ปราสาทตาควาย
| ปราสาทตาควาย | |
|---|---|
| ศาสนา | |
| ศาสนา | ศาสนาฮินดู |
| เทพ | พระศิวะ |
| ที่ตั้ง | |
| ที่ตั้ง | ชายแดนไทย–กัมพูชา |
| ประเทศ | ไทย |
  ที่ตั้งในจังหวัดสุรินทร์  ปราสาทตาควาย (ประเทศไทย)  ปราสาทตาควาย (ประเทศกัมพูชา) | |
| พิกัดภูมิศาสตร์ | 14°21′10″N 103°22′24″E / 14.35278°N 103.37333°E[1] |
| สถาปัตยกรรม | |
| ประเภท | เขมร |
| เสร็จสมบูรณ์ | คริสต์ศตวรรษที่ 11 |
ปราสาทตาควาย, ปราสาทตาวาย หรือในภาษาเขมรเรียกว่า ปราสาทตากรอเบย (เขมร: ប្រាសាទតាក្របី บฺราสาทตากฺรบี) ตั้งอยู่บริเวณช่องตาควาย ในเขตบ้านไทยนิยมพัฒนา หมู่ 17 ตำบลบักได อำเภอพนมดงรัก จังหวัดสุรินทร์ เป็นปราสาทหินศิลาแลง ตั้งทางด้านทิศตะวันออกของปราสาทตาเมือนธมที่อยู่ห่างไปประมาณ 12 กิโลเมตร
นักประวัติศาสตร์คาดการณ์จากรูปทรงของตัวปราสาท ว่าปราสาทนี้น่าจะสร้างในช่วงปลายสมัยนครวัด ต่อตอนต้นสมัยบายน ระหว่างรัชกาลพระเจ้าสุริยวรมันที่ 2 ถึงพระเจ้าชัยวรมันที่ 7[2] ศาสนสถานถูกสร้างขึ้นในคริสต์ศตวรรษที่ 11 เพื่ออุทิศแด่พระศิวะและกลายเป็นสถานที่ท่องเที่ยวยอดนิยมใกล้ชายแดนไทย-กัมพูชาในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา[3][4]
ลักษณะ
[แก้]ปราสาทตาควายตั้งอยู่บนสันเขาห่างจากหน้าผาสูงของเทือกเขาพนมดงรักประมาณ 10 เมตร เป็นปราสาทจตุรมุข ตั้งหันหน้าไปทางทิศตะวันออก ผังของปราสาทเป็นรูปกากบาท ส่วนฐานต่ำ ส่วนล่างสุดก่อด้วยศิลาแลง ส่วนบนก่อด้วยศิลาทรายทั้งหมด หลังคาห้องครรภคฤหะ ก่อเป็นทรงพุ่มยอดปรางค์ ซ้อนลดหลั่นกันขึ้นไป 5 ชั้น ส่วนหลังคามุขก่อเป็นรูปประทุน จรดหน้าบันทั้ง 4 ด้าน ภายในห้องมีประติมากรรม ลักษณะคล้ายสวายยัมภูวลึงค์ 1 ชิ้น
ที่ตั้ง
[แก้]ปราสาทนี้ตั้งอยู่บนทิวเขาพนมดงรัก ตรงชายแดนไทย-กัมพูชา ซึ่งอยู่ทางตะวันตกของเมืองสำโรง 57 กิโลเมตร นักท่องเที่ยวสามารถเดินทางไปเมืองสำโรงผ่านทางหลวงหมายเลข 56 และถนนคอนกรีตบนภูเขาที่มีเส้นทางไปยังโบราณสถาน
ชาวกัมพูชาอ้างสิทธิ์ว่าปราสาทนี้ตั้งอยู่ในเขตหมู่บ้านแฌร์สลับ (Chher Slap) คุ้มโคกขปัวส์ (Kouk Khpos) อำเภอบ็อนเตียย์อ็อมปึล จังหวัดอุดรมีชัย[ต้องการอ้างอิง] ส่วนฝั่งไทยตั้งอยู่ในบ้านไทยนิยมพัฒนา หมู่ 17 ตำบลบักได อำเภอพนมดงรัก จังหวัดสุรินทร์ ตั้งอยู่ทางตะวันออกของปราสาทตาเมือนธมประมาณ 12 กิโลเมตร[5][6]
ประวัติ
[แก้]ช่วงต้น
[แก้]ตามรูปแบบสถาปัตยกรรม ปราสาทนี้สร้างขึ้นในคริสต์ศตวรรษที่ 12 หรือ 13 ในรูปแบบสถาปัตยกรรมบายน แม้เชื่อกันว่าการก่อสร้างเริ่มขึ้นในคริสต์ศวรรษที่ 11 ปราสาทนี้ตั้งอยู่บนทิวเขาพนมดงรัก และปัจจุบันล้อมรอบด้วยป่า[7]
ข้อพิพาทชายแดน
[แก้]การเป็นเจ้าของปราสาทอยู่ในกรณีพิพาทชายแดนไทย–กัมพูชา เคยมีการโจมตีของทหารใกล้ปราสาทใน พ.ศ. 2551 ถึง 2554[8][9]
เมื่อวันที่ 24 กรกฎาคม พ.ศ. 2568 มีรายงานว่ากองทัพกัมพูชาเข้ายึดปราสาทนี้[10] สามวันต่อมาในวันที่ 27 กรกฎาคม ทั้งสองประเทศอ้างอธิปไตยเหนือพื้นที่นี้[11] ต่อมาในวันที่ 30 กรกฎาคม โฆษกกองทัพไทยยอมรับว่ากองทัพกัมพูชาได้เข้าควบคุมพื้นที่ปราสาทนี้หลังเกิดการปะทะกัน[12]
อย่างไรก็ตาม ในวันที่ 15 ธันวาคมปีเดียวกัน ทางไทยสามารถยึดปราสาทคืนมาได้ และมีแผนที่จะบูรณะปราสาทในอนาคตหลังข้อพิพาทชายแดนระหว่างไทย–กัมพูชาได้รับการแก้ไขแล้ว[13][14][15]
ดูเพิ่ม
[แก้]อ้างอิง
[แก้]- ↑ "Google Earth". 8 September 2010. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 8 September 2010. สืบค้นเมื่อ 25 November 2018.
- ↑ ปราสาทตาควาย เก็บถาวร 2010-05-14 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน โครงการแผนที่วัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์ชายแดนไทย-กัมพูชา มหาวิทยาลัยมหิดล
- ↑ "Archived copy". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2018-03-15. สืบค้นเมื่อ 2020-05-10.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (ลิงก์) - ↑ "ប្រាសាទតាក្របីនិងតាមាន់ទាក់ទាញទេសចរ". Radio Free Asia. สืบค้นเมื่อ 25 November 2018.
- ↑ Yasothara Siriphaprapagon, Ph.D, Suriya Klangrit, Kroekwut Kanthiang, Ph.D., Titima Mechang, and Phra Athilan Praat Sitthisi (2022). "A study of Archaeological Groups that Play a role in the way of Territorial Communities Between the Kingdom of Thailand and the Kingdom of Cambodia". ASEAN Journal of Religious and Cultural Research (ภาษาอังกฤษ). 5 (2): 24. สืบค้นเมื่อ 19 December 2025.
{{cite journal}}: CS1 maint: multiple names: authors list (ลิงก์) - ↑ "ประวัติ "ปราสาทตาควาย" อยู่ที่ไหน เป็นของใคร จุดปะทะเดือดชายแดนไทย-กัมพูชา". ไทยรัฐ. 29 July 2025. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 18 December 2025. สืบค้นเมื่อ 16 November 2025.
- ↑ កែវ, និមល (8 February 2012). "ប្រាសាទ តាក្របី និង តាមាន់ ទាក់ទាញ ទេសចរ" [Ta Krabei and Ta Moan temples attract tourists]. Radio Free Asia. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 18 December 2025. สืบค้นเมื่อ 25 November 2018.
- ↑ Chhay, Channyda (22 April 2011). "New fighting at border". The Phnom Penh Post (ภาษาอังกฤษ). Reuters. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 27 July 2025. สืบค้นเมื่อ 16 March 2018.
- ↑ Pavin Chachavalpongpun (2013). "Thai-Cambodian Conflict: The Failure of ASEAN's Dispute Settlement Mechanism" (PDF). Asian Journal of Peacebuilding (ภาษาอังกฤษ). 1 (1): 65-86. doi:10.18588/201305.000005. สืบค้นเมื่อ 19 December 2025.
- ↑ "Ministry of National Defense Spokesperson: Ta Krabey Temple, Mom Bei Area, Ta Moan Thom Temple successfully occupied by Cambodian army". Khmer Times (ภาษาอังกฤษ). 24 July 2025. สืบค้นเมื่อ 18 December 2025.
{{cite news}}: CS1 maint: url-status (ลิงก์) - ↑ Sopha, Mao (24 July 2025). "អ្នកនាំពាក្យអះអាងថា កងទ័ពកម្ពុជា វ៉ៃយកប្រាសាទតាមាន់តូច-តាមាន់ធំ-តាក្របី និងតំបន់មុំបី មកកាន់កាប់ទាំងស្រុងហើយ" [The military spokesman claims that the Cambodian army has completely captured the Ta Moan Thom-Ta Krabey temples and the Mom Bei area]. SBM Press (ภาษาเขมร). เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 July 2025. สืบค้นเมื่อ 18 December 2025.
- ↑ ""วินธัย" รับไทยยึดตัวปราสาทตาควายไม่ได้ แต่ครองพื้นที่ยุทธศาสตร์ได้มากกว่าเดิม-ด้าน ทภ.2 แจงทั้งสองฝ่ายคุมคนละด้านห่างกัน 50 เมตร". MGR Online. 31 July 2025. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 7 October 2025. สืบค้นเมื่อ 18 December 2025.
- ↑ Jahner, Björn (16 December 2025). "Thailand erobert Tempel Ta Khwai zurück" [Thailand recaptures Ta Khwai temple]. Der Farang (ภาษาเยอรมัน). เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 18 December 2025. สืบค้นเมื่อ 16 November 2025.
- ↑ Hoài, Linh (16 December 2025). "Thái Lan tuyên bố giao tranh với Campuchia sẽ không kéo dài" [Thailand declares that fighting with Cambodia will not last long]. VietNamNet (ภาษาเวียดนาม). เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 18 December 2025. สืบค้นเมื่อ 16 November 2025.
- ↑ "戰事升級 泰軍空襲柬2彈藥庫" [The conflict escalates as Thai forces bomb two Cambodian ammunition depots]. TCN (ภาษาจีน). 16 December 2025. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 18 December 2025. สืบค้นเมื่อ 16 November 2025.
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]- Fact Sheet: Temple of Ta Kwai เก็บถาวร 2008-09-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน กระทรวงการต่างประเทศ