานยนต์ขนส่ง (หนานคำทัวร์) จำกัด

รถไฟและเครื่องบิน[แก้]

ต้องลงที่จังหวัดลำปาง และจังหวัดเชียงใหม่ สำหรับทางรถไฟ ส่วนเครื่องบินให้มาลงที่จังหวัดเชียงราย จังหวัดลำปาง

สถานที่สำคัญ[แก้]

อนุสาวรีย์พญางำเมือง

สัญลักษณ์ประจำจังหวัด[แก้]

แหล่งท่องเที่ยว[แก้]

กว๊านพะเยา
น้ำตกภูซาง

ผลิตภัณฑ์ทางการเกษตร[แก้]

ลำไย
ลิ้นจี่

ข้าวหอมมะลิ[แก้]

ข้าวหอมมะลิของจังหวัดพะเยาจัดอยู่ในสินค้าระดับ Premium Grade เพราะจะมีเพียงฤดูนาปีเท่านั้น จังหวัดพะเยามีดินดีที่เหมาะสมต่อการเพาะปลูก กล่าวคือ ดินเหนียวใกล้เชิงภูเขาไฟและเป็นดินจากภูเขาไฟที่ดับสนิทแล้ว ทำให้ข้าวมีรวงแข็งแรง เมล็ดสมบูรณ์ใหญ่ยาว เมื่อสีข้าวแล้วจะได้ข้าวเมล็ดเรียวยาว ขาวเป็นมัน เมื่อหุงสุกแล้วจะเหนียวนุ่มกลิ่นหอมตามธรรมชาติคล้าย ๆ กับกลิ่นใบเตย แม้ทิ้งไว้นานก็ยังคงสภาพกลิ่นหอม หุงแล้วนุ่ม

ลำไย[แก้]

ลำไยส่วนใหญ่ที่ปลูกในจังหวัดพะเยา คือ พันธุ์อีดอ ลักษณะผลใหญ่ รูปทรงแป้นเบี้ยว เนื้อหวานสีขาวขุ่นค่อนข้างเหนียว รสหวาน มีปริมาณน้ำตาลประมาณร้อยละ 18.7 ผลจะแก่เร็วกว่าผลพันธุ์อื่น ต้นเดือนกรกฎาคมก็เก็บผลผลิตได้ นิยมปลูกในทุกอำเภอ แหล่งที่ปลูกมากคืออำเภอเชียงคำและอำเภอจุน ผลผลิตส่วนใหญ่จะผลิตเป็นลำไยอบแห้งทั้งเปลือก

ลิ้นจี่[แก้]

เนื่องจากสวนลิ้นจี่ส่วนใหญ่ของจังหวัดพะเยาปลูกอยู่ระหว่างหุบเขาที่มีอากาศหนาวเย็นเกือบตลอดทั้งปีและปลูกในดินที่มีปริมาณธาตุโพแทสเซียมสูง ส่งผลให้ลิ้นจี่ของจังหวัดพะเยามีลักษณะเด่น คือ ลูกใหญ่ สีผิวสวยตามชนิดพันธุ์ รสชาติหวาน เนื้อแห้งกรอบ ไม่มีน้ำมาก เมื่อแกะรับประทานสด สามารถเก็บเกี่ยวได้ก่อนจังหวัดอื่น ๆ ในภาคเหนือ

การศึกษา[แก้]

สถาบันอุดมศึกษา[แก้]

สถาบันอาชีวศึกษา[แก้]

มหาวิทยาลัยพะเยา

โรงเรียนระดับมัธยมศึกษา[แก้]

รายชื่อห้างสรรพสินค้าในจังหวัดพะเยา[แก้]

  1. เทสโก้ โลตัส ดีพาร์ทเมนท์สโตร์ สาขาพะเยา
  2. เทสโก้ โลตัส คุ้มค่า สาขาเชียงคำ
  3. เทสโก้ โลตัส ตลาดโลตัส สาขาจุน
  4. เทสโก้ โลตัส เอกซ์เพรส สาขาหน้า ม.พะเยา
  5. เทสโก้ โลตัส เอกซ์เพรส สาขาปง
  6. เจิรญภัณฑ์ดีพาทเม้นสโตร์ (ห้างท้องถิ่นพะเยา)
  7. สินธานี สาขาพะเยา (เครื่องใช้ไฟฟ้า)
  8. สินธานี สาขาพะเยาในเมือง
  9. สินธานี สาขาแม่ใจ
  10. สินธานี สาขาเชียงคำ
  11. สินธานี สาขาจุน
  12. สินธานี สาขาปง
  13. ยามาฮ่าสินธานี สาขาพะเยา
  14. มาสด้าสินธานี สาขาพะเยา
  15. ทวียนต์ สาขาพะเยา (เครื่องใช้ไฟฟ้า)
  16. ทวียนต์ สาขาเชียงคำ
  17. ทวียนต์ สาขาปง
  18. ทวียนต์ สาขาจุน
  19. ทวียนต์ สาขาดอกคำใต้

โครงการที่ก่อสร้างในจังหวัดพะเยา ณ ตอนนี้และโครงการอนาคต[แก้]

  1. เจิรญภัณฑ์ดีพาทเม้นสโตร์ (กำลังรีโนเวตขยาย เพิ่มในส่วนของตัวห้าง จะเปิดในเร็วๆ นี้)
  2. คอนโด Thelakesidecondo อาคาร 5 ชั้น 2 อาคาร ริมกว๊านพะเยา (กำลังก่อสร้าง)
  3. โครงการ Lake Avenue Phayao อาคารพาณิชย์ ติดกว๊านพะเยา (กำลังก่อสร้าง)
  4. โครงการศูนย์การแพทย์ ครบวงจร 480 เตียงมหาวิทยาลัยพะเยา (กำลังก่อสร้าง เฟสแรกจะเปิดให้ได้ 120 เตียง ภายในปี 2558 และจะเปิดให้ครบวงจร 480 เตียง ภายในปี 2560 )

ชาวพะเยาที่มีชื่อเสียง[แก้]

ชาวพะเยาที่มีชื่อเสียงด้านกีฬา[แก้]

อ้างอิง[แก้]

  1. ศูนย์สารสนเทศเพื่อการบริหารและงานปกครอง. กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ข้อมูลการปกครอง." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.dopa.go.th/padmic/jungwad76/jungwad76.htm [ม.ป.ป.]. สืบค้น 18 เมษายน 2553.
  2. ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จานวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2556
  3. ชื่อเขียนตามที่ปรากฏใน ตำนานพื้นเมืองเชียงใหม่ ฉบับวัดพระงาม จ.ศ. 1216


ดูเพิ่ม[แก้]

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]

พิกัดภูมิศาสตร์: 19°10′N 99°55′E / 19.17°N 99.91°E / 19.17; 99.91