ข้ามไปเนื้อหา

ประเทศคิริบาส

แก้ไขลิงก์
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
สาธารณรัฐคิริบาส
Republic of Kiribati (อังกฤษ)
Ribaberiki Kiribati (คิริบาส)
ธงชาติของคิริบาส
ธงชาติ
คำขวัญ: Te Mauri, te Raoi ao te Tabomoa
("สุขภาพ สันติภาพ และความรุ่งเรือง")
เพลงชาติ: เตราเค ไกนิ คิริบาติ
("เพลงแห่งคิริบาติ")
ที่ตั้งของคิริบาส
เมืองหลวงตาราวา[1]
1°28′N 173°2′E / 1.467°N 173.033°E / 1.467; 173.033
เมืองใหญ่สุดเซาท์ตาราวา
ภาษาราชการ
กลุ่มชาติพันธุ์
(สำมะโน 2020)
ศาสนา
(สำมะโน 2020)
เดมะนิมI-Kiribati
การปกครองรัฐเดี่ยว สาธารณรัฐแบบรัฐสภาที่มีประธานาธิบดีบริหารเป็นหลัก
ตาเนส มามาอู
Teuea Toatu
สภานิติบัญญัติรัฐสภา
เอกราช จากสหราชอาณาจักร
• ได้รับเอกราช
12 กรกฎาคม ค.ศ. 1979
20 กันยายน ค.ศ. 1979
พื้นที่
• รวม
811.19[3] ตารางกิโลเมตร (313.20 ตารางไมล์) (ที่ 172)
ประชากร
• ประมาณ 2021[4]
121,388 (ที่ 192)
• สำมะโนประชากรปี 2020
119,438[5]
• ความหนาแน่น
147.2 ต่อตารางกิโลเมตร (381.2 ต่อตารางไมล์)
จีดีพี (อำนาจซื้อ)ประมาณ 2023
• รวม
เพิ่มขึ้น 297 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
• ต่อหัว
เพิ่มขึ้น 2,381 ดอลลาร์สหรัฐ[6]
จีดีพี (ราคาตลาด)ประมาณ 2023
• รวม
เพิ่มขึ้น 248 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
• ต่อหัว
เพิ่มขึ้น $1,989[6]
จีนี (2019)27.8[7]
ความเหลื่อมล้ำต่ำ
เอชดีไอ (2022)เพิ่มขึ้น 0.628[8]
ปานกลาง (ที่ 137)
สกุลเงินดอลลาร์ออสเตรเลีย ($)[9] (AUD)
เขตเวลาUTC+12, +13, +14
รหัสโทรศัพท์+686
โดเมนบนสุด.ki

คิริบาส (คิริบาสและอังกฤษ: Kiribati ออกเสียง /ˈkɪrɨbæs/) หรือชื่อทางการว่า สาธารณรัฐคิริบาส (อังกฤษ: Republic of Kiribati; คิริบาส: Ribaberiki Kiribati)[10][11][12] เป็นชาติเกาะที่ตั้งในมหาสมุทรแปซิฟิกเขตร้อนตอนกลาง หมู่เกาะปะการัง 33 แห่งของประเทศกระจายทั่วพื้นที่ 3,500,000 ตารางกิโลเมตรใกล้เส้นศูนย์สูตร

ชื่อประเทศที่เขียนในภาษาอังกฤษคือ "Kiribati" ออกเสียงในภาษาพื้นเมืองว่า [ˈkiɾibas] ซึ่งมาจากการทับศัพท์คำว่า "Gilberts" ของคนในท้องถิ่น เนื่องจากว่าชื่อเดิมในภาษาอังกฤษของหมู่เกาะหลักคือ "หมู่เกาะกิลเบิร์ต" (Gilbert Islands)

การเมือง

[แก้]

ประธานาธิบดีอาโนเต ตองมาจากพรรคการเมืองเสียงข้างน้อย แต่สามารถทำงานร่วมกับพรรคการเมืองเสียงข้างมากได้ ปัญหาที่สำคัญในขณะนี้คือชาวเกาะบานาบาพยายามแยกตัวเป็นรัฐภายใต้การคุ้มครองของประเทศฟีจี

การแบ่งเขตการปกครอง

[แก้]

คิริบาสแบ่งการปกครองได้ 3 แบบ คือ 3 หน่วย 6 เขต 21 เกาะ :

3 หน่วย
6 เขต
21 เกาะ

ภูมิศาสตร์

[แก้]

คิริบาสตั้งอยู่ในโอเชียเนียเป็นหมู่เกาะล้อมรอบด้วยอะทอลล์และแนวหินโสโครกที่กว้างใหญ่ คิริบาสยังนับเป็นประเทศที่สามารถมองเห็นพระอาทิตย์ขึ้นเป็นประเทศแรกในโลกอีกด้วย เนื่องจากเป็นประเทศที่ตั้งอยู่บนเส้นแวง 180 องศา ตามมาตรฐานเส้นแบ่งเขตวัน[13]

เศรษฐกิจ

[แก้]

คิริบาสถูกจัดให้อยู่ในกลุ่มประเทศที่ยากจนที่สุดในโลก มีรายได้ประชาชาติต่อหัวต่ำกว่า 1,000 ดอลลาร์สหรัฐ คิริบาสเคยมีรายได้มหาศาลจากการส่งออกฟอสเฟตจากเกาะบานาบา ซึ่งคิดเป็นร้อยละ 80 ของมูลค่าการส่งออกทั้งหมด และเป็นร้อยละ 50 ของงบประมาณรัฐบาล อย่างไรก็ตามฟอสเฟตได้หมดลงในปี พ.ศ. 2522 ส่งผลกระทบรุนแรงต่อเศรษฐกิจ ทำให้รายได้ประชาชาติต่อหัวลดลงกว่าครึ่งหนึ่งระหว่างปี 2522 - 2524 ปัจจุบัน เศรษฐกิจของคิริบาสขึ้นอยู่กับดอกเบี้ยจาก The Revenue Equalization Reserve Fund ซึ่งเป็นเงินที่คิริบาสสะสมจากการส่งออกฟอสเฟต มีมูลค่าประมาณ 600 ล้านดอลลาร์ออสเตรเลีย และรัฐบาลบริหารได้อย่างมีประสิทธิภาพ นอกจากนี้ คิริบาสยังมีรายได้จากการให้สัมปะทานประมง และจากแรงงานคิริบาสนอกประเทศ รวมทั้งความช่วยเหลือจากต่างประเทศ และการท่องเที่ยว ด้วยลักษณะภูมิประเทศและข้อจำกัดในการเพาะปลูก ทำให้คิริบาสต้องนำเข้าสินค้าอุปโภคบริโภคที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตแทบทุกชนิด

การคมนาคม

[แก้]

ท่าอากาศยานนานาชาติบอนรีกีในตาราวาเป็นท่าอากาศหลักของประเทศคิริบาส สายการบินของประเทศคิริบาสได้แก่แอร์คิริบาสและโครอลซันแอร์เวย์สามารถเดินทางไปยังเกาะต่าง ๆ ในหมู่เกาะกิลเบิร์ตได้ แต่ไม่มีสายการบินในประเทศที่สามารถบินไปถึงหมู่เกาะไลน์และหมู่เกาะฟีนิกซ์ได้ เฉพาะหมู่เกาะไลน์เท่านั้นที่สามารถเดินทางด้วยเครื่องบินได้โดยเดินทางผ่านฟีจีแอร์เวย์จากท่าอากาศยานนานาชาตินาดีในประเทศฟีจีไปยังท่าอากาศยานแคสซิดีบนเกาะคิริสมาส

ประชากร

[แก้]
เด็กชาวคิริบาติในเซาท์ตาราวา

การสำรวจสำมะโนประชากรในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2020 ระบุว่ามีจำนวนประชากร 119,940 คน โดยประมาณร้อยละ 90 อาศัยอยู่ในหมู่เกาะกิลเบิร์ต และร้อยละ 52.9 ของประชากรกลุ่มนี้อาศัยอยู่บนตาระวาใต้ ซึ่งรวมถึงเบติโอ ที่เป็นเขตเมืองที่ใหญ่ที่สุด[14]

​จนกระทั่งเมื่อไม่นานมานี้ ผู้คนส่วนใหญ่มักอาศัยอยู่ตามหมู่บ้านที่มีประชากรตั้งแต่ 50 ถึง 3,000 คนบนหมู่เกาะรอบนอก บ้านเรือนส่วนใหญ่สร้างขึ้นจากวัสดุที่หาได้จากต้นมะพร้าวและต้นเตยทะเล ภัยแล้งที่เกิดขึ้นบ่อยครั้งและสภาพดินที่ไม่อุดมสมบูรณ์เป็นอุปสรรคต่อการทำเกษตรกรรมขนาดใหญ่ ชาวเกาะจึงหันไปพึ่งพาทะเลเป็นหลักเพื่อการดำรงชีวิตและการหาเลี้ยงชีพ ประชากรส่วนใหญ่เป็นนักเดินเรือแคนูแบบติดทุ่นและชาวประมง ในขณะที่การทำไร่มะพร้าวแห้ง (Copra) ถือเป็นแหล่งรายได้และการจ้างงานอันดับสอง

​ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ประชากรจำนวนมากได้ย้ายถิ่นฐานเข้าไปยังตาระวาซึ่งเป็นเมืองหลวงที่มีความเป็นสังคมเมืองมากกว่า โดยมีเบติโอเป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุด และพื้นที่เซาท์ตาราวายังเป็นศูนย์รวมของเมืองขนาดใหญ่แห่งอื่น ๆ เช่น บิเกนิเบว และ เตอาโอราเอเรเก ปัจจุบันจำนวนประชากรของเซาท์ตาราวาในปี ค.ศ. 2024 คาดการณ์ไว้ที่ 69,710 คน ซึ่งเพิ่มขึ้นอย่างมากเมื่อเทียบกับปี ค.ศ. 1978 ที่มีประชากรเพียง 17,921 คน[15]

เชื่อชาติ

[แก้]
หมู่บ้านบนเกาะคิริบาติ
กลุ่มชาติพันธุ์ในคิริบาส
กลุ่มชาติพันธุ์ ร้อยละ
ชาวไอ-คิริบาส
  
 95.71%
เชื้อสายไอ-คิริบาสบางส่วน
  
 3.76%
ชาวตูวาลู
  
 0.24%
อื่น ๆ
  
 1.8%

ชนพื้นเมืองของคิริบาสเรียกว่า ชาวไอ-คิริบาส (I-Kiribati) ในทางชาติพันธุ์ ชาวไอ-คิริบาสถือเป็น ชาวไมโครนีเซีย ซึ่งเป็นกลุ่มชาติพันธุ์ย่อยของ ชาวออสโตรนีเซียน[16] หลักฐานทางโบราณคดีเมื่อไม่นานมานี้บ่งชี้ว่าชาวออสโตรนีเซียนเป็นกลุ่มแรกที่เข้ามาตั้งถิ่นฐานบนหมู่เกาะแห่งนี้เมื่อหลายพันปีก่อน[ต้องการอ้างอิง] ในช่วงราวคริสต์ศตวรรษที่ 14 ชาวฟีจี ชาวซามัว และชาวตองงาได้เข้ามารุกรานหมู่เกาะแห่งนี้ ทำให้เกิดความหลากหลายทางชาติพันธุ์และนำเอาลักษณะเฉพาะของ ภาษาพอลินีเชียน เข้ามา อย่างไรก็ตาม การแต่งงานข้ามกลุ่มระหว่างบรรพบุรุษทุกกลุ่มส่งผลให้ประชากรมีความกลมกลืนเป็นเนื้อเดียวกันพอสมควรทั้งในด้านรูปลักษณ์และประเพณี[17]

วัฒนธรรม

[แก้]

หมายเหตุ

[แก้]

อ้างอิง

[แก้]
  1. ↑ "About Kiribati – Kiribati For Travellers – Kiribati National Tourism Office". ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 2010-06-26. สืบค้นเมื่อ 2024-10-24.
  2. 1 2 Kiribati Census 2020. สืบค้นเมื่อ 21 มิถุนายน 2022.{{cite book}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  3. ↑ "Kiribati profile – Facts". BBC. BBC. 23 พฤษภาคม 2013. สืบค้นเมื่อ 23 กรกฎาคม 2020.{{cite news}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  4. ↑ "Kiribati | Data". data.worldbank.org. สืบค้นเมื่อ 2022-11-25.
  5. ↑ "2020 Census". Kiribati National Statistics Office. Kiribati National Statistics Office - Ministry of Finance & Economic Development. สืบค้นเมื่อ 17 สิงหาคม 2024.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  6. 1 2 "World Economic Outlook database: April 2023". เมษายน 2023. สืบค้นเมื่อ 20 กรกฎาคม 2023.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  7. ↑ "Gini Index coefficient". The World Factbook. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 2021-07-17. สืบค้นเมื่อ 24 กันยายน 2024.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  8. ↑ "HUMAN DEVELOPMENT REPORT 2023-24" (PDF). United Nations Development Programme (ภาษาอังกฤษ). United Nations Development Programme. 13 มีนาคม 2024. น. 274–277.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  9. ↑ ดอลลาร์คิริบาสไม่ใช่สกุลเงินทางการ
  10. ↑ Kiribati เก็บถาวร 2021-02-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. The World Factbook.
  11. ↑ Publications Office — Interinstitutional style guide — Annex A5 — List of countries, territories and currencies. Europa (web portal). Retrieved 28 January 2016.
  12. ↑ "Kiribati profile – Facts". BBC. 23 พฤษภาคม 2013. สืบค้นเมื่อ 23 กรกฎาคม 2020.{{cite news}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  13. ↑ "พระอาทิตย์ขึ้นที่ประเทศใดก่อนในโลก". lunghong.com. 13 พฤษภาคม 2014. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 2014-12-04. สืบค้นเมื่อ 1 มกราคม 2015.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  14. ↑ "2015 Population and Housing Census, Volume 1: Management Report and Basic Tables" (PDF). National Statistics Office (Ministry of Finance, Kiribati). กันยายน 2016. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ (PDF) เมื่อ 29 ตุลาคม 2019. สืบค้นเมื่อ 17 สิงหาคม 2017.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) The populations of Kiribati and of South Tarawa appear in Table 1b ("Population and No. of Households by Island, Ethnicity and Land Area: 2015") on page 32. The population of South Tarawa is 39,058. If the population of nearby Betio is included, the figure increases to 56,388. The population located in the Gilbert Islands is 99,633 and is given in Table A3 ("Population Summary by Island: 1931–2015") on page 195.
  15. ↑ "South Tarawa Population 2024". World Population Review.
  16. ↑ Kukutai, Tahu Hera; Broman, Patrick (ตุลาคม 2016). "From colonial categories to local culture: Evolving state practices of ethnic enumeration in Oceania, 1965–2014". Ethnicities (ภาษาอังกฤษ). 16 (5): 689–711. doi:10.1177/1468796815603755. hdl:10289/11158. ISSN 1468-7968. S2CID 147393852.{{cite journal}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  17. ↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ <ref> ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ "US State Dept"

แหล่งข้อมูลอื่น

[แก้]

ข้อมูลทั่วไป

[แก้]

1°25′N 173°00′E / 1.417°N 173.000°E / 1.417; 173.000

เข้าถึงจาก "https://th.wikipedia.org/w/index.php?title=ประเทศคิริบาส&oldid=13235023"