ดวงอาทิตย์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ระวังสับสนกับ พระอาทิตย์
ดวงอาทิตย์ Sun symbol.svg หรือ
ดวงอาทิตย์
ข้อมูลจากการสังเกต
ระยะห่างเฉลี่ย
วัดจากโลก
1.496×1011 เมตร
(9.295×107 ไมล์)
(8.31 นาทีแสง)
ความส่องสว่างปรากฏ  (V) −26.74m [1]
ความส่องสว่างสัมบูรณ์ 4.83m [1]
สเปกตรัม G2V
ลักษณะเฉพาะในวงโคจร
ระยะห่างเฉลี่ย
จากแกน ดาราจักรทางช้างเผือก
~2.5×1020 เมตร
(8.2×1020 ไมล์)
(26,000 ปีแสง)
คาบการโคจรครบรอบดาราจักร 2.25–2.50×108 ปี
อัตราเร็วในวงโคจร 2.17×105 เมตรต่อวินาที
(7.12×105 ฟุตต่อวินาที) (โคจรรอบศูนย์กลางดาราจักรทางช้างเผือก)
2×104 เมตรต่อวินาที
(6.6×104 ฟุตต่อวินาที) (สัมพัทธ์กับดาวดวงอื่น)
ลักษณะเฉพาะทางฟิสิกส์
เส้นผ่านศูนย์กลางเฉลี่ย 1.392×109 เมตร [1]
(8.649×105 ไมล์)
(เทียบกับโลก 109 ดวง)
รัศมีที่เส้นศูนย์สูตร 6.955×108 เมตร [2]
ความยาวเส้นศูนย์สูตร 4.379×109 เมตร [2]
(2.717×106 ไมล์)
ความแป้น 9×10−6
พื้นที่ผิว 6.088×1018 ตารางเมตร [2]
(2.35×1012 ตารางไมล์)
(11,900 เท่าของโลก)
ปริมาตร 1.4122×1027 ลูกบาศก์เมตร [2]
(3.38×1017 ลูกบาศก์ไมล์)
(1,300,000 เท่าของโลก)
มวล 1.9891×1030 กิโลกรัม[1]
(2.191874×1027 ตัน)
(332,946 เท่าของโลก)
ความหนาแน่นเฉลี่ย 1,409 กิโลกรัมต่อลูกบาศก์เมตร [2]
(88 ปอนด์ต่อลูกบาศก์ฟุต)
ความเร่งโน้มถ่วงที่ผิวบริเวณเส้นศูนย์สูตร 274.0 m/s2 [1] (27.94 เท่าของโลก)
ความเร็วหลุดพ้นวัดจากพื้นผิว 617.7 กิโลเมตรต่อวินาที [2]
383.72 ไมล์ต่อวินาที
(55 เท่าของโลก)
อุณหภูมิพื้นผิว 5,778 เคลวิน [1]
(9,940.73 องศาฟาเรนไฮต์)
อุณหภูมิโคโรนา 5 ล้านเคลวิน
(9,000,000 องศาฟาเรนไฮต์)
อุณหภูมิที่
แกน
~15.71 ล้านเคลวิน [1]
(24,500,000 องศาฟาเรนไฮต์)
กำลังส่องสว่าง (Lsol) 3.846×1026 วัตต์ [1]
~3.75×1028 ลูเมน
(~98 ลูเมนต่อวัตต์)
ความเข้มของการส่องสว่างเฉลี่ย   (Isol) 2.009×107 W/m2 sr
ลักษณะเฉพาะของการหมุน
ความเอียงวงโคจร 7.25° [1]
(กับระนาบสุริยวิถี)
67.23°
(กับระนาบดาราจักร)
ไรต์แอสเซนชัน
ของขั้วเหนือ[3]
286.13°
(19 ชั่วโมง 4 นาที 30 วินาที)
เดคลิเนชัน
ของขั้วเหนือ
+63.87°
(63°52' เหนือ)
คาบการหมุนดาราคติ
(ที่ละติจูด 16°)
25.38 วัน [1]
(25 วัน 9 ชั่วโมง 7 นาที 13 วินาที) [3]
(ที่เส้นศูนย์สูตร) 25.05 วัน [1]
(ที่ขั้ว) 34.3 วัน [1]
อัตราเร็วของการหมุน
(ณ เส้นศูนย์สูตร)
7,284 กิโลเมตรต่อชั่วโมง
(4,530 ไมล์ต่อชั่วโมง)
ส่วนประกอบในโฟโตสเฟียร์โดยมวล
ไฮโดรเจน 73.46 %
ฮีเลียม 24.85 %
ออกซิเจน 0.77 %
คาร์บอน 0.29 %
เหล็ก 0.16 %
กำมะถัน 0.12 %
นีออน 0.12 %
ไนโตรเจน 0.09 %
ซิลิกอน 0.07 %
แมกนีเซียม 0.05 %
ข้อมูลอาจเปลี่ยนแปลงได้หากมีการค้นพบใหม่
สำหรับอาทิตย์ในความหมายอื่น ดูที่ อาทิตย์

ดวงอาทิตย์ เป็นดาวฤกษ์ที่เป็นศูนย์กลางของระบบสุริยะของเรา ดาวเคราะห์ ดาวเคราะห์แคระ ดาวเคราะห์น้อย และดาวหาง ล้วนแล้วแต่โคจรรอบดวงอาทิตย์ทั้งสิ้น ดวงอาทิตย์เป็นดาวฤกษ์ที่สำคัญยิ่งต่อโลก เช่น ให้พลังงานแก่พืชในรูปของแสง และพืชก็เปลี่ยนแสงให้เป็นพลังงานในการตรึงแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ให้เป็นน้ำตาล ตลอดจนทำให้โลกมีสภาวะอากาศหลากหลาย เอื้อต่อการดำรงชีวิต

ดวงอาทิตย์ประกอบด้วยไฮโดรเจนอยู่ร้อยละ 74 โดยมวล ฮีเลียมร้อยละ 25 โดยมวล และธาตุอื่น ๆ ในปริมาณเล็กน้อย ดวงอาทิตย์จัดอยู่ในสเปกตรัม G2V ซึ่ง G2 หมายความว่าดวงอาทิตย์มีอุณหภูมิพื้นผิวประมาณ 5,780 เคลวิน (ประมาณ 5,515 องศาเซลเซียส หรือ 9,940 องศาฟาเรนไฮ) ดวงอาทิตย์จึงมีสีขาว แต่เห็นบนโลกเป็นสีเหลือง เนื่องจากการกระเจิงของแสง ส่วน V (เลข 5) บ่งบอกว่าดวงอาทิตย์อยู่ในลำดับหลัก ผลิตพลังงานโดยการหลอมไฮโดรเจนให้เป็นฮีเลียม และอยู่ในสภาพสมดุล ไม่ยุบตัวหรือขยายตัว

ดวงอาทิตย์อยู่ห่างจากศูนย์กลางดาราจักรทางช้างเผือกเป็นระยะทางโดยประมาณ 26,000 ปีแสง ใช้เวลาโคจรครบรอบดาราจักรประมาณ 225-250 ล้านปี มีอัตราเร็วในวงโคจร 215 กิโลเมตรต่อวินาที หรือ 1 ปีแสง ทุก ๆ 1,400 ปี[4]

ภาพรวมเกี่ยวกับดวงอาทิตย์[แก้]

ดวงอาทิตย์จัดเป็นดาวฤกษ์รุ่นที่ 3 ซึ่งสันนิษฐานกันว่า ก่อตัวขึ้นโดยอิทธิพลของมหานวดาราที่อยู่ใกล้ ๆ [5] เพราะมีการค้นพบธาตุหนัก เช่น ทองคำและยูเรเนียมในปริมาณมาก ซึ่งธาตุเหล่านี้อาจเกิดจากปฏิกิริยานิวเคลียร์ชนิดดูดความร้อนขณะที่เกิดมหานวดารา หรือการดูดซับนิวตรอนในดาวฤกษ์รุ่นที่สองซึ่งมีมวลมาก

หัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอหัวดอ

ปัจจุบันและอนาคตของดวงอาทิตย์[แก้]

ตามการศึกษาแบบจำลองคอมพิวเตอร์ว่าด้วยวัฏจักรดาวฤกษ์ นักดาราศาสตร์สันนิษฐานว่าดวงอาทิตย์มีอายุประมาณ 4,570 ล้านปี[6] ในขณะนี้ดวงอาทิตย์กำลังอยู่ในลำดับหลัก ทำการหลอมไฮโดรเจนให้เป็นฮีเลียม โดยทุก ๆ วินาที มวลสารของดวงอาทิตย์มากกว่า 4 ล้านตันถูกเปลี่ยนเป็นพลังงาน ดวงอาทิตย์ใช้เวลาโดยประมาณ 1 หมื่นล้านปีในการดำรงอยู่ในลำดับหลัก

เมื่อไฮโดรเจนซึ่งเป็นเชื้อเพลิงของดวงอาทิตย์หมดลง วาระสุดท้ายของดวงอาทิตย์ก็มาถึง (คือการพ้นไปจากลำดับหลัก) โดยดวงอาทิตย์จะเริ่มพบกับจุดจบคือการแปรเปลี่ยนไปเป็นดาวยักษ์แดงภายใน 4-5 พันล้านปี ผิวนอกของดวงอาทิตย์ขยายตัวออกไป ส่วนแกนนั้นยุบตัวลงและร้อนขึ้นสลับกับเย็นลง มีการหลอมฮีเลียมเป็นคาร์บอนและออกซิเจนที่อุณหภูมิราว 100 ล้านเคลวิน จากสถานการณ์ข้างต้นดูเหมือนว่าดวงอาทิตย์จะกลืนกินโลกให้หลอมลงไปเป็นเนื้อเดียวกัน แต่จากรายงานวิจัยฉบับหนึ่ง[7]ได้ศึกษาพบว่าวงโคจรของโลกจะตีตัวออกห่างดวงอาทิตย์เพราะมวลของดวงอาทิตย์ได้สูญเสียไป จนแรงดึงดูระหว่างมวลมีค่าลดลง แต่ถึงกระนั้น น้ำทะเลก็ถูกความร้อนจากดวงอาทิตย์เผาผลาญจนระเหยสิ้นไปในอวกาศ และบรรยากาศโลกก็อันตรธานไปจนไม่เอื้อแก่ชีวิตต่อมาได้มีการค้นพบ ว่าดวงอาทิตย์นั้นจะสว่างขึ้น 10 เปอร์เซนต์ ทุก ๆ 1000 ล้านปี ถึงตอนนั้นโลกก็ไม่อาจจะเอื้อ ต่อสิ่งมีชีวิตไปก่อนแล้ว เวลาของสิ่งมีชีวิตบนโลก จึงเหลือแค่ 500 ล้านปีเท่านั้น

แผนภาพชีวิตดวงอาทิตย์

หลังจากที่ดวงอาทิตย์ได้ผ่านสภาพการเป็นดาวยักษ์แดงแล้ว อุณหภูมิจากปฏิกิริยาการหลอมฮีเลียมที่เพิ่มสลับกับลงภายในแกน ก็จะเป็นตัวการให้ผิวดวงอาทิตย์ด้านนอกผละตัวออกจากแกน เกิดเป็นเนบิวลาดาวเคราะห์ แล้วอันตรธานไปในความมืดมิดของอวกาศ และเป็นวัสดุสำหรับสร้างดาวฤกษ์และระบบสุริยะรุ่นถัดไป ส่วนแกนที่เหลืออยู่ก็จะกลายเป็นดาวแคระขาวที่ร้อนจัดและมีแสงจางมาก ก่อนจะดับลงกลายเป็นดาวแคระดำ จากทั้งหมดที่กล่าวมานี้คือชีวิตของดาวฤกษ์ที่มีมวลน้อยถึงปานกลาง[7][8]

โครงสร้าง[แก้]

ดวงอาทิตย์เป็นวัตถุที่ใหญ่ที่สุดในระบบสุริยะ มีมวลคิดเป็นร้อยละ 99 ของระบบสุริยะ ดวงอาทิตย์เป็นดาวฤกษ์ที่มีรูปทรงเกือบเป็นทรงกลม โดยมีความแบนที่ขั้วเพียงหนึ่งในเก้าล้าน[9] ซึ่งหมายความว่าความแตกต่างของเส้นผ่านศูนย์กลางที่ขั้วกับเส้นผ่านศูนย์กลางที่เส้นศูนย์สูตรมีเพียง 10 กิโลเมตร จากการที่ดวงอาทิตย์มีเฉพาะส่วนที่เป็นพลาสมา ไม่มีส่วนที่เป็นของแข็ง ทำให้อัตราเร็วของการหมุนรอบตัวเองในแต่ละส่วนมีความต่างกัน เช่นที่เส้นศูนย์สูตรจะหมุนเร็วกว่าที่ขั้ว ที่เส้นศูนย์สูตรของดวงอาทิตย์มีคาบการหมุนรอบตัวเอง 25 วัน ส่วนที่ขั้วมีคาบ 35 วัน แต่เมื่อสังเกตบนโลกแล้วจะพบว่าคาบของการหมุนรอบตัวเองที่เส้นศูนย์สูตรของดวงอาทิตย์คือ 28 วัน

ดวงอาทิตย์มีความหนาแน่นมากที่สุดบริเวณแกน ซึ่งเป็นแหล่งผลิตพลังงาน และมีค่าน้อยลงเกือบเป็นรูปเอ็กโพเนนเชียลตามระยะทางที่ห่างออกมาจากแกน และแม้ว่าภายในดวงอาทิตย์นั้นจะไม่สามารถมองเห็นได้ แต่นักวิทยาศาสตร์ก็สามารถศึกษาภายในได้ผ่านทางการใช้คลื่นสะเทือนในดวงอาทิตย์

แกน[แก้]

ส่วนแกนของดวงอาทิตย์สันนิษฐานว่ามีรัศมีเป็น 0.2 เท่าของรัศมีดวงอาทิตย์ ความหนาแน่นประมาณ 150,000 กิโลกรัมต่อลูกบาศก์เมตร หรือ 150 เท่าของความหนาแน่นของน้ำบนโลก อุณหภูมิประมาณ 13,600,000 เคลวิน ตลอดชีวิตส่วนใหญ่ของดวงอาทิตย์ ภายในแกนจะมีปฏิกิริยาฟิวชันลูกโซ่ โปรตอน-โปรตอน ซึ่งเปลี่ยนไฮโดรเจนเป็นฮีเลียม พลังงานที่ได้นี้ทำให้ส่วนที่เหลือของดวงอาทิตย์สุกสว่างและเปล่งแสง

ทุก ๆ วินาที จะมีนิวเคลียสของไฮโดรเจน 3.4×1038 ตัว ถูกแปรรูปเป็นฮีเลียม ผลิตพลังงานได้ 383×1024 จูล หรือเทียบได้กับระเบิดไตรไนโตรโทลูอีน (TNT) ถึง 9.15×1019 กิโลกรัม พลังงานจากแกนของดวงอาทิตย์ใช้เวลานานมากในการขึ้นสู่พื้นผิว อย่างมากเป็น 50 ล้านปี[10] อย่างน้อยเป็น 17,000 ปี[11]เพราะโฟตอนพลังงานสูง (รังสีเอกซ์และรังสีแกมมา) ถูกดูดกลืนไปในพลาสมา แล้วเปล่งพลังงานออกมาสลับกันเรื่อย ๆ ทุก ๆ ระยะไม่กี่มิลลิเมตร

เขตแผ่รังสีความร้อน[แก้]

ภาพประกอบโครงสร้างของดวงอาทิตย์

ในส่วนของเขตแผ่รังสีความร้อน (radiation zone) ซึ่งอยู่ในช่วง 0.2 ถึง 0.7 ส่วนของรัศมีดวงอาทิตย์ ในชั้นนี้ไม่มีการพาความร้อน (convection) เพราะอัตราความแตกต่างของอุณหภูมิเทียบกับระยะความสูงน้อยกว่าอัตราการเปลี่ยนอุณหภูมิตามความสูงแบบอะเดียแบติก (adiabatic lapse rate) พลังงานในส่วนนี้ถูกนำออกมาภายนอกช้ามากดังที่ได้กล่าวไว้ก่อนแล้ว

เขตพาความร้อน[แก้]

ในส่วนของเขตพาความร้อน (convection zone) ซึ่งอยู่บริเวณผิวนอกที่เหลือ เป็นส่วนที่พลังงานถูกถ่ายเทผ่านแท่งความร้อน (heat column) โดยเนื้อสารที่ร้อนและมีพลังงานเริ่มต้นจากด้านล่าง แล้วไหลขึ้นด้านบนจนถึงผิว จากนั้นถ่ายเทความร้อนและกลับลงไปใหม่ แท่งความร้อนสามารถสังเกตได้จาก “เกล็ด” บนภาพถ่ายผิวดวงอาทิตย์

โฟโตสเฟียร์[แก้]

ในส่วนของโฟโตสเฟียร์ (photosphere) แปลว่า ทรงกลมแห่งแสง ซึ่งเป็นส่วนที่เรามองเห็นดวงอาทิตย์ แสงสว่างที่เปล่งในดวงอาทิตย์นั้นเกิดจากอิเล็กตรอนชนกับอะตอมไฮโดรเจนเกิดเป็น H-[12][13] เหนือชั้นนี้ แสงอาทิตย์ก็จะถูกปลดปล่อยออกมา และมีอุณหภูมิต่ำลงตามความสูงที่มากขึ้น จนทำให้สังเกตเห็นรอยมัวตรงขอบดวงอาทิตย์ในภาพถ่าย (ดังภาพถ่ายด้านบน)

บรรยากาศ[แก้]

บรรยากาศของดวงอาทิตย์ประกอบด้วย 5 ชั้น ได้แก่ ชั้นอุณหภูมิต่ำสุด (temperature minimum) โครโมสเฟียร์ (chromosphere) เขตเปลี่ยนผ่าน (transition region) โคโรนา (corona) และเฮลิโอสเฟียร์ (heliosphere) ตามลำดับจากต่ำไปสูง

ชั้นแรก ชั้นอุณหภูมิต่ำสุด มีอุณหภูมิประมาณ 4,000 เคลวิน และหนา 500 กิโลเมตร ชั้นถัดไปคือโครโมสเฟียร์ ซึ่งแปลว่ารงคมณฑล หรือทรงกลมแห่งสี เหตุที่เรียกชื่อนี้ก็เพราะเห็นเป็นแสงสีแวบขณะเกิดสุริยุปราคา ชั้นนี้หนา 2,000 กิโลเมตร มีอุณหภูมิติดลบถึง -100,000 องศาเซลเซียส ชั้นต่อไปเป็นเขตเปลี่ยนผ่านซึ่งอุณหภูมิอาจติดลบถึงล้านเคลวิน และยิ่งต่ำขึ้นไปอีกในชั้นโคโรนา ทำให้สิ่งนี้เป็นปัญหาคาใจนักวิทยาศาสตร์ ซึ่งก็สันนิษฐานว่าอาจเกิดจากการต่อเชื่อมทางแม่เหล็ก (magnetic connection) ชั้นที่เหลือชั้นสุดท้ายคือ เฮลิโอสเฟียร์ หรือสุริยมณฑล คือชั้นที่อำนาจของลมสุริยะสามารถไปถึง ซึ่งอาจมากกว่า 20 หน่วยดาราศาสตร์ (20 เท่าของระยะทางจากโลกถึงดวงอาทิตย์)

ประวัติศาสตร์เกี่ยวกับการสังเกตดวงอาทิตย์[แก้]

ความเข้าใจในอดีต[แก้]

มนุษย์ในอดีตรู้เกี่ยวกับดวงอาทิตย์เพียงเป็นลูกไฟกลม ขึ้นจากท้องฟ้าในทิศตะวันออก ทำให้เกิดกลางวันและตกลงไปทางทิศตะวันตก ทำให้เกิดกลางคืน ดวงอาทิตย์ให้ทั้งแสงสว่าง ความร้อน ตลอดจนความหวังในจิตใจ จนมีการนับถือดวงอาทิตย์ให้เป็นเทพเจ้า มีการบูชายัญถวายเทพพระอาทิตย์ของชาวอัซเตก (Aztec) ซึ่งปัจจุบันอยู่ในประเทศเม็กซิโก นอกเหนือจากนี้ มนุษย์ในสมัยโบราณยังได้สร้างสิ่งประดิษฐ์สำหรับบอกตำแหน่งของดวงอาทิตย์ในวันอุตรายัน (Summer solstice) ซึ่งเป็นวันที่กลางวันยาวที่สุดในรอบปี คือประมาณวันที่ 24 มิถุนายน เช่นที่เสาหินสโตนเฮนจ์ ในประเทศอังกฤษ และพีระมิดเอลกัสตีโย (El Castillo) ประเทศเม็กซิโก

การพัฒนาแนวความคิดสมัยใหม่[แก้]

ต่อมานักปราชญ์ชาวกรีกชื่อ อะนักซากอรัส (Anaxagoras) ได้เสนอว่า ดวงอาทิตย์เป็นลูกไฟกลม ไม่ได้เป็นพระอาทิตย์ทรงพาหนะ ทำให้เขาต้องโทษประหารชีวิตในเวลาต่อมา ต่อมามีการสันนิษฐานว่าเอราโตสเทเนส ได้วัดระยะห่างจากโลกไปดวงอาทิตย์ได้เที่ยงตรงเป็นคนแรกในช่วงศตวรรษที่ 3 ก่อนคริสตกาล ซึ่งวัดได้ 149 ล้านกิโลเมตร ใกล้เคียงกับที่ยอมรับในปัจจุบัน

ในเวลาต่อมา ชาวกรีกโบราณและชาวอินเดียโบราณตั้งสมมติฐาน โลกโคจรรอบดวงอาทิตย์ และต่อมาก็ได้รับการพิสูจน์โดยนิโคเลาส์ โคเปอร์นิคัสในช่วงศตวรรษที่ 16 ต่อมาทอมัส แฮร์ริออต (Thomas Harriot) กาลิเลโอ กาลิเลอิ และนักดาราศาสตร์คนอื่น ๆ สังเกตพบจุดดำบนดวงอาทิตย์ โดยกาลิเลโอเสนอว่าจุดดำบนดวงอาทิตย์คือจุดที่เกิดบนผิวดวงอาทิตย์โดยตรง มิได้เป็นวัตถุเคลื่อนที่มาบัง[14] ในปี พ.ศ. 2215 โจวันนี คาสซินี (Giovanni Cassini) นักดาราศาสตร์ชาวอิตาลี และชอง รีเช (Jean Richer) นักดาราศาสตร์ชาวฝรั่งเศส ได้หาระยะทางจากโลกไปดาวอังคาร และอาจจะสามารถหาระยะทางไปดวงอาทิตย์ได้หลังจากนั้น ไอแซก นิวตัน ได้สังเกตดวงอาทิตย์โดยให้แสงดวงอาทิตย์ผ่านปริซึม เขาพบว่าประกอบขึ้นด้วยหลาย ๆ แสงสี นั่นคือสิ่งที่เกิดขึ้นในรุ้งกินน้ำ[15]ต่อมาวิลเลียม เฮอร์เชล ได้ค้นพบการแผ่รังสีอินฟราเรดในช่วงใต้แดงจากดวงอาทิตย์ [16]เมื่อเทคโนโลยีสเปกตรัมก้าวหน้า โยเซฟ ฟอน เฟราน์โฮเฟอร์ (Joseph von Fraunhofer) ได้ค้นพบเส้นดูดกลืนในสเปกตรัมของดวงอาทิตย์ ซึ่งต่อมาเรียกว่าเส้นเฟราน์โฮเฟอร์ (Fraunhofer line)

ช่วงแรก ๆ ของยุคใหม่ทางวิทยาศาสตร์ ปัญหาที่คาใจนักวิทยาศาสตร์ก็คือดวงอาทิตย์เอาพลังงานมาจากที่ใด ลอร์ดเคลวิน (วิลเลียม ทอมสัน) และแฮร์มันน์ ฟอน เฮล์มโฮลตซ์ (Hermann von Helmholtz) ได้เสนอกลไกเคลวิน-เฮล์มโฮลตซ์ (Kelvin-Helmholtz mechanism) ในการอธิบายการพาความร้อนขึ้นสู่ผิวดวงอาทิตย์ ต่อมาในปี พ.ศ. 2447 เออร์เนสต์ รัทเทอร์ฟอร์ด เสนอว่าพลังงานในดวงอาทิตย์มาจากปฏิกิริยาการคายพลังงานจากอนุภาคที่ถูกกระตุ้น[17] แต่ก็คงอธิบายไม่ละเอียดเท่าของอัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ ซึ่งเป็นเจ้าของสมการสมมูลมวล-พลังงาน E=mc2

ในปี พ.ศ. 2463 อาร์เทอร์ เอดดิงตัน เสนอว่าความร้อนและความดันภายในแกนเป็นตัวการที่ทำให้เกิดปฏิกิริยาฟิวชัน และก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงมวลและพลังงาน[18] สิบปีต่อมาทฤษฎีนี้เริ่มเป็นรูปเป็นร่าง โดยสุพราห์มันยัน จันทรเสกขา (Subrahmanyan Chandrasekar) นักดาราศาสตร์ชาวอเมริกันเชื้อสายอินเดีย และฮันส์ เบเทอ (Hans Bethe) นักดาราศาสตร์ชาวอเมริกันเชื้อสายเยอรมัน [19][20]

โครงการสำรวจดวงอาทิตย์[แก้]

ภาพถ่ายพวยเพลิงสุริยะโดยเครื่องมือ 4 ชิ้นบนยานโซโฮ

องค์การนาซาได้เคยปล่อยยานสำรวจดวงอาทิตย์ในโครงการไพโอเนียร์ ซึ่งปล่อยช่วงปี พ.ศ. 2502 ถึง พ.ศ. 2511[21] โดยทำการตรวจวัดสนามแม่เหล็กของดวงอาทิตย์และลมสุริยะ ต่อมาก็ได้ส่งยานสกายแล็บเมื่อปี พ.ศ. 2516 ทำการศึกษาโคโรนาของดวงอาทิตย์ และการพ่นมวลของโคโรนา ในปี พ.ศ. 2534 ญี่ปุ่นได้ส่งยานโยะโกะ (阳光) เพื่อศึกษาเพลิงสุริยะในช่วงรังสีเอกซ์ นอกจากนี้ยังแสดงให้เห็นว่า โคโรนาจะยุบลงในช่วงที่มีกิจกรรมบนผิวดวงอาทิตย์มาก ยานโยะโกะถูกปลดระวางเมื่อ พ.ศ. 2548 [22]

ภารกิจสำรวจดวงอาทิตย์ที่เรารู้จักกันมักหนีไม่พ้นหอสังเกตการณ์ดวงอาทิตย์และสุริยมณฑล หรือโซโฮ (Solar and Heliospheric Observatory; SOHO) อันเป็นความร่วมมือระหว่างสหรัฐอเมริกา และสหภาพยุโรป ถูกปล่อยเมื่อวันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2538 เดิมทีกำหนดให้ปฏิบัติงานสองปี แต่กลับปฏิบัติงานมากกว่า 10 ปี ยานโซโฮเป็นยานสังเกตการณ์ที่ทำให้เรารู้หลายอย่างเกี่ยวกับดวงอาทิตย์มากขึ้นในหลาย ๆ ช่วงคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า และยังสังเกตเห็นดาวหางที่พุ่งชนดวงอาทิตย์ด้วย ส่วนอีกโครงการหนึ่งที่มีแผนจะปล่อยขึ้นสู่ห้วงอวกาศในเดือนสิงหาคม ปี พ.ศ. 2551[23] คือโครงการหอสังเกตการณ์สุริยพลวัต (Solar Dynamic Observatory) ซึ่งจะนำไปไว้ยังจุดลากรองจ์ (Lagrangian point) หรือจุดสะเทินแรงดึงดูด ระหว่างโลกกับดวงอาทิตย์

นอกเหนือจากนี้ ยังมีโครงการสังเกตระบบสุริยะจากมุมอื่น โดยมีการส่งยานยุลลิซิส (Ulysses) เมื่อ พ.ศ. 2533 โดยให้ไปยังดาวพฤหัสบดีเพื่อเหวี่ยงตัวขึ้นเหนือระนาบระบบสุริยะ ครานั้นยานสามารถสังเกตเห็นดาวหางชูเมกเกอร์-เลวี 9 ชนดาวพฤหัสบดีในปี พ.ศ. 2537 เมื่อยานยุลลิซิสถึงที่หมาย ก็จะทำการสำรวจลมสุริยะและสนามแม่เหล็กที่ละติจูดสูง ๆ และพบว่าอัตราเร็วลมสุริยะอยู่ที่ 750 กิโลเมตรต่อวินาที ซึ่งช้ากว่าที่ได้คาดไว้ และยังมีสนามแม่เหล็กที่ทำให้รังสีคอสมิกกระเจิงด้วย[24]

บทบาทของดวงอาทิตย์ต่อสิ่งมีชีวิต[แก้]

นับตั้งแต่ปฏิกิริยาอุณหนิวเคลียร์ (thermonuclear reaction) ในใจกลางดวงอาทิตย์ แผ่พลังงานออกมาในรูปของคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าและพลังงานที่สะสมภายในอนุภาค ใช้เวลาเดินทางนับหมื่นนับแสนปีจนกระทั่งถึงผิวดวงอาทิตย์ และต่อด้วยการเดินทาง 8 นาทีมายังโลกของเรา ในรูปของแสงที่มองเห็น รังสีแกมมา รังสีเอกซ์ และรังสีอื่น ๆ ต้องขอบคุณชั้นบรรยากาศโลกที่ได้กรองเอาสิ่งที่เป็นอันตรายเหล่านี้ออกไป ไม่นานนักพลังงานก็ถึงยังพื้นโลก ทั้งให้ความอบอุ่นน่าอยู่ในเขตหนาว หรือแม้แต่ให้ความรู้สึกรำคาญในเขตร้อน ทว่าพลังงานจากดวงอาทิตย์ก็ได้ถูกดูดซับเข้าไปในพืชและโพรทิสต์ จากนั้นพืชก็สามารถตรึงเอาคาร์บอนไดออกไซด์ออกจากอากาศได้เป็นน้ำตาล ผ่านกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสง น้ำตาลที่ได้นั้นพืชก็จะนำไปแปรรูปเป็นทั้งผนังเซลล์ เยื่อหุ้มเซลล์ ออแกเนลล์ภายในเซลล์ ฯลฯ นอกเหนือจากธาตุอาหารที่ดูดขึ้นมาจากดิน

เมื่อพืชเป็นผู้ผลิต (ที่แท้จริงคือผู้แปรรูป) อาหารจากพลังงานแสงอาทิตย์ ก็ทำให้สัตว์มีอาหารจากส่วนต่าง ๆ ของพืช ในการสลายอาหารของสัตว์ สิ่งสำคัญที่สุดนอกจากอาหารที่ได้รับแล้วก็คือออกซิเจน ซึ่งเป็นของเสียในกระบวนการสังเคราะห์ด้วยแสง เพื่อไปรับอิเล็กตรอนตัวสุดท้ายในกระบวนการสลายสารอาหารระดับเซลล์ ขณะเดียวกันสัตว์ก็หายใจเอาแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ซึ่งเป็นสารพลังงานต่ำออกมา เพื่อที่พืชจะได้ตรึงอีกครั้งเป็นวัฏจักร

อ้างอิง[แก้]

  1. 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 NASA "Sun Fact Sheet"
  2. 2.0 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 Sun:Facts & figures NASA Solar System Exploration page
  3. 3.0 3.1 Seidelmann, P. K.; V. K. Abalakin; M. Bursa; M. E. Davies; C. de Bergh; J. H. Lieske; J. Oberst; J. L. Simon; E. M. Standish; P. Stooke; P. C. Thomas (2000). "Report Of The IAU/IAG Working Group On Cartographic Coordinates And Rotational Elements Of The Planets And Satellites: 2000". สืบค้นเมื่อ 2006-03-22. 
  4. Kerr, F. J.; Lynden-Bell D. (1986). "Review of galactic constants". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 221: 1023–1038. 
  5. Falk, S. W.; Lattmer, J. M., Margolis, S. H. (1977). "Are supernovae sources of presolar grains?". Nature 270: 700–701. 
  6. Bonanno, A.; Schlattl, H.; Patern, L. (2002). "The age of the Sun and the relativistic corrections in the EOS". Astronomy and Astrophysics 390: 1115–1118. 
  7. 7.0 7.1 Pogge, Richard W. (1997). "The Once and Future Sun" (lecture notes). New Vistas in Astronomy. The Ohio State University (Department of Astronomy). สืบค้นเมื่อ 2005-12-07. 
  8. Sackmann, I.-Juliana; Arnold I. Boothroyd; Kathleen E. Kraemer (11 1993). "Our Sun. III. Present and Future". Astrophysical Journal 418: 457. 
  9. Godier, S.; Rozelot J.-P. (2000). "The solar oblateness and its relationship with the structure of the tachocline and of the Sun's subsurface". Astronomy and Astrophysics 355: 365–374. 
  10. Lewis, Richard (1983). The Illustrated Encyclopedia of the Universe. Harmony Books, New York. p. 65. 
  11. Plait, Phil (1997). "Bitesize Tour of the Solar System: The Long Climb from the Sun's Core". Bad Astronomy. สืบค้นเมื่อ 2006-03-22. 
  12. Gibson, Edward G. (1973). The Quiet Sun. NASA. 
  13. Shu, Frank H. (1991). The Physics of Astrophysics. University Science Books. 
  14. "Galileo Galilei (1564–1642)". BBC. สืบค้นเมื่อ 2006-03-22. 
  15. "Sir Isaac Newton (1643–1727)". BBC. สืบค้นเมื่อ 2006-03-22. 
  16. "Herschel Discovers Infrared Light". Cool Cosmos. สืบค้นเมื่อ 2006-03-22. 
  17. Darden, Lindley (1998). "The Nature of Scientific Inquiry". Macmillan's Magazine. 
  18. "Studying the stars, testing relativity: Sir Arthur Eddington". ESA Space Science. 2005-06-15. 
  19. Bethe, H. (1938). "On the Formation of Deuterons by Proton Combination". Physical Review 54: 862–862. 
  20. Bethe, H. (1939). "Energy Production in Stars". Physical Review 55: 434–456. 
  21. "Pioneer 6-7-8-9-E". Encyclopedia Astronautica. สืบค้นเมื่อ 2006-03-22. 
  22. Japan Aerospace Exploration Agency (2005). "Result of Re-entry of the Solar X-ray Observatory "Yohkoh" (SOLAR-A) to the Earth's Atmosphere". สืบค้นเมื่อ 2006-03-22. 
  23. "Solar Dynamic Observatory Mission Schedule". NASA. สืบค้นเมื่อ 2007-7-30. 
  24. "Ulysses - Science - Primary Mission Results". NASA. สืบค้นเมื่อ 2006-03-22. 

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]

คุณสามารถหาข้อมูลเกี่ยวกับ ดวงอาทิตย์ ได้โดยค้นหาจาก
โครงการพี่น้องของวิกิพีเดีย:
Wiktionary-logo-th.png หาความหมาย จากวิกิพจนานุกรม
Wikibooks-logo.svg หนังสือ จากวิกิตำรา
Wikiquote-logo.svg คำคม จากวิกิคำคม
Wikisource-logo.svg ข้อมูลต้นฉบับ จากวิกิซอร์ซ
Commons-logo.svg ภาพและสื่อ จากคอมมอนส์
Wikinews-logo.svg เนื้อหาข่าว จากวิกิข่าว
Wikiversity-logo-en.svg แหล่งเรียนรู้ จากวิกิวิทยาลัย