อาณาจักรปันปัน
ปันปัน | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| คริสต์ศตวรรษที่ 3–คริสต์ศตวรรษที่ 7 | |||||||||||
หน่วยการเมืองในลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยาและคอคอดกระในคริสต์ศตวรรษที่ 6–7 | |||||||||||
| ภาษาทั่วไป | มลายูเก่า | ||||||||||
| ศาสนา | ฮินดู | ||||||||||
| การปกครอง | ราชาธิปไตย | ||||||||||
| ราชา | |||||||||||
| ประวัติศาสตร์ | |||||||||||
• ก่อตั้ง | คริสต์ศตวรรษที่ 3 | ||||||||||
• สิ้นสุด | คริสต์ศตวรรษที่ 7 | ||||||||||
| |||||||||||
| ปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของ | มาเลเซีย ไทย | ||||||||||
| ประวัติศาสตร์ไทย |
|---|
| ตัวเลขในวงเล็บ หมายถึง ปีพุทธศักราช |
อาณาจักรปันปัน เป็นอาณาจักรฮินดูขนาดเล็กที่เชื่อว่ามีอยู่ประมาณคริสต์ศตวรรษที่ 3 ถึงคริสต์ศตวรรษที่ 7 เชื่อว่ามีที่ตั้งอยู่ทางชายฝั่งตะวันออกของคาบสมุทรมลายู โดยมีความเห็นหลายแบบตั้งแต่บริเวณรัฐกลันตันหรือรัฐตรังกานู ประเทศมาเลเซีย[1] จนถึงบริเวณใกล้เคียงกับอำเภอพุนพิน และ อำเภอเวียงสระ จังหวัดสุราษฎร์ธานี ประเทศไทย[2]
ตำราจีนชื่อ Jiu Tang Shu ระบุว่าอาณาจักรปันปันมีชายทางทางใต้ติดกับลังกาสุกะ[1]: 53 และทางเหนือติดกับเทียนสนใกล้คอคอดกระ[3]: 259 Jacq-Hergoualc'h คาดการณ์ว่าชายแดนอาจอยู่ทางใต้ของจังหวัดนครศรีธรรมราช ซึ่งอาจอยู่ใกล้จังหวัดสงขลา[1]: 53
หลังเทียนสนทางเหนือได้รับเอกราชจากฟูนันและกลายเป็น Lang-chia หรือ หลั่งยะสิว (Lang-ya-hsiu) ในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 5 เทียนสนทางใต้ผนวกเข้ากับปันปันในคริสต์ศตวรรษที่ 6[3]: 262–263 ส่วนดินแดนทางเหนือกลายเป็นทวารวดี[3]: 268–269
มีผู้คาดการณ์ว่าอาณาจักรนี้น่าจะเกี่ยวข้องกับอาณาจักรปาตานีที่ครอบครองพื้นที่เดียวกันหลายศตวรรษต่อมา และมีวัฒนธรรมและภาษาที่แตกต่างจากภูมิภาคมลายูอื่น ๆ ในบริเวณใกล้เคียง
ประวัติ
[แก้]ไม่ค่อยมีใครมีข้อมูลเกี่ยวกับอาณาจักรนี้
อาณาจักรปันปันส่งคณะทูตไปจีนราชวงศ์หลิวซ่งเป็นครั้งแรกในช่วง ค.ศ. 424 ถึง 453[4]: 52 กล่าวกันว่า โกณฑัญญะที่ 2 ได้พยายามนำศาสนาฮินดูไปเผยแพร่แก่อาณาจักรฟูนาน ซึ่งอยู่ฝั่งตรงข้ามของอ่าวสยามอีกครั้ง[5]
อาณาจักรปันปันส่งบรรณาการในสมัยราชวงศ์เหลียงถึงราชวงศ์เฉินของจีนใน ค.ศ. 529, 533, 534, 535 และ 571[6] จากนั้นใน ค.ศ. 616 ถึง 637 จึงส่งบรรณาการแก่จีนราชวงศ์ถัง[7]
ภายหลังอาณาจักรนี้ถูกอาณาจักรศรีวิชัยภายใต้การนำของธรรมเซตูเข้ายึดครองก่อน ค.ศ. 775[8]
แม้จะพบได้ยาก แต่การค้นพบทางโบราณคดีกลับแสดงให้เห็นหลักฐานความเจริญรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจในภูมิภาคนี้ผ่านทางการค้าทางทะเลระหว่างประเทศ[9]
ดูเพิ่ม
[แก้]อ้างอิง
[แก้]- 1 2 3 Dougald J. W. O'Reilly (2007). Early Civilizations of Southeast Asia. Rowman Altamira. ISBN 978-0-7591-0279-8.
- ↑ Joachim Schliesinger (2016). Origin of Man in Southeast Asia 3 Volume 3: Indianization and the Temples of the Mainland; Part 3 Pre-Modern Thailand, Laos and Burma. Booksmango. ISBN 978-1633237278.
- 1 2 3 Lawrence Palmer Briggs (1950). "The Khmer Empire and the Malay Peninsula". The Far Eastern Quarterly. Duke University Press. 9 (3): 256–305. doi:10.2307/2049556. JSTOR 2049556. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2025-05-17. สืบค้นเมื่อ 2025-06-14.
{{cite journal}}: CS1 maint: bot: original URL status unknown (ลิงก์) - ↑ Coedès, George (1968). Walter F. Vella (บ.ก.). The Indianized States of Southeast Asia. trans.Susan Brown Cowing. University of Hawaii Press. ISBN 978-0-8248-0368-1.
- ↑ Hall, D.G.E. (1981). A History of South-East Asia, Fourth Edition. Hong Kong: Macmillan Education Ltd. p. 38. ISBN 0-333-24163-0.
- ↑ Annals of Liang dynasty. Annals of Chen dynasty
- ↑ Annal of Tang dynasty. Foreign countries at the South.
- ↑ Munoz, Paul Michel (2006). Early Kingdoms of the Indonesian Archipelago and the Malay Peninsula. Singapore: Editions Didier Millet. pp. 130–131. ISBN 981-4155-67-5.
- ↑ Jacq-Hergoualc'h, Micheal (2002). The Malay Peninsula: Crossroads of the Maritime Silk-Road (100 Bc-1300 Ad) (ภาษาอังกฤษ). BRILL. pp. 158–159. ISBN 978-90-04-11973-4.