พระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 2
| พระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 2 | |
|---|---|
| พระมหากษัตริย์พระนคร | |
| ครองราชย์ | ค.ศ. 944 – 968 |
| พระองค์ก่อน | พระเจ้าหรรษวรมันที่ 2 |
| พระองค์ถัดไป | พระเจ้าชัยวรมันที่ 5 |
| พระราชบุตร | พระเจ้าชัยวรมันที่ 5 |
| ราชวงศ์ | วรมัน |
| พระราชบิดา | พระเจ้าศรีมเหนทรวรมัน |
| พระราชมารดา | พระนางมเหนทรเทวี |
| ศาสนา | พราหมณ์-ฮินดู |
พระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 2 (เขมร: រាជេន្ទ្រវរ្ម័នទី២, อังกฤษ: Rajendravarman II) เป็นพระมหากษัตริย์แห่งอาณาจักรพระนคร (บริเวณเมืองพระนครในกัมพูชา) ตั้งแต่ ค.ศ. 944 ถึง 968
พระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 2 เป็นพระปิตุลา (อา) และพระญาติชั้นที่หนึ่งของพระเจ้าหรรษวรมันที่ 2 พระองค์สร้างศาสนสถานสำคัญซึ่งตั้งอยู่ในบริเวณเมืองพระนคร จังหวัดเสียมราฐ ประเทศกัมพูชา ได้แก่ปราสาทแปรรูปและปราสาทแม่บุญตะวันออก[1]: 73 [2]: 358, 361–367
พระองค์กล่าวอ้างความเชื่อมโยงกับสายพระราชวงศ์ของอาณาจักรเจนละ ซึ่งมีราชธานีอยู่ที่ภวปุระ (ตำแหน่งที่ตั้งของเมืองยังคงเป็นที่ถกเถียง) และมีความเก่าแก่ย้อนไปก่อนการสถาปนาอาณาจักรพระนครในปี ค.ศ. 802 จารึกระบุว่าอาณาจักรพระนครภายใต้การปกครองของพระองค์ได้แผ่ขยายอาณาเขตไปถึงตอนใต้ของเวียดนาม ลาว พื้นที่ส่วนใหญ่ของไทย และแผ่ไปไกลถึงตอนใต้ของจีน
จารึกที่ปราสาทแปรรูประบุว่าพระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 2 ทรงเป็นนักรบผู้ยิ่งใหญ่ พระแสงขรรค์ของพระองค์แปดเปื้อนไปด้วยโลหิตอยู่เป็นนิจ และมีพระวรกายแข็งแกร่งดุจเพชร จารึกระบุว่าแม้พระองค์จะลงทัณฑ์ผู้กระทำผิด แต่ก็มีความเมตตาอันล้นพ้นดุจมหาสมุทรต่อผู้บริสุทธิ์ จารึกหลักอื่นๆ พรรณนาว่าพระองค์เป็นผู้วางระเบียบพิธีกรรมทางศาสนาของรัฐ โดยมีข้อความตอนหนึ่งระบุว่า พระองค์มีพระบรมราชโองการให้จัดเก็บน้ำมันศักดิ์สิทธิ์ในรูปแบบของเนยใส เพื่อใช้ในศาสนสถานต่าง ๆ
พระองค์ปกครองแผ่นดินจากพระราชวังขนาดใหญ่ซึ่งออกแบบโดยเสนาบดีของพระองค์ นักวิชาการจำนวนมากเชื่อว่าพระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 2 ทรงวางรากฐานระบบการปกครองแบบรวมศูนย์อำนาจ โดยเข้าควบคุมเหล่าเจ้านายตามหัวเมืองต่าง ๆ โดยตรง ซึ่งแต่เดิมเจ้านายเหล่านี้มักปกครองเขตที่ดินหรือฐานอำนาจของตนอย่างเป็นอิสระ[3]: 116
การก่อสร้างปราสาทบันทายศรี ซึ่งเป็นศาสนสถานอันวิจิตรบรรจงที่สร้างขึ้นจากหินทรายสีชมพู ตั้งอยู่ทางทิศเหนือของกลุ่มปราสาทเมืองพระนคร ได้เริ่มต้นขึ้นในรัชสมัยของพระองค์[3]: 117
จารึกจากปี ค.ศ. 946 ระบุว่า พระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 2 ทรงมีชัยเหนืออาณาจักรรามัญและอาณาจักรจามปา[4] นักประวัติศาสตร์เชื่อว่ามอญคือพื้นที่ของชาวมอญซึ่งอยู่ทางทิศตะวันตกของอาณาจักรทวารวดี ในการทำสงครามทางทิศตะวันออก พระเจ้าราเชนทรวรมันที่ 2 นำทัพเข้าต่อสู้กับอาณาจักรคู่ปรับอย่างจามปา และในปี ค.ศ. 946 พระองค์ยึดเอาเทวรูปทองคำในปราสาทโพนครมาเป็นรางวัลแห่งชัยชนะในศึกครั้งนั้น[5]: 56
ในรัชสมัยของพระองค์ อาณาจักรพระนครประกอบด้วยเมืองหรือ "ปุระ" จำนวนทั้งสิ้น 24 เมือง[6]
ผู้สืบราชสมบัติสืบต่อจากพระองค์ คือพระราชโอรสพระชนมายุ 10 พรรษา ซึ่งเสด็จขึ้นครองราชย์เป็นพระเจ้าชัยวรมันที่ 5[1]: 79
อ้างอิง
[แก้]- 1 2 Higham, C., 2001, The Civilization of Angkor, London: Weidenfeld & Nicolson, ISBN 9781842125847
- ↑ Higham, C., 2014, Early Mainland Southeast Asia, Bangkok: River Books Co., Ltd., ISBN 9786167339443
- 1 2 Coedès, George (1968). Walter F. Vella (บ.ก.). The Indianized States of Southeast Asia. trans.Susan Brown Cowing. University of Hawaii Press. ISBN 978-0-8248-0368-1.
- ↑ Hall, Kenneth R. “Khmer Commercial Development and Foreign Contacts under Sūryavarman I.” Journal of the Economic and Social History of the Orient, vol. 18, no. 3, 1975, pp. 318–336. JSTOR, www.jstor.org/stable/3632140. Accessed 3 June 2020.
- ↑ Maspero, G., 2002, The Champa Kingdom, Bangkok: White Lotus Co., Ltd., ISBN 9789747534993
- ↑ Hall, K. R. (2019). Maritime Trade and State Development in Early Southeast Asia. United States: University of Hawaii Press.
