ปูรณฆฏะ

ปูรณฆฏะ

ปูรณฆฏะ [ปูระนะคะตะ] (สันสกฤต: पूर्णघट, ปูรฺณฆฏ) หรือ กลศะ (कलश) บางทีอาจเรียกว่า ปูรณกลศะ (पूर्णकलश) หรือ ปูรณกุมภะ (पूर्णकुम्भ) เป็นสัญลักษณ์แห่งความอุดมสมบูรณ์ในภูมิภาคเอเชียใต้ ปรากฏในงานศิลป์ของศาสนาฮินดู เชน และพุทธ เชื่อว่าพระเป็นเจ้าจะดลบันดาลให้เจ้าของประสบความสำเร็จสมดังปรารถนา และบันดาลสมบัติทั้งปวงให้

ในไทยเรียกว่า หม้อดอก เป็นหม้อที่น้ำเต็มเปี่ยม เป็นสัญลักษณ์แห่งความร่มเย็น ความสมบูรณ์พูนสุข และน้ำพระทัยที่เปี่ยมพระเมตตาของพระพุทธเจ้าที่มีต่อชาวโลก ส่วนภาพไม้เลื้อยแผ่ออกมาทั้งสองข้าง เป็นสัญลักษณ์แห่งความงอกงาม ชีวิต และการสร้างสรรค์ ในคติล้านนาจะมีการจัดหม้อดอกเป็นสิ่งบูชาพระพุทธรูปตามหิ้งพระ เพื่อความรุ่งเรืองและสมบูรณ์ และลวดลายหม้อดอกนี้ปรากฏแพร่หลายทั่วไปตามวัดของดินแดนล้านช้าง ล้านนา สิบสองพันนา และหัวเมืองด้านทิศตะวันออกของรัฐฉาน ต่างใช้หม้อดอกไว้บูชาพระพุทธรูปบนหิ้ง สะท้อนถึงความสัมพันธ์และความเชื่อมโยงของสังคมและวัฒนธรรมได้เป็นอย่างดี

ดูเพิ่ม

• กลศะ

แหล่งข้อมูลอื่น

• วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ หม้อปูรณฆฏะ