ภาษาอินโดนีเซีย
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
| ภาษาอินโดนีเซีย Bahasa Indonesia บาฮาซา อินโดเนซียา |
||
|---|---|---|
| พูดใน: | อินโดนีเซีย ติมอร์ตะวันออก และซูรินาเม | |
| ภูมิภาค: | อินโดนีเซีย มาเลเซีย ติมอร์ตะวันออก และซูรินาเม | |
| จำนวนผู้พูด: | 17–30 ล้านคน(ภาษาแม่) รวมทั้งหมด 200 ล้านคน |
|
| อันดับ: | 56 | |
| ตระกูลภาษา: | ออสโตรนีเซียน มาลาโย-โพลีนีเชียน มาลาโย-โพลีนีเชียนตะวันตก ซุนดิก มาลายิก มาลายัน มาเลย์ท้องถิ่น ภาษาอินโดนีเซีย |
|
| ระบบการเขียน: | อักษรละติน | |
| สถานะทางการ | ||
| ภาษาทางการใน: | อินโดนีเซีย | |
| องค์กรควบคุม: | Pusat Bahasa | |
| รหัสภาษา | ||
| ISO 639-1: | id | |
| ISO 639-2: | ind | |
| ISO 639-3: | ind | |
| หมายเหตุ: บทความนี้มีสัญลักษณ์สัทอักษรสากลปรากฏอยู่ คุณอาจต้องการไทป์เฟซที่รองรับยูนิโคดเพื่อการแสดงผลที่สมบูรณ์ | ||
ภาษาอินโดนีเซียเป็นภาษาราชการของประเทศอินโดนีเซีย และเป็นภาษาที่น่าสังเกตในหลายด้าน เริ่มต้นด้วยการที่ชาวอินโดนีเซียส่วนใหญ่พูดภาษาอินโดนีเซียเป็นภาษาที่สอง และส่วนน้อยที่พูดเป็นภาษาแม่ในบางนัย ภาษานี้เป็นภาษาที่ค่อนข้างใหม่ เนื่องจากเกิดขึ้นอย่างเป็นทางการในปี พ.ศ. 2488 และเป็นภาษาที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา เนื่องจากเกิดคำที่ยืมมาจากภาษาอื่น ๆ อยู่ตลอด การเรียนรู้ภาษาอินโดนีเซียเป็นประสบการณ์ที่ให้ผลตอบแทนแก่ชาวต่างชาติ เนื่องจากการออกเสียงและไวยากรณ์ค่อนข้างเรียบง่าย ความรู้เบื้องต้นที่จำเป็นสำหรับการสื่อสารประจำวันสามารถเรียนรู้ได้ในไม่กี่สัปดาห์ ชื่อท้องถิ่นของภาษาอินโดนีเซียคือ บาฮาซา อินโดนีเซีย (Bahasa Indonesia) และชื่อนี้ก็นำมาใช้ในภาษาอังกฤษในบางโอกาส
เนื้อหา |
[แก้] ไวยากรณ์
[แก้] คำคุณศัพท์
คำคุณศัพท์ในภาษาอินโดนีเซียตามหลังคำนาม
| ภาษาอินโดนีเซีย | แปลเป็นภาษาไทย | แปลเป็นภาษาอังกฤษ |
|---|---|---|
| Ini buku merah | นี่เป็นหนังสือสีแดง | This is a red book |
| Ia adalah orang terkenal | เขาเป็นคนมีชื่อเสียง | He is a famous person |
| Ini buku saya | นี่เป็นหนังสือของฉัน | This is my book |
[แก้] ปัจจัย
ภาษาอินโดนีเซียมีระบบปัจจัยที่ซับซ้อน วิธีสร้างคำทำได้หลายแบบได้แก่
- ปัจจัยBer + ajar (สอน) = BeLajar (ลบ 'R' และเติม 'L')
= เรียน
- ปัจจัย Me + ajar + -kan = meNGajarkan (เติม 'NG')
= สอน(สกรรมกริยา)
- ปัจจัยBer + judi (พนัน) = Berjudi (Ber- ไม่เปลี่ยนรูป)
= เล่นพนัน
- ปัจจัยMe + judi + -kan = meNjudikan (เติม'N')
= เสียพนัน
คำแต่ละคำอาจมีความหมายทางไวยากรณ์ต่างไปขึ้นกับปัจจัยที่ใช้ เช่นme + makan (memakan) หมายถึงกิน(ในความหมายของการย่อยสลาย)ในขณะที่ di + makan (dimakan) หมายถึงถูกกิน ter + makan (termakan) หมายถึงถูกกินโดยทันที ปัจจัยที่ต่างกัน 2 คำอาจใช้เปล่ยนความหมายของคำ เช่น duduk หมายถึงนั่งลง mendudukkan หมายถึงให้บางคนนั่งลงหรือวางของบางอย่างลง menduduki หมายถึง นั่งบนบางอย่าง didudukkan หมายถึง ถูกทำให้นั่งลง diduduki หมายถึง ถูกทำให้นั่งบน
ปัจจัยในภาษาอินโดนีเซียมีที่ยืมมาจากภาษาอื่น เช่น ภาษาสันสกฤต ภาษาอาหรับ ภาษาอังกฤษ เช่น maha- juru- pasca- eka- anti- pro-
[แก้] ปัจจัยสร้างคำนาม
| ชนิดของปัจจัย | Affix | ตัวอย่างรากศัพท์ | ตัวอย่างคำที่ได้ |
|---|---|---|---|
| อุปสรรค | pe(N)- | duduk (นั่ง) | penduduk (ที่อยู่) |
| ke- | hendak (ต้องการ) | kehendak (desire) | |
| juru- | acara (event) | juruacara (event host) | |
| อาคม | -el- | tunjuk (ชี้) | telunjuk (ความต้องการ) |
| -em- | kelut (dishevelled) | kemelut (chaos, crisis) | |
| -er- | gigi (ฟัน) | gerigi (toothed blade, serration) | |
| ปัจจัย | -an | bangun (ตื่นขึ้น ยกขึ้น) | bangunan (สร้าง) |
| Confix | ke-...-an | raja (กษัตริย์) | kerajaan (ราชอาณาจักร) |
| pe-...-an | kerja (ทำงาน) | pekerjaan (อาชีพ) |
[แก้] ปัจจัยสร้างคำกริยา
| ชนิดของปัจจัย | Affix | ตัวอย่างรากศัพท์ | ตัวอย่างคำที่ได้ |
|---|---|---|---|
| อุปสรรค | be(L)- | ajar (สอน) | belajar (เรียน) - Intransitive |
| me(N)- | tolong (ช่วย) | menolong (ช่วย) - Active transitive | |
| me(NG)- | gambar (ภาพ) | menggambar (วาดภาพ) - Active transitive | |
| di- | ambil (take) | diambil (is being taken) - Passive transitive | |
| memper- | dalam (ลึก) | memperdalam (ทำให้ลึก) | |
| dipe(R)- | dalam (ลึก) | diperdalam (กำลังลึกลงไป) | |
| te(R)- | makan (กิน) | termakan (กินอย่างทันทีทันใด) | |
| ปัจจัย | -kan | letak (เก็บ) | letakkan (เก็บ) - Grammatical mood#Imperative mood transitive |
| -i | jauh (ไกล) | jauhi (avoid) - Imperative transitive | |
| Confix | be(R)-...-an | pasang (ซ่อม) | berpasangan (ถูกซ่อม) |
| be(R)-...-kan | dasar (base) | berdasarkan (based upon) | |
| me(M)-...-kan | pasti (แน่ใจ) | memastikan (มั่นใจ) | |
| me(N)-...-i | teman (companion) | menemani (to accompany) | |
| mempe(R)-...-kan | guna (ใช้) | mempergunakan (to misuse, to utilise) | |
| mempe(L)-...-i | ajar (สอน) | mempelajari (เรียน) | |
| ke-...-an | hilang (หายไป) | kehilangan (สูญหาย) | |
| di-...-i | sakit (เจ็บปวด) | disakiti (รู้สึกเจ็บปวด) | |
| di-...-kan | benar (right) | dibenarkan (is allowed to) | |
| dipe(R)-...-kan | kenal (know, recognise) | diperkenalkan (is being introduced) |
[แก้] ปัจจัยสร้างคำคุณศัพท์
| ชนิดของปัจจัย | Affix | ตัวอย่างรากศัพท์ | ตัวอย่างคำที่ได้ |
|---|---|---|---|
| อุปสรรค | te(R)- | kenal (know) | terkenal (famous) |
| se- | rupa (appearance) | serupa (คล้าย) | |
| ปัจจัย | -em- | cerlang (radiant bright) | cemerlang (bright, excellent) |
| -er- | sabut (husk) | serabut (dishevelled) | |
| Confix | ke-...-an | barat (west) | kebaratan (westernized) |
[แก้] เพศทางไวยากรณ์
ภาษาอินโดนีเซียมีการแบ่งเพศของคำน้อย คำจำนวนมากที่อ้างถึงบุคคลไม่มีการจำแนกเพศ ตัวอย่างเช่น adik หมายถึงน้องโดยไม่ระบุเพศ ไม่มีการแยกคำที่หมายถึง"คนรัก" ออกเป็นผู้ชายหรือผู้หญิง ถ้าต้องการระบุเพศจะเพิ่มคำคุณศัพท์เข้ามา เช่น adik laki-laki หมายถึงน้องชายที่สืบสายโลหิตเดียวกัน ไม่มีคำที่มีความหมายตรงกับภาษาอังกฤษ "man" ที่หมายถึงผู้ชายและความเป็นมนุษย์โดยทั่วไป
คำบางคำมีการแบ่งเพศบ้าง เช่น putri หมายถึงลูกสาว และ putra หมายถึงลูกชาย คำเหล่านี้มักเป็นคำยืมจากภาษาอื่น เช่นตัวอย่างข้างต้นเป็ยคำยืมจากภาษาสันสกฤตผ่านทางภาษาชวาโบราณ ในจาการ์ตาและบางพื้นที่ abang อาจใช้หมายถึงพี่ชาย kakak (พี่ที่สืบสายโลหิตเดียวกัน) หมายถึงพี่สาว
[แก้] คำประสม
ภาษาอินโดนีเซียมีการสร้างคำใหม่ด้วยการเชื่อมรากศัพท์ตั้งแต่สองคำขึ้นไปเข้าด้วยกัน ตัวอย่างเช่น rumah หมายถึงบ้าน makan หมายถึงกิน รวมกันเป็น rumah makan หมายถึงภัตตาคาร
[แก้] ลักษณนาม
ภาษาอินโดนีเซียมีการใช้คำลักษณนามเช่นเดียวกับภาษาอื่นๆในเอเชีย เช่น ภาษาเบงกาลี ภาษาไทย ตัวอย่างคำลักษณนาม เช่น ekor ใช้กับสัตว์ buah ใช้กับนามไม่มีชีวิต lembar ใช้กับกระดาษ biji ใช้กับสิ่งที่เป็นก้อนกลม ในการสนทนาอย่างไม่เป็นทางการละคำลักษณนามได้
[แก้] คำปฏิเสธ
ภาษาอินโดนีเซียมีรูปคำปฏิเสธสามคำคือ tidak bukan และ belum
- Tidak บางครั้งลดรูปเหลือ tak ใช้ปฏิเสธคำกริยาและคุณศัพท์ เช่น Saya tidak tahu (ฉันไม่รู้) หรือ Ibu saya tidak senang (แม่ของฉันไม่มีความสุข)
- Bukan ใช้ปฏิเสธคำนาม เช่น Ibu bukan seekar anjing (นั่นไม่ใช่หมา)
- Belum ใช้ปฏิเสธประโยคหรือวลีที่บางอย่างยังไม่สมบูรณ์ และใช้ตอบปฏิเสธคำถาม เช่น Anda sudah pernah ke Indonesia (Belum?) = คุณเคยอยู่อินโดนีเซียมาก่อน(หรือไม่ ) Belum, saya masih belum pernah pergi ke Indonesia = ไม่, ฉันไม่เคยอยู่อินโดนีเซีย
คำปฏิเสธอีกคำหนึ่งในภาษาอินโดนีเซียคือ jangan ซึ่งตรงกับคำปฏิเสธ do not ในภาษาอังกฤษ jangan ใช้ปฏิเสธคำสั่งหรือแสดงการต่อต้านการกระทำ เช่น Jangan tingalkan saya = อย่าทิ้งฉัน
[แก้] พหูพจน์
การแสดงพหูพจน์ใช้การซ้ำคำ เช่น บุคคลใช้ว่า orang ประชาชนใช้ว่า orang-orang แต่ประชาชน 1,000 คนใช้ว่า seribu orang แต่คำโดยทั่วไปไม่จำเป็นต้องแสดงความเป็นพหูพจน์ แต่บางครั้งการซ้ำคำไม่ได้แสดงความเป็นพหูพจน์เสมอไป เช่น hati หมายถึง หัวใจหรือตับขึ้นกับบริบท ในขณะที่ hati-hati หมายถึง ระมัดระวัง นอกจากนั้นบางคำเช่น biri-biri (แกะ) และ kupu-kupu (ผีเสื้อ) อาจเป็นทั้งรูปพหูพจน์และเอกพจน์ขึ้นกับบริบทหรือตัวเลขในประโยค
[แก้] สรรพนาม
สรรพนามแทนบุรุษที่ 1 พหูพจน์ มีสองคำ คือ kami (ไม่รวมผู้ฟัง) และ Kita (รวมผู้ฟัง) สรรพนามบุรุษที่ 1 เอกพจน์ มีสองคำคือ saya และ aku มีความหมายเหมือนกันแต่ saya เป็นทางการมากกว่า aku ใช้กับคนสนิทในครอบครัว หรือกับเพื่อน สรรพนามบุรุษที่ 2 มีสามคำคือ kamu anda และ kalian anda เป็นคำที่สุภาพที่สุด kalian เป็นรูปพหูพจน์ และไม่เป็นทางการมากนัก นอกจากนี้ ภาษาอินโดนีเซียยังมีคำสรรพนามอื่นๆอีก ซึ่งขึ้นกับโครงสร้างทางสังคมและอิทธิพลของภาษาถิ่น คำบางคำถือว่าสุภาพมากและใช้ในบทกวีเท่านั้น เช่น saudara/sauderi
[แก้] สรรพนามชี้เฉพาะ
มีสองคำคือ ini (นี่) ใช้กับสิ่งที่อยู่ใกล้ผู้พูดกับ itu (โน่น) ใช้กับสิ่งที่อยู่ไกลผู้พูด ทั้งสองคำนี้ไม่มีรูปพหูพจน์
[แก้] การเรียงลำดับคำ
รูปแบบพื้นฐานของประโยคเป็น ประธาน-กริยา-กรรม แต่จะใช้ในรูปถูกกระทำ กรรม-กริยา-(ประธาน) ได้ ซึ่งถือเป็นประโยคแบบละประธาน คำขยายตามหลังคำที่ถูกขยาย
[แก้] กริยา
ไม่มีการผันตามจำนวนหรือบุคคล ไม่มีเครื่องหมายแสดงกาล แต่แสดงกาลด้วยการเติมคำในประโยค เช่น เมื่อวานนี้หรือคำบ่งกาลอื่นๆ เช่น sudah (พร้อมแล้ว) อย่างไรก็ตาม ภาษาอินโดนีเซียมีระบบปัจจัยของกริยาที่ซับซ้อน เพื่อแบ่งแยกรูปกระทำ-ถูกกระทำ การใช้ปจจัยเหล่านี้อาจถูกละในการสนทนาอย่างไม่เป็นทางการ
[แก้] การเน้น
ในการพูด การเน้นที่ส่วนของประโยคต่างกันทำให้มีการเรียงลำดับคำต่างกันไปได้ รูปแบบเหล่านี้พบน้อยในการเขียน ตัวอย่าง เช่น
- Saya pergi ke pasar kemarin = ฉันไปตลาดเมื่อวานนี้ (รูปปกติหรือเน้นประธาน)
- Kemarin saya pergi ke pasar = เมื่อวานนี้ฉันไปตลาด (เน้นที่เมื่อวาน)
- Ke pasar saya pergi, kemarin = ที่ตลาด, ฉันไปเมื่อวานนี้ (เน้นสถานที่ที่ไป)
- Pergi ke pasar, saya, kemarin = ไปตลาด, ฉัน, เมื่อวานนี้ (เน้นที่การเดินทาง)
[แก้] สัทวิทยา
[แก้] สระ
| สระหน้า | สระกลาง | สระหลัง | |
|---|---|---|---|
| Close | iː | uː | |
| Close-mid | e | ə | o |
| Open-mid | (ɛ) | (ɔ) | |
| Open | a |
[แก้] พยัญชนะ
| Labial | Apical | Postalveolar | Palatal | Velar | Glottal | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| เสียงนาสิก | m | n | ɲ | ŋ | ||
| Plosive | p b | t d | k g | ʔ | ||
| Affricate | ʧ ʤ | |||||
| Fricative | (f) | s (z) | (ʃ) | (x) | h | |
| Liquid | l r | |||||
| Approximant | w | j |
[แก้] คำศัพท์
ภาษาอินโดนีเซียเป็นภาษามาเลย์สมัยใหม่ มีคำยืมจากภาษาต่างๆมากมาย เช่น ภาษาสันสกฤต ภาษาอาหรับ (รวมภาษาเปอร์เซียและภาษาฮีบรู) ภาษาดัตช์ ภาษาโปรตุเกส ภาษาจีน และภาษาตระกูลออสโตรนีเซียนอื่นๆ อย่างไรก็ตาม คำส่วนใหญ่มาจากรากศัพท์ของภาษาตระกูลออสโตรนีเซียน
คำที่ยืมจากภาษาสันสกฤตได้รับอิทธิพลจากศาสนาพุทธและศาสนาฮินดู มีทั้งที่ยืมจากภาษาสันสกฤตโดยตรงและยืมผ่านภาษาชวา คำจากภาษาสันสกฤตส่วนใหญ่เข้ามาเป็นพื้นฐานของศัพท์ภาษาอินโดนีเซียจนไม่รู้สึกว่เป็นศัพท์ภาษาต่างประเทศ ส่วนคำยืมจากภาษาอาหรับนั้น ได้รับอิทธิพลจากศาสนาอิสลาม การแปลคัมภีร์ไบเบิลยุคแรกๆ จะใช้คำจากภาษาอาหรับแทนที่คำเฉพาะที่เป็นภาษาฮีบรู แต่ปัจจุบันเริ่มหันไปใช้คำจากภาษากรีกหรือคำจากภาษาฮีบรูมากขึ้น ตัวอย่างเช่น คำว่าพระเยซู เดิมใช้ว่า Isa แบบอาหรับ ปัจจุบันใช้ว่า Yesus
คำยืมจากภาษาโปรตุเกสเป็นคำทั่วไป ซึ่งเกี่ยวข้องกับการที่ชาวโปรตุเกสเป็นชาวยุโรปกลุ่มแรกที่เข้ามาถึงหมู่เกาะเครื่องเทศ คำยืมจากภาษาจีน มักเป็นศัพท์เกี่ยวกับการค้าหรือสิ่งชองที่มาจากจีน คำยืมจากภาษาดัตช์เป็นผลจากการที่เคยเป็นอาณานิคมของเนเธอร์แลนด์มาก่อน คำยืมกลุ่มนี้มักมีลำดับพยัญชนะที่ยากต่อการออกเสียง ซึ่งแก้ปัญหาโดยการแทรกเสียงสระเข้าไป เช่น schroef จากภาษาดัตช์ เป็น sekrup ในภาษาอินโดนีเซีย
เนื่งจากมีคำยืมจากหลายภาษาจึงมีคำที่มีความหมายเหมือนกันมาก เช่นคำว่า "หนังสือ" มีถึง 3 คำ คือ pustaka จากภาษาสันสกฤต kitab จากภาษาอาหรับ และ buku จากภาษาดัตช์ ความหมายของทั้ง 3 คำนี้ต่างกันเล็กน้อย pustaka ใช้กับหนังสือเกี่ยวกับเรื่องราวโบราณ หรือความรู้ในวงจำกัด ถ้าอยู่ในรูป perpustakaan หมายถึงห้องสมุด kitab ใช้กับหนังสือทางศาสนา เช่น alkitab หมายถึงคัมภีร์ไบเบิล buku ใช้เรียกหนังสือทั่วไป
[แก้] ระบบการเขียน
ภาษาอินโดนีเซียเขียนด้วยอักษรละติน การออกเสียงพยัญชนะใกล้เคียงกับภาษาอิตาลี การสะกดอาจสร้างความสับสนบ้างเนื่องมาจากการเปลี่ยนแปลงตัวสะกดเมื่ออินโดนีเซียได้รับเอกราช ได้แก่ การเปลี่ยนจาก oe เป็น u เมื่อ พ.ศ. 2490 และกรารเปลี่ยน tj เป็น c dj เป็น j nj เป็น ny sj เป็น sy ch เป็น kh เมื่อ พ.ศ. 2515 การสะกดแบบเก่าได้อิทธิพลจากภาษาดัตช์ และใช้กับชื่อเฉพาะที่สะกดมาก่อนหน้านั้น เช่นชื่อประธานาธิบดีซูฮาร์โต สะกดว่า Soeharto และยอร์กยาการ์ตา ปัจจุบันเขียน Yogyakarta แต่บางครั้งเขียนว่า Jogjakarta
|
|
|
|---|---|
| กลุ่มฟอร์โมซา | กาวาลัน • ซาฮารัว • ไซซิยัต • บูนัน • ไปวัน • อตายัล • บาซาย • บาบูซะห์ |
| กลุ่มมาลาโย-โพลีเนเซีย |
|

