สำเนียงพิเทน

ภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงพิเทน เป็นภาษาถิ่นย่อยของภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงตากใบที่ใช้อยู่ในตำบลพิเทน อำเภอทุ่งยางแดง และตำบลกะรุบี อำเภอกะพ้อ จังหวัดปัตตานี โดยสำเนียงพิเทนมีระบบวรรณยุกต์แตกต่างไปจากกลุ่มตากใบ และมีแนวโน้มว่าภาษามลายูปัตตานีจะเข้าใช้แทนที่ในที่สุด จากการศึกษาพบว่าภาษาถิ่นพิเทนและภาษามลายูปัตตานีมีคำยืมและคำใช้ด้วยกันถึง 97%

ลักษณะของของสำเนียงพิเทน

สำเนียงพิเทนเป็นรอยต่อระหว่างภาษาไทยถิ่นใต้ กับสำเนียงตากใบ พร้อมกับอิทธิพลของภาษามลายูปัตตานีที่รายล้อม ทำให้สำเนียงพิเทนเกิดการผสมผสานระหว่างภาษาไทยถิ่นใต้กับภาษาตากใบ และได้นำคำมลายูปัตตานีมาใช้ จนภาษามลายูปัตตานีมีอิทธิพลมากต่อภาษาถิ่นพิเทน

1. ลักษณะโครงสร้างของคำ และการสร้างคำในภาษาไทยถิ่นใต้ตำบลพิเทนเพื่อนำมาเปรียบเทียบกับภาษาไทยมาตรฐาน จะเห็นได้ว่า
   1. ภาษาไทยถิ่นใต้ตำบลพิเทน มีโครงสร้างของคำพยางค์เดียว และคำสองพยางค์เหมือนกับภาษาไทยมาตรฐาน
   2. ภาษาไทยถิ่นใต้ตำบลพิเทน มีลักษณะการสร้างคำซ้ำ คำซ้อนและคำประสมเหมือนกับภาษาไทยมาตรฐาน
   3. การเรียงลำดับคำ คำบางคำในภาษาไทยถิ่นใต้ตำบลพิเทนจะเรียงลำดับคำสับที่กับภาษาไทยมาตรฐาน
   4. การสร้างคำภาษาไทยถิ่นใต้ตำบลพิเทนบางคำ จะนำเอาภาษามลายูท้องถิ่นปัตตานีมาประสมกับคำภาษาไทย
2. เรื่องคำและความหมายภาษาไทยถิ่นใต้ตำบลพิเทน เมื่อเอาคำและความหมายมาเปรียบเทียบกับภาษาไทยถิ่นใต้ทั่วไป ผลของการเปรียบเทียบแสดงให้เห็นว่า การใช้คำภาษาไทยถิ่นใต้แบ่งเป็น 2 ชนิด คือ คำศัพท์ที่ใช้ร่วมกันกับภาษาไทยถิ่นใต้ทั่วไป และคำศัพท์ที่ใช้ต่างกันกับภาษาไทยถิ่นใต้ทั่วไป
3. เปรียบเทียบคำและความหมายภาษาไทยถิ่นใต้ทั่วไป กับภาษาไทยมาตรฐานซึ่งพอจะสรุปลักษณะการใช้คำในภาษาไทยถิ่นใต้ตำบลพิเทนได้ดังนี้
   1. คำศัพท์ที่ใช้ร่วมกันและความหมายตรงกัน
   2. คำศัพท์ที่ใช้ร่วมกันแต่ความหมายต่างกัน
   3. คำศัพท์ที่ใช้ต่างกันแต่ความหมายเดียวกัน

อิทธิพลของภาษามลายูต่อสำเนียงพิเทน

การนำคำภาษามลายูท้องถิ่นปัตตานี มาใช้ในภาษาถิ่นใต้ตำบลพิเทนเป็นอันมาก ทำให้ภาษาถิ่นใต้ตำบลพิเทนได้รับอิทธิพลทั้งด้านเสียงและคำจากภาษามลายูท้องถิ่นปัตตานีอีกด้วย ภาษาถิ่นพิเทนที่มีใช้ในปัจจุบันนี้ได้รับอิทธิพลจากภาษามลายูปัตตานีในด้านต่างๆ ได้แก่

• อิทธิพลด้านเสียง
• อิทธิพลด้านคำ
  • คำยืม
  • การสร้างคำ

สำเนียงพิเทนในปัจจุบัน

ปัจจุบันคนในตำบลพิเทนพูดภาษาไทยถิ่นพิเทนน้อยลง ส่วนมากจะใช้ภาษามลายูปัตตานีในชีวิตประจำวัน ตามความนิยมของผู้ใช้ภาษาส่วนใหญ่ การใช้ภาษาเดิมของถิ่นนี้มีคงมีใช้กันบางหมู่บ้านเช่น หมู่ 2,3 และ 4 ผู้ที่สามารถใช้สำเนียงพิเทนได้ดีคือผู้ที่มีอายุ 40 ปีขึ้นไป อายุน้อยกว่านี้บางคนไม่ยอมพูดภาษาของตน หรือพูดได้ก็ยังไม่ดีเท่าที่ควร เพราะคำศัพท์บางคำไม่สามารถบอกได้ว่าภาษาเดิมใช้ว่าอย่างไร และจะใช้คำศัพท์ในภาษามลายูปัตตานีแทน จนคิดว่าภาษามลายูปัตตานีเป็นของตนเอง