มหาปุริสลักขณะ
|
ส่วนหนึ่งของ |
|
| ศาสดา | |
| จุดมุ่งหมาย | |
| นิพพาน | |
| ไตรรัตน์ | |
| ความเชื่อและการปฏิบัติ | |
| ศีล (ศีลห้า) · ธรรม (เบญจธรรม) สมถะ · วิปัสสนา บทสวดมนต์และพระคาถา |
|
| คัมภีร์และหนังสือ | |
| พระไตรปิฎก พระวินัยปิฎก · พระสุตตันตปิฎก · พระอภิธรรมปิฎก |
|
| หลักธรรมที่น่าสนใจ | |
| ไตรลักษณ์ อริยสัจ ๔ · มรรค ๘ · อิทัปปัจจยตา |
|
| นิกาย | |
| เถรวาท · อาจริยวาท (มหายาน) · วัชรยาน · เซน | |
| สังคมศาสนาพุทธ | |
| ปฏิทิน · บุคคล · วันสำคัญ · ศาสนสถาน · วัตถุมงคล | |
| การจาริกแสวงบุญ | |
| พุทธสังเวชนียสถาน · การแสวงบุญในพุทธภูมิ |
|
| ดูเพิ่มเติม | |
| อภิธานศัพท์ศาสนาพุทธ หมวดหมู่ศาสนาพุทธ |
|
มหาปุริสลักขณะ (บาลี: mahapurisalakkhana) หรือมหาปุริสลักษณะ คือ (สันสกฤต: mahapurisalaksana) เป็นลักษณะที่บ่งบอกให้รู้ว่าผู้ที่เกิดมาแล้วมีลักษณะพิเศษสามสิบสองอย่างนี้จะได้เป็นบุคคลสำคัญอย่างยิ่งหรือที่เรียกว่า "พระโพธิสัตว์" คือสัตว์ที่อาจตรัสรู้ ลักษณะดังกล่าวได้แก่[1]
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระบาทเรียบเสมอกัน
- พื้นภายใต้ฝ่าพระบาททั้งสองข้างของพระโพธิสัตว์ทุกองค์มีลายรูปจักรเกิดขึ้น และจักทั้งสองนั้นมีซี่กำข้างละพัน มีกงและดุมบริบูรณ์ด้วยอาการทั้งปวง
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีส้นพระบาทยาว
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระองคุลียาว
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีฝ่าพระหัตถ์และฝ่าพระบาทอ่อนนุ่ม
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีฝ่าพระหัตถ์และฝ่าพระบาทอันมีลายดุจตาข่าย
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระบาทรูปเหมือนสังข์คว่ำ
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระชงฆ์รีเรียวดุจแข้งเนื้อทราย
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีเมื่อประทับยืนอยู่ แม้มิได้ก้มลง ก็สามารถเอาฝ่าพระหัตถ์ทั้งสองลูบคลำได้ถึงพระชานุทั้งสอง
- มีพระคุยหะเร้นอยู่ในฝัก
- มีพระฉวีวรรณดุจวรรณะแห่งทองคำ คือ มีพระตจะประดุจหุ้มด้วยทองคำ
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระฉวีละเอียด และเพราะเหตุที่พระฉวีละเอียด ธุลีละอองจึงไม่ติดอยู่ในพระกายได้
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระโลมชาติอันมีปลายงอนขึ้นข้างบน มีสีเขียวเหมือนดอกอัญชัน และขดเป็นกุณฑลทักษิณาวัฏ
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระโลมชาติเส้นหนึ่งในขุมหนึ่งขุม
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระกายตรงเหมือนพรหม
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระมังสะเต็มในที่เจ็ดแห่ง (คือ 1. ที่หลังพระหัตถ์ทั้งสองข้าง 2. ที่หลังพระบาททั้งสองข้าง 3. ที่จะงอยพระอังสะทั้งสองข้าง และ 4. ที่พระศอ)
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระกายท่อนบนเหมือนกึ่งกายท่อนข้างหน้าของราชสีห์
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีระหว่างพระอังสะเต็ม
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีปริมณฑลดุจไม้นิโครธ วาของพระองค์เท่ากับพระกายของพระองค์ พระกายของพระองค์ก็เท่ากับวาของพระองค์
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีลำพระศอกลม
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีเส้นปลายประสาทนำรสอาหารดี
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระหนุดุจคางราชสีห์
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระทนต์สี่สิบองค์
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระทนต์เรียบเสมอกัน
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระทนต์เรียบสนิทมิได้ห่างกันเลย
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระทาฐะขาวงาม
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระชิวหาใหญ่
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระสุรเสียงดุจเสียงพรหม ตรัสมีสำเนียงดุจนกการเวก
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระเนตรดำสนิท
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีดวงพระเนตรดุจตาโค
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระอุณาโลมาบังเกิด ณ ระหว่างพระขนง โดยมีสีขาวอ่อนเปรียบด้วยนุ่น
- พระโพธิสัตว์ทุกองค์มีพระเศียรงามบริบูรณ์ดุจประดับด้วยกรอบพระพักตร์
มหาปุริสลักษณะทั้งสามสิบสองอย่างนี้มีอยู่ในพระโพธิสัตว์ทุกองค์ในชาติสุดท้ายคือชาติที่ตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า ลักษณะเหล่านี้เป็นลักษณะที่บ่งบอกให้รู้ถึงความยิ่งใหญ่ ซึ่งพระพุทธเจ้าตรัสรับรองไว้ว่า[2]
|
ดูเพิ่ม [แก้]
- อนุพยัญชนะ - ลักษณะเพิ่มเติมจำนวนแปดสิบอย่างที่พระโพธิสัตว์ต้องมี
อ้างอิง [แก้]
- บรรจบ บรรณรุจิ. (2544). พจนานุกรมศัพท์วรรณคดีไทย สมัยอยุธยา โคลงยวนพ่าย ฉบับราชบัณฑิยสถาน. กรุงเทพฯ : บริษัท นิวไทยมิตรการพิมพ์ (1996) จำกัด. หน้า 299-301.