ทวีปแอฟริกา

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

ทวีปแอฟริกา (ภาษาอังกฤษ: Africa) เป็นทวีปที่มีขนาดใหญ่ที่สุดเป็นอันดับ 2 ของโลกรองจากทวีปเอเชีย ทั้งในแง่ของพื้นที่และจำนวนประชากร มีพื้นที่ 30,244,050 ตารางกิโลเมตร รวมหมู่เกาะที่อยู่ใกล้ หรือคิดเป็นพื้นที่ 20.3% ของพื้นดินบนโลก และมีประชากรรวมมากกว่า 800 ล้านคนใน 54 ประเทศ คิดเป็น 1 ใน 7 ของประชากรทั่วโลก โรมันโบราณเรียกตอนเหนือของทวีปนี้ว่า ดินแดนแอฟริกา (Africa terra) ปัจจุบันคือประเทศตูนิเซีย ซึ่งเคยเป็นมณฑลแอฟริกาของโรมัน

ทวีปแอฟริกาแบ่งออกได้เป็น 5 ภูมิภาคคือ เหนือ กลาง ใต้ ตะวันออก และตะวันตก

เนื้อหา 1 อาณาเขตติดต่อ 2 ลักษณะภูมิประเทศ 2.1 กระแสน้ำในมหาสมุทร 3 ภูมิอากาศ 4 การสำรวจ 5 เศรษฐกิจ 6 ประชากร 6.1 เชื้อสายของประชากร 7 อ้างอิง

[แก้] อาณาเขตติดต่อ

ทิศเหนือ จดกับช่องแคบยิบรอลตาร์และทะเลเมดิเตอร์เรเนียน

ทิศตะวันออก จดกับมหาสมุทรอินเดียและคลองสุเอซ

ทิศใต้ จดกับมหาสมุทรแอตแลนติกและมหาสมุทรอินเดีย

ทิศตะวันตก จดกับมหาสมุทรแอตแลนติก และอ่าวกินี

[แก้] ลักษณะภูมิประเทศ

จุดเด่นของทวีปแอฟริกาคือ มีที่ราบสูงถึง 2 ใน 3 ของทวีป โดยเฉพาะทางภาคตะวันออกของทวีป เป็นที่ราบสูงโดยเฉลี่ยประมาณ 1,500 - 2,000 เมตรจากระดับน้ำทะเล มีแนวภูเขาไฟที่ดับแล้ว มีแนวทะเลสาบขนาดใหญ่ แล้วจะลาดต่ำไปทางตะวันตก มีเกาะมาดากัสการ์ ซึ่งอยู่ทางตอนใต้ของทวีป

1. เทือกเขา แบ่งออกเป็น 2 แนว
   1. เขตภูเขาทางภาคเหนือ เป็นเขตเทือกเขาเกิดใหม่อายุราวพอ ๆ กับเทือกเขาแอลป์ ในทวีปยุโรป เรียกว่า เทือกเขาแอตลาส ขนานไปกับชายฝั่งทะเลเมดิเตอร์เรเนียน ในเขตพื้นที่ประเทศโมร็อกโก แอลจีเรีย และตูนิเซีย
   2. เขตภูเขาทางภาคใต้ ได้แก่ เทือกเขาดราเคนสเบิร์ก ในประเทศแอฟริกาใต้และเลโซโท
2. ทะเลทราย แบ่งเป็น 2 เขตคือ
   1. ทะเลทรายตอนเหนือ ได้แก่ ทะเลทรายสะฮาราซึ่งเป็นทะเลทรายที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลก และทะเลทรายลิเบีย บริเวณนี้จะเกิดลมร้อนในทะเลทรายสะฮารา เรียกว่า ซิร็อกโก'
   2. เขตทะเลทรายตอนใต้ ได้แก่ ทะเลทรายนามิบและทะเลทรายกาลาฮารี
3. แม่น้ำ
   1. แม่น้ำไนล์ เป็นแม่น้ำสายที่ยาวที่สุดในโลก ต้นน้ำคือทะเลสาบวิกตอเรีย ไหลลงทะเลเมดิเตอร์เรเนียน
   2. แม่น้ำคองโก เป็นแม่น้ำเขตศูนย์สูตร ไหลลงมหาสมุทรแอตแลนติก
   3. แม่น้ำไนเจอร์ อยู่ในส่วนแอฟริกาตะวันตก ต้นน้ำอยู่ที่ประเทศเซียร์ราเลโอน ไหลลงสู่อ่าวกินี
   4. แม่น้ำแซมเบซี อยู่ทางด้านตะวันออกของทวีปมีแอ่งน้ำตก น้ำค่อนข้างไหลเชี่ยว ไหลลงมหาสมุทรอินเดีย ที่ประเทศโมซัมบิก

[แก้] กระแสน้ำในมหาสมุทร

1. กระแสน้ำเย็นคะเนรี
2. กระแสน้ำอุ่นกินี
3. กระแสน้ำเย็นเบงเกลา
4. กระแสน้ำอุ่นโมซัมบิก

[แก้] ภูมิอากาศ

ส่วนใหญ่จะมีทะเลทราย อากาศแห้งแล้ง ส่งผลต่อความเป็นอยู่ของประชากรในทวีป ส่วนมากจะอยู่ทางตอนเหนือสุดและใต้สุดของทวีป ซึ่งมีอากาศแบบเมดิเตอร์เรเนียน มีภูมิอากาศแบบทุ่งหญ้าสะวันนา อยู่บริเวณตอนเหนือและใต้แนวศูนย์สูตร

[แก้] การสำรวจ

ดูบทความหลัก การสำรวจทวีปแอฟริกา
ยุโรปชาติแรกที่สำรวจแอฟริกาคือโปรตุเกส และหลังจากนั้นก็ถูกสำรวจโดย อังกฤษ ฝรั่งเศส และ ดัทช์ เป็นต้น นักสำรวจที่ยิ่งใหญ่ของแอฟริกามีหลายท่านด้วยกัน นักสำรวจที่รู้จักกันดีคือ ดร. เดวิด ลิฟวิงสโตน

[แก้] เศรษฐกิจ

แม้ว่าจะมีทรัพยากรธรรมชาติมากมาย แต่แอฟริกากลับเป็นทวีปที่ยากจนและด้อยพัฒนา ซึ่งมีสาเหตุหลายประการ เช่นการระบาดของโรคร้ายแรง (ได้แก่เชื้อเอชไอวี โรคเอดส์ และมาลาเรีย) รัฐบาลคอร์รัปชันและละเมิดสิทธิมนุษยชน การที่รัฐบาลขาดการวางแผน ระดับการรู้หนังสือที่ต่ำ การขาดแคลนเงินทุนต่างชาติ และความขัดแย้งระหว่างชนชาติที่เกิดขึ้นตั้งแต่ในรูปของกองโจรไปจนถึงการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์^[1] จากรายงานการพัฒนามนุษย์ของสหประชาชาติในปี ค.ศ. 2003 ประเทศที่อยู่อันดับต่ำสุด 25 ประเทศ (อันดับ 151 ถึง 175) ล้วนเป็นประเทศในทวีปแอฟริกา^[2]

[แก้] ประชากร

ทวีปแอฟริกามีประชากรมากเป็นอันดับ 2 ของโลก รองจากทวีปเอเชีย ประเทศที่มีประชากรมากที่สุดคือประเทศไนจีเรีย รองลงมาคือ ประเทศอียิปต์ อัตราการเพิ่มของประชากรสูง ความหนาแน่น 22 คนต่อ 1 ตารางกิโลเมตร

[แก้] เชื้อสายของประชากร

1. นิกรอยด์ หรือเรียกว่า แอฟริกันนิโกร เป็นชนกลุ่มใหญ่สุดของทวีป โดยแบ่งออกเป็นกลุ่มย่อยๆ
   • บันตู อยู่ในแถบแอฟริกาตะวันออก กลาง และใต้ เช่น เผ่าคิคูยู วาตูซี มาไซ
   • ซูดานนิโกร อยู่ในแถบแอฟริกาตะวันตกและทะเลทรายสะฮารา
   • ปิกมี บริเวณลุ่มแม่น้ำคองโก
   • บุชแมนและฮอตเทนทอต บริเวณทะเลทรายกาลาฮารี
2. คอเคซอยด์ มาจากคาบสมุทรอาหรับ อยู่ในแถบอียิปต์และซูดาน และ จากชาวยุโรป บริเวณแหลมกู๊ดโฮป และตอนเหนือของทวีป

[แก้] อ้างอิง

ด • พ • ก ประเทศและดินแดนในทวีปแอฟริกา ประเทศ แอฟริกาเหนือ ซูดาน · ตูนิเซีย · มอริเตเนีย · โมร็อกโก1 · ลิเบีย · อียิปต์2 · แอลจีเรีย แอฟริกาตะวันตก กานา · กินี · กินี-บิสเซา · แกมเบีย · โกตดิวัวร์ · เคปเวิร์ด3 · เซเนกัล · เซียร์ราลีโอน · โตโก · ไนจีเรีย · ไนเจอร์ · บูร์กินาฟาโซ · เบนิน · มาลี · ไลบีเรีย แอฟริกากลาง กาบอง · แคเมอรูน · ชาด · เซาตูเมและปรินซิปี3 · สาธารณรัฐคองโก · สาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก · สาธารณรัฐแอฟริกากลาง · อิเควทอเรียลกินี · แองโกลา แอฟริกาตะวันออก คอโมโรส3 · เคนยา · จิบูตี · ซิมบับเว · เซเชลส์3 · แซมเบีย · โซมาเลีย · แทนซาเนีย · บุรุนดี · ฝรั่งเศส (เรอูนียง) · มอริเชียส3 · มาดากัสการ์3 · มาลาวี · โมซัมบิก · ยูกันดา · รวันดา · เอธิโอเปีย · เอริเทรีย แอฟริกาใต้ นามิเบีย · บอตสวานา · เลโซโท · สวาซิแลนด์ · แอฟริกาใต้ ดินแดน เซนต์เฮเลนา (สหราชอาณาจักร) · โซมาลีแลนด์4 (โซมาเลีย) · บริติชอินเดียนโอเชียนเทร์ริทอรี (สหราชอาณาจักร) · ปลาซัสเดโซเบรานีอา (สเปน) · มาเดรา (โปรตุเกส) · มายอต (ฝรั่งเศส) · หมู่เกาะคะเนรี (สเปน) · เวสเทิร์นสะฮารา5 (โมร็อกโก) · อะโซร์ส (โปรตุเกส) (1) ไม่ได้เป็นสมาชิกของสหภาพแอฟริกา · (2) บางส่วนอยู่ในทวีปเอเชีย · (3) ประเทศที่เป็นเกาะ · (4) สาธารณรัฐที่ไม่ได้รับการยอมรับในประเทศโซมาเลีย · (5) ไม่ได้รับการยอมรับอย่างเป็นทางการจากประชาคมโลก แต่เป็นสมาชิกของสหภาพแอฟริกา

ด • พ • ก ทวีปและดินแดนต่างๆ ในโลก
อเมริกาเหนือ โอเชียเนีย ยุโรป ออสเตรเลีย ยูเรเชีย อเมริกาใต้ เอเชีย แอฟริกา อเมริกา แอนตาร์กติกา แอฟริกา-ยูเรเชีย
มหาทวีป: กอนด์วานา, ลอเรเชีย, แพนเจีย, รอดิเนีย

ด • พ • ก ภูมิภาคต่าง ๆ ของโลก แอฟริกา แอฟริกากลาง • คองโก • แอฟริกาตะวันออก • ทะเลสาบใหญ่ • กินี • จะงอยแอฟริกา • แอฟริกาเหนือ • มาเกร็บ • ซาเฮล • แอฟริกาใต้ • แอฟริกากึ่งสะฮารา • ซูดาน • แอฟริกาตะวันตก อเมริกา อเมริกาเหนือ กลุ่มแคริบเบียน • อเมริกากลาง • เกรตเลกส์ • เกรตเพลนส์ • อเมริกาเหนือ • แปซิฟิกตะวันตกเฉียงเหนือ • ภูมิภาคแปซิฟิก อเมริกาใต้ กลุ่มรัฐแอนดีส • เกียนา • ปาตาโกเนีย • ลาตินอเมริกา • อเมริกาใต้ • อเมริกาใต้ตอนใต้ • ภูมิภาคแปซิฟิก ยูเรเชีย เอเชีย เอเชียกลาง • เอเชียตะวันออก • อินดีสตะวันออก • ตะวันออกไกล • อนุทวีปอินเดีย • เอเชียเหนือ • ไซบีเรีย • เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ • เอเชียตะวันตกเฉียงใต้ • ตะวันออกกลาง • ตะวันออกใกล้ • กลุ่มรัฐเลแวนต์ • อนาโตเลีย • อาหรับ ยุโรป บอลข่าน • ภูมิภาคบอลติก • เบเนลักซ์ • หมู่เกาะอังกฤษ • ยุโรปกลาง • ยุโรปตะวันออก • ยุโรปเหนือ • กลุ่มนอร์ดิก • สแกนดิเนเวีย • ยุโรปใต้ • ยุโรปตะวันตก โอเชียเนีย ออสตราเลเซีย • เมลานีเซีย • ไมโครนีเซีย • โพลินีเซีย • หมู่เกาะอะลิวเชียน • ภูมิภาคแปซิฟิก ขั้วโลก อาร์กติก • แอนตาร์กติกา

ทวีปแอฟริกา เป็นบทความเกี่ยวกับ แม่น้ำ ภูเขา หรือสถานที่ทางภูมิศาสตร์ ที่ยังไม่สมบูรณ์ ต้องการตรวจสอบ เพิ่มเนื้อหาหรือเพิ่มแหล่งอ้างอิง คุณสามารถช่วยเพิ่มเติมหรือแก้ไข เพื่อให้สมบูรณ์มากขึ้น ข้อมูลเกี่ยวกับ ทวีปแอฟริกา ในภาษาอื่น อาจสามารถหาอ่านได้จากเมนู ภาษาอื่น ด้านซ้ายมือ