อำเภอเมืองราชบุรี

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
อำเภอเมืองราชบุรี
แผนที่จังหวัดราชบุรี เน้นอำเภอเมืองราชบุรี
คำขวัญ: เมืองเกษตรกรรม พิพิธภัณฑ์ล้ำค่า เขาแก่นจันทน์เด่นสง่า ตระการตาผ้าทอมือ เลื่องลือแหล่งอารยธรรม
พิกัดภูมิศาสตร์: 13°31′42″N 99°48′42″E / 13.52833°N 99.81167°E / 13.52833; 99.81167
อักษรไทยอำเภอเมืองราชบุรี
อักษรโรมันAmphoe Mueang Ratchaburi
จังหวัดราชบุรี
พื้นที่
 • ทั้งหมด430.30 ตร.กม. (166.14 ตร.ไมล์)
ประชากร (2561)
 • ทั้งหมด203,749
 • ความหนาแน่น473.50 คน/ตร.กม. (1,226.4 คน/ตร.ไมล์)
รหัสไปรษณีย์70000
รหัสภูมิศาสตร์7001
ที่อยู่
ที่ว่าการ
ที่ว่าการอำเภอเมืองราชบุรี ถนนหน้าอำเภอ ตำบลหน้าเมือง อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี 70000
สารานุกรมประเทศไทย ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

เมืองราชบุรี เป็นอำเภอศูนย์กลางการปกครองและการบริหารของจังหวัดราชบุรี

ประวัติ[แก้]

จังหวัดราชบุรีมีชื่ออันเป็นมงคลยิ่ง หมายถึง "เมืองพระราชา" ราชบุรีเป็นเมืองเก่าแก่เมืองหนึ่งของประเทศไทย จากการศึกษาและขุดค้นของนักประวัติศาสตร์  นักโบราณคดี  พบว่าดินแดนแถบลุ่มแม่น้ำแม่กลองแห่งนี้ เป็นถิ่นฐานที่อยู่อาศัยของคนหลายยุคหลายสมัย และมีความรุ่งเรืองมาตั้งแต่อดีต จากหลักฐานทางโบราณสถานและโบราณวัตถุมาก ทำให้เชื่อได้ว่ามีผู้คนตั้งถิ่นฐานอยู่ในบริเวณนี้ตั้งแต่ยุคหินกลาง ตลอดจนได้ค้นพบเมืองโบราณสมัยทราวดีที่ตำบลคูบัว อำเภอเมืองราชบุรี  

  • วันที่ - 2438 ยกฐานะตำบลจอมบึง อำเภอเมืองราชบุรี ขึ้นเป็น กิ่งอำเภอจอมบึง ขึ้นกับอำเภอเมืองราชบุรี
  • วันที่ 12 กันยายน 2458 ประกาศใช้พระราชบัญญัติสุขาภิบาลเมืองราชบุรี ในท้องที่บางส่วนของตำบลหน้าเมือง[1]
  • วันที่ 5 ตุลาคม 2473 ขยายเขตสุขาภิบาลเมืองราชบุรี ตามความจำเป็นแห่งการบริหารงานของสุขาภิบาล[2]
  • วันที่ 10 ธันวาคม 2478 จัดตั้งเทศบาลเมืองราชบุรี โดยยกฐานะจากสุขาภิบาลเมืองราชบุรี[3]
  • วันที่ 10 มิถุนายน 2490 ตั้งตำบลบ้านไร่ แยกออกจากตำบลคุ้งกระถิน[4]
  • วันที่ 21 มิถุนายน 2492 ตั้งตำบลดอนตะโก แยกออกจากตำบลอ่างทอง ตั้งตำบลหนองกลางนา แยกออกจากตำบลหลุมดิน[5]
  • วันที่ 20 กันยายน 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลจอมบึง ในท้องที่บางส่วนของตำบลจอมบึง[6]
  • วันที่ 1 มีนาคม 2501 จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลอ่างทอง ในท้องที่ตำบลอ่างทอง[7]
  • วันที่ 22 กรกฎาคม 2501 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอจอมบึง อำเภอเมืองราชบุรี เป็น อำเภอจอมบึง[8]
  • วันที่ 29 ธันวาคม 2504 เปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลเมืองราชบุรี ตามความจำเป็นแห่งการบริหารงานของเทศบาล[9]
  • วันที่ 13 กันยายน 2509 จัดตั้งสุขาภิบาลเขางู ในท้องที่บางส่วนของตำบลเกาะพลับพลา และตำบลเจดีย์หัก[10]
  • วันที่ 26 สิงหาคม 2512 ยุบองค์การบริหารส่วนตำบลอ่างทอง และจัดตั้งสุขาภิบาลห้วยชินสีห์ ในท้องที่ตำบลอ่างทอง[11]
  • วันที่ 14 ตุลาคม 2512 จัดตั้งสุขาภิบาลหลักเมือง ในท้องที่หมู่ที่ 1,2,3 ตำบลโคกหม้อ และหมู่ที่ 1,2,3 ตำบลพงสวาย[12]
  • วันที่ 9 เมษายน 2517 ตั้งตำบลพิกุลทอง แยกออกจากตำบลสามเรือน[13]
  • วันที่ 5 กรกฎาคม 2520 ตั้งตำบลน้ำพุ แยกออกจากตำบลห้วยไผ่ และตำบลหินกอง[14]
  • วันที่ 25 พฤษภาคม 2525 เปลี่ยนแปลงเขตสุขาภิบาลหลักเมือง เพื่อความเหมาะสมในการบริหารกิจการและการทะนุบำรุงท้องถิ่น[15] โดยขยายให้ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโคกหม้อ และตำบลพงสวายทั้งหมด
  • วันที่ 11 มีนาคม 2530 เปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลเมืองราชบุรี ตามความจำเป็นแห่งการบริหารงานของเทศบาล[16] โดยขยายให้ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหน้าเมืองทั้งหมด
  • วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลเขางู สุขาภิบาลห้วยชินสีห์ และสุขาภิบาลหลักเมือง เป็นเทศบาลตำบลเขางู เทศบาลตำบลห้วยชินสีห์ และเทศบาลตำบลหลักเมือง ตามลำดับ


ที่ตั้งและอาณาเขต[แก้]

อำเภอเมืองราชบุรีตั้งอยู่ทางตอนกลาง ค่อนไปทางทิศตะวันออกของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้

เหตุการณ์สำคัญ[แก้]

25 มกราคม พ.ศ. 2543 กองกำลังผสม หน่วยนเรศวร 261 และหน่วย อรินทราช 26 จำนวน 50 นายได้บุกเข้าไปช่วยเหลือตัวประกัน ควบคู่ไปกับการจัดการขั้นเด็ดขาด โดยใช้เวลาเพียงไม่ถึง 20 นาที สามารถช่วยเหลือตัวประกันที่โรงพยายบาลราชบุรีไว้ได้ทั้งหมดอย่างปลอดภัย และกลุ่มก๊อด'ส อาร์มี่ เสียชีวิต 10 คน

การแบ่งเขตการปกครอง[แก้]

การปกครองส่วนภูมิภาค[แก้]

อำเภอเมืองราชบุรีแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 22 ตำบล 187 หมู่บ้าน

1. หน้าเมือง (Na Mueang) - 12. น้ำพุ (Nam Phu) 6 หมู่บ้าน
2. เจดีย์หัก (Chedi Hak) 13 หมู่บ้าน 13. ดอนแร่ (Don Rae) 10 หมู่บ้าน
3. ดอนตะโก (Don Tako) 8 หมู่บ้าน 14. หินกอง (Hin Kong) 11 หมู่บ้าน
4. หนองกลางนา (Nong Klang Na) 7 หมู่บ้าน 15. เขาแร้ง (Khao Raeng) 7 หมู่บ้าน
5. ห้วยไผ่ (Huai Phai) 9 หมู่บ้าน 16. เกาะพลับพลา (Ko Phlapphla) 15 หมู่บ้าน
6. คุ้งน้ำวน (Khung Nam Won) 7 หมู่บ้าน 17. หลุมดิน (Lum Din) 6 หมู่บ้าน
7. คุ้งกระถิน (Khung Krathin) 9 หมู่บ้าน 18. บางป่า (Bang Pa) 12 หมู่บ้าน
8. อ่างทอง (Ang Thong) 11 หมู่บ้าน 19. พงสวาย (Phong Sawai) 9 หมู่บ้าน
9. โคกหม้อ (Khok Mo) 5 หมู่บ้าน 20. คูบัว (Khu Bua) 15 หมู่บ้าน
10. สามเรือน (Sam Ruean) 7 หมู่บ้าน 21. ท่าราบ (Tha Rap) 7 หมู่บ้าน
11. พิกุลทอง (Phikun Thong) 6 หมู่บ้าน 22. บ้านไร่ (Ban Rai) 6 หมู่บ้าน

การปกครองส่วนท้องถิ่น[แก้]

ท้องที่อำเภอเมืองราชบุรีประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 22 แห่ง ได้แก่

  • เทศบาลเมืองราชบุรี ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหน้าเมืองทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลเขางู ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลเจดีย์หักและบางส่วนของตำบลเกาะพลับพลา
  • เทศบาลตำบลหลักเมือง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโคกหม้อและตำบลพงสวายทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลห้วยชินสีห์ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลอ่างทองทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลหลุมดิน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหลุมดินทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลเจดีย์หัก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเจดีย์หัก (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลเขางู)
  • องค์การบริหารส่วนตำบลดอนตะโก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดอนตะโกทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลหนองกลางนา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองกลางนาทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลห้วยไผ่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยไผ่ทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลคุ้งน้ำวน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคุ้งน้ำวนทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลคุ้งกระถิน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคุ้งกระถินทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลสามเรือน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสามเรือนทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลพิกุลทอง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลพิกุลทองทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลน้ำพุ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลน้ำพุทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลดอนแร่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดอนแร่ทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลหินกอง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหินกองทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลเขาแร้ง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเขาแร้งทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลเกาะพลับพลา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเกาะพลับพลา (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลเขางู)
  • องค์การบริหารส่วนตำบลบางป่า ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบางป่าทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลคูบัว ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคูบัวทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลท่าราบ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลท่าราบทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านไร่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านไร่ทั้งตำบล

สถานที่สำคัญ[แก้]

  • พระบรมราชาอนุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก
  • วัดพระศรีรัตนมหาธาตุวรวิหาร
  • เขาวัง
  • ศาลเจ้าพ่อหลักเมือง
  • พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ราชบุรี
  • เขาแก่นจันทน์
  • หลวงพ่อแก่นจันทน์ ณ วัดช่องลม
  • เขาน้อย
  • วัดหนองหอย
  • เขาหลวง
  • เมืองโบราณที่บ้านคูบัว
  • วัดอรัญญิกาวาส
  • เจดีย์หักเจติยาราม
  • เขาชะงุ้ม
  1. [1]พระบรมราชโองการ ประกาศ ใช้พระราชบัญญัติสุขาภิบาลเมืองราชบุรี
  2. [2]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ขยายเขตสุขาภิบาลเมืองราชบุรี
  3. [3]พระราชกฤษฎีกาจัดตั้งเทศบาลเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี พุทธศักราช ๒๔๗๘
  4. [4]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ตั้งตำบลในจังหวัดต่างๆ
  5. [5]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ตั้งตำบลและเปลี่ยนแปลงเขตตำบลในท้องที่อำเภอต่าง ๆ จังหวัดราชบุรี
  6. [6]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จัดตั้งสุขาภิบาลจอมบึง กิ่งอำเภอจอมบึง อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
  7. [7]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบล [จำนวน ๕๙ แห่ง]
  8. [8]พระราชกฤษฎีกาจัดตั้งอำเภอกระสัง อำเภอกระนวน อำเภอบางกอกใหญ่ อำเภอขุนหาร อำเภอพนา อำเภอปากช่อง อำเภอวังเหนือ อำเภอวังชิ้น อำเภอแม่ทา อำเภอหนองหมู อำเภอสระแก้ว อำเภออมก๋อย อำเภอบางซ้าย อำเภอทับสะแก อำเภอบุณฑริก อำเภอลานสะกา อำเภอจอมบึง อำเภอท่ายาง อำเภอสามเงา อำเภอฟากท่า อำเภอบ้านเขว้า อำเภอชานุมาน อำเภอแม่พริก อำเภอท่าสองยาง อำเภอสะเมิง อำเภอหนองแขม และอำเภอพระแสง พ.ศ.๒๕๐๑
  9. [9]พระราชกฤษฎีกาเปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี พ.ศ. ๒๕๐๔
  10. [10]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จัดตั้งสุขาภิบาลเขางู อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
  11. [11]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ยุบองค์การบริหารส่วนตำบลอ่างทอง อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี และจัดตั้งสุขาภิบาลห้วยชินสีห์ อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
  12. [12]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จัดตั้งสุขาภิบาลหลักเมือง อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
  13. [13]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ตั้งและเปลี่ยนแปลงเขตตำบลในท้องที่อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
  14. [14]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ตั้งและเปลี่ยนแปลงเขตตำบลในท้องที่อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
  15. [15]ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง เปลี่ยนแปลงเขตสุขาภิบาลหลักเมือง อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
  16. [16]พระราชกฤษฎีกาเปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๓๐