เทียนสัตตบุษย์
| เทียนสัตตบุษย์ | |
|---|---|
| ภาพวาดใน ค.ศ. 1897[1] | |
| การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ | |
| อาณาจักร: | พืช Plantae |
| เคลด: | พืชมีท่อลำเลียง Tracheophyta |
| เคลด: | พืชดอก Angiosperms |
| เคลด: | พืชใบเลี้ยงคู่แท้ Eudicots |
| เคลด: | แอสเทอริด Asterids |
| อันดับ: | ผักชี Apiales |
| วงศ์: | ผักชี Apiaceae |
| สกุล: | Pimpinella L. |
| สปีชีส์: | P. anisum |
| ชื่อทวินาม | |
| Pimpinella anisum L. | |
| ชื่อพ้อง[2] | |
|
ชื่อพ้อง
| |
เทียนสัตตบุษย์ (ชื่อวิทยาศาสตร์: Pimpinella anisum) เป็นพืชล้มลุกปีเดียวในวงศ์ผักชี (Apiaceae) ความสูง 30-75 ซม. ใบเป็นใบเดี่ยว ขอบใบอาจหยักลึกเป็นแฉกแบบขนนก หรือเป็นรูปไข่ ดอกเป็นช่อแบบก้านซี่ร่มหลายชั้น กลีบดอกมี 5 กลีบ สีขาวอมเหลือง ผลเป็นผลแห้งรูปไข่ สีน้ำตาลอมเขียวปนเทา มีถิ่นกำเนิดในบริเวณเมดิเตอร์เรเนียนและเอเชียตะวันตกเฉียงใต้
การนำไปใช้
[แก้]

เทียนสัตตบุษย์มีกลิ่นหอมและรสหวาน ใช้แต่งกลิ่นอาหาร ขนมหวาน ลูกกวาด ขนมปัง และเครื่องดื่ม นอกจากนี้ผลยังใช้เป็นยาขับเสมหะ ขับลม ขับเหงื่อ มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อราและใช้แก้อาการท้องอืดท้องเฟ้อในคนที่เป็นหอบหืด[3] ในประเทศอินเดียจะใช้ใบและรากเป็นเครื่องเทศ โดยเข้าเป็นเครื่องแกงแบบอินเดีย และใช้เมล็ดในการเพิ่มรสชาติให้กับซุป ซอสต่าง ๆ ขนมปัง เค้ก เป็นต้น[4]
ผลเทียนสัตตบุษย์มีน้ำมันระเหยง่ายร้อยละ 1.9 – 3.1 เมื่อนำมากลั่นด้วยไอน้ำ จะได้น้ำมันเทียนสัตตบุษย์ (anise oil) ซึ่งมีสารสำคัญคืออเนโทล (anethole) ร้อยละ 80-90 น้ำมันนี้ใช้แต่งกลิ่นอาหาร เครื่องดื่ม น้ำยาบ้วนปาก สบู่ เครื่องหอมอื่น ๆ และบุหงา[5] ใช้แต่งกลิ่น อาหาร เครื่องดื่ม ลูกกวาด สุรา ใช้เป็นยาแก้ท้องอืดท้องเฟ้อในเด็ก สุราที่ปรุงด้วยน้ำมันชนิดนี้เรียกสุราอาหนี[6]
อ้างอิง
[แก้]- ↑ from Franz Eugen Köhlae, Köhlae's Medizinal-Pflanzen, 1897
- ↑ The Plant List, Pimpinella anisum L.
- ↑ "เทียนสัตตบุษย์ -- ไทยเกษตรศาสตร์". ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 2016-10-02. สืบค้นเมื่อ 2015-04-13.
- ↑ สรรพคุณทางยาของเทียนสัตตบุษย์ | ThaiHerbal.org
- ↑ คำอธิบาย ตำราพระโอสถพระนารายณ์, ชยันต์ พิเชียรสุนทร และคณะ, หน้า 421, พ.ศ. 2544, สำนักพิมพ์อมรินทร์ กรุงเทพฯ
- ↑ ชยันต์ พิเชียรสุนทร และ วิเชียร จีรวงศ์. คู่มือเภสัชกรรมแผนไทยเล่ม 5 คณาเภสัช. พิมพ์ครั้งที่ 2. กทม. อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง. 2548. หน้า 189 - 190
อ่านเพิ่ม
[แก้]- Baynes, T. S., บ.ก. (1878), , Encyclopædia Britannica, เล่มที่ 2 (พิมพ์ครั้งที่ 9th), New York: Charles Scribner's Sons, น. 57–58
- Chisholm, Hugh, บ.ก. (1911), , สารานุกรมบริแทนนิกา (ภาษาอังกฤษ), เล่มที่ 2 (พิมพ์ครั้งที่ 11th), สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์, น. 55
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]
วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ เทียนสัตตบุษย์
ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับ Pimpinella anisum ที่วิกิสปีชีส์