ข้ามไปเนื้อหา

กีฬาในโอลิมปิก

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
การแข่งขันกีฬายิงธนูที่จัดขึ้นในเอเธนส์ช่วงโอลิมปิกฤดูร้อน 2004 โดยถูกถอนจากโปรแกรมโอลิมปิกหลังจากแอนต์เวิร์ป 1920 และได้รับการคืนสถานะในปี ค.ศ. 1972

กีฬาในโอลิมปิก (อังกฤษ: Olympic Sports) เป็นชนิดกีฬาที่มีการแข่งขันในโอลิมปิกฤดูร้อนและโอลิมปิกฤดูหนาว ในโอลิมปิกฤดูร้อน 2020 มีชนิดกีฬารวมทั้งหมด 33 ชนิด[1] โอลิมปิกฤดูหนาว 2022 มีชนิดกีฬาทั้งหมด 7 ชนิด[2][3] กีฬาโอลิมปิกแต่ละประเภท มีตัวแทนจากองค์กรปกครองระหว่างประเทศ เรียกว่า สหพันธ์นานาชาติ (IF)[4]

คณะกรรมการโอลิมปิกสากล (IOC) กำหนดลำดับชั้นของกีฬา สาขา และรายการ[4] ตามลำดับชั้นนี้ ชนิดกีฬาโอลิมปิกแต่ละประเภทสามารถแบ่งย่อยออกเป็นหลายสาขา ซึ่งมักถูกเข้าใจผิดว่าเป็นกีฬาที่แตกต่างกัน ตัวอย่างได้แก่ ว่ายน้ำ และ โปโลน้ำ ซึ่งในแบบแผนโอลิมปิกถือเป็น "สาขา" ของ "กีฬาทางน้ำ" (เป็นตัวแทนโดยกีฬาทางน้ำโลก)[5] และ สเกตลีลา และ สเกตความเร็ว ซึ่งเป็น "สาขา" ของกีฬา "สเกตน้ำแข็ง" (เป็นตัวแทนโดยสหภาพสเกตระหว่างประเทศ)[6] ในทางกลับกัน สาขาจะแบ่งย่อยออกเป็นรายการ ซึ่งจะมีการมอบเหรียญรางวัลโอลิมปิก[4] จำนวนและประเภทของรายการอาจเปลี่ยนแปลงเล็กน้อยจากโอลิมปิกครั้งหนึ่งไปยังอีกครั้งหนึ่ง

โอลิมปิกฤดูร้อน

[แก้]

รายการฤดูร้อนในปัจจุบันและที่ยกเลิกไปแล้ว

[แก้]

กีฬา (หรือสาขาของกีฬา) ต่อไปนี้ประกอบขึ้นเป็นโปรแกรมอย่างเป็นทางการของการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกฤดูร้อนในปัจจุบันและที่ยกเลิกแล้ว และแสดงรายการตามตัวอักษรตามชื่อที่ใช้โดยไอโอซี กีฬาที่ยกเลิกก่อนหน้านี้ที่เคยเป็นส่วนหนึ่งของโปรแกรมกีฬาโอลิมปิกฤดูร้อนในฐานะกีฬาอย่างเป็นทางการ แต่ไม่ได้อยู่ในโปรแกรมปัจจุบันอีกต่อไป ตัวเลขในแต่ละเซลล์ระบุจำนวนของรายการแข่งขันสำหรับแต่ละชนิดกีฬาที่แข่งขันในครั้งนั้น ๆ อักษรจุด () หมายถึงกีฬาที่มีการแข่งขันเป็นกีฬาสาธิต

8 ใน 32 ชนิดกีฬาในโอลิมปิกฤดูร้อน 2024 ประกอบด้วยหลายสาขา แต่ละสาขามีรหัสระบุ 3 ตัวอักษรที่ไม่ซ้ำกัน[7][8] สาขาจากกีฬาประเภทเดียวกันจะถูกจัดกลุ่ม ภายใต้สีเดียวกัน ได้แก่

  กีฬาทางน้ำ  บาสเกตบอล  แคนู/คายัค  จักรยาน  ยิมนาสติก  วอลเลย์บอล  ขี่ม้า  มวยปล้ำ  เบสบอลและซอฟต์บอล  คาราเต้

กีฬา (สาขา) องค์กร 96 00 04 06 08 12 20 24 28 32 36 48 52 56 60 64 68 72 76 80 84 88 92 96 00 04 08 12 16 20 24 28 32
 
กีฬาฤดูร้อนปัจจุบัน
 
ระบำใต้น้ำSWA WA 22212222222
กระโดดน้ำDIV 21245544444444444444448888888
ว่ายน้ำมาราธอนOWS 22222
ว่ายน้ำSWM 47946910111111111111131518292926262931313232323232323535
โปโลน้ำWPO 1111111111111111111112222222
 
บาสเกตบอล 3x3 BK3 FIBA 22
บาสเกตบอลBKB 111111112222222222222
 
เรือแคนูสปรินท์CSP ICF 9999777711111212121212121212121210
เรือแคนูสลาลอมCSL 4444444446
 
จักรยานบีเอ็มเอ็กซ์ฟรีสไตล์BMF UCI 22
จักรยานบีเอ็มเอ็กซ์เรซซิงBMX 22222
จักรยานเสือภูเขาMTB 22222222
จักรยานถนนCRD 1122222222222222233344444444
จักรยานลู่CTR 5375744444444455544567812121010101212
 
ยิมนาสติกศิลป์GAR FIG 8111424498119915151414141414141414141414141414141414
ยิมนาสติกลีลาGRY 11122222222
ยิมนาสติกแทรมโพลีนGTR 2222222
 
วอลเลยืบอล - ชายหาดVBV FIVB 22222222
วอลเลย์บอล - ในร่มVVO 2222222222222222
 
ขี่ม้า - ศิลปะการบังคับม้าEDR FEI 11122222212222222222222222
ขี่ม้า - อีเวนติงEVE 22222222222222222222222222
ขี่ม้า - กระโดดข้ามสิ่งกีดขวางEJP 322222222222222222222222222
 
มวยปล้ำ - ฟรีสไตล์WRE UWW 7557777888888101010101010108111111121212
มวยปล้ำ - เกรโก-โรมันWGR* 144556677888888101010101010108777666
 
ยิงธนูARC WArch 7631022224444444455
กรีฑาATH WAthle 12232521263029272729293333333436363837384142434446464747474848
แบดมินตันBDM BWF 455555555
มวยสากลBOX AIBA 7588888810101010111111111212121212111113131313
เบรกกิ้งBKG WDSF 2
ฟันดาบFEN FIE 375845677777778888888881010101010101212
ฮอกกี้HOC FIH 1111111111111222222222222
ฟุตบอลFBL FIFA 11111111111111111111122222222
กอล์ฟGLFIGF 22222
แฮนด์บอลHBL IHF 12222222222222
ยูโดJUD IJF 466887141414141414141515
ปัญจกีฬาสมัยใหม่MPN UIPM 11111112222222222212222222
เรือพายROW FISA 5564457777777777714141414141414141414141414
รักบี้ 7 คนRU7WR 222
เรือใบSAL ISAF 134414334455555566678101011111110101010
ยิงปืนSHO ISSF 581615182110234776678771113131517171515151515
สเกตบอร์ดSKBWS[s 1] 44
ปีนหน้าผาCLBIFSC 24
โต้คลื่นSRFISA 22
เทเบิลเทนนิสTTE ITTF 4444444455
เทควันโดTKW WT 8888888
เทนนิสTEN ITF 242468554444445555
ไตรกีฬาTRI ITU 2222233
ยกน้ำหนักWLF IWF 2225555567777799101010101015151515151410
 
กีฬาฤดูร้อนที่ยกเลิก
 
เบสบอลBSBWBSC[s 2] 111111
ซอฟท์บอลSBL 11111
 
ขี่ม้า - วอลติงEVLFEI 2
ขี่ม้า - ไดรฟ์วิงEDV2
 
คาราเต้ - คาตะKAT*WKF 2
คาราเต้ - คูไมต์KTE 6
 
แฮนด์บอล - ฟิลด์แฮนด์บอลHBL IHF 1
รักบี้ - รักบี้ยูเนียนRUGWR 1111
 
บาสก์ เปโลตาPELFIPV 1
คริกเกตCKTICC 1
โครเก้CQTWCF 3
ลาครอสLAXFIL 11
ฌู เดอ ปามJDP* 1
โปโลPOLFIP 11111
แรกเกตRQT 2
โร้กROQ* 1
ชักกะเย่อTOWTWIF 111111
เรือยนต์PBTUIM 3
 
สเกตลีลาFSKISU 43ย้ายไปจัดการแข่งขันในโอลิมปิกฤดูหนาว
ฮอกกี้น้ำแข็งIHOIIHF 1
 
รายการรวม 43959478110102156126109117129136149151150163172195198203221237257271300301302302306339329
ชนิดกีฬารวม 10211714251829232020252323232325242827272931343740404240425048
กีฬา (สาขา) องค์กร 96 00 04 06 08 12 20 24 28 32 36 48 52 56 60 64 68 72 76 80 84 88 92 96 00 04 08 12 16 20 24 28 32
  1. ในขณะที่มีการประกาศให้สเกตบอร์ดเป็นส่วนหนึ่งของการแข่งขันกีฬาฤดูร้อน 2020 กีฬาดังกล่าวอยู่ภายใต้การควบคุมของสหพันธ์สเกตบอร์ดนานาชาติ ต่อมาองค์กรนั้นรวมเข้ากับสหพันธ์กีฬาโรลเลอร์นานาชาติ ในเดือนกันยายน ค.ศ. 2017 เพื่อก่อตั้งเป็นสเกตโลกในปัจจุบัน
  2. สมาพันธ์ซอฟต์บอลเบสบอลโลก ซึ่งปัจจุบันดูแลทั้งเบสบอลและซอฟต์บอล ก่อตั้งขึ้นโดยการควบรวมของอดีตองค์กรปกครองสองแห่งในปี ค.ศ. 2013 ได้แก่ สหพันธ์เบสบอลนานาชาติ และ สหพันธ์ซอฟต์บอลนานาชาติ ดังนั้นในกีฬาโอลิมปิกจนถึงงปี ค.ศ. 2012 เบสบอลและซอฟต์บอลได้ถูกนำเสนอเป็นกีฬาสองชนิดที่แตกต่างกัน

* รหัสสาขาอย่างไม่เป็นทางการของไอโอซีใช้เพื่อแยกแยะชนิดกีฬา

กีฬาสาธิตในฤดูร้อน

[แก้]

โอลิมปิกฤดูหนาว

[แก้]

รายการปัจจุบัน

[แก้]
กีฬา 24 28 32 36 48 52 56 60 64 68 72 76 80 84 88 92 94 98 02 06 10 14 18 22 26 30
ทวิกีฬาฤดูหนาว 111222333666810101111
บอบ
เสลด
บอบสเล 1122222222222222233333
สเกเลตัน 1122222
เคอร์ลิง 1222222
ฮอกกี้น้ำแข็ง 11111111111111111222222
ลูช 333333333333344
สเกตลีลา 33333333333444444444455
วิ่ง
สเก็ต
สเกตความเร็วระยะสั้น 46688888
สเกตความเร็ว 544 44448888999101010101012121212
สกี สกีลงเขา 26666666666101010101010101010
สกีข้ามทุ่ง 2223346677777881010101212121212
สกีลีลา 2 444461010
สกีนอร์ดิกผสม 11111111111111222233333
สกีกระโดดไกล 11111111222222333333344
สโนว์บอร์ด 44661010
รวมรายการ 1614141722222427343535373839465761687884869898

กีฬาสาธิต

[แก้]

กีฬาที่ยกเลิกการแข่งแล้ว

[แก้]
กีฬา 96 00 04 06 08 12 20 24 28 32 36 40 44 48 52 56 60 64 68 72 76 80 84 88 92 96 00 04 08 12 16
บาสก์เปโลตา 1
คริกเก็ต 1
โครเก็ต 3
เจอเดอปูม 1
ลาครอส 11
โปโล 11111
แร็กเก็ต 2
โรก 1
รักบี้ / รักบี้ยูเนียน 1111
ชักเย่อ 111111
เรือยนต์ 3

กีฬาสาธิต

[แก้]

โอลิมปิกฤดูร้อน

[แก้]

โอลิมปิกฤดูหนาว

[แก้]

สหพันธ์ทางการระหว่างประเทศ

[แก้]


1 กีฬาทางการในเวิลด์เกมส์
2 ยกเลิกจากกีฬาในโอลิมปิก
3 The Olympic Charter no longer forbids motorized sports from being included in the Olympic program, but environmental impact is now considered when deciding whether to adopt new sports making the inclusion of motorized sports unlikely.[11]
4 Skateboarding, a discipline within roller sports, was included at the 2020 Summer Olympics. Inline and roller skating has never been contested.
5 Waterski and wakeboard share the same governing body. Cable waterskiing and cable wakeboarding have been proposed as sports that do not rely on motorboats.

อ้างอิง

[แก้]
  1. Bruner, Raisa (24 March 2020). "Everything You Need to Know About the 2020 Summer Olympics". Time magazine. สืบค้นเมื่อ 16 September 2021. The 2020 Summer Olympics will award medals across 339 events, representing 33 different sports.
  2. Merrell, Chloe (17 August 2021). "Beijing 2022: Here's what you need to know about the next Winter Olympic Games". olympics.com. International Olympic Committee. สืบค้นเมื่อ 16 September 2021. A total of 109 medal events across seven Olympic winter sports will be held...
  3. "Olympic Sports". olympic.org. International Olympic Committee. สืบค้นเมื่อ 13 March 2010.
  4. 1 2 3 "Olympic Sports, Disciplines & Events". HickokSports.com. 4 February 2005. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 18 April 2007. สืบค้นเมื่อ 18 March 2007.
  5. "Aquatics". olympic.org. International Olympic Committee. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 25 March 2007. สืบค้นเมื่อ 6 April 2007.
  6. "Skating". olympic.org. International Olympic Committee. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 19 February 2007. สืบค้นเมื่อ 6 April 2007.
  7. "IOC ODF Sport Codes" (PDF). เก็บ (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 22 August 2017.
  8. "IOC ODF".
  9. "IFAF Earns Recognition by the International Olympic Committee". IFAF.org. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2014-01-31. สืบค้นเมื่อ 2014-02-20.
  10. "Get Horizontal | Ultimate & WFDF Receive Recognition By IOC !!!!". Gethorizontal.be. 2013-01-24. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2013-06-13. สืบค้นเมื่อ 2014-02-09.
  11. John Grasso; Bill Mallon; Jeroen Heijmans (14 May 2015). Historical Dictionary of the Olympic Movement. Rowman & Littlefield Publishers. p. 379. ISBN 978-1-4422-4860-1.