จังหวัดพะเยา
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางมาจาก พะเยา)
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
จังหวัดพะเยา เป็นจังหวัดในภาคเหนือตอนบน บริเวณที่ตั้งของจังหวัดพะเยาในปัจจุบันอยู่ติดกับกว๊านพะเยา เดิมเป็นที่ตั้งของเมือง ภูกามยาว หรือ พยาว ที่ก่อตั้งขึ้นเมื่อพุทธศตวรษที่ 16 โดยมีผู้ปกครองคือ พ่อขุนงำเมือง ภายหลังมีการเปลี่ยนแปลงอำนาจ และตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของอาณาจักรล้านนา เมื่อถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ เมืองพะเยาอยู่ภายใต้การปกครองของจังหวัดเชียงรายในฐานะ อำเภอพะเยา และเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม พ.ศ. 2520 อำเภอพะเยาได้ยกฐานะขึ้นเป็น จังหวัดพะเยา นับเป็นจังหวัดที่ 72 ของประเทศไทย
เนื้อหา |
ทำเนียบรายนามผู้ว่าราชการจังหวัดพะเยา[แก้]
| ลำดับ | รายนาม | ระยะเวลาดำรงตำแหน่ง |
|---|---|---|
| 1 | นายสัญญา ปาลวัฒน์วิไชย | 28 ส.ค. 2520-30 ก.ย. 2524 |
| 2 | นายอรุณ รุจิกัณหะ | 1 ต.ค. 2524-30 ก.ย. 2526 |
| 3 | นายสุดจิตร คอวนิช | 1 ต.ค. 2526-30 ก.ย. 2530 |
| 4 | นายศักดา ลาภเจริญ | 1 ต.ค. 2530-30 ก.ย. 2532 |
| 5 | นายทองคำ เขื่อนทา | 1 ต.ค. 2532-30 ก.ย. 2533 |
| 6 | นายสวัสดิ์ ส่งสัมพันธ์ | 1 ต.ค. 2533-30 ก.ย. 2536 |
| 7 | นายวิจารณ์ ไชยนันทน์ | 5 ต.ค. 2536-30 ก.ย. 2539 |
| 8 | นางนิพัทธา อมรรัตนเมธา | 1 ต.ค. 2539-30 ก.ย. 2540 |
| 9 | นายกำพล วรพิทยุต | 20 ต.ค. 2540-29 ก.พ. 2543 |
| 10 | นายสันต์ ภมรบุตร | 1 มี.ค. 2543-30 ก.ย. 2543 |
| 11 | นายพิพัฒน์ วงศาโรจน์ | 1 ต.ค. 2543-30 ก.ย. 2545 |
| 12 | นายสมศักดิ์ บุญเปลื้อง | 1 ต.ค. 2545-30 ก.ย. 2546 |
| 13 | นายบวร รัตนประสิทธิ์ | 1 ต.ค. 2546-1 ธ.ค. 2548 |
| 14 | นายวิทยา ปิณฑะแพทย์ | 2 ธ.ค. 2548-30 ก.ย. 2549 |
| 15 | นายธนเษก อัศวานุวัตร | 13 พ.ย. 2549 - 5 พ.ค. 2551 |
| 16 | นางสาวเรืองวรรณ บัวนุช | 6 พ.ค. 2551 - 30 ก.ย. 2552 |
| 17 | นายเชิดศักดิ์ ชูศรี | 1 ต.ค. 2552 - 30 ก.ย. 2553 |
| 18 | นายพงษ์ศักดิ์ วังเสมอ | 1 ต.ค. 2553 - 27 พ.ย. 2554 |
| 19 | นายไมตรี อินทุสุต | 28 พ.ย. 2554 - 28 ก.ย. 2555 |
| 20 | นายชูชาติ กีฬาแปง | 1 ต.ค. 2555 -ปัจจุบัน |
รายชื่อสมาชิกสภาผู้แทนราษฏรแบบแบ่งเขตของจังหวัดพะเยา[แก้]
| เขตที่ | รายนาม | พรรคที่สังกัด | ตำแหน่งอื่น |
|---|---|---|---|
| 1 | นางสาวอรุณี ชำนาญยา | พรรคเพื่อไทย | |
| 2 | นายวิสุทธิ์ ไชยณรุณ | พรรคเพื่อไทย | รองประธานสภาผู้แทนราษฎรคนที่ 2 |
| 3 | นายไพโรจน์ ตันบรรจง | พรรคเพื่อไทย |
อาณาเขต[แก้]
จังหวัดพะเยามีเนื้อที่ประมาณ 6,335 ตารางกิโลเมตร ตอนเหนือมีพื้นที่ติดกับจังหวัดเชียงราย ทิศตะวันออกติดกับสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาวและจังหวัดน่าน ส่วนทางตะวันตกติดกับจังหวัดลำปาง และทางด้านใต้ติดกับจังหวัดแพร่
หน่วยการปกครอง[แก้]
การปกครองแบ่งออกเป็น 9 อำเภอ 68 ตำบล 805 หมู่บ้าน 2 เทศบาลเมือง 30 เทศบาลตำบล 59 องค์การบริหารส่วนตำบล
อำเภอ[แก้]
 |
เทศบาล[แก้]
|
อำเภอเมืองพะเยา
อำเภอจุน อำเภอเชียงคำ |
อำเภอเชียงม่วน อำเภอดอกคำใต้ อำเภอปง |
อำเภอแม่ใจ อำเภอภูซาง อำเภอภูกามยาว |
การเดินทาง[แก้]
ทางรถยนต์[แก้]
ใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 32 ผ่าน
- จังหวัดพระนครศรีอยุธยา
- จังหวัดอ่างทอง
- จังหวัดสิงห์บุรี
- จังหวัดนครสวรรค์ เข้าสู่ถนนพหลโยธิน ที่จังหวัดนครสวรรค์
- ผ่านอำเภอคลองขลุง จังหวัดกำแพงเพชร
- จังหวัดตาก
- ผ่านอำเภอเถิน อำเภอสบปราบ อำเภองาว จังหวัดลำปาง
- เข้าสู่ตัวเมืองพะเยา ระยะทาง 969 กิโลเมตร
รถโดยสารประจำทาง[แก้]
บริษัทขนส่ง จำกัด มีรถโดยสารปรับอากาศและธรรมดา ออกจากสถานีขนส่งสายเหนือ ถนนกำแพงเพชร 2
- สาย 922 กรุงเทพ-พะเยา (กรุงเทพ-นครสวรรค์-พิษณุโลก-แพร่-งาว-พะเยา) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์ เชิดชัยทัวร์
- สาย 90 กรุงเทพ-เชียงราย (ก) (กรุงเทพ-นครสวรรค์-ตาก-ลำปาง-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ สมบัติทัวร์ สยามเฟิร์สทัวร์ เชิดชัยทัวร์ หนานคำทัวร์
- สาย 909 กรุงเทพ-เชียงราย (ข) (กรุงเทพ-นครสวรรค์-พิษณุโลก-แพร่-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์ สยามเฟิร์สทัวร์ เชิดชัยทัวร์ คฤหาสน์ทัวร์ โชครุ่งทวีทัวร์
- สาย 3 กรุงเทพ-เชียงแสน (กรุงเทพ-ตากฟ้า-วังทอง-แพร่-พะเยา-เชียงราย-เชียงแสน) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์
- สาย 962 กรุงเทพ-เชียงของ (กรุงเทพ-วังทอง-แพร่-พะเยา-เทิง-เชียงของ) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์ โชครุ่งทวีทัวร์ สยามเฟิร์สทัวร์ บุษราคัมทัวร์ เชิดชัยทัวร์
- สาย 957 กรุงเทพ-แม่สาย (กรุงเทพ-นครสวรรค์-พิษณุโลก-แพร่-พะเยา-เชียงราย-แม่สาย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ บขส. สมบัติทัวร์ สยามเฟิร์สทัวร์ เชิดชัยทัวร์ โชครุ่งทวีทัวร์
- สาย 660 ระยอง-เชียงราย-แม่สาย (ระยอง-พัทยา-ชลบุรี-ฉะเชิงเทรา-สระบุรี-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย-แม่สาย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ นครชัยแอร์
- สาย 661 เชียงราย-นครพนม (นครพนม-สกลนคร-อุดรธานี-เลย-หล่มสัก-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย-แม่สาย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ สมบัติทัวร์ จักรพงษ์ทัวร์
- สาย 662 พิษณุโลก-เชียงราย-แม่สาย (พิษณุโลก-สุโขทัย-สวรรคโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย-แม่สาย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ สุโขทัยวินทัวร์
- สาย 663 นครสวรรค์-เชียงราย (นครสวรรค์-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ นครสวรรค์ยานยนต์ (ถาวรฟาร์มทัวร์)
- สาย 633 ขอนแก่น-เชียงราย (ขอนแก่น-ชุมแพ-หล่มสัก-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-งาว-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ อีสานทัวร์ สมบัติทัวร์
- สาย 651 นครราชสีมา-แม่สาย (นครราชสีมา-สระบุรี-โคกสำโรง-ตากฟ้า-เขาทราย-วังทอง-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ นครชัยทัวร์
- สาย 780 ภูเก็ต-เชียงราย (ภูเก็ต-สุราษฎร์ธานี-ชุมพร-ประจวบฯ-หัวหิน-ชะอำ-เพชรบุรี-อยุธยา-นครสวรรค์-พิษณุโลก-อุตรดิตถ์-แพร่-พะเยา-เชียงราย) บริษัทผู้เดินรถ ได้แก่ โชครุ่งทวีทัวร์
- สาย 671 เชียงใหม่-เชียงของ (เชียงใหม่-แม่ขะจาน-วังเหนือ-พะเยา-ดอกคำใต้-จุน-เชียงคำ-เทิง-เชียงของ) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
- สาย 198 เชียงใหม่-พะเยา (เชียงใหม่-แม่ขะจาน-วังเหนือ-พะเยา) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
- สาย 113 เชียงใหม่-น่าน (เชียงใหม่-แม่ขะจาน-วังเหนือ-พะเยา-ดอกคำใต้-ปง-เชียงม่วน-น่าน) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
- สาย 148 เชียงใหม่-ลำปาง-พะเยา-เชียงราย (เชียงใหม่-ลำพูน-ดอยติ-ลำปาง-งาว-พะเยา-พาน-เชียงราย) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
- สาย 149 เชียงใหม่-ลำปาง-แม่สาย (เชียงใหม่-ลำพูน-ดอยติ-ลำปาง-งาว-พะเยา-พาน-เชียงราย-แม่จัน-แม่สาย) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
- สาย 1661 เชียงใหม่-ลำปาง-เชียงราย-สามเหลี่ยมทองคำ (ข) (เชียงใหม่-ลำพูน-ดอยติ-ลำปาง-งาว-พะเยา-พาน-เชียงราย-แม่จัน-เชียงแสน-สามเหลี่ยมทองคำ) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
- สาย 146 ลำปาง-เชียงราย (ลำปาง-งาว-พะเยา-แม่ใจ-พาน-เชียงราย) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
- สาย 147 เชียงใหม่-พาน (เชียงใหม่-ลำปาง-งาว-พะเยา-แม่ใจ-พาน) บริษัท ไทยพัฒนกิจขนส่ง จำกัด
- สาย 2160 พะเยา-เชียงคำ (พะเยา-ดอกคำใต้-จุน-เชียงคำ) บริษัท ดอกคำใต้เดินรถ จำกัด
- สาย 197 พะเยา-ปง (พะเยา-ดอกคำใต้-ปง) บริษัท อารยะเดินรถ จำกัด
- สาย 612 พะเยา-น่าน (พะเยา-ดอกคำใต้-ปง-เชียงม่วน-น่าน) บริษัท พะเยาขนส่ง จำกัด
- สาย 679 เชียงราย-จุน (เชียงราย-เทิง-ป่าแดด-จุน) บริษัท สหกิจเดินรถเชียงราย จำกัด
- สาย 620 เชียงราย-เชียงคำ (เชียงราย-เทิง-เชียงคำ) บริษัท ก.สหกิจเดินรถเชียงราย จำกัด
- สาย 686 เชียงราย-เชียงคำ (เชียงราย-แม่ลอยไร่-ร่องแมด-เชียงคำ) บริษัท บุญณัฐเดินรถ จำกัด
- สาย 621 เชียงราย-พะเยา (เชียงราย-พาน-แม่ใจ-พะเยา) บริษัท ก.สหกิจเดินรถเชียงราย และ พะเยาขนส่ง จำกัด
- สาย 144 เชียงราย-เด่นชัย (เชียงราย-พาน-พะเยา-แพร่-เด่นชัย) บริษัท แพร่ยานยนต์ขนส่ง (หนานคำทัวร์) จำกัด
รถไฟและเครื่องบิน[แก้]
ต้องลงที่จังหวัดลำปาง และจังหวัดเชียงใหม่ สำหรับทางรถไฟ ส่วนเครื่องบินให้มาลงที่จังหวัดเชียงราย จังหวัดลำปาง
สถานที่สำคัญ[แก้]
- อนุสาวรีย์พ่อขุนงำเมือง
- กว๊านพะเยา
- สถานีประมงน้ำจืดพะเยา
- วัดศรีโคมคำ
- หอวัฒนธรรมนิทัศน์
- วัดพระธาตุจอมทอง
- วัดอนาลโย
- วัดศรีอุโมงค์คำ
- วัดลี
- อุทยานแห่งชาติดอยหลวง
- ดอกคำใต้
- อุทยานแห่งชาติดอยภูนาง
- วัดพระนั่งดิน
- วัดพระธาตุสบแวน
- วัดนันตาราม
- ศูนย์วัฒนธรรมไทยลื้อ
- อุทยานแห่งชาติภูซาง
- น้ำตกภูซาง
- ถ้ำผาแดง
- ถ้ำน้ำลอด
- ตลาดการค้าชายแดนไทย-ลาว
สัญลักษณ์ประจำจังหวัด[แก้]
- ตราประจำจังหวัด : รูปพระเจ้าตนหลวงวัดศรีโคมคำ
- ดอกไม้ประจำจังหวัด: ไม่มี
- ต้นไม้ประจำจังหวัด: สารภีไทย (Mammea siamensis)
- คำขวัญประจำจังหวัด: กว๊านพะเยาแหล่งชีวิต ศักดิ์สิทธิ์พระเจ้าตนหลวง บวงสรวงพ่อขุนงำเมือง งามลือเลื่องดอยบุษราคัม
แหล่งท่องเที่ยว[แก้]
- กว๊านพะเยา
- วัดศรีโคมคำ
- น้ำตกจำปาทอง
- ดอยบุษราคัม
- วัดติโลกอาราม
- หอวัฒนธรรมนิทัศน์
- วัดนันตาราม
- อุทยานแห่งชาติดอยภูนาง
- วัดพระนั่งดิน
- ศูนย์วัฒนธรรมไทยลื้อ
- อุทยานแห่งชาติภูซาง
- น้ำตกภูซาง
- ถ้ำผาแดง
- ถ้ำน้ำลอด
ผลิตภัณฑ์ทางการเกษตร[แก้]
ข้าวหอมมะลิ[แก้]
ข้าวหอมมะลิของจังหวัดพะเยาจัดอยู่ในสินค้าระดับ Premium Grade เพราะจะมีเพียงฤดูนาปีเท่านั้น จังหวัดพะเยามีดินดีที่เหมาะสมต่อการเพาะปลูก กล่าวคือ ดินเหนียวใกล้เชิงภูเขาไฟและเป็นดินจากภูเขาไฟที่ดิบสนิทแล้ว ทำให้ข้าวมีรวงแข็งแรง เมล็ดสมบูรณ์ใหญ่ยาว เมื่อสีข้าวแล้วจะได้ข้าวเมล็ดเรียวยาว ขาวเป็นมัน เมื่อหุงสุกแล้วจะเหนียวนุ่มกลิ่นหอมตามธรรมชาติคล้าย ๆ กับกลิ่นใบเตย แม้ทิ้งไว้นานก็ยังคงสภาพกลิ่นหอม หุงแล้วนุ่ม
ลำไย[แก้]
ลำไยส่วนใหญ่ที่ปลูกในจังหวัดพะเยา คือ พันธุ์อีดอ ลักษณะผลใหญ่ รูปทรงแป้นเบี้ยว เนื้อหวานสีขาวขุ่นค่อนข้างเหนียว รสหวาน มีปริมาณน้ำตาลประมาณร้อยละ 18.7 ผลจะแก่เร็วกว่าผลพันธุ์อื่น ต้นเดือนกรกฎาคมก็เก็บผลผลิตได้ นิยมปลูกในทุกอำเภอ แหล่งที่ปลูกมากคืออำเภอเชียงคำและอำเภอจุน ผลผลิตส่วนใหญ่จะผลิตเป็นลำไยอบแห้งทั้งเปลือก
ลิ้นจี่[แก้]
เนื่องจากสวนลิ้นจี่ส่วนใหญ่ของจังหวัดพะเยาปลูกอยู่ระหว่างหุบเขาที่มีอากาศหนาวเย็นเกือบตลอดทั้งปีและปลูกในดินที่มีปริมาณธาตุโพแทสเซียมสูง ส่งผลให้ลิ้นจี่ของจังหวัดพะเยามีลักษณะเด่น คือ ลูกใหญ่ สีผิวสวยตามชนิดพันธุ์ รสชาติหวาน เนื้อแห้งกรอบ ไม่มีน้ำมาก เมื่อแกะรับประทานสด สามารถเก็บเกี่ยวได้ก่อนจังหวัดอื่น ๆ ในภาคเหนือ
การศึกษา[แก้]
สถาบันอุดมศึกษา[แก้]
- มหาวิทยาลัยพะเยา ตั้งอยู่ ณ ตำบลแม่กา อำเภอเมืองพะเยา ห่างจากตัวเมืองพะเยาตามถนนพหลโยธินสาย พะเยา-ลำปาง ประมาณ 20 กิโลเมตร
- มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตพะเยา
- มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต ศูนย์พะเยา
- มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย ศูนย์พะเยา
สถาบันอาชีวศึกษา[แก้]
- วิทยาลัยเทคนิคพะเยา ตั้งอยู่ที่ 355 หมู่ 11 ต.บ้านต๋อม อ.เมือง จ.พะเยา ถนนสนามกีฬา ห่างจากศูนย์ราชการประมาณ 1 กิโลเมตร
- วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี พะเยา
- วิทยาลัยเทคโนโลยีพะเยา
- วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีพะเยา
- วิทยาลัยเทคโนโลยีซีเทคแปซิฟิค
- วิทยาลัยการอาชีพเชียงคำ
- วิทยาลัยการอาชีพดอกคำใต้
- วิทยาลัยเทคโนโลยีและการจัดการปง
- วิทยาลัยเทคโนโลยีศรีวิราช
- สถาบันเทคโนโลยีแห่งอโยธยา ศูนย์บริการการศึกษาจังหวัดพะเยา
โรงเรียนระดับมัธยมศึกษา[แก้]
ชาวพะเยาที่มีชื่อเสียง[แก้]
- ดร.อาภา จันทร์เทวี รองศาสตราจารย์ ทันตแพทย์หญิง
- มนตรี ยอดปัญญา ประธานศาลฎีกา
- มัลลิกา บุญมีตระกูล อดีตผู้ประกาศข่าว สถานีโทรทัศน์ไอทีวี
- เวนไตย ไชยวงศ์ ผู้ประกาศข่าว สถานีโทรทัศน์ทีวีไทย ทีวีสาธารณะ
- บานนา คำฟู เจ้าของเหรียญทองเอเชี่ยนเกมส์ครั้งที่ 13
- ภูริกูลกฤษฎ์ ชูศักดิ์สกุลวิบูล แอมป์ เดอะสตาร์ 7
- ณัฏฐ์ กิตติสาร อาร์สยาม
- ยงศิลป์ วงศ์พนิตนนท์ - น้องยอร์ช นักแสดง
อ้างอิง[แก้]
- ↑ ศูนย์สารสนเทศเพื่อการบริหารและงานปกครอง. กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ข้อมูลการปกครอง." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.dopa.go.th/padmic/jungwad76/jungwad76.htm [ม.ป.ป.]. สืบค้น 18 เมษายน 2553.
- ↑ สำนักทะเบียนกลาง. กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2555." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat55.html 2556. สืบค้น 3 เมษายน 2556.
ดูเพิ่ม[แก้]
- รายชื่อวัดในจังหวัดพะเยา
- รายชื่อโรงเรียนในจังหวัดพะเยา
- รายชื่อสาขาของธนาคารในจังหวัดพะเยา
- รายชื่อห้างสรรพสินค้าในจังหวัดพะเยา
แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]
- เว็บไซต์อย่างเป็นทางการของจังหวัด
- เว็บไซต์ข้อมูลจังหวัดพะเยา
- แผนที่จังหวัดพะเยา
- สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดพะเยา
- สำนักงานวํฒนธรรมจังหวัดพะเยา
พิกัดภูมิศาสตร์: 19°10′N 99°55′E / 19.17°N 99.91°E
- แผนที่และภาพถ่ายทางอากาศของ จังหวัดพะเยา
- แผนที่ จาก มัลติแมป โกลบอลไกด์ หรือ กูเกิลแมปส์
- ภาพถ่ายทางอากาศ จาก เทอร์ราเซิร์ฟเวอร์
- ภาพถ่ายดาวเทียม จาก วิกิแมเปีย
 |
จังหวัดเชียงราย | จังหวัดเชียงราย | สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว | |
| จังหวัดลำปาง |  |
จังหวัดน่าน | ||
 จังหวัดพะเยา  |
||||
 |
||||
| จังหวัดลำปาง | จังหวัดแพร่ | จังหวัดน่าน |
|
|||||||
|
|||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||
