สำเนียงสะกอม

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

ภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงสะกอม เป็นภาษาไทยใต้กลุ่มหนึ่งที่มีความเป็นเอกลักษณ์ที่แตกต่างจากภาษาใต้อื่นๆ มีคำศัพท์ที่ได้รับอิทธพลมาจากภาษาไทยถิ่นใต้ ภาษามลายูปัตตานี เป็นต้น ภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงสะกอมมีใช้พูดสื่อสารกันในระหว่างสองตำบล ในสองอำเภอในจังหวัดสงขลา ได้แก่ตำบลสะกอม อำเภอจะนะ และตำบลสะกอม อำเภอเทพา มีอาณาเขตตั้งแต่ออกจากตัวเมืองจะนะ 4 กิโลเมตร เรื่อยไปจนถึงชายฝั่งทะเลจรดตำบลปากบาง อำเภอเทพา ผู้พูดมีทั้ง ชาวไทยมุสลิม ชาวไทยพุทธ และชาวไทยเชื้อสายจีน

ประวัติ[แก้]

คำว่าสะกอม มาจากภาษามลายูผสมอาหรับคำว่า "สกาโฮม"سقوم (อ่านว่า เซอ-กาโฮม)และเพี้ยนเป็นสะกอมในภายหลัง โดยเชื่อว่าภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงสะกอมซึ่งเป็นภาษาที่ใช้ศัพท์สูงสันนิษฐานว่ามาจากการใช้ราชาศัพท์กับนายหัวเมือง คือ เจ้าขุนสะกอมไกร และมาจากภาษามลายูบ้าง[1]

ลักษณะของภาษา[แก้]

เนื่องจากเป็นภาษาที่อยู่ระหว่างรอยต่อของภาษาไทยถิ่นใต้ กับภาษามลายูปัตตานี ทำให้ชุมชนชาวสะกอมได้รับอิทธิพลดังกล่าวนี้มาผสมผสานเข้าด้วยกัน จนเป็นภาษาที่เป็นเอกลักษณ์ของตนเอง โดยเฉพาะคำศัพท์ และสำเนียงการพูด โดยภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงสะกอมจะใช้เสียงดัง เนื่องจากต้องพูดสู้เสียงทะเล ไม่สุภาพนุ่มนวล และพูดอย่างตรงไปตรงมา นอกจากนี้ภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงสะกอม ยังมีความใกล้เคียงกับภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงตากใบ มากกว่าภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงสงขลา[2] แต่มีลักษณะอันเป็นเอกลักษณ์คือ คำที่มีสองพยางค์ จะไม่นิยมตัดคำเหมือนภาษาไทยถิ่นใต้ทั่วไป มีการเติมเสียงพยางค์หน้า และยังมีการเรียงคำสับ ที่เป็นภาษาถิ่นใต้ทั่วไปเช่น พุงขึ้น (ท้องขึ้น) จะเป็นขึ้นพุง เป็นต้น [3]

ตัวอย่างคำ[แก้]

ตัวอย่างคำของภาษาไทยถิ่นใต้สำเนียงสะกอมที่ใช้สื่อสารกัน เช่น

ภาษาสะกอม คำแปล หมายเหตุ
1 ปะ พ่อ
2 เวาะ ลุง
3 แขบ เร่งรีบ
4 ตีหมาตักน้ำ ถัง, ถังน้ำ, ถังตักน้ำ มาจากคำมลายู คำว่า Timba
5 ข้าวเปียก ข้าวต้ม
6 ข้าวต้ม ข้าวต้มมัด
7 กะต้ม ข้าวต้มใบกะพ้อ
8 พาปล๋อย ผ้าขาวม้า มาจากคำมลายู คำว่า กาอิง เลอปะฮฺ (كائن لفس)
9 แหน็บเพลา กางเกง มาจากคำเขมรคำว่า สนาบ่เภฺลา อ่านว่า สนับเภลิว แปลว่าร่องขา
แต่ชาวใต้ทั่วไปเรียกว่า หนับเพลา หรือ หน้าเพลา[4]
10 จะคง ข้าวโพด มาจากคำมลายูว่า ญาฆง (Jagong) ชาวใต้ทั่วไปนิยมเรียกสั้นๆว่า คง
11 ดูหลำ คนฟังเสียงปลา ภาษามลายูปัตตานีเรียกว่า ยูสะแล บางท้องถิ่นเรียกว่า ยูสะหลำ[5]
12 ปลาลามา ปลาจวด
13 ปลาลามาสองซี่ ปลาจวดเทียน
14 ปลาลามาคลอง ปลาจวดคอม
15 ปลาลามาจีน ปลาหางไก่
16 ปลาลามาจูหวา ปลาปากกว้าง
17 ปลาลามาแดง ปลาจวดขี้แตก
18 ปลาขี้เกะ ปลาแป้น
19 อวนตาเระ อวนเข็น

ตัวอย่างประโยค[แก้]

ภาษาสะกอม คำแปล
1 แลต่ะ ดำน้ำหิดเดียวเหนื่อยแข๋ตายแหล่ว ดูสิ ดำน้ำแค่นิดเดียว เหนื่อยจะตายแล้วเนี่ย
2 มึ๋งนิ ใหย๋จนหมาเลียวานไม่ถึงแหล่ว เทียวเดิ๋นแกเปลื๋อยโหย่เหลย ไปหาแหน็บเพลามาใสซะมังไป๊ มึงนี่ โตจนหมาเลียก้นไม่ถึงแล้ว ยังเที่ยวเดินแก้ผ้าอยู่เลย ไปหากางเกงมาใส่ซะบ้างไป
3 ไม่ล่าดอก ไม่ถอยหรอก
4 แม่ค้าๆ เส่อจะคงต๋อมสักช่อทิ คีบาทนิ? แม่ค้าๆ ซื้อข้าวโพดต้มสักช่อหนึ่ง ราคาเท่าไหร่?

อ้างอิง[แก้]

  1. ข้อมูลตำบลสะกอม อำเภอเทพา จังหวัดสงขลา
  2. ::ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์อิเล็กทรอนิกส์
  3. สงขลา 9 ภาษาและวรรณกรรม
  4. ประพนธ์ เรืองณรงค์. เล่าเรื่องเมืองใต้:ภาษา วรรณกรรม ความเชื่อ. กรุงเทพฯ:สถาพรบุ๊คส์, 2550, หน้า 28
  5. วีระศักดิ์ จันทร์ส่งแสง. คนฟังเสียงปลา ภูมิปัญญาพรานทะเลแห่งจะนะ. ในศิลปวัฒนธรรม ปีที่ 19 ฉบับที่ 227 มกราคม 2547. กรุงเทพฯ:มติชน, 254. หน้า 54