อำเภอดอกคำใต้

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
อำเภอดอกคำใต้
แผนที่จังหวัดพะเยา เน้นอำเภอดอกคำใต้
ดอกคำใต้เมืองคนงาม วัฒนธรรมหลากหลาย มากมายหัตถกรรม พระธาตุงามจอมไคร้ ร่องช้างแหล่งอาศัย มากน้ำใจชาวประชา
ข้อมูลทั่วไป
อักษรไทย อำเภอดอกคำใต้
อักษรโรมัน Amphoe Dok Khamtai
จังหวัด พะเยา
รหัสทางภูมิศาสตร์ 5605
รหัสไปรษณีย์ 56120
ข้อมูลสถิติ
พื้นที่ 823.3 ตร.กม.
ประชากร 70,842 คน (พ.ศ. 2556)
ความหนาแน่น 86.04 คน/ตร.กม.
ที่ว่าการอำเภอ
ที่ตั้ง ที่ว่าการอำเภอดอกคำใต้ 318 หมู่ 8 ถนนพะเยา-เชียงคำ ตำบลดอนศรีชุม อำเภอดอกคำใต้ จังหวัดพะเยา 56120
พิกัด 19°9′45″N 99°59′36″E / 19.16250°N 99.99333°E / 19.16250; 99.99333
หมายเลขโทรศัพท์ 0 5449 1489
หมายเลขโทรสาร 0 5441 8097

สารานุกรมประเทศไทย ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

อำเภอดอกคำใต้ (คำเมือง: Lanna-Dok Kham Tai.png) เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดพะเยาและอยู่ใกล้กับตัวเมืองพะเยามากที่สุด อยู่ห่างตัวเมืองเพียง 18 กิโลเมตร ดอกคำใต้เป็นที่รู้จักกันในนามแม่หญิงงามดอกคำใต้ ซึ่งผู้หญิงในอำเภอดอกคำใต้นั้นมีความงดงามทั้งหน้าตาและกิริยา สมกับเป็นหญิงงามแห่งเมืองเหนือ ประวัติอำเภอดอกคำใต้ ในสมัยสุโขทัยเป็นราชธานี ซึ่งมีพ่อขุนรามคำแหงเป็นกษัตริย์ ได้มีสัมพันธ์ไมตรีอย่างดียิ่งกับ เมืองภูกามยาว( จังหวัดพะเยาในปัจจุบัน ) ซึ่งมีพ่อขุนงำเมืองเป็นกษัตริย์ พ่อขุนรามคำแหงได้เสด็จมาเยี่ยมเป็นประจำ โดยยกขบวนช้าง ม้า บริวาร มาเป็นอันมาก โดยเสด็จผ่านทางเวียงโกศัย( เมืองแพร่ ) ผ่านมาทางอำเภอดอกคำใต้ จนถึงเมืองภูกามยาว จนเกิดรอยตีนช้าง ตีนม้า เมื่อฝนตกทำให้น้ำไหลตามรอยตีนช้าง ตีนม้า จนกลายเป็นร่องลึก เรียกว่า “แม่น้ำร่องช้าง” ประชาชนเห็นว่าเป็นแหล่งที่อุดมสมบูรณ์จึงมาตั้งบ้านแปงเมืองอยู่ตามลำน้ำ และประกอบกับสองฝั่งลำน้ำร่องช้างมีต้นดอกคำใต้ขึ้นเป็นอันมาก จึงตั้งชื่อชุมชนนี้ว่า บ้านดอกคำใต้ ต่อมาชุมชนมีขนาดใหญ่ขึ้น และยกฐานะเป็นอำเภอเมื่อ พ.ศ. 2397 และถูกยุบเป็นตำบล เมื่อ พ.ศ. 2457 จนถึง พ.ศ. 2500 ได้ยกฐานะเป็นกิ่งอำเภอ และเมื่อวันที่ 28 ตุลาคม พ.ศ. 2508 ได้ยกฐานะเป็นอำเภออีกครั้งจนถึงปัจจุบัน ชาวดอกคำใต้ที่มีชื่อเสียง ปทุมทิพย์ ฉันทะ รองนางสาวไทย พ.ศ. 2527 มุกดา อินต๊ะสาร รางวัลต่อสู้กับความยากจน (The Race Against Proverty Award) จากโครงการพัฒนาแห่งสหประชาชาติ (UNDP) ธนพร ศรีวิราช รองมิสทีนไทยแลนด์อันดับสอง พ.ศ. 2555

ที่ตั้งและอาณาเขต[แก้]

อำเภอดอกคำใต้ตั้งอยู่ทางตอนกลางของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับอำเภอข้างเคียง ดังนี้

การแบ่งเขตการปกครอง[แก้]

การปกครองส่วนภูมิภาค[แก้]

อำเภอดอกคำใต้แบ่งเขตการปกครองเป็น 12 ตำบล 125 หมู่บ้าน ได้แก่

1. ดอกคำใต้ (Dok Khamtai) 10 หมู่บ้าน
2. ดอนศรีชุม (Don Si Chum) 10 หมู่บ้าน
3. บ้านถ้ำ (Ban Tham) 12 หมู่บ้าน
4. บ้านปิน (Ban Pin) 10 หมู่บ้าน
5. ห้วยลาน (Huai Lan) 16 หมู่บ้าน
6. สันโค้ง (San Khong) 11 หมู่บ้าน
7. ป่าซาง (Pa Sang) 10 หมู่บ้าน
8. หนองหล่ม (Nong Lom) 09 หมู่บ้าน
9. ดงสุวรรณ (Dong Suwan) 11 หมู่บ้าน
10. บุญเกิด (Bun Koet) 09 หมู่บ้าน
11. สว่างอารมณ์ (Sawang Arom) 08 หมู่บ้าน
12. คือเวียง (Khue Wiang) 09 หมู่บ้าน

การปกครองส่วนท้องถิ่น[แก้]

ท้องที่อำเภอดอกคำใต้ประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 11 แห่ง ได้แก่

  • เทศบาลเมืองดอกคำใต้ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบุญเกิดทั้งตำบล บางส่วนของตำบลดอกคำใต้ บางส่วนของตำบลดอนศรีชุม และพื้นที่ตำบลสว่างอารมณ์ทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลบ้านถ้ำ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านถ้ำทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลห้วยลาน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยลานทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลหนองหล่ม ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองหล่มทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลดอกคำใต้ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดอกคำใต้ (เฉพาะนอกเขตเทศบาลเมืองดอกคำใต้)
  • องค์การบริหารส่วนตำบลดอนศรีชุม ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดอนศรีชุม (เฉพาะนอกเขตเทศบาลเมืองดอกคำใต้)
  • องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านปิน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านปินทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลสันโค้ง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสันโค้งทั้งตำบลและตำบลสว่างอารมณ์ (เฉพาะนอกเขตเทศบาลเมืองดอกคำใต้)
  • องค์การบริหารส่วนตำบลป่าซาง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลป่าซางทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลดงสุวรรณ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดงสุวรรณทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลคือเวียง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคือเวียงทั้งตำบล

สถานที่ท่องเที่ยว[แก้]

  • หน่วยพิทักษ์ป่าห้วยชมพู-ผาเทวดา
  • ทุ่งทานตะวัน วีถีชีวิตเกษตรปลอดภัยบ้านจำไก่ ตำบลสันโค้ง
  • วัดพระธาตุแสงแก้วมงคล
  • วัดบุญเกิด
  • วัดพระธาตุดอยน้อย
  • ถ้ำฝนแสนห่า
  • วนอุทยานบ้านถ้ำ
  • วัดพระธาตุจอมไคร้
  • สวนสาธารณะดงหอหนองหล่ม หมู่ที่ 8 ตำบลหนองหล่ม
  • ถ้ำปางงุ้น (ถ้าหลวงหรือถ้ำสามพี่น้อง) หมู่ที่ 6 บ้านปางงุ้น ตำบลหนองหล่ม
  • หนองหล่มตำบลสุขภาวะ (แหล่งท่องเที่ยวชุมชน) วัดศรีชุม (พระเจ้าทันใจ อายุ 700 กว่าปี) ชาวดอกคำใต้ที่มีชื่อเสียง ปทุมทิพย์ ฉันทะ รองนางสาวไทย พ.ศ. 2527 มุกดา อินต๊ะสาร รางวัลต่อสู้กับความยากจน (The Race Against Proverty Award) จากโครงการพัฒนาแห่งสหประชาชาติ (UNDP) ธนพร ศรีวิราช รองมิสทีนไทยแลนด์อันดับสอง พ.ศ. 2555

สินค้าหนึ่งตำบลหนึ่งผลิตภัณฑ์[แก้]

  1. ศาลาทรงไทยไม้เก่าบ้านห้วยลาน
  2. ถ่านอัดแท่ง
  3. เซรามิก
  4. แคบหมูอัจฉรา
  5. ไม้กวาดลายดอกแก้ว
  6. ผ้าคลุมไหล่ไหม
  7. ข้าวหอมมะลิและข้าวกล้อง
  8. ผ้าลายเกร็ดเต๋า
  9. กระติบข้าว