อำเภอเลิงนกทา

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
อำเภอเลิงนกทา
แผนที่จังหวัดยโสธร เน้นอำเภอเลิงนกทา
เกษตรกรรมฟูเฟื่อง เมืองนกทาใหญ่
ถิ่นภูไทงามเลิศ ต้นกำเนิดสายธาร
งามตระการภูถ้ำพระ แหล่งธรรมะดีเด่น
ข้อมูลทั่วไป
อักษรไทยอำเภอเลิงนกทา
อักษรโรมันAmphoe Loeng Nok Tha
จังหวัดยโสธร
ข้อมูลสถิติ
พื้นที่942.8 ตร.กม.
ประชากร96,880 คน (พ.ศ. 2560)
ความหนาแน่น102.75 คน/ตร.กม.
รหัสทางภูมิศาสตร์3508
รหัสไปรษณีย์35120
ที่ว่าการอำเภอ
ที่ตั้งที่ว่าการอำเภอเลิงนกทา หมู่ที่ 11 ถนนชยางกูร ตำบลสามแยก อำเภอเลิงนกทา จังหวัดยโสธร 35120
พิกัด16°12′28″N 104°33′17″E / 16.20778°N 104.55472°E / 16.20778; 104.55472
โทรศัพท์0 4578 1269
โทรสาร0 4578 1945
สารานุกรมประเทศไทย ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

เลิงนกทา เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดยโสธร ตั้งอยู่ทางตอนเหนือสุดของจังหวัด ห่างจากตัวจังหวัด 72 กิโลเมตร มีขนาดพื้นที่ใหญ่เป็นอันดับ 1 มีจำนวนประชากรมากเป็นอันดับที่ 2 รองจากอำเภอเมืองยโสธร และเป็นเมืองใหญ่อันดับ 2 รองจากอำเภอเมืองยโสธร เป็นย่านเศรษฐกิจสำคัญเปรียบเสมือนชุมทางคมนาคมขนส่ง คือ เลิงนกทา-มุกดาหาร , เลิงนกทา-ดอนตาล , เลิงนกทา-หนองพอก , เลิงนกทา-ยโสธร และเลิงนกทา-อำนาจเจริญ

อีกทั้งมีสนามบินเก่าในช่วงสมัยสงครามเวียดนาม ก่อสร้างโดยทหารสหรัฐอเมริการ่วมกับพันธมิตรอังกฤษ , ออสเตรเลีย และนิวซีแลนด์ ซึ่งตั้งในพื้นที่ตำบลโคกสำราญ และโครงการก่อสร้างทางรถไฟสายบ้านไผ่ - มหาสารคาม - ร้อยเอ็ด - มุกดาหาร - นครพนม ซึ่งจะผ่านพื้นที่อำเภอเลิงนกทา โดยกำหนดมี สถานีรถไฟเลิงนกทา และป้ายหยุดรถไฟบ้านห้องแซง

ประวัติ[แก้]

เดิมเป็นหมู่บ้านตั้งอยู่ในกลางผืนป่าดงบังอี่ ชื่อว่า "บ้านเลิงนกทา" ขึ้นกับอำเภอบุ่ง จังหวัดอุบลราชธานี และถูกยกฐานะขึ้นเป็นกิ่งอำเภอขึ้นอยู่ในความปกครองของอำเภอบุ่ง จังหวัดอุบลราชธานี (ปัจจุบันคืออำเภอเมืองอำนาจเจริญ จังหวัดอำนาจเจริญ) โดยรวมเอาตำบลกุดเชียงหมี ตำบลบุ่งค้า ของอำเภออำนาจเจริญ และตำบลส้มผ่อ (ปัจจุบันคือตำบลส้มผ่อ อำเภอไทยเจริญ จังหวัดยโสธร) ตำบลห้องแซง ของอำเภอยโสธร จังหวัดอุบลราชธานี ตั้งเป็นกิ่งอำเภอเลิงนกทา เมื่อวันที่ 1 กันยายน พุทธศักราช 2480 ตั้งที่ว่าการกิ่งอำเภอเลิงนกทา ที่บ้านเลิงนกทา ตำบลส้มผ่อ (ปัจจุบันเป็นบ้านเลิงนกทา หมู่ที่ 2 ตำบลสวาท อำเภอเลิงนกทา)

ต่อมาได้ยกฐานะขึ้นเป็นอำเภอ เมื่อวันที่ 1 พฤศจิกายน พุทธศักราช 2490 และปีพุทธศักราช 2506 ได้รับอนุมัติให้ย้ายสถานที่ราชการออกมาตั้งอยู่ติดถนนชยางกูร (สายอุบลราชธานี-นครพนม) บริเวณหลักกิโลเมตรที่ 116 บ้านสามแยก หมู่ที่ 18 ตำบลสวาท อำเภอเลิงนกทา (ปัจจุบันเป็นหมู่ที่ 11 ตำบลสามแยก อำเภอเลิงนกทา) เนื่องจากบริเวณบ้านสามแยกมีการคมนาคมที่สะดวก และเป็นศูนย์กลางระหว่างตำบลต่างๆ เหมาะสมกว่าบ้านเลิงนกทาเก่า

ช่วงปีพุทธศักราช 2508 พื้นที่อำเภอเลิงนทา อำเภอชานุมาน และกิ่งอำเภอเสนางคนิคม จังหวัดอุบลราชธานี ซึ่งมีผืนป่าดงบังอี่และแนวเขาสลับซับซ้อนรอยต่อกับกิ่งอำเภอดอนตาล จังหวัดนครพนม เกิดการซ่องสุ่มผู้ก่อการร้าย (คอมมิวนิสต์) เพื่อต่อสู้กับรัฐบาลในสมัยนั้น โดยตั้งฐานที่มั่นอยู่บริเวณภูสระดอกบัว หรือเขตงาน กจ.444 อุบลเหนือ (ภูสระดอกบัว)

ต่อได้มีการจัดตั้งจังหวัดยโสธรขึ้น เมื่อวันที่ 1 มีนาคม 2515 อำเภอเลิงนกทาจึงได้ย้ายมาขึ้นกับจังหวัดยโสธรจนถึงปัจจุบัน

คำว่า "เลิงนกทา" มาจากคำว่า เลิง + นกทา เลิง หมายถึง ที่ลุ่มมีแอ่งน้ำ , นกทา หมายถึง นกชนิดหนึ่งคล้ายไก่ต๊อก เหตุที่เรียกที่นี่ว่า "เลิงนกทา" เพราะสมัยก่อนมีนกทาเป็นจำนวนมากอาศัยอยู่ตามที่ลุ่ม และหนองน้ำซึ่งมีกระจัดกระจายตามพื้นที่

ที่ตั้งและอาณาเขต[แก้]

อำเภอเลิงนกทาตั้งอยู่ทางทิศเหนือสุดของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้

การแบ่งเขตการปกครอง[แก้]

การปกครองส่วนภูมิภาค[แก้]

อำเภอเลิงนกทาแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 10 ตำบล 145 หมู่บ้าน

1. บุ่งค้า (Bung Kha) 19 หมู่บ้าน 6. สามแยก (Sam Yaek) 15 หมู่บ้าน
2. สวาท (Sawat) 16 หมู่บ้าน 7. กุดแห่ (Kut Hae) 13 หมู่บ้าน
3. ห้องแซง (Hong Saeng) 19 หมู่บ้าน 8. โคกสำราญ (Khok Samran) 15 หมู่บ้าน
4. สามัคคี (Samakkhi) 15 หมู่บ้าน 9. สร้างมิ่ง (Sang Ming) 11 หมู่บ้าน
5. กุดเชียงหมี (Kut Chiang Mi) 12 หมู่บ้าน 10. ศรีแก้ว (Si Kaeo) 10 หมู่บ้าน

การปกครองส่วนท้องถิ่น[แก้]

ท้องที่อำเภอเลิงนกทาประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 12 แห่ง ได้แก่

  • เทศบาลตำบลเลิงนกทา ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลสวาท
  • เทศบาลตำบลสามแยก ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลสามแยก
  • เทศบาลตำบลห้องแซง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้องแซงทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลบุ่งค้า ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบุ่งค้าทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลสามัคคี ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสามัคคีทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลศรีแก้ว ครอบคลุมพื้นที่ตำบลศรีแก้วทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลกุดเชียงหมี ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกุดเชียงหมีทั้งตำบล
  • เทศบาลตำบลสวาท ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสวาท (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลเลิงนกทา)
  • เทศบาลตำบลกุดแห่ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกุดแห่ทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลสามแยก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสามแยก (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลสามแยก)
  • องค์การบริหารส่วนตำบลโคกสำราญ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโคกสำราญทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลสร้างมิ่ง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสร้างมิ่งทั้งตำบล

สถานที่ราชการ[แก้]

  • สำนักงานขนส่งจังหวัดยโสธร สาขาเลิงนกทา
  • หมวดทางหลวงเลิงนกทา แขวงการทางมุกดาหาร
  • โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริอ่างเก็บน้ำห้วยโพงตอนบน
  • สถานีไฟฟ้าเลิงนกทา
  • สถานีขนส่งผู้โดยสารอำเภอเลิงนกทา

สถานที่ท่องเที่ยว[แก้]

การศาสนา[แก้]

วัดในเขตเทศบาลตำบลเลิงนกทา และเทศบาลตำบลสามแยก[แก้]

  • วัดพรหมวิหาร
  • วัดศรีบุญเรือง
  • วัดเขมไชยาราม
  • วัดพรสวรรค์

การศึกษา[แก้]

ระดับอุดมศึกษา[แก้]

สถาบันของรัฐ[แก้]

สถาบันของเอกชน[แก้]

ระดับมัธยมศึกษา[แก้]

การคมนาคม[แก้]

อำเภอเลิงนกทา มีทางหลวงแผ่นดินผ่าน 5 สาย คือ

  • ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 212 (ถนนชยางกูร)
  • ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2047
  • ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2169 (ถนนวารีราชเดช) โดยถูกกำหนดให้เป็นทางหลวงทางหลวงเอเชียสาย 121
  • ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2136
  • ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2277

ธนาคาร[แก้]

มี ธนาคารทั้งหมด 5 แห่ง

ตลาด[แก้]

ตลาดมีอยู่ 3 แห่ง

  • ตลาดสดเทศบาลเลิงนกทา
  • ตลาดสดเทศบาลสามแยก
  • ตลาดแม่ลำใย (ตลาดเช้า)

สถานพยาบาล[แก้]

มีจำนวนโรงพยาบาล 1 แห่ง

มีจำนวนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล 18 แห่ง ดังนี้

ตำบลบุ่งค้า มี รพ.สต. 4 แห่ง

ตำบลห้องแซง มี รพ.สต. 3 แห่ง

ตำบลศรีแก้ว มี รพ.สต. 2 แห่ง

ตำบลกุดเชียงหมี มี รพ.สต. 2 แห่ง

ตำบลสามัคคี มี รพ.สต. 2 แห่ง

ตำบลกุดแห่ มี รพ.สต. 1 แห่ง

ตำบลสามแยก มี รพ.สต. 1 แห่ง

ตำบลโคกสำราญ มี รพ.สต. 3 แห่ง

ตำบลสร้างมิ่ง มี รพ.สต. 1แห่ง