รายพระนามและชื่อภรรยาในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

นี่คือรายพระนามรายนามพระมเหสี เจ้าจอมมารดา และเจ้าจอมในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย

รายพระนามและรายนาม[แก้]

พระมเหสี
พระฉายาลักษณ์ พระนาม ชาติตระกูล พระราชบุตร
Emblem of the House of Chakri.svg 1.เจ้าฟ้าบุญรอด[1]
(สมเด็จพระเจ้าหลานเธอ เจ้าฟ้าบุญรอด)
เจ้าขรัวเงิน แซ่ตัน (ภมรบุตร)
สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระศรีสุดารักษ์
Emblem of the House of Chakri.svg 2.เจ้าฟ้ากุณฑลทิพยวดี
(พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้าจันทบุรี)
พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก
เจ้าจอมมารดาทองสุก (เจ้าคำสุกแห่งเวียงจันทน์)
เจ้าจอมมารดา
รูป นาม ชาติตระกูล พระราชบุตร
Emblem of the House of Chakri.svg 3. เจ้าจอมมารดาเรียม พระยานนทบุรีศรีมหาอุทยาน (บุญจัน)
คุณเพ็ง นนทบุรีศรีมหาอุทยาน
Emblem of the House of Chakri.svg 4. เจ้าจอมมารดาสี หรือ เจ้าคุณพี
(สี บุณยรัตพันธุ์)
ธิดาเจ้าพระยาศรีธรรมาธิราช (บุญรอด บุณยรัตพันธุ์)
  • พระองค์เจ้าหญิงจักรจั่น
  • พระองค์เจ้าหญิงบุบผา
Emblem of the House of Chakri.svg 5. เจ้าจอมมารดาสวน ไม่ปรากฏ
Emblem of the House of Chakri.svg 6. เจ้าจอมมารดาแจ่มใหญ่ ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงทับทิม
Emblem of the House of Chakri.svg 7. เจ้าจอมมารดาเหมใหญ่ ไม่ปรากฏ
Emblem of the House of Chakri.svg 8. เจ้าจอมมารดาศิลา ธิดาขรัวยายฟักทอง (บุตรีขุนสนิทภิรมย์ แห่งราชินิกุล ณ บางช้าง)
Emblem of the House of Chakri.svg 9. เจ้าจอมมารดาสั้น ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงปุก
  • พระองค์เจ้าหญิงสุกรม
Emblem of the House of Chakri.svg 10. เจ้าจอมมารดากรุด หรือ กรุง ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าชายกุสุมา
Emblem of the House of Chakri.svg 11. เจ้าจอมมารดาม่วงใหญ่ ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงไม่มีพระนาม
Emblem of the House of Chakri.svg 12. เจ้าจอมมารดานิ่ม
(นิ่ม บุญ-หลง)
ธิดาเจ้าพระยาพระคลัง (หน)
Emblem of the House of Chakri.svg 13. เจ้าจอมมารดาเกด ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงส้มจีน
Emblem of the House of Chakri.svg 14. เจ้าจอมมารดาอิน ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงใย
Emblem of the House of Chakri.svg 15. เจ้าจอมมารดาเหมเล็ก ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าชายไม่ปรากฏพระนาม
  • พระองค์เจ้าชายโคมเพชร
  • พระองค์เจ้าชายไม่ปรากฏพระนาม
Emblem of the House of Chakri.svg 16. เจ้าจอมมารดาทรัพย์ ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงสังวาล
  • พระองค์เจ้าหญิงรสคนธ์
Emblem of the House of Chakri.svg 17. เจ้าจอมมารดาปราง นายบุญเกิด
นางทองอิน แห่งสายราชินิกุลณ บางช้าง
  • พระองค์เจ้าชายเนตร
Emblem of the House of Chakri.svg 18. เจ้าจอมมารดาบุนนาค ไม่ปรากฏ
Emblem of the House of Chakri.svg 19. เจ้าจอมมารดาทองอยู่ ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าชายอำไพ
Emblem of the House of Chakri.svg 20. เจ้าจอมมารดาม่วงซอ ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าชายอัมพร
Emblem of the House of Chakri.svg 21. เจ้าจอมมารดาอ้น ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าชายไม่ปรากฏพระนาม
Emblem of the House of Chakri.svg 22. เจ้าจอมมารดาบุญมา ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงประภา
Emblem of the House of Chakri.svg 23. เจ้าจอมมารดาน้อย ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าชายขัตติยวงศ์
Emblem of the House of Chakri.svg 24. เจ้าจอมมารดาทับทิม
(ทับทิม ณ บางช้าง)
ธิดานายเอม บุตรชายคนแรกของขุนสนิทภิรมย์
Emblem of the House of Chakri.svg 25. เจ้าจอมมารดาน้อยระนาด ไม่ปรากฏ
Emblem of the House of Chakri.svg 26. เจ้าจอมมารดาเลี้ยง ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าชายโต
  • พระองค์เจ้าหญิงสายสมร
เจ้าจอมมารดาปราง.jpg 27. เจ้าจอมมารดาปรางใหญ่ นายบุญเกิด
นางทองอิน แห่งสายราชินิกุลณ บางช้าง
Emblem of the House of Chakri.svg 28. เจ้าจอมมารดาพะวา พระสาครบุรี
ลิ้ม สาครบุรี
  • พระองค์เจ้าหญิง
  • พระองค์เจ้าชายขัตติยา
Emblem of the House of Chakri.svg 29. เจ้าจอมมารดาทองดี ธิดาพระยาธรรมาฯ (สด)
Emblem of the House of Chakri.svg 30. เจ้าจอมมารดากล้ำ ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงดวงจันทร์
Emblem of the House of Chakri.svg 31. เจ้าจอมมารดาลูกจันทน์ใหญ่ ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงนิ่มนวล
Emblem of the House of Chakri.svg 32. เจ้าจอมมารดาหนูจีน ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิง (แฝด)
  • พระองค์เจ้าหญิง (แฝด)
Emblem of the House of Chakri.svg 33. เจ้าจอมมารดาพิม ไม่ปรากฏ
Emblem of the House of Chakri.svg 34. เจ้าจอมมารดาเอม หรือ เอมบุษบา
(เอม สุรคุปต์)
ธิดาพระยารัตนจักร (หงส์ทอง สุรคุปต์)
เจ้าจอมมารดาอัมพา.jpg 35. เจ้าจอมมารดาอัมพา หรือ อัมพากาญจหนา
(อัมพา ไกรฤกษ์)
ธิดาพระอินทรอากร (อิน ไกรฤกษ์)
Emblem of the House of Chakri.svg 36. เจ้าจอมมารดานวล ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงพันแสง
Emblem of the House of Chakri.svg 37. เจ้าจอมมารดาพุ่ม ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าชายเน่า
Emblem of the House of Chakri.svg 38. เจ้าจอมมารดาลูกจันทน์ ไม่ปรากฏ
  • พระองค์เจ้าหญิงโสภา
Emblem of the House of Chakri.svg 39. เจ้าจอมมารดาแย้ม ธิดาพระยาไกรเพชรรัตน์สงคราม (ทองดี)
  • พระองค์เจ้าหญิงมารยาตร
Emblem of the House of Chakri.svg 40. เจ้าจอมมารดาลูกจันทน์เล็ก ธิดาเจ้าสุก แห่งหลวงพระบาง
เจ้าจอม
รูป พระนาม ชาติตระกูล หมายเหตุ
Emblem of the House of Chakri.svg 41. เจ้าจอมอำพัน
(อำพัน สนธิรัตน์)
ธิดาพระยารัตนพิพิธ (สน สนธิรัตน์)
Emblem of the House of Chakri.svg 42. เจ้าจอมยี่สุ่น
(ยี่สุ่น ไกรฤกษ์)
พระยาไกรโกษา (ฤกษ์ ไกรฤกษ์)
คุณหญิงไกรโกษา (จุ้ย)
Emblem of the House of Chakri.svg 43. เจ้าจอมเพ็ง หรือ เพ็งบาหยัน
(เพ็ง สุรคุปต์)
ธิดาพระยารัตนจักร (หงส์ทอง สุรคุปต์)
Emblem of the House of Chakri.svg 44. เจ้าจอมแสง
(แสง สุรคุปต์)
พระเทพเพ็ชรรัตน์ (นาค สุรคุปต์)
ฉิม เทพเพ็ชรรัตน์
ต่อมาเป็นหม่อมในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าไกรสร กรมหลวงรักษ์รณเรศ[2]
Emblem of the House of Chakri.svg 45. เจ้าจอมนิ่ม ธิดาเจ้าพระยามหาเสนา (น้อย) ได้รับพระราชทานเครื่องยศเช่นเดียวกับเจ้าจอมมารดา [2]
Emblem of the House of Chakri.svg 46. เจ้าจอมพุ่ม
(พุ่ม บุญ-หลง)
ธิดาเจ้าพระยาพระคลัง (หน)
Emblem of the House of Chakri.svg 47. เจ้าจอมทองคำ ธิดาเจ้าพระยาธรรมา[3]
Emblem of the House of Chakri.svg 48. เจ้าจอมทัพ ธิดาเจ้าพระยารัตนาพิพิธ[3]
Emblem of the House of Chakri.svg 49. เจ้าจอมน้อย ธิดาเจ้าพระยาพลเทพ (ฉิม)[3]
Emblem of the House of Chakri.svg 50. เจ้าจอมน้อยพระแสง ธิดาพระยาสุรเสนา (ฉิม)[3]
Emblem of the House of Chakri.svg 51. เจ้าจอมน้อยใหญ่
(น้อยใหญ่ ณ นคร)
ธิดาเจ้าพระยานครศรีธรรมราช (น้อย ณ นคร)[3]
Emblem of the House of Chakri.svg 52. เจ้าจอมพลับ ธิดาพระยาศรีราชอากร[3]
Emblem of the House of Chakri.svg 53. เจ้าจอมหงษ์ ธิดาพระยาจุฬาราชมนตรี[3]
Emblem of the House of Chakri.svg 54. เจ้าจอมอิ่ม

(อิ่มย่าหรัน)

ธิดาพระยาโชฎึกราชเศรษฐี[3] อดีตเจ้าจอมในสมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาเสนานุรักษ์
Emblem of the House of Chakri.svg 55. เจ้าจอมจีบ[4] หรือ จิตร[5]
(จีบ อหะหมัดจุฬา)
ธิดาพระยาจุฬาราชมนตรี (เถื่อน)[5]
Emblem of the House of Chakri.svg 56. เจ้าจอมสาหร่าย ไม่ปรากฏ
Emblem of the House of Chakri.svg 57. เจ้าจอมบัวทอง ธิดาพระศรีสมบัติ (เลี้ยง)[3]
Emblem of the House of Chakri.svg 58. เจ้าจอมปราง ธิดาเจ้าพระยาอภัยราชา (ปิ่น)

อ้างอิง[แก้]

  1. พระนางมิได้รับการสถาปนาพระอิสริยยศให้สูงขึ้นแต่อย่างใดในรัชกาล แต่คนทั้งปวงก็เข้าใจว่าเป็นพระมเหสี ดังปรากฏความว่า "...[ในแผ่นดินสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย] ท่านได้เจ้าฟ้าหญิง ซึ่งเปนพระธิดาของสมเด็จพระเจ้าพี่นางในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก เปนพระชายา ...ครั้นเมื่อท่านเปนเจ้าแผ่นดินขึ้น ก็มิได้แต่งตั้งยศศักดิ์อันใดอีก แต่คนทั้งปวงเข้าใจว่าท่านเป็นพระมเหสี เรียกว่า สมเด็จพระพันพรรษาฯ นี้คำเดียวกับพันปี เปนคำให้พร..." ดู พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว. ธรรมเนียมราชตระกูลในกรุงสยาม. พ.ศ. 2421 อ้างใน ดารณี ศรีหทัย. สมเด็จรีเยนต์. กรุงเทพฯ:มติชน. 2554, หน้า 66
  2. 2.0 2.1 ส. พลายน้อย. พระบรมราชินีและเจ้าจอมมารดาแห่งราชสำนักสยาม. พิมพ์ครั้งที่ 5. กรุงเทพฯ:ฐานบุ๊คส์. 2554, หน้า 270
  3. 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 พระราชพงษาวดาร-กรุงรัตนโกสินทร-รัชกาลที่-๒/๕๖-เรื่องสร้างสวนขวา
  4. ศิลปวัฒนธรรม. มัสยิดต้นสน ศิลปะวัฒนธรรมผสมผสาน ย่านบางกอกใหญ่. เรียกดูเมื่อ 25 เมษายน 2556
  5. 5.0 5.1 จักรพันธ์ กังวาฬ. และคนอื่น ๆ. กรุ่นกลิ่นอารยธรรมเปอร์เซียในเมืองสยาม. กรุงเทพฯ : มติชน. 2550, หน้า 162
  • สาระ มีผลกิจ. ราชสำนักฝ่ายในสมัยรัตนโกสินทร์. กรุงเทพฯ : มิวเซียมเพรส, 2551. 296 หน้า. ISBN 9744516817
  • ส.พลายน้อย. พระบรมราชินีและเจ้าจอมมารดาแห่งราชสำนักสยาม. กรุงเทพ : สำนักพิมพ์ฐานบุ๊คส์, ครั้งที่ 5 พ.ศ. 2554. 368 หน้า. ISBN 9786167058580

ดูเพิ่ม[แก้]