ภาษาอินโดนีเซีย

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

ภาษาอินโดนีเซีย Bahasa Indonesia (บาฮาซา อินโดเนซียา)
พูดใน:	อินโดนีเซีย ติมอร์ตะวันออก และซูรินาเม
ภูมิภาค:	อินโดนีเซีย มาเลเซีย ติมอร์ตะวันออก และซูรินาเม
จำนวนผู้พูด:	17–30 ล้านคน (ภาษาแม่) รวมทั้งหมด 200 ล้านคน
อันดับ:	56
ตระกูลภาษา:	ออสโตรนีเซียน  มาลาโย-โพลีนีเชียน   มาลาโย-โพลีนีเชียนตะวันตก    ซุนดิก     มาลายิก      มาลายัน       มาเลย์ท้องถิ่น        ภาษาอินโดนีเซีย
ระบบการเขียน:	อักษรละติน
สถานะทางการ
ภาษาทางการใน:	อินโดนีเซีย
ผู้วางระเบียบ:	Pusat Bahasa
รหัสภาษา
ISO 639-1:	id
ISO 639-2:	ind
ISO 639-3:	ind
หมายเหตุ: บทความนี้มีสัญลักษณ์สัทอักษรสากลปรากฏอยู่ คุณอาจต้องการไทป์เฟซที่รองรับยูนิโคดเพื่อการแสดงผลที่สมบูรณ์
ส่วนหนึ่งของสารานุกรมภาษา

ภาษาอินโดนีเซีย เป็นภาษาราชการของประเทศอินโดนีเซีย และเป็นภาษาที่น่าสังเกตในหลายด้าน เริ่มต้นด้วยการที่ชาวอินโดนีเซียส่วนใหญ่พูดภาษาอินโดนีเซียเป็นภาษาที่สอง และส่วนน้อยที่พูดเป็นภาษาแม่ในบางนัย ภาษานี้เป็นภาษาที่ค่อนข้างใหม่ เนื่องจากเกิดขึ้นอย่างเป็นทางการในปี พ.ศ. 2488 และเป็นภาษาที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา เนื่องจากเกิดคำที่ยืมมาจากภาษาอื่น ๆ อยู่ตลอด การเรียนรู้ภาษาอินโดนีเซียเป็นประสบการณ์ที่ให้ผลตอบแทนแก่ชาวต่างชาติ เนื่องจากการออกเสียงและไวยากรณ์ค่อนข้างเรียบง่าย ความรู้เบื้องต้นที่จำเป็นสำหรับการสื่อสารประจำวันสามารถเรียนรู้ได้ในไม่กี่สัปดาห์ ชื่อท้องถิ่นของภาษาอินโดนีเซียคือ บาฮาซา อินโดนีเซีย (Bahasa Indonesia) และชื่อนี้ก็นำมาใช้ในภาษาอังกฤษในบางโอกาส

เนื้อหา 1 ไวยากรณ์ 1.1 คำคุณศัพท์ 1.2 ปัจจัย 1.2.1 ปัจจัยสร้างคำนาม 1.2.2 ปัจจัยสร้างคำกริยา 1.2.3 ปัจจัยสร้างคำคุณศัพท์ 1.3 เพศทางไวยากรณ์ 1.4 คำประสม 1.5 ลักษณนาม 1.6 คำปฏิเสธ 1.7 พหูพจน์ 1.8 สรรพนาม 1.8.1 สรรพนามชี้เฉพาะ 1.9 การเรียงลำดับคำ 1.10 กริยา 1.11 การเน้น 2 สัทวิทยา 2.1 สระ 2.2 พยัญชนะ 3 คำศัพท์ 4 ระบบการเขียน

[แก้] ไวยากรณ์

[แก้] คำคุณศัพท์

คำคุณศัพท์ในภาษาอินโดนีเซียตามหลังคำนาม

ภาษาอินโดนีเซีย	ความหมายเฉพาะคำ	แปลเป็นภาษาไทย	แปลเป็นภาษาอังกฤษ
Ini buku merah	นี่ หนังสือ สีแดง	นี่เป็นหนังสือสีแดง	This is a red book
Ia adalah orang terkenal	เขา เป็น คน มีชื่อเสียง	เขาเป็นคนมีชื่อเสียง	He is a famous person
Ini buku saya	นี่ หนังสือ ฉัน	นี่เป็นหนังสือของฉัน	This is my book

[แก้] ปัจจัย

ภาษาอินโดนีเซียมีระบบปัจจัยที่ซับซ้อน วิธีสร้างคำทำได้หลายแบบได้แก่

• ปัจจัย Ber + ajar (สอน) = BeLajar (ลบ 'R' และเติม 'L')

= เรียน

• ปัจจัย Me + ajar + -kan = meNGajarkan (เติม 'NG')

= สอน(สกรรมกริยา)

• ปัจจัย Ber + judi (พนัน) = Berjudi (Ber- ไม่เปลี่ยนรูป)

= เล่นพนัน

• ปัจจัย Me + judi + -kan = meNjudikan (เติม'N')

= เสียพนัน

คำแต่ละคำอาจมีความหมายทางไวยากรณ์ต่างไปขึ้นกับปัจจัยที่ใช้ เช่นme + makan (memakan) หมายถึงกิน(ในความหมายของการย่อยสลาย)ในขณะที่ di + makan (dimakan) หมายถึงถูกกิน ter + makan (termakan) หมายถึงถูกกินโดยทันที ปัจจัยที่ต่างกัน 2 คำอาจใช้เปล่ยนความหมายของคำ เช่น duduk หมายถึงนั่งลง mendudukkan หมายถึงให้บางคนนั่งลงหรือวางของบางอย่างลง menduduki หมายถึง นั่งบนบางอย่าง didudukkan หมายถึง ถูกทำให้นั่งลง diduduki หมายถึง ถูกทำให้นั่งบน

ปัจจัยในภาษาอินโดนีเซียมีที่ยืมมาจากภาษาอื่น เช่น ภาษาสันสกฤต ภาษาอาหรับ ภาษาอังกฤษ เช่น maha-, juru-, pasca-, eka-, anti-, pro-

[แก้] ปัจจัยสร้างคำนาม

ชนิดของปัจจัย	Affix	ตัวอย่างรากศัพท์	ตัวอย่างคำที่ได้
อุปสรรค	pe(N)-	duduk (นั่ง)	penduduk (ที่อยู่)
	ke-	hendak (ต้องการ)	kehendak (desire)
	juru-	acara (event)	juruacara (event host)
อาคม	-el-	tunjuk (ชี้)	telunjuk (ความต้องการ)
	-em-	kelut (dishevelled)	kemelut (chaos, crisis)
	-er-	gigi (ฟัน)	gerigi (toothed blade, serration)
ปัจจัย	-an	bangun (ตื่นขึ้น ยกขึ้น)	bangunan (สร้าง)
Confix	ke-...-an	raja (กษัตริย์)	kerajaan (ราชอาณาจักร)
	pe-...-an	kerja (ทำงาน)	pekerjaan (อาชีพ)

[แก้] ปัจจัยสร้างคำกริยา

ชนิดของปัจจัย	Affix	ตัวอย่างรากศัพท์	ตัวอย่างคำที่ได้
อุปสรรค	be(L)-	ajar (สอน)	belajar (เรียน) - Intransitive
	me(N)-	tolong (ช่วย)	menolong (ช่วย) - Active transitive
	me(NG)-	gambar (ภาพ)	menggambar (วาดภาพ) - Active transitive
	di-	ambil (take)	diambil (is being taken) - Passive transitive
	memper-	dalam (ลึก)	memperdalam (ทำให้ลึก)
	dipe(R)-	dalam (ลึก)	diperdalam (กำลังลึกลงไป)
	te(R)-	makan (กิน)	termakan (กินอย่างทันทีทันใด)
ปัจจัย	-kan	letak (เก็บ)	letakkan (เก็บ) - Grammatical mood#Imperative mood transitive
	-i	jauh (ไกล)	jauhi (avoid) - Imperative transitive
Confix	be(R)-...-an	pasang (ซ่อม)	berpasangan (ถูกซ่อม)
	be(R)-...-kan	dasar (base)	berdasarkan (based upon)
	me(M)-...-kan	pasti (แน่ใจ)	memastikan (มั่นใจ)
	me(N)-...-i	teman (companion)	menemani (to accompany)
	mempe(R)-...-kan	guna (ใช้)	mempergunakan (to misuse, to utilise)
	mempe(L)-...-i	ajar (สอน)	mempelajari (เรียน)
	ke-...-an	hilang (หายไป)	kehilangan (สูญหาย)
	di-...-i	sakit (เจ็บปวด)	disakiti (รู้สึกเจ็บปวด)
	di-...-kan	benar (right)	dibenarkan (is allowed to)
	dipe(R)-...-kan	kenal (know, recognise)	diperkenalkan (is being introduced)

[แก้] ปัจจัยสร้างคำคุณศัพท์

ชนิดของปัจจัย	Affix	ตัวอย่างรากศัพท์	ตัวอย่างคำที่ได้
อุปสรรค	te(R)-	kenal (know)	terkenal (famous)
	se-	rupa (appearance)	serupa (คล้าย)
ปัจจัย	-em-	cerlang (radiant bright)	cemerlang (bright, excellent)
	-er-	sabut (husk)	serabut (dishevelled)
Confix	ke-...-an	barat (west)	kebaratan (westernized)

[แก้] เพศทางไวยากรณ์

ภาษาอินโดนีเซียมีการแบ่งเพศของคำน้อย คำจำนวนมากที่อ้างถึงบุคคลไม่มีการจำแนกเพศ ตัวอย่างเช่น adik หมายถึงน้องโดยไม่ระบุเพศ ไม่มีการแยกคำที่หมายถึง"คนรัก" ออกเป็นผู้ชายหรือผู้หญิง ถ้าต้องการระบุเพศจะเพิ่มคำคุณศัพท์เข้ามา เช่น adik laki-laki หมายถึงน้องชายที่สืบสายโลหิตเดียวกัน ไม่มีคำที่มีความหมายตรงกับภาษาอังกฤษ "man" ที่หมายถึงผู้ชายและความเป็นมนุษย์โดยทั่วไป

คำบางคำมีการแบ่งเพศบ้าง เช่น putri หมายถึงลูกสาว และ putra หมายถึงลูกชาย คำเหล่านี้มักเป็นคำยืมจากภาษาอื่น เช่นตัวอย่างข้างต้นเป็ยคำยืมจากภาษาสันสกฤตผ่านทางภาษาชวาโบราณ ในจาการ์ตาและบางพื้นที่ abang อาจใช้หมายถึงพี่ชาย kakak (พี่ที่สืบสายโลหิตเดียวกัน) หมายถึงพี่สาว

[แก้] คำประสม

ภาษาอินโดนีเซียมีการสร้างคำใหม่ด้วยการเชื่อมรากศัพท์ตั้งแต่สองคำขึ้นไปเข้าด้วยกัน ตัวอย่างเช่น rumah หมายถึงบ้าน makan หมายถึงกิน รวมกันเป็น rumah makan หมายถึงภัตตาคาร

[แก้] ลักษณนาม

ภาษาอินโดนีเซียมีการใช้คำลักษณนามเช่นเดียวกับภาษาอื่นๆในเอเชีย เช่น ภาษาเบงกาลี ภาษาไทย ตัวอย่างคำลักษณนาม เช่น ekor ใช้กับสัตว์ buah ใช้กับนามไม่มีชีวิต lembar ใช้กับกระดาษ biji ใช้กับสิ่งที่เป็นก้อนกลม ในการสนทนาอย่างไม่เป็นทางการละคำลักษณนามได้

[แก้] คำปฏิเสธ

ภาษาอินโดนีเซียมีรูปคำปฏิเสธสามคำคือ tidak bukan และ belum

• Tidak บางครั้งลดรูปเหลือ tak ใช้ปฏิเสธคำกริยาและคุณศัพท์ เช่น Saya tidak tahu (ฉันไม่รู้) หรือ Ibu saya tidak senang (แม่ของฉันไม่มีความสุข)
• Bukan ใช้ปฏิเสธคำนาม เช่น Ibu bukan seekar anjing (นั่นไม่ใช่หมา)
• Belum ใช้ปฏิเสธประโยคหรือวลีที่บางอย่างยังไม่สมบูรณ์ และใช้ตอบปฏิเสธคำถาม เช่น Anda sudah pernah ke Indonesia (Belum?) = คุณเคยอยู่อินโดนีเซียมาก่อน(หรือไม่ ) Belum, saya masih belum pernah pergi ke Indonesia = ไม่, ฉันไม่เคยอยู่อินโดนีเซีย

คำปฏิเสธอีกคำหนึ่งในภาษาอินโดนีเซียคือ jangan ซึ่งตรงกับคำปฏิเสธ do not ในภาษาอังกฤษ jangan ใช้ปฏิเสธคำสั่งหรือแสดงการต่อต้านการกระทำ เช่น Jangan tingalkan saya = อย่าทิ้งฉัน

[แก้] พหูพจน์

การแสดงพหูพจน์ใช้การซ้ำคำ เช่น บุคคลใช้ว่า orang ประชาชนใช้ว่า orang-orang แต่ประชาชน 1,000 คนใช้ว่า seribu orang แต่คำโดยทั่วไปไม่จำเป็นต้องแสดงความเป็นพหูพจน์ แต่บางครั้งการซ้ำคำไม่ได้แสดงความเป็นพหูพจน์เสมอไป เช่น hati หมายถึง หัวใจหรือตับขึ้นกับบริบท ในขณะที่ hati-hati หมายถึง ระมัดระวัง นอกจากนั้นบางคำเช่น biri-biri (แกะ) และ kupu-kupu (ผีเสื้อ) อาจเป็นทั้งรูปพหูพจน์และเอกพจน์ขึ้นกับบริบทหรือตัวเลขในประโยค

[แก้] สรรพนาม

สรรพนามแทนบุรุษที่ 1 พหูพจน์ มีสองคำ คือ kami (ไม่รวมผู้ฟัง) และ Kita (รวมผู้ฟัง) สรรพนามบุรุษที่ 1 เอกพจน์ มีสองคำคือ saya และ aku มีความหมายเหมือนกันแต่ saya เป็นทางการมากกว่า aku ใช้กับคนสนิทในครอบครัว หรือกับเพื่อน สรรพนามบุรุษที่ 2 มีสามคำคือ kamu anda และ kalian anda เป็นคำที่สุภาพที่สุด kalian เป็นรูปพหูพจน์ และไม่เป็นทางการมากนัก นอกจากนี้ ภาษาอินโดนีเซียยังมีคำสรรพนามอื่นๆอีก ซึ่งขึ้นกับโครงสร้างทางสังคมและอิทธิพลของภาษาถิ่น คำบางคำถือว่าสุภาพมากและใช้ในบทกวีเท่านั้น เช่น saudara/sauderi

[แก้] สรรพนามชี้เฉพาะ

มีสองคำคือ ini (นี่) ใช้กับสิ่งที่อยู่ใกล้ผู้พูดกับ itu (โน่น) ใช้กับสิ่งที่อยู่ไกลผู้พูด ทั้งสองคำนี้ไม่มีรูปพหูพจน์

[แก้] การเรียงลำดับคำ

รูปแบบพื้นฐานของประโยคเป็น ประธาน-กริยา-กรรม แต่จะใช้ในรูปถูกกระทำ กรรม-กริยา-(ประธาน) ได้ ซึ่งถือเป็นประโยคแบบละประธาน คำขยายตามหลังคำที่ถูกขยาย

[แก้] กริยา

ไม่มีการผันตามจำนวนหรือบุคคล ไม่มีเครื่องหมายแสดงกาล แต่แสดงกาลด้วยการเติมคำในประโยค เช่น เมื่อวานนี้หรือคำบ่งกาลอื่นๆ เช่น sudah (พร้อมแล้ว) อย่างไรก็ตาม ภาษาอินโดนีเซียมีระบบปัจจัยของกริยาที่ซับซ้อน เพื่อแบ่งแยกรูปกระทำ-ถูกกระทำ การใช้ปจจัยเหล่านี้อาจถูกละในการสนทนาอย่างไม่เป็นทางการ

[แก้] การเน้น

ในการพูด การเน้นที่ส่วนของประโยคต่างกันทำให้มีการเรียงลำดับคำต่างกันไปได้ รูปแบบเหล่านี้พบน้อยในการเขียน ตัวอย่าง เช่น

• Saya pergi ke pasar kemarin = ฉันไปตลาดเมื่อวานนี้ (รูปปกติหรือเน้นประธาน)
• Kemarin saya pergi ke pasar = เมื่อวานนี้ฉันไปตลาด (เน้นที่เมื่อวาน)
• Ke pasar saya pergi, kemarin = ที่ตลาด, ฉันไปเมื่อวานนี้ (เน้นสถานที่ที่ไป)
• Pergi ke pasar, saya, kemarin = ไปตลาด, ฉัน, เมื่อวานนี้ (เน้นที่การเดินทาง)

[แก้] สัทวิทยา

[แก้] สระ

สระ

	สระหน้า	สระกลาง	สระหลัง
Close	iː		uː
Close-mid	e	ə	o
Open-mid	(ɛ)		(ɔ)
Open	a

[แก้] พยัญชนะ

พยัญชนะ

	Labial	Apical	Postalveolar	Palatal	Velar	Glottal
เสียงนาสิก	m	n		ɲ	ŋ
Plosive	p b	t d			k g	ʔ
Affricate			ʧ ʤ
Fricative	(f)	s (z)	(ʃ)		(x)	h
Liquid		l r
Approximant	w			j

[แก้] คำศัพท์

ภาษาอินโดนีเซียเป็นภาษามาเลย์สมัยใหม่ มีคำยืมจากภาษาต่างๆมากมาย เช่น ภาษาสันสกฤต ภาษาอาหรับ (รวมภาษาเปอร์เซียและภาษาฮีบรู) ภาษาดัตช์ ภาษาโปรตุเกส ภาษาจีน และภาษาตระกูลออสโตรนีเซียนอื่นๆ อย่างไรก็ตาม คำส่วนใหญ่มาจากรากศัพท์ของภาษาตระกูลออสโตรนีเซียน

คำที่ยืมจากภาษาสันสกฤตได้รับอิทธิพลจากศาสนาพุทธและศาสนาฮินดู มีทั้งที่ยืมจากภาษาสันสกฤตโดยตรงและยืมผ่านภาษาชวา คำจากภาษาสันสกฤตส่วนใหญ่เข้ามาเป็นพื้นฐานของศัพท์ภาษาอินโดนีเซียจนไม่รู้สึกว่เป็นศัพท์ภาษาต่างประเทศ ส่วนคำยืมจากภาษาอาหรับนั้น ได้รับอิทธิพลจากศาสนาอิสลาม การแปลคัมภีร์ไบเบิลยุคแรกๆ จะใช้คำจากภาษาอาหรับแทนที่คำเฉพาะที่เป็นภาษาฮีบรู แต่ปัจจุบันเริ่มหันไปใช้คำจากภาษากรีกหรือคำจากภาษาฮีบรูมากขึ้น ตัวอย่างเช่น คำว่าพระเยซู เดิมใช้ว่า Isa แบบอาหรับ ปัจจุบันใช้ว่า Yesus

คำยืมจากภาษาโปรตุเกสเป็นคำทั่วไป ซึ่งเกี่ยวข้องกับการที่ชาวโปรตุเกสเป็นชาวยุโรปกลุ่มแรกที่เข้ามาถึงหมู่เกาะเครื่องเทศ คำยืมจากภาษาจีน มักเป็นศัพท์เกี่ยวกับการค้าหรือสิ่งชองที่มาจากจีน คำยืมจากภาษาดัตช์เป็นผลจากการที่เคยเป็นอาณานิคมของเนเธอร์แลนด์มาก่อน คำยืมกลุ่มนี้มักมีลำดับพยัญชนะที่ยากต่อการออกเสียง ซึ่งแก้ปัญหาโดยการแทรกเสียงสระเข้าไป เช่น schroef จากภาษาดัตช์ เป็น sekrup ในภาษาอินโดนีเซีย

เนื่งจากมีคำยืมจากหลายภาษาจึงมีคำที่มีความหมายเหมือนกันมาก เช่นคำว่า "หนังสือ" มีถึง 3 คำ คือ pustaka จากภาษาสันสกฤต kitab จากภาษาอาหรับ และ buku จากภาษาดัตช์ ความหมายของทั้ง 3 คำนี้ต่างกันเล็กน้อย pustaka ใช้กับหนังสือเกี่ยวกับเรื่องราวโบราณ หรือความรู้ในวงจำกัด ถ้าอยู่ในรูป perpustakaan หมายถึงห้องสมุด kitab ใช้กับหนังสือทางศาสนา เช่น alkitab หมายถึงคัมภีร์ไบเบิล buku ใช้เรียกหนังสือทั่วไป

[แก้] ระบบการเขียน

ภาษาอินโดนีเซียเขียนด้วยอักษรละติน การออกเสียงพยัญชนะใกล้เคียงกับภาษาอิตาลี การสะกดอาจสร้างความสับสนบ้างเนื่องมาจากการเปลี่ยนแปลงตัวสะกดเมื่ออินโดนีเซียได้รับเอกราช ได้แก่ การเปลี่ยนจาก oe เป็น u เมื่อ พ.ศ. 2490 และกรารเปลี่ยน tj เป็น c dj เป็น j nj เป็น ny sj เป็น sy ch เป็น kh เมื่อ พ.ศ. 2515 การสะกดแบบเก่าได้อิทธิพลจากภาษาดัตช์ และใช้กับชื่อเฉพาะที่สะกดมาก่อนหน้านั้น เช่นชื่อประธานาธิบดีซูฮาร์โต สะกดว่า Soeharto และยอร์กยาการ์ตา ปัจจุบันเขียน Yogyakarta แต่บางครั้งเขียนว่า Jogjakarta

ด • พ • ก กลุ่มภาษาหลัก ในตระกูลภาษาออสโตรนีเซียน กลุ่มฟอร์โมซา กาวาลัน • ซาฮารัว • ไซซิยัต • บูนัน • ไปวัน • อตายัล • บาซาย • บาบูซะห์ กลุ่มมาลาโย-โพลีเนเซีย ภาษากลุ่มบอร์เนียว-ฟิลิปปินส์: ตากาล็อก - ฟิลิปิโน • เซบู • อีโลกาโน • ฮิลิกายนอน • บิโกล • กาปัมปางัน • วาราย-วาราย • มาลากาซี • เปงาซินัน • กามาโย • กินารายอา • ซัมบัล • โบโฮลาโน • มัสบาเตนโย • อาซี • อีวาตัน • เตา (Tao) • เทา (Thao) ภาษากลุ่มซุนดา-สุลาเวสี: มาเลย์ - มลายูปัตตานี (ยาวี) • ตูกัง เบซี • นีอัส • บาตัก • ซุนดา • ชวา • บาหลี • ซาซัก • กัมเบอรา (ซุมบา) • ปาเลา • ชามอโร • อินโดนีเซีย • มินังกาเบา • อาเจะห์ • จาม • บูกิส • กาโย จาราย • บันยูมาซัน • มากัสซาร์ • ทซัด• ภาษามอแกน • ภาษามอเกลน • ภาษาอูรักลาโอ้ย ภาษากลุ่มมาลาโย-โพลีเนเซียกลาง-ตะวันออก: กิลเบิร์ต • นาอูรู • โรมัว • ฮาวาย • เมารี • ซามัว • ตาฮิติ • ตองกา • ตูวาลู • เกมัก • โตโจเดเด • มัมไบ • อโตนี • เตตุม