ข้ามไปเนื้อหา

จักรพรรดิคังซี

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
คังซี

Emperor Hétiān Hóngyùn Wénwǔ Ruìzhé Gōngjiǎn Kuānyù Xiàojìng Chéngxìn Zhōnghé Gōngdé Dàchéng Rén
合天弘運文武睿哲恭儉寬裕孝敬誠信中和功德大成仁皇帝[Listen]
จักรพรรดิราชวงศ์ชิง
ครองราชย์5 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1661 – 20 ธันวาคม ค.ศ. 1722
(61 ปี 10 เดือน 15 วัน)
ก่อนหน้าจักรพรรดิซุ่นจื้อ
ถัดไปจักรพรรดิยงเจิ้ง
พระราชสมภพ(1654-05-04)4 พฤษภาคม ค.ศ. 1654
สวรรคต20 ธันวาคม ค.ศ. 1722(1722-12-20) (68 ปี)
จักรพรรดินีจักรพรรดินีเซี่ยวเฉิงเหริน
จักรพรรดินีเซี่ยวเจาเหริน
จักรพรรดินีเซี่ยวอี้เหริน
จักรพรรดินีเซี่ยวกงเหริน
พระราชบุตรพระราชโอรส 24 พระองค์
พระราชธิดา 20 พระองค์
พระนามเต็ม
Chinese: Àixīn-Juéluó Xuányè 愛新覺羅玄燁
Manchu: Aisin-Gioro Hiowan Yei
( ᠠᡳ᠌ᠰᡳᠨ
ᡤᡳᠣᡵᠣ
ᡥᡳᠣᠸᠠᠨ
ᠶᡝᡳ
)
รัชศก
จีน: คังซี (康熙)
แมนจู: Elhe Taifin (ᡝᠯᡥᡝ
ᡨᠠᡳ᠌ᡶ᠋ᡳᠨ
)
พระสมัญญานาม
合天弘运文武睿哲恭俭宽裕孝敬诚信中和功德大成仁皇帝
พระอารามนาม
聖祖
พระราชบิดาจักรพรรดิชุ่นจื้อ
พระราชมารดาจักรพรรดินีเซี่ยวคังจาง
ช่วงเวลา
เหตุการณ์สำคัญ

จักรพรรดิคังซี (จีน: 康熙皇帝; พินอิน: Kāngxī huángdì; เวด-ไจลส์: K'ang-hsi-ti; มองโกเลีย: Энх Амгалан Хаан; ᠡᠩᠭᠡ
ᠠᠮᠤᠭᠤᠯᠠᠩ
ᠬᠠᠭᠠ
) หรือมีพระนามเดิม อ้ายซินเจฺว๋หลัวเสฺวียนเย่ (愛新覺羅玄燁 Àixīn-Juéluó Xuányè) เป็นจักรพรรดิองค์ที่ 3 แห่งราชวงศ์ชิง และเป็นจักรพรรดิราชวงศ์ชิงองค์ที่ 2 ที่ปกครองเหนือแผ่นดินจีน

จักรพรรดิคังซีครองสิริราชสมบัติทั้งสิ้น 61 ปี (จากปี ค.ศ. 1661 ถึงปี ค.ศ. 1722) ทำให้พระองค์เป็นจักรพรรดิที่ครองสิริราชสมบัติยาวนานที่สุดใน ประวัติศาสตร์จีน (แม้ว่าพระราชนัดดาของพระองค์ จักรพรรดิเฉียนหลง จะมีพระราชอำนาจ โดยพฤตินัย ในช่วงสมัยที่ยาวนาน) และเป็นหนึ่งใน พระมหากษัตริย์ที่ครองสิริราชสมบัติยาวนานที่สุดในโลก[1] อย่างไรก็ตาม เนื่องจากพระองค์เสด็จขึ้นครองบัลลังก์เมื่อพระชนมายุได้ 7 พรรษา อำนาจที่แท้จริงตลอดหกปีอยู่ที่ ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ สี่คนและพระอัยยิกาของพระองค์ จักรพรรดินีเซี่ยวจฺวัง พระพันปีหลวง

จักรพรรดิคังซีถือเป็นหนึ่งในจักรพรรดิที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของจีน[2] พระองค์ปราบกบฏสามเจ้าศักดินา โจมตีอาณาจักรทุงหนิงในไต้หวัน และกบฏมองโกลจำนวนมากในภาคเหนือและภาคตะวันตกเฉียงเหนือเพื่อให้ยอมจำนนต่อการปกครองของต้าชิง และปิดกั้น อาณาจักรซาร์รัสเซีย ใน แม่น้ำอามูร์ และปกป้องแมนจูเรียภายนอก และแมนจูเรียตะวันตกเฉียงเหนือภายนอก

รัชสมัยของจักรพรรดิคังซีนำมาซึ่งเสถียรภาพอันยาวนานและความมั่งคั่งสัมพัทธ์หลังจากหลายปีของสงครามและความวุ่นวาย พระองค์เริ่มสมัยที่เรียกว่า ยุครุ่งเรืองของคังซีและเฉียนหลง[3] ซึ่งคงอยู่ต่อไปหลายชั่วอายุคนหลังจากที่พระองค์สวรรคต ราชสำนักของพระองค์ยังประสบความสำเร็จในด้านวรรณกรรมเช่นการรวบรวม พจนานุกรมคังซี

ต้นรัชสมัย

[แก้]

จักรพรรดิคังซีประสูติเมื่อวันที่ 5 กุมภาพันธ์ ปี ค.ศ. 1654 เป็นพระราชโอรสของ จักรพรรดิชุ่นจื้อ และ จักรพรรดินีเซี่ยวคังจาง ที่ พระตำหนักจิ่งเหริน พระราชวังต้องห้าม กรุงปักกิ่ง จักรพรรดิคังซีมีพระนามเดิมว่า เสฺวียนเย่ (จีน: 玄燁; พินอิน: Xuanye) พระองค์ขึ้นครองสิริราชสมบัติเมื่อพระชนมายุได้ 7 พรรษา (หรือ 8 ตามการคำนวณอายุแบบเอเชียตะวันออก) เมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ ปี ค.ศ. 1661[a] ศักราช คังซี ของพระองค์เพิ่งจะเริ่มใช้เมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ ปี ค.ศ. 1662 วันแรกของปีจันทรคติถัดมา

เฮอร์เบิร์ต ไจลส์ นักวิชาการจีนศึกษาพรรณนาถึงจักรพรรดิคังซีโดยอาศัยแหล่งข้อมูลร่วมสมัยว่า "ค่อนข้างสูงและสมส่วน พระองค์ชอบการออกกำลังกายแบบลูกผู้ชาย และอุทิศเวลาสามเดือนต่อปีในการออกล่า ดวงพระเนตรขนาดใหญ่เป็นประกายบนพระพักตร์ของพระองค์ ซึ่งมีไข้ทรพิษเป็นรูพรุน"[4]

ก่อนที่จักรพรรดิคังซีจะเสด็จขึ้นครองสิริราชสมบัติ จักรพรรดินีเซี่ยวจฺวัง พระพันปีหลวง (ในพระนามของ จักรพรรดิชุ่นจื้อ) ได้แต่งตั้งบุคคลผู้ทรงอำนาจคือ สั่วหนี เอ๋าไป้ ซูเค่อซาฮา และ เออปี้หลุน เป็น ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ สั่วหนีถึงแก่กรรมหลังจากที่หลานสาวของเขากลายเป็น จักรพรรดินีเซี่ยวเฉิงเหริน ทิ้งให้ซูเค่อซาฮากับเอ๋าไป้อยู่ในการเมือง ในการต่อสู้แย่งชิงอำนาจอันดุเดือด เอ๋าไป้ประหารชีวิตซูเค่อซาฮาและยึดอำนาจเบ็ดเสร็จเด็ดขาดในฐานะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เพียงผู้เดียว

ในฤดูใบไม้ผลิ ปี ค.ศ. 1662 ผู้สำเร็จราชการมีคำสั่งให้กวาดล้างครั้งใหญ่ในภาคใต้ของจีนโดยการอพยพประชากรออกจากชายทะเลเพื่อตอบโต้ขบวนการต่อต้านที่เริ่มต้นโดยผู้ภักดีต่อราชวงศ์หมิงภายใต้การนำของขุนพลหมิงในไต้หวัน เจิ้ง เฉิงกง หรือ โคซิงกา

ในปี ค.ศ. 1669 จักรพรรดิคังซีได้จับกุมเอ๋าไป้ด้วยความช่วยเหลือจากพระอัยยิกาของพระองค์ จักรพรรดินีเซี่ยวจฺวัง พระพันปีหลวง ที่ได้เลี้ยงดูพระองค์[5] และเริ่มต้นปกครองจักรวรรดิด้วยพระองค์เอง พระองค์ระบุประเด็นที่น่ากังวลสามประเด็น การควบคุมอุทกภัยของ แม่น้ำหวง ซ่อมแซม คลองใหญ่ ปราบ กบฏสามเจ้าศักดินา ในจีนทางตอนใต้ พระอัยยิกามีอิทธิพลต่อพระองค์อย่างมากและพระองค์ดูแลพระนางด้วยพระองค์เองจนกระทั่งพระนางสวรรคตในปี ค.ศ. 1688[5]

ความสำเร็จทางทหาร

[แก้]

กองทัพ

[แก้]

กองทัพหลักของจักรวรรดิต้าชิง กองทัพ แปดกองธง เสื่อมถอยลงภายใต้จักรพรรดิคังซี โดยมีขนาดเล็กกว่าที่เคยอยู่ในจุดสูงสุดภายใต้จักรพรรดิ หฺวัง ไถจี๋ และช่วงต้นรัชสมัยของ จักรพรรดิชุ่นจื้อ อย่างไรก็ตามยังมีขนาดใหญ่กว่าในรัชสมัยของ จักรพรรดิยงเจิ้ง และ จักรพรรดิเฉียนหลง นอกจากนี้ กองธงเขียวยังคงทรงพลังด้วยขุนพลเช่น ตูไห่ เฟย์ หยางกู จาง หย่ง โจว เพ่ย์กง ชื่อ หลัง มู่ จาน ชุน ชื่อเก๋อ และ หวัง จิงเป่า

สาเหตุหลักของการเสื่อมถอยนี้คือการเปลี่ยนแปลงระบบระหว่างรัชสมัยของจักรพรรดิคังซีและจักรพรรดิเฉียนหลง จักรพรรดิคังซียังคงใช้ระบบทหารตามอย่างรัชกาลก่อน ซึ่งมีประสิทธิภาพและเข้มงวด ตามระบบ แม่ทัพที่กลับมาจากการสู้รบเพียงลำพัง (คนของเขาตายหมด) จะถูกประหารชีวิต เช่นเดียวกันสำหรับทหารราบ สิ่งนี้มีขึ้นเพื่อกระตุ้นทั้งแม่ทัพและทหารต้องต่อสู้อย่างกล้าหาญในสงครามเพราะไม่มีประโยชน์สำหรับผู้รอดชีวิตเพียงคนเดียวในการต่อสู้

โดยรัชสมัยของจักรพรรดิเฉียนหลง ผู้บัญชาการทหารหละหลวม และการฝึกของกองทัพก็ถือว่ามีความสำคัญน้อยกว่าเมื่อเปรียบเทียบกับช่วงจักรพรรดิรัชกาลก่อน

กบฏสามเจ้าศักดินา

[แก้]

หลังจากต้าชิงเข้ายึดครองประเทศจีนในปี ค.ศ. 1644 พื้นที่ส่วนใหญ่ทางทิศใต้และทิศตะวันตกมอบให้เป็นศักดินาแก่ 3 ขุนพลหมิงที่ได้ช่วยเหลือราชวงศ์ชิง ในปี ค.ศ. 1673 ระบบศักดินาทั้งสามถูกควบคุมโดย อู๋ซานกุ้ย, เกิงจิ้งจง และ ซ่างจื่อซิน จักรพรรดิคังซีปฏิเสธคำแนะนำของที่ปรึกษาส่วนใหญ่ของพระองค์ จักรพรรดิคังซีพยายามบังคับเจ้าศักดินาให้สละที่ดินและเกษียณอายุใน แมนจูเรีย ก่อให้เกิดการกบฏที่กินเวลานานแปดปี หลายปีหลังจากนั้น จักรพรรดิคังซี ครุ่นคิดเกี่ยวกับความผิดพลาดของพระองค์และโทษตัวของพระองค์เองว่ามีส่วนทำให้มีการเสียชีวิตระหว่างการจลาจล[6]

ปลายรัชสมัย

[แก้]

ตั้งแต่ ค.ศ.1720 พระองค์มีสุขภาพย่ำแย่ลง ทรงพระประชวรบ่อยครั้ง

พระบรมวงศานุวงศ์

[แก้]

พระภรรยาเจ้าและพระภรรยา

[แก้]

พระอัครมเหสี (皇后) - หวงโฮ่ว

[แก้]
พระบรมสาทิสลักษณ์พระนาม/พระราชอิสริยยศ พระราชบุตรพระราชสกุลเดิม
จักรพรรดินีเซี่ยวเฉิงเหริน

(孝誠仁皇后; 1654 –1674)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • ฮองเฮา (皇后; ตุลาคม/พฤศจิกายน 1665)
  • ฮองเฮาเหรินเซี่ยว (仁孝皇后; 1674)

รัชศกยงเจิ้ง

  • ฮองเฮาเหรินเซี่ยวเหริน (仁孝仁皇后; มิถุนายน 1723)
  • ฮองเฮาเซี่ยวเฉิงเหริน (孝誠仁皇后; กรกฎาคม 1723)
พระราชโอรส สกุลเฮ่อเซ่อหลี่ (赫舍里)
จักรพรรดินีเซี่ยวเจาเหริน
(孝昭仁皇后)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • เก๋อเก๋อ(格格; 1665)
  • ฮองเฮา(皇后; 18 กันยายน 1677)
  • ฮองเฮาเซี่ยวเจา(孝昭皇后; 11 พฤษภาคม 1678)

รัชศกยงเจิ้ง

  • (孝昭仁皇后; กรกฎาคม 1723)
สกุลหนิ่วฮู่ลู่ (钮祜禄)
จักรพรรดินีเซี่ยวอี้เหริน
(孝懿仁皇后)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • ถงเจียกุ้ยเฟย (佟佳貴妃; 18 กันยายน 1677)
  • หวงกุ้ยเฟย (皇貴妃; 28 มกราคม 1682)
  • ฮองเฮา(皇后; 23 สิงหาคม 1689)
  • ฮองเฮาเซี่ยวอี้(孝懿皇后; 3 พฤศจิกายน 1689)

รัชศกยงเจิ้ง

  • ฮองเฮาเซี่ยวอี้เหริน(孝懿仁皇后; กรกฎาคม 1723)
พระราชธิดา
  • องค์หญิงแปด (ไม่มีพระนาม)(1683-1683)
สกุลถงเจีย (佟佳)
จักรพรรดินีเซี่ยวกงเหริน

(孝恭仁皇后; 1660-1723)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • เต๋อผิน (德嬪; 15 พฤศจิกายน 1679)
  • เต๋อเฟย (德妃; 28 มกราคม 1682)

รัชศกยงเจิ้ง

  • ฮองไทเฮาเหรินโซว่ (仁壽皇太后; 20 ธันวาคม 1722)
  • ฮองเฮาเซี่ยวกงเหริน (孝恭仁皇后; สิงหาคม/กันยายน 1723)
พระราชโอรส

พระราชธิดา

  • องค์หญิงเจ็ด (ไม่มีพระนาม) (1682-1682)
  • องค์หญิงกู้หลุนเวินเซี่ยง
    (固倫溫憲公主;1683-1702)
  • องค์หญิงสิบสอง (ไม่มีพระนาม) (1686-1697)
สกุลอู่หยา (烏雅)

พระอัครราชเทวี (皇贵妃 หวงกุ้ยเฟย)

[แก้]
พระบรมสาทิสลักษณ์ พระนาม/พระราชอิสริยยศ พระราชบุตร พระราชสกุลเดิม
เชวี้ยฮุ่ยหวงกุ้ยเฟย

(悫惠皇贵妃)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • กุ้ยเฟย(貴妃; มกราคม/กุมภาพันธ์ 1701)

รัชศกยงเจิ้ง

  • หวงข่าวหวงกุ้ยเฟย(皇考皇贵妃; กรกฎาคม/สิงหาคม 1724)

รัชศกเฉียนหลง

  • หวงจู่โซว่ฉีหวงกุ้ยไท่เฟย(皇祖寿祺皇贵太妃; ธันววาคม 1736)
  • เชวี้ยฮุ่ยหวงกุ้ยเฟย(愨惠皇貴妃; มิถุนายน/กรกฎาคม 1743)
สกุลถงเจีย

(佟佳)

จิ้งหมิ่นหวงกุ้ยเฟย

(敬敏皇贵妃)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • หมิ่นผิน(敏嬪; 1689)
  • หมิ่นเฟย(敏妃; 1699)

รัชศกยงเจิ้ง

  • หวงข่าวหวงกุ้ยเฟย(皇考皇贵妃; 26 มกราคม 1723)
  • จิ้งหมิ่นหวงกุ้ยเฟย(敬敏皇贵妃; 30 มิถุนายน 1723)
พระราชโอรส

พระราชธิดา

  • องค์หญิงสิบสามเหอซั่วเวินเค่อ
    (和碩溫恪公主; 1688-1709)
  • องค์หญิงเหอซั่วตุนเค่อ(和碩敦恪公主;1691-1710)
สกุลจางเจีย (章佳)
ตุนอี๋หวงกุ้ยเฟย

(惇怡皇贵妃)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • เหอผิน (和嫔; 1700)
  • เหอเฟย (和妃; 1718)

รัชศกยงเจิ้ง

  • เหอกุ้ยไท่เฟย (和贵太妃; 1722)

รัชศกเฉียนหลง

  • เวินฮุ่ยหวงกุ้ยไท่เฟย(温惠皇贵太妃; 1743)
  • ตุนอี๋หวงกุ้ยเฟย (惇怡皇贵妃; 1768)
พระราชธิดา
  • องค์หญิงสิบแปด (ไม่มีพระนาม) (1701-?)
สกุลกัวเอ่อร์เจีย(瓜爾佳氏)

พระวรราชเทวี (贵妃 กุ้ยเฟย)

[แก้]
พระนาม/พระราชอิสริยยศ พระราชบุตร พระราชสกุลเดิม
เวินซีกุ้ยเฟย

(温僖贵妃)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • กุ้ยเฟย(貴妃; 28 มกราคม 1682)
  • เวินซีกุ้ยเฟย(溫僖貴妃; 29 ธันวาคม 1694)
พระราชโอรส
  • องค์ชายสิบอิ้นเอ๋อ
    (胤䄉; 1683-1741)

พระราชธิดา

  • องค์หญิงสิบเอ็ด (ไม่มีพระนาม) (1685-1686)
สกุลหนิ่วฮู่ลู่

(钮祜禄)

พระราชเทวี (妃 เฟย)

[แก้]
พระบรมสาทิสลักษณ์ พระนาม/พระราชอิสริยยศ พระราชบุตร พระราชสกุลเดิม
ซุ่นอี้มี่เฟย

(顺懿密妃)

พระราชโอรส
  • องค์ชายสิบห้าอิ้นอู๋ (胤禑;1693-1731)
  • องค์ชายสิบหกอิ้นลู่ (胤祿; 1695-1767)
  • องค์ชายสิบแปดอิ้นเซี่ย (胤祄;1701-1708)
สกุลหวัง (王)
ฉุนอวี้ฉินเฟย

(纯裕勤妃)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • ฉินผิน (勤嬪; 28 ธันวาคม 1718)

รัชศกยงเจิ้ง

  • ฉินเฟย (勤妃; กุมภาพันธ์ 1726)

รัชศกเฉียนหลง

หวงจู่ฉุนอี้ฉินไท่เฟย (皇祖純裕勤太妃)

พระราชโอรส สกุลเฉิน (陈)
ฮุ่ยเฟย

(惠妃)

พระราชโอรส
  • องค์ชายเฉิงชิ่ง (承慶; 1670-1671)
  • องค์ชายใหญ่อิ้นถี (胤禔; 1672-1735)
สกุลอูลาน่ารา (葉赫那拉氏)
ฮุ่ยเฟย

(慧妃)

สกุลปั๋วเอ่อร์จี้จี๋เท่อ

(博爾濟吉特)

อี๋เฟย

(宜妃; 1660 – 2 ตุลาคม 1733)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • กงหนวี่ (宮女; 1677)
  • อี้ผิน (宜嬪; สิงหาคม 1677)
  • อี้เฟย (宜妃; ธันวาคม 1681)
พระราชโอรส
  • องค์ชายห้าอิ้นฉี(胤祺;1680-1732)
  • องค์ชายเก้าอิ้นถัง(胤禟; 1683-1726)
  • องค์ชายสิบเอ็ดอิ้นจือ(胤禌; 1685-1696)
สกุลกัวลั่วหลัว (郭络罗)
หรงเฟย

(荣妃; ? – 26 เมษายน 1727)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • หรงผิน (榮嬪; สิงหาคม 1677)
  • หรงเฟย (榮妃; 1681)
พระราชโอรส
  • องค์ชายเฉิงรุ่ย (承瑞; 1667- 1670)
  • องค์ชายไซ่อินฉาฮุน(賽音察渾; 1671-1674)
  • องค์ชายฉางหัว(長華;1674-1674)
  • องค์ชายชางเซิง(長生;1675-1677)
  • องค์ชายสามอิ้นจื่อ(胤祉; 1677-1732)

พระราชธิดา

สกุลหม่าเจีย (马佳)
เหลียงเฟย

(良妃)

ฐานันดรศักดิ์

รัชศกคังซี

  • ซู่เฟย (庶妃; ไม่ระบุ)
  • เหลียงผิน (良嬪; ธันวาคม 1700)
  • เหลียงเฟย (良妃; 1711)
พระราชโอรส สกุลเว่ย (卫)
ซวนเฟย

(宣妃)

สกุลปั๋วเอ่อร์จี้จี๋เท่อ (博爾濟吉特)
เฉิงเฟย

(成妃)

พระราชโอรส
  • องค์ชายเจ็ดอิ้นโย่ว(胤祐; )
สกุลไต้เจีย (戴佳)
ผิงเฟย

(平妃)

องค์ชายอิ้นจี้(胤禨; สกุลเฮ่อเซ่อหลี่ (赫舍里)
ติ้งเฟย

(定妃)

พระราชโอรส สกุลว่านหลิวฮา (万琉哈)

พระชายา (嬪 ผิน)

[แก้]
พระนาม/พระราชอิสริยยศ พระราชบุตร พระราชสกุลเดิม
อันผิน

(安嬪)

สกุลหลี่ (李)
จิ้งผิน

(敬嬪)

สกุลจางเจีย (章佳)
ตวนผิน

(端嬪)

พระราชธิดา
  • องค์หญิงรอง (ไม่มีพระนาม)(1671-1674)
สกุลต่ง (董)
ซีผิน

(僖嬪)

สกุลเฮ่อเซ่อหลี่ (赫舍里)
ทงผิน

(通嬪)

พระราชโอรส
  • องค์ชายหวั่นผู(萬黼; 1675-1679)
  • องค์ชายอิ้นจ้าน(胤禶; 1679-1680)

พระราชธิดา

  • องค์หญิงกู้หลุนเฉวียนเฉวี่ย(固倫純愨公主; 1685-1710)
สกุลหน่าลา (纳喇)
เซียงผิน

(襄嬪)

พระราชโอรส
  • องค์ชายสิบเก้าอิ้นจี๋(胤禝;
  • องค์ชายยี่สิบอิ้นอี(胤禕;
สกุลเกา (高)
จิ่นผิน

(谨嬪)

  • องค์ชายยี่สิบสองอิ้นหู(胤祜;
สกุลเซ่อเฮ่อถู (色赫图)
จิ้งผิน

(静嬪)

  • องค์ชายยี่สิบสามอิ้นฉี(胤祁;
สกุลฉือ (石)
ซีผิน

(熙嬪)

  • องค์ชายยี่สิบเอ็ดอิ้นสี่(胤禧;
สกุลเฉิน (陈)
มู่ผิน

(穆嬪)

  • องค์ชายยี่สิบสี่อิ้นมี่(胤祕;
สกุลเฉิน (陈)

เจ้าคุณพระ (贵人 กุ้ยเหริน)

[แก้]
พระนาม/พระราชอิสริยยศ พระราชบุตร พระราชสกุลเดิม
กุ้ยเหริน

(贵人)

องค์ชายอิ้นจุ่ย(胤䄔;)

องค์หญิงหกกู้หลุนเค่อจิ้ง(固倫恪靖公主; 1679-1735)

สกุลกัวลั่วหลัว (郭络罗)
ปู้กุ้ยเหริน

(布贵人)

องค์หญิงห้าเหอซั่วตวนจิ้ง
(和碩端靜公主; 1674-1710)
สกุลจ้าวเจีย (兆佳)
หยวนกุ้ยเหริน

(袁贵人)

สกุลหยวน (袁)
อีกุ้ยเหริน

(伊贵人)

สกุลอี้ (易)
ไป๋กุ้ยเหริน

(白貴人)

สกุลเฉิน (陳)
กุ้ยเหริน

(贵人)

สกุลหน่าลา (纳喇)
กุ้ยเหริน

(贵人)

สกุลหน่าลา (纳喇)
ซินกุ้ยเหริน

(新貴人)

หม่ากุ้ยเหริน

(馬貴人)

อิ่นกุ้ยเหริน

(尹貴人)

เลยกุ้ยเหริน

(勒貴人)

เหวินกุ้ยเหริน

(文貴人)

หลานกุ้ยเหริน

(藍貴人)

ฉางกุ้ยเหริน

(常貴人)

เจ้าจอมมารดา (庶妃 ชู่เฟย)

[แก้]
  • เจ้าจอมมารดา สกุลหนิ่วฮู่ลู่ (钮祜禄)
  • เจ้าจอมมารดา สกุลจาง (张)
  • เจ้าจอมมารดา สกุลหวาง (王)
  • เจ้าจอมมารดา สกุลหลิว (刘)

เจ้าจอม (常在 ฉางไจ้)

[แก้]
  • เจ้าจอมอิ่น (尹常在)
  • เจ้าจอมเซ่อ (色常在)
  • เจ้าจอมลู่ (路常在)
  • เจ้าจอมโช่ว (壽常在)
  • เจ้าจอมฉาง (常常在)
  • เจ้าจอมรุ่ย (瑞常在)
  • เจ้าจอมกุ้ย (貴常在)
  • เจ้าจอมสวี (徐常在)
  • เจ้าจอมฉือ (石常在)

หม่อม (答应 ตาอิ้ง)

[แก้]
  • หม่อมหลิง (靈答應)
  • หม่อมชุน (春答應)
  • หม่อมเสี่ยว (曉答應)
  • หม่อมชิ่ง (慶答應)
  • หม่อมซิ่ว (秀答應)
  • หม่อมจื้อ (治答應)
  • หม่อมเมี่ยว (妙答應)
  • หม่อมจี๋ (即答應)
  • หม่อมหนี่ (旎答應)
  • หม่อมชู (菽答應)
  • หม่อมฮ่าว (好答應)

พระราชโอรส

[แก้]
ลำดับพระนามประสูติสิ้นพระชนม์พระมารดาหมายเหตุ
องค์ชายเฉิงรุ่ย
承瑞
5 พฤศจิกายน 166710 กรกฎาคม 1670หรงเฟย สกุลหม่าเจียสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
องค์ชายเฉิงฮู่
承祜
4 มกราคม 16693 มีนาคม 1672จักรพรรดินีเซี่ยวเฉิงเหริน สกุลเฮ่อเซ่อหลี่สิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
องค์ชายเฉิงชิ่ง
承慶
21 มีนาคม 167026 พฤษภาคม 1671ฮุ่ยเฟย สกุลอูลาน่าราสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
องค์ชายไซ่อินฉาฮุน
賽音察渾
24 มกราคม 16716 มีนาคม 1674หรงเฟย สกุลหม่าเจียสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
1องค์ชายอิ้นถี
胤禔
12 มีนาคม 16727 มกราคม 1735ฮุ่ยเฟย สกุลอูลาน่าราสถาปนาเป็นจื้อจวิ้นหวัง ในปี 1698
ปลดจากพระอิสริยยศในปี 1708
องค์ชายฉางหัว
長華
11 พฤษภาคม 167412 พฤษภาคม 1674หรงเฟย สกุลหม่าเจียสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
2
องค์ชายอิ้นเหริง
胤礽
6 มิถุนายน 167427 มกราคม 1725จักรพรรดินีเซี่ยวเฉิงเหริน สกุลเฮ่อเซ่อหลี่พระนามเดิม “องค์ชายป่าวเฉิง” (保成) สถาปนาเป็นมกุฎราชกุมาร (皇太子) เมื่อปี 1675
ปลดจากพระอิสริยยศในปี 1708
สถาปนาเป็นมกุฎราชกุมาร อีกครั้งในปี 1709
องค์ชายชางเซิง
長生
12 สิงหาคม167527 เมษายน 1677หรงเฟย สกุลหม่าเจียสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
องค์ชายหวั่นผู
萬黼
4 ธันวาคม 167511 มีนาคม 1679ทงผิน สกุลหน่าลาสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
3
องค์ชายสามอิ้นจื่อ
胤祉
23 มีนาคม 167710 กรกฎาคม 1732หรงเฟย สกุลหม่าเจียสถาปนาเป็นเฉิงจวิ้นหวัง ในปี 1698
ลดพระอิสริยยศเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1699
สถาปนาเป็นเฉิงชินหวัง ในปี 1709
ลดพระอิสริยยศเป็นเฉิงจวิ้นหวัง ในปี 1728 และสถาปนาเป็นจิ้งชินอ๋อง ในปี 1730
ถูกปลดจากพระอิสริยยศในปี 1730
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “หยิ่น” (隐)
4
องค์ชายอิ้นเจิน
胤禛
13 ธันวาคม 16788 ตุลาคม 1735จักรพรรดินีเซี่ยวกงเหริน สกุลอูหย่าสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1698
สถาปนาเป็นยงชินหวัง ในปี 1709
ขึ้นครองราชสมบัติเป็น จักรพรรดิยงเจิ้ง เมื่อวันที่ 22 ธันวาคม 1722
องค์ชายอิ้นจ้าน
胤禶
10 เมษายน 167930 เมษายน 1680ทงผิน สกุลหน่าลาสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
5องค์ชายอิ้นฉี
胤祺
5 มกราคม 168010 กรกฎาคม 1732อี้เฟย สกุลกัวลั่วหลัวสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1698
สถาปนาเป็นเหิงชินหวัง ในปี 1698
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “เวิน” (溫)
6องค์ชายอิ้นจั้ว
胤祚
5 มีนาคม 168015 มิถุนายน 1685จักรพรรดินีเซี่ยวกงเหริน สกุลอูหย่าสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
7องค์ชายอิ้นโย่ว
胤祐
19 สิงหาคม 168018 พฤษภาคม 1730เฉิงเฟย สกุลไต้เจียสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1698
สถาปนาเป็นฉุนจวิ้นหวัง ในปี 1709
สถาปนาเป็นฉุนชินหวัง ในปี 1723
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “ตู้” (度)
8
องค์ชายอิ้นซื่อ
胤禩
29 มีนาคม 16815 ตุลาคม 1726เหลียงเฟย สกุลเว่ยสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1698
สถาปนาเป็นเหลียนชินหวัง ในปี 1723
ถูกปลดจากพระอิสริยยศในปี 1726 และถูกบังคับให้เปลี่ยนพระนามเป็น "อาฉีน่า"
คืนพระอิสริยยศในปี 1778
องค์ชายอิ้นจุ่ย
胤䄔
13 กันยายน 168317 กรกฎาคม 1684กุ้ยเหริน สกุลกัวลั่วหลัวสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
9
องค์ชายอิ้นถัง
胤禟
17 ตุลาคม 168322 กันยายน 1726อี้เฟย สกุลกัวลั่วหลัวสถาปนาเป็นเป้ยจื่อ ในปี 1709
ถูกปลดจากพระอิสริยยศในปี 1726 และถูกบังคับให้เปลี่ยนพระนามเป็น "ไซซือเฮย"
คืนพระอิสริยยศในปี 1778
10
องค์ชายอิ้นเอ๋อ
胤䄉
28 พฤศจิกายน 168318 ตุลาคม 1741เวินซีกุ้ยเฟย สกุลหนิ่วฮู่ลู่สถาปนาเป็นตุนจวิ้นอ๋อง ในปี 1709
ถูกปลดลงเป็นฝู่กั๋วกงในปี 1724
11องค์ชายอิ้นจือ
胤禌
8 มิถุนายน 168522 สิงหาคม 1696อี้เฟย สกุลกัวลั่วหลัวสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
12
องค์ชายอิ้นเถา
胤祹
18 มกราคม 16862 กันยายน 1763ติ้งเฟย สกุลว่านหลิวฮาสถาปนาเป็นเป้ยจื่อ ในปี 1709
สถาปนาเป็นลวี่จวิ้นอ๋อง ในปี 1722
สถาปนาเป็นลวี่ชินอ๋อง ในปี 1735
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “อี้” (懿)
13
องค์ชายอิ้นเสียง
胤祥
16 พฤศจิกายน 168618 มิถุนายน 1730จิ้งหมิ่นหวงกุ้ยเฟย สกุลจางเจียสถาปนาเป็นอี๋ชินอ๋อง ในปี 1722
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “เสียน” (賢)
14
องค์ชายอิ้นถี
胤禵
16 มกราคม 168813 มกราคม 1756จักรพรรดินีเซี่ยวกงเหริน สกุลอูหย่าสถาปนาเป็นเป้ยจื่อ ในปี 1709
สถาปนาเป็นสวินจวิ้นอ๋อง ในปี 1723
ลดพระอิสริยยศเป็นเป้ยจื่อ ในปี 1725
ถูกปลดจากพระอิสริยยศในปี 1726
สถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1747
สถาปนาเป็นสวินจวิ้นอ๋อง ในปี 1748
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “ฉิน” (勤)
องค์ชายอิ้นจี้
胤禨
23 กุมภาพันธ์ 169130 มีนาคม 1691ผิงเฟย สกุลเฮ่อเซ่อหลี่สิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
15องค์ชายอิ้นอู๋
胤禑
24 ธันวาคม 16938 มีนาคม 1731ซุ่นอี้มี่เฟย สกุลหวังสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1726
สถาปนาเป็นหยูจวิ้นอ๋อง ในปี 1730
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “เค่อ” (恪)
16องค์ชายอิ้นลู่
胤祿
28 กรกฎาคม 169520 มีนาคม 1767ซุ่นอี้มี่เฟย สกุลหวังสถาปนาเป็นจวงชินอ๋อง ในปี 1723
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “เค่อ” (恪)
17
องค์ชายอิ้นหลี่
胤禮
24 มีนาคม 169721 มีนาคม 1738ฉุนอี้ฉินเฟย สกุลเฉินสถาปนาเป็นกั่วจวิ้นอ๋อง ในปี 1723
สถาปนาเป็นกั่วชินอ๋อง ในปี 1728
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “อี้” (毅)
18องค์ชายอิ้นเซี่ย
胤祄
15 พฤษภาคม 170117 ตุลาคม 1708ซุ่นอี้มี่เฟย สกุลหวังสิ้นพระชนม์ที่สถานที่พักร้อนและหมู่วัดในเฉิงเต๋อ ด้วยพระโรคไข้ป่า
19องค์ชายอิ้นจี๋
胤禝
25 ตุลาคม 170228 มีนาคม 1704เซียงผิน สกุลเกาสิ้นพระชนม์ตั้งแต่ยังทรงพระเยาว์
20องค์ชายอิ้นอี
胤禕
1 กันยายน 170630 มิถุนายน 1755เซียงผิน สกุลเกาสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1726
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “เจี่ยนจิ้ง” (簡靖)
21
องค์ชายอิ้นสี่
胤禧
27 กุมภาพันธ์ 171126 มิถุนายน 1758ซีผิน สกุลเฉินสถาปนาเป็นเป้ยจื่อ ในปี 1730 และสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปีเดียวกัน
สถาปนาเป็นเชิ่นจวิ้นอ๋อง ในปี 1735
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “จิ้ง” (靖)
22องค์ชายอิ้นหู
胤祜
10 มกราคม 171212 กุมภาพันธ์ 1744จิ่นผิน สกุลเซ่อเฮ่อถูสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1730
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “กงฉิน” (恭勤)
23องค์ชายอิ้นฉี
胤祁
14 มกราคม 171431 สิงหาคม1785จิ้งผิน สกุลฉือสถาปนาเป็นเป้ยเล่อ ในปี 1730
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “เฉิง” (誠)
24องค์ชายอิ้นมี่
胤祕
5 กรกฎาคม 17163 ธันวาคม 1773มู่ผิน สกุลเฉินสถาปนาเป็นเสียนอ๋อง ในปี 1733
พระนามหลังสิ้นพระชนม์คือ “เค่อ” (恪)
องค์ชายอิ้นย่วน
胤禐
2 มีนาคม 17182/3 มีนาคม 1718ไป๋กุ้ยเหริน สกุลเฉินสิ้นพระชนม์หลังจากประสูติ

พระราชธิดา

[แก้]
ลำดับพระนามประสูติสิ้นพระชนม์พระมารดา
1องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)23 ธันวาคม 1668พฤศจิกายน 1671เจ้าจอมมารดาสกุลจาง
2องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)17 เมษายน 16718 มกราคม 1674ตวนผิน สกุลต่ง
3องค์หญิงกู้หลุนหรงเซียน
固倫榮憲公主
20 มิถุนายน 167329 พฤษภาคม 1728หรงเฟย สกุลหม่าเจีย
4องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)16 มีนาคม 16741678เจ้าจอมมารดาสกุลจาง
5องค์หญิงเหอซั่วตวนจิ้ง
和碩端靜公主
9 มิถุนายน 1674เมษายน 1710ปู้กุ้ยเหริน สกุลจ้าวเจีย
6องค์หญิงกู้หลุนเค่อจิ้ง
固倫恪靖公主
4 กรกฎาคม16791735กุ้ยเหริน สกุลกัวลั่วหลัว
7องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)5 กรกฎาคม 1682กันยายน 1682จักรพรรดินีเซี่ยวกงเหริน
8องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)13 กรกฎาคม1683สิงหาคม 1683จักรพรรดินีเซี่ยวอี้เหริน
9องค์หญิงกู้หลุนเวินเซี่ยง
固倫溫憲公主
10 พฤศจิกายน 1683กันยายน 1702จักรพรรดินีเซี่ยวกงเหริน
10องค์หญิงกู้หลุนเฉวียนเฉวี่ย
固倫純愨公主
20 มีนาคม 16851710ทงผิน สกุลหน่าลา
11องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)24 ตุลาคม 1685มิถุยน หรือ กรกฎาคม 1686เวินซีกุ้ยเฟย สกุลหนิ่วฮู่ลู่
12องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)14 มิถุนายน 1686มีนาคม 1697จักรพรรดินีเซี่ยวกงเหริน
13องค์หญิงเหอซั่วเวินเค่อ
和碩溫恪公主
1 มกราคม 1688สิงหาคม 1709จิ้งหมิ่นหวงกุ้ยเฟย สกุลจางเจีย
14องค์หญิงเหอซั่วเฉว่จิ้ง
和碩愨靖公主
16 มกราคม 16901736หยวนกุ้ยเหริน สกุลหยวน
15องค์หญิงเหอซั่วตุนเค่อ
和碩敦恪公主
3 กุมภาพันธ์ 1691มกราคม 1710จิ้งหมิ่นหวงกุ้ยเฟย สกุลจางเจีย
16องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)27 พฤศจิกายน 1695พฤศิกายน 1707เจ้าจอมมารดาสกุลหวาง
17องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)12 มกราคม 1699ธันวาคม 1700เจ้าจอมมารดาสกุลหลิว
18องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)17 พฤศจิกายน1701ไม่ทราบปีตุนอี๋หวงกุ้ยเฟย สกุลกัวเอ่อร์เจีย
19องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)30 มีนาคม 1703lมีนาคม 1705เซียงผิน สกุลเกา
20องค์หญิง (ไม่มีพระนาม)20 พฤศจิกายน 1708กุมภาพันธ์ 1709เจ้าจอมมารดาสกุลหนิ่วฮู่ลู่
บุญธรรมองค์หญิงกู้หลุนฉุนสี่
固伦纯禧公主
16711741พระธิดาในองค์ชายฉางหนิง

ราชตระกูล

[แก้]

บรรณานุกรม

[แก้]
  1. Note that Xuanye was born in May 1654, and was therefore less than seven years old at the time. Both Spence 2002 and Oxnam 1975 (p. 1) nonetheless claim that he was "seven years old." Dennerline 2002 (p. 119) and Rawski 1998 (p. 99) indicate that he was "not yet seven years old." Following East Asian age reckoning, Chinese documents concerning the succession say that Xuanye was eight sui (Oxnam 1975, p. 62).

อ้างอิง

[แก้]
  1. "Emperor Kangxi - The Emperor Who Reigned for the Longest Period in Chinese History". Cultural China. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 21 March 2013. สืบค้นเมื่อ 21 March 2013.
  2. Magill, editor, Larissa Juliet Taylor ; editor, first edition, Frank N. (2006). Great lives from history. Pasadena, CA: Salem Press. ISBN 978-1-58765-222-6. {{cite book}}: |first= มีชื่อเรียกทั่วไป (help)
  3. Rowe (2009), p. 63.
  4. Giles 1912, p. 40.
  5. 1 2 Peterson, Bennet. Notable Women of China. p. 328.
  6. Spence, Jonathan D. (1974). Emperor of China: Self-portrait of Kʻang-hsi (Vintage books ed.). New York. pp. xvi–xvii, 36–38. ISBN 0-679-72074-X. OCLC 18931977.
ก่อนหน้า จักรพรรดิคังซี ถัดไป
จักรพรรดิชุ้นจื้อ
จักรพรรดิจีน
(พ.ศ. 2204 - พ.ศ. 2265)
จักรพรรดิยงเจิ้ง