วยาส

มหาฤษี วยาส
รูปปั้นวยาสที่มุรเทศวร (2008)
คำนำหน้าชื่อ	มหรรษิ, วยาสเทวะ, เวทวยาสะ
ส่วนบุคคล
เกิด	กฤษณไทฺวปายนะ
ศาสนา	ศาสนาฮินดู
คู่สมรส	วติกา (ปรากฏในไม่กี่ปุราณะ)
บุตร	ศูกะ (บุตร) รายการด้านล่างเป็นบิดาโดยพฤตินัยผ่านพิธีนิโยค ตามคำขอของสัตยวตี โดยให้เป็นโอรสโดยนิตินัยของวิจิตรวีรยะ ธฤตราษฎร์ (โอรส จากเจ้าหญิงอัมพิกา) ปาณฑุ (โอรส; จากเจ้าหญิงอัมพาลิกา) วิทูร (โอรส; จากคนรับใช้ศูทร)
บุพการี	ปราศร (บิดา) สัตยวตี (มารดา)
รู้จักจาก	พระเวท มหาภารตะ ปุราณะ พรหมสูตร
เกียรติยศ	คุรุปูรณิมา (วยาสปูรณิมา)

กฤษณไทฺวปายนะ (สันสกฤต: कृष्णद्वैपायन, อักษรโรมัน: Kṛṣṇadvaipāyana) หรือ วยาสะ (สันสกฤต: व्यासः, อักษรโรมัน: Vyāsaḥ, แปลตรงตัว 'ผู้รวบรวม') หรือ เวทวยาสะ (वेदव्यासः, Veda-vyāsaḥ, "ผู้รวบรวมพระเวท") หรือ ฤๅษีวยาส เป็นฤๅษีในตำนานที่ปรากฏในมหาภารตะ ซึ่งชาวฮินดูถือว่าเป็นผู้ประพันธ์มหาภารตะ และเป็นอวตารของพระวิษณุ นอกจากนี้ยังเชื่อว่าท่านเป็นผู้ประพันธ์มนตร์ในพระเวท, ปุราณะทั้ง 18 เล่ม และพรหมสูตร

ในมหาภารตะระบุว่าท่านเป็นบุตรของสัตยวตีและฤๅษีพรหมินปราศร

เทศกาลคุรุปูรณิมา หรือรู้จักอีกชื่อคือ วยาสปูรณิมา เป็นเทศกาลเฉลิมฉลองฤๅษีวยาสะในฐานะวันคล้ายวันเกิดและวันที่ท่านเริ่มแบ่งพระเวท

อ้างอิง

บรรณานุกรม

• Dalal, Roshen (2019-01-06). The 108 Upanishads: An Introduction (ภาษาอังกฤษ). Penguin Random House India Private Limited. ISBN 978-93-5305-377-2.
• Maas, Philipp A. (2006), Samādhipāda. Das erste Kapitel des Pātañjalayogaśāstra zum ersten Mal kritisch ediert. (Samādhipāda. The First Chapter of the Pātañjalayogaśās-tra for the First Time Critically Edited)., Aachen: Shaker
• Pattanaik, Devdutt (2000-09-01). The Goddess in India: The Five Faces of the Eternal Feminine (ภาษาอังกฤษ). Simon and Schuster. ISBN 978-1-59477-537-6.