รัตนตรัย

ส่วนหนึ่งของ ศาสนาพุทธ สถานีย่อย ประวัติศาสนาพุทธ

ศาสดา

พระโคตมพุทธเจ้า (พระพุทธเจ้า)

จุดมุ่งหมาย

นิพพาน

ไตรรัตน์

พระพุทธ · พระธรรม · พระสงฆ์

ความเชื่อและการปฏิบัติ

ศีล (ศีลห้า) · ธรรม (เบญจธรรม) สมถะ · วิปัสสนา บทสวดมนต์และพระคาถา

คัมภีร์และหนังสือ

พระไตรปิฎก พระวินัยปิฎก · พระสุตตันตปิฎก · พระอภิธรรมปิฎก

หลักธรรมที่น่าสนใจ

ไตรลักษณ์ อริยสัจ ๔ · มรรค ๘ · อิทัปปัจจยตา

นิกาย

เถรวาท · อาจริยวาท (มหายาน) · วัชรยาน · เซน

สังคมศาสนาพุทธ

ปฏิทิน · บุคคล · วันสำคัญ · ศาสนสถาน · วัตถุมงคล

การจาริกแสวงบุญ

พุทธสังเวชนียสถาน · การแสวงบุญในพุทธภูมิ

ดูเพิ่มเติม

อภิธานศัพท์ศาสนาพุทธ หมวดหมู่ศาสนาพุทธ

พระรัตนตรัย หรือ พระไตรรัตน์ แปลว่า แก้ว ๓ ดวง, แก้ว ๓ อย่าง ที่เรียกว่า รัตนะ เพราะว่าเป็นสิ่งที่ประเสริฐ มีค่าสูง และหาได้ยาก เทียบด้วยดวงแก้วมณี

พระรัตนตรัย คือ พระพุทธเจ้า พระธรรม และพระสงฆ์ ซึ่งเรียกเต็มว่าพุทธรัตนะ ธรรมรัตนะ สังฆรัตนะ ซึ่งได้แก่

• พระพุทธ คือ ท่านผู้ตรัสรู้ธรรมแล้วสอนให้ประชุมชนให้ประพฤติชอบด้วยกาย วาจา ใจ ตาม พระวินัย ที่เรียกว่า พระพุทธเจ้า
• พระธรรม คือ พระธรรมวินัยอันเป็นคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า
• พระสงฆ์ คือ หมู่ชนที่ฟังคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าแล้วปฏิบัติชอบตามพระธรรมวินัย

คำเรียกในภาษาต่าง ๆ

บาลี	ติรตน ติสรณ
สันสกฤต	त्रिरत्न (triratna, ตฺริรตฺน), रत्नत्रय (ratna-traya, รตฺนตรฺย)
ไทย	ไตรรัตน์, รัตนตรัย
ลาว	ໄຕແກ້ວ (ไตแก้ว) / ໄຕລັດ (ไตลัด)
สิงหล	තෙරුවන් (teruwan)
พม่า	ရတနာသုံးပါး (Burmese pronunciation: [jadanà θóuɴ bá])
จีน	三宝, 三寶 (sānbǎo, ซานเป่า)
เวียดนาม	Tam bảo
เขมร	ព្រះរតនត្រ័យ (เปรี๊ยะฮ์รัตนะเตร็ย)
เกาหลี	삼보 (ซัมโบ)
ญี่ปุ่น	三宝 (ซัมโบ, ซัมโป)
มองโกล	ɣurban erdeni
ทิเบต	དཀོན་མཆོག་གསུམ, (dkon mchog gsum)
อังกฤษ	Three Jewels, Three Refuges, Three Treasures, Triple Gem
มราฐี	त्रिशरण (trisharan)

อ้างอิง

• พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) ป.ธ. ๙ ราชบัณฑิต พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด คำวัด, วัดราชโอรสาราม กรุงเทพฯ พ.ศ. 2548