ทวีปอเมริกาเหนือ (อังกฤษ: North America; ฝรั่งเศส: Amérique du Nord; สเปน: América del Norte; เดนมาร์ก: Nordamerika) เป็นทวีปที่ใหญ่เป็นอันดับ 3 ของโลก รองจากทวีปเอเชียและแอฟริกาตามลำดับ ประกอบด้วยภูมิภาคอเมริกาเหนือและอเมริกากลาง ซึ่งแบ่งแยกกันอย่างชัดเจนตามขอบเขตของประเทศโดยมีแม่น้ำริโอแกรนด์เป็นแนวเขตแดน ภูมิภาคอเมริกาเหนือมีเพียง 3 ประเทศ คือ ประเทศแคนาดา สหรัฐอเมริกา ประเทศเม็กซิโก ซึ่งส่วนใหญ่ใช้ภาษาอังกฤษเป็นภาษาราชการ ส่วนอเมริกากลางใช้ภาษาสเปนเป็นหลัก ประกอบด้วยประเทศทั้งใหญ่และเล็ก รวมถึงประเทศที่เป็นหมู่เกาะจำนวน 21 ประเทศ โดยกรีนแลนด์เป็นประเทศอยู่เหนือที่สุด และประเทศปานามาอยู่ใต้สุด มีพรมแดนติดกับทวีปอเมริกาใต้ สภาพโดยรวมแล้วประชากรในอเมริกาเหนือมีชีวิตความเป็นอยู่ดีกว่าอเมริกากลาง ทวีปอเมริกาเหนือได้แก่พื้นที่ตอนเหนือทั้งหมดของดินแดนที่เรียกว่า โลกใหม่ ซีกโลกตะวันตก หรือ ทวีปอเมริกา อเมริกาเหนือมีส่วนเชื่อมต่อกับทวีปอเมริกาใต้บริเวณคอคอดปานามา ผู้เชี่ยวชาญบางคนกล่าวว่าอเมริกาเหนือไม่ได้เริ่มจากคอคอดปานามา แต่เริ่มจากคอคอดเตวานเตเปก (Tehuantepec) ในประเทศเม็กซิโก ซึ่งอยู่ในอเมริกากลาง
แผนที่โลกแสดงที่ตั้งของทวีปอเมริกาเหนือ
แผนที่ดาวเทียมแสดงส่วนประกอบทางภูมิศาสตร์ของทวีปอเมริกาเหนือ
ประวัติศาสตร์ [แก้]
ทวีปอเมริกาเหนือถูกค้นพบโดย คริสโตเฟอร์ โคลัมบัส นักเดินเรือชาวอิตาเลียน เดินทางมาพบหมู่เกาะอินดีสตะวันตก ในปี พ.ศ. 2035 และเข้าใจว่าดินแดนที่ค้นพบนั้นเป็นส่วนหนึ่งของทวีปเอเชีย และเรียกชนพื่นเมืองว่า อินเดียนแดง ในปี พ.ศ. 2042 อเมริโก เวสปุชชี ชาวอิตาเลียน ได้เดินทางสำรวจดินแดนที่โคลัมบัสเคยสำรวจมาแล้ว และทราบว่าดินแดนที่พบนั้นเป็นทวีปใหม่ ไม่ใช่ส่วนหนึ่งของทวีปเอเชียตามที่โคลัมบัสเข้าใจ ดินแดนนี้ จึงได้ชื่อว่า อเมริกา เพื่อเป็นเกียรติแก่เวสปุชชี
ภูมิหลังทางประวัติศาสตร์ [แก้]
ทวีปอเมริกาเหนือเป็นทวีปที่พบใหม่ แต่พบว่ามีชนชาวเอเชียอพยพผ่านเข้าไปในอเมริกาเหนือทาง ช่องแคบแบริง เมื่อประมาณ 35000-12000 ปีก่อนศริสต์ศักราช ซึ่ง คือชาวอเมริกัน-อินเดียน โดยมีการค้นพบเครื่องมือหินเป็นหลักฐาน ต่อจากนั้นมีการอพยพลงใต้ ทำให้เริ่มมีชนเผ่าพื้นเมืองตั่งแต่เหนือสุดลงไปสู่ทางทิศใต้ของอเมริกาเหนือ
ดินแดนและภูมิภาคย่อย [แก้]
แผ่นดินผืนใหญ่ของทวีปประกอบไปด้วย 3 ประเทศใหญ่คือ แคนาดา สหรัฐอเมริกา และ เม็กซิโก พื้นที่ทางใต้ของทวีปซึ่งมีพื้นที่เล็กกว่าซึ่งอาจเรียกเป็นภูมิภาคย่อยว่าอเมริกากลาง ในภูมิภาคอเมริกากลางนี้ประกอบได้ด้วย ประเทศ เบลิซ คอสตาริกา เอล ซาลวาดอร์ กัวเตมาลา ฮอนดูรัส นิคารากัว และปานามา นอกจากพื้นที่บนผืนทวีปแล้วยังมีหมู่เกาะจำนวนมากซึ่งอยู่ใกล้ๆกับแผ่นดินใหญ่ของทวีปดินแดนหมู่เกาะที่อยู่ทางตะวันออกเฉียงใต้ของแผ่นดินใหญ่มักจะถูกเรียกรวมๆกันว่า แคริบเบียน ซึ่งประกอบไปด้วยประเทศอิสระคือ แอนติกาและบาร์บูดา บาฮามาส บาร์เบโดส คิวบา โดมินิกา สาธารณรัฐโดมินิกัน เกรนาดา เฮติ จาเมกา เซนต์คิตส์และเนวิส เซนต์ลูเซีย เซนต์วินเซนต์และเกรนาดีนส์ ตรินิแดดและโตเบโก และดินแดนภายใต้ความคุ้มครองได้แก่ แองกวิลลา (ดินแดนของสหราชอาณาจักร) อารูบา (ดินแดนของเนเธอร์แลนด์) หมู่เกาะเคย์แมน (ดินแดนของสหราชอาณาจักร) กัวเดอลุป (ดินแดนของฝรั่งเศส) มาร์ตีนิก (ดินแดนของฝรั่งเศส) มอนต์เซอร์รัต (ดินแดนของสหราชอาณาจักร) เกาะนาวาสซา (ดินแดนของสหรัฐอเมริกา) เนเธอร์แลนด์แอนทิลลิส (ดินแดนของเนเธอร์แลนด์) เปอร์โตริโก (ดินแดนของสหรัฐอเมริกา) หมู่เกาะเติกส์และหมู่เกาะเคคอส (ดินแดนของสหราชอาณาจักร) หมู่เกาะบริติชเวอร์จิน (ดินแดนของสหราชอาณาจักร) หมู่เกาะเวอร์จิน (ดินแดนของสหรัฐอเมริกา)
หมู่เกาะซึ่งอยู่ในมหาสมุทรแอตแลนติกก็ถือเป็นส่วนหนึ่งในทวีปอเมริกาเหนือด้วยได้แก่ เบอร์มิวดา (ดินแดนของสหราชอาณาจักร) กรีนแลนด์ (ดินแดนของเดนมาร์ก) แซงปีแยร์และมีเกอลง (ดินแดนของฝรั่งเศส)
ตารางรายชื่อประเทศและดินแดนในทวีปอเมริกาเหนือ [แก้]
| รายชื่อดินแดน |
พื้นที่
(km²) |
ประชากร*
(คน) |
ความหนาแน่นของประชากร
(per km²) |
เมืองหลวง |
| แคริบเบียน: |
| แองกวิลลา (สหราชอาณาจักร) |
102 |
13,254 |
129.9 |
เดอะวัลเลย์ |
| แอนติกาและบาร์บูดา |
443 |
68,722 |
155.1 |
เซนต์จอห์น |
| อารูบา (เนเธอร์แลนด์) |
193 |
71,566 |
370.8 |
Oranjestad |
| บาฮามาส |
13,940 |
301,790 |
21.6 |
แนสซอ |
| บาร์เบโดส |
431 |
279,254 |
647.9 |
บริดจ์ทาวน์ |
| หมู่เกาะบริติชเวอร์จิน (สหราชอาณาจักร) |
153 |
22,643 |
148.0 |
โรดทาวน์ |
| หมู่เกาะเคย์แมน (สหราชอาณาจักร) |
262 |
44,270 |
169.0 |
จอร์จทาวน์ |
| คิวบา |
110,860 |
11,346,670 |
102.4 |
ฮาวานา |
| โดมินิกา |
754 |
69,029 |
91.6 |
Roseau |
| สาธารณรัฐโดมินิกัน |
48,730 |
8,950,034 |
183.7 |
ซันโตโดมิงโก |
| เกรนาดา |
344 |
89,502 |
260.2 |
เซนต์จอร์จ |
| กัวเดอลุป (ฝรั่งเศส) |
1,780 |
448,713 |
252.1 |
บาส-แตร์ |
| เฮติ |
27,750 |
8,121,622 |
292.7 |
ปอร์โตแปรงซ์ |
| จาเมกา |
10,991 |
2,731,832 |
248.6 |
คิงส์ตัน |
| มาร์ตีนิก (ฝรั่งเศส) |
1,100 |
432,900 |
393.5 |
Fort-de-France |
| มอนต์เซอร์รัต (สหราชอาณาจักร) |
102 |
9,341 |
91.6 |
Plymouth; Brades |
| เกาะนาวาสซา (สหรัฐอเมริกา) |
5 |
— |
— |
— |
| เนเธอร์แลนด์แอนทิลลิส (เนเธอร์แลนด์) |
960 |
219,958 |
229.1 |
Willemstad |
| เปอร์โตริโก (สหรัฐอเมริกา) |
9,104 |
3,916,632 |
430.2 |
ซานฮวน |
| เซนต์คิตส์และเนวิส |
261 |
38,958 |
149.3 |
บาสแตร์ |
| เซนต์ลูเซีย |
616 |
166,312 |
270.0 |
แคสตรีส์ |
| เซนต์วินเซนต์และเกรนาดีนส์ |
389 |
117,534 |
302.1 |
คิงส์ทาวน์ |
| ตรินิแดดและโตเบโก |
5,128 |
1,088,644 |
212.3 |
พอร์ต-ออฟ-สเปน |
| หมู่เกาะเติกส์และหมู่เกาะเคคอส (สหราชอาณาจักร) |
430 |
20,556 |
47.8 |
คอกเบิร์นทาวน์ |
| หมู่เกาะเวอร์จิน (สหรัฐอเมริกา) |
352 |
108,708 |
308.8 |
Charlotte Amalie |
| อเมริกากลาง: |
| เบลีซ |
22,966 |
279,457 |
12.2 |
เบลโมแพน |
| คอสตาริกา |
51,100 |
4,016,173 |
78.6 |
ซันโฮเซ |
| เอลซัลวาดอร์ |
21,040 |
6,704,932 |
318.7 |
ซันซัลวาดอร์ |
| กัวเตมาลา |
108,890 |
14,655,189 |
134.6 |
กัวเตมาลาซิตี |
| ฮอนดูรัส |
112,090 |
6,975,204 |
62.2 |
เตกูซิกัลปา |
| เม็กซิโก |
1,972,550 |
106,202,903 |
53.8 |
เม็กซิโกซิตี |
| นิการากัว |
129,494 |
5,465,100 |
42.2 |
มานากัว |
| ปานามา |
78,200 |
3,039,150 |
38.9 |
ปานามาซิตี |
| อเมริกาเหนือ: |
| เบอร์มิวดา (สหราชอาณาจักร) |
53 |
65,365 |
1,233.3 |
Hamilton |
| แคนาดา |
9,984,670 |
32,805,041 |
3.3 |
ออตตาวา |
| กรีนแลนด์ (เดนมาร์ก) |
2,166,086 |
56,375 |
0.026 |
นุก |
| แซงปีแยร์และมีเกอลง (ฝรั่งเศส) |
242 |
7,012 |
29.0 |
แซงปีแยร์ |
| สหรัฐอเมริกา |
9,629,091 |
295,734,134 |
30.7 |
วอชิงตัน ดี.ซี. |
| รวม |
24,506,524 |
514,684,479 |
21.0 |
*ประมาณการเมื่อ 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2545
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
|

ทวีปอเมริกาเหนือ
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|