หน้านี้ถูกกึ่งล็อก

ท่านผู้หญิง

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

ท่านผู้หญิง ในอดีตใช้เป็นคำนำหน้าชื่อภรรยาเอกของเจ้าพระยา ปัจจุบันเป็นคำนำหน้าชื่อสตรีที่สมรสแล้วและได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้าฝ่ายใน ชั้นปฐมจุลจอมเกล้า (ป.จ.) และชั้นทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ (ท.จ.ว.) ถือเป็นเกียรติที่พระมหากษัตริย์ไทยพระราชทานแก่สตรีผู้นั้นเป็นกรณีพิเศษ มิได้ขอพระราชทานโดยรัฐบาล

ประวัติ[แก้]

การใช้คำนำหน้าสตรีในอดีตนั้นมีการระบุเกี่ยวพันกับบรรดาศักดิ์ของสามีที่ได้รับพระราชทานจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ถึงแม้ว่าในปัจจุบันรัฐบาลจะไม่มีนโยบายขอพระราชทานบรรดาศักดิ์ให้ข้าราชการแล้ว แต่คำนำหน้าสตรีผู้ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ก็ยังสมควรได้รับคำยกย่องอยู่ เนื่องจากประเทศไทยปกครองด้วยระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข และเพื่อเป็นการเทิดทูนองค์พระมหากษัตริย์ จึงสมควรยกย่องสตรีผู้ได้รับเกียรติจากองค์พระมหากษัตริย์ด้วย โดยอนุโลมไม่ต้องยึดถือบรรดาศักดิ์ของสามีเป็นเกณฑ์[1]

สำหรับคำนำหน้าสตรีที่ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ชั้นปฐมจุลจอมเกล้าและทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษนั้น ถ้าเป็นสตรีที่สมรสแล้วให้ใช้คำว่า "ท่านผู้หญิง" ยกเว้น สตรีในราชสกุลตั้งแต่หม่อมเจ้าขึ้นไปให้ใช้คำนำพระนามตามเดิม[2] และสตรีที่เป็นพระชายา ชายา และ หม่อมในเจ้านายฝ่ายหน้าของราชวงศ์จักรี ส่วนสตรีที่ยังมิได้สมรสให้ใช้คำนำหน้าว่า "คุณ"[3]

เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้าเป็นเครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2416 เนื่องในโอกาสฉลองกรุงรัตนโกสินทร์ครบ 90 ปี ให้ใช้แพรแถบสีชมพูอันเป็นสีของวันอังคาร ซึ่งเป็นวันพระราชสมภพ โดยเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้าฝ่ายใน ชั้นปฐมจุลจอมเกล้า มีจำนวน 20 สำรับ และทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ มีจำนวน 100 ดวง ดังนั้น จำนวนท่านผู้หญิงจึงมีจำนวนไม่เกิน 120 คน

ท่านผู้หญิงที่ยังมีชีวิตอยู่ในปัจจุบัน[แก้]

ท่านผู้หญิงที่ยังมีชีวิตอยู่ในปัจจุบัน (เรียงลำดับตามปีที่ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์)

ปีที่ได้รับ ชื่อ อ้างอิง
พ.ศ. 2521 ท่านผู้หญิงกุณฑี ไกรฤกษ์ [4]
ท่านผู้หญิงเกนหลง สนิทวงศ์ ณ อยุธยา
พ.ศ. 2525 ท่านผู้หญิงบุษบา สธนพงศ์ (หม่อมราชวงศ์บุษบา กิติยากร) [5]
พ.ศ. 2526 ท่านผู้หญิงทัศนีย์ บุณยคุปต์ [6]
พ.ศ. 2528 ท่านผู้หญิงสมสุข ศรีวิสารวาจา [7]
พ.ศ. 2529 ท่านผู้หญิงทัศนาวลัย ศรสงคราม [8]
พ.ศ. 2532 ท่านผู้หญิงพันธุ์สวลี กิติยากร (หม่อมเจ้าพันธุ์สวลี ยุคล) [9]
พ.ศ. 2533 ท่านผู้หญิงบุญเรือน ชุณหะวัณ [10]
ท่านผู้หญิงเพ็ญศรี วัชโรทัย (หม่อมหลวงเพ็ญศรี ศรีธวัช)
ท่านผู้หญิงอภิรดี ยิ่งเจริญ
ท่านผู้หญิงสุมาลี จาติกวณิช
พ.ศ. 2534 ท่านผู้หญิงฉัตรแก้ว นันทาภิวัฒน์ (หม่อมราชวงศ์ฉัตรแก้ว ดิศกุล) [11]
ท่านผู้หญิงนราวดี ชัยเฉนียน (หม่อมหลวงนราวดี ทวีวงศ์)
ท่านผู้หญิงเพ็ชรา เตชะกัมพุช
ท่านผู้หญิงอังกาบ บุณยัษฐิติ
ท่านผู้หญิงวิระยา ชวกุล
ท่านผู้หญิงวรรณพิมล สรเทศน์ [12]
พ.ศ. 2535 ท่านผู้หญิงสุนามัน ประนิช [13]
ท่านผู้หญิงสาวิตรี ศรีวิสารวาจา
ท่านผู้หญิงมณฑินี มงคลนาวิน
พ.ศ. 2539 ท่านผู้หญิงอิศรา บุรณศิริ [14]
ท่านผู้หญิงจรุงจิตต์ ทีขะระ
ท่านผู้หญิงวัฒนา วัชโรทัย
ท่านผู้หญิงอรนุช อิศรางกูร ณ อยุธยา
ท่านผู้หญิงพึงจิตต์ ศุภมิตร
ท่านผู้หญิงอรสา ล่ำซำ
พ.ศ. 2540 ท่านผู้หญิงพึงใจ สินธวานนท์ [15]
ท่านผู้หญิงลดาวัลย์ สมันตรัฐ
พ.ศ. 2541 ท่านผู้หญิงวราพร ปราโมช ณ อยุธยา [16]
ท่านผู้หญิงธิดา เศวตศิลา
ท่านผู้หญิงบุตรี วีระไวทยะ (หม่อมราชวงศ์บุตรี กฤดากร)
ท่านผู้หญิงวรามาส สุนทรภัค
ท่านผู้หญิงพรรณวดี จุฑารัตนกุล
ท่านผู้หญิงภรณี มหานนท์
ท่านผู้หญิงสุภรภ์เพ็ญ หลวงเทพนิมิต
พ.ศ. 2542 ท่านผู้หญิงจีริกัญญา โชติกเสถียร (หม่อมราชวงศ์จีริกัญญา กิติยากร) [17]
ท่านผู้หญิงรวิจิตร์ สุวรรณบุบผา (หม่อมราชวงศ์รวิจิตร์ วรวรรณ)
พ.ศ. 2543 ท่านผู้หญิงวงศ์พรรณ สนิทวงศ์ ณ อยุธยา [18]
ท่านผู้หญิงอินทิรา พลธร
ท่านผู้หญิงนภกานต์ สุวรรณจินดา (หม่อมราชวงศ์นภกานต์ สวัสดิวัตน์)
ท่านผู้หญิงสารภี มิ่งเมือง (หม่อมหลวงสารภี สนิทวงศ์)
ท่านผู้หญิงชนัตถ์ ปิยะอุย
พ.ศ. 2544 ท่านผู้หญิงถวิกา สารสิน [19]
ท่านผู้หญิงเพ็ญศรี ภู่ตระกูล
พ.ศ. 2546 ท่านผู้หญิงสุจิตคุณ สารสิน (หม่อมราชวงศ์สุจิตคุณ กิติยากร) [20]
ท่านผู้หญิงวิวรรณ เศรษฐบุตร (หม่อมราชวงศ์วิวรรณ วรวรรณ)
ท่านผู้หญิงศรี ลิมปิชาติ (หม่อมราชวงศ์ศรี โสณกุล)
ท่านผู้หญิงเหมือนจิต ภิรมย์ภักดี (หม่อมราชวงศ์เหมือนจิต ประวิตร)
ท่านผู้หญิงกอบกุล อุบลเดชประชารักษ์
พ.ศ. 2547 ท่านผู้หญิงสมรักษ์ หุตินทะ [21]
ท่านผู้หญิงปรียา เกษมสันต์ ณ อยุธยา
ท่านผู้หญิงสุธาวัลย์ เสถียรไทย
ท่านผู้หญิงอารียา มาลากุล ณ อยุธยา
ท่านผู้หญิงศรีรัศมิ์ สุวะดี [22]
พ.ศ. 2548 ท่านผู้หญิงสุวรรณี พัฒน์พงศ์พานิช [23]
พ.ศ. 2550 ท่านผู้หญิงจิตรวดี จุลานนท์ [24]
ท่านผู้หญิงภรณี ล่ำซำ
พ.ศ. 2562 ท่านผู้หญิงพลอยไพลิน เจนเซน [25]
ท่านผู้หญิงสิริกิติยา เจนเซน
ท่านผู้หญิงสินีนาฏ วงศ์วชิราภักดิ์ [26]

ดูเพิ่ม[แก้]

อ้างอิง[แก้]

  1. หนังสือเวียนที่กล่าวถึงการใช้คำนำนามสตรีที่ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ จาก สำนักเลขธิการคณะรัฐมนตรี ดูฉบับพิมพ์เผยแพร่ทั่วไปได้ใน สตรีสาร ปีที่ 15 ฉบับที่ 333 (พฤษภาคม 2504), น. 113.
  2. หอจดหมายเหตุแห่งชาติ (หจช.), เอกสารสำนักงานเลขานุการกรม กรมศิลปากร กระทรวงศึกษาธิการ ศธ.0701.9/897 การใช้คำนำนามสตรี (พ.ศ. 2505)
  3. สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี
  4. ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๙๕, ตอน ๕๑ ง ฉบับพิเศษ, ๑๒ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๒๑, หน้า ๗
  5. ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๙๙, ตอน ๗๖ ง ฉบับพิเศษ, ๓ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๒๕, หน้า ๑๖
  6. ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๐๐, ตอน ๘๔ ง ฉบับพิเศษ, ๒๐ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๒๖, หน้า ๑๑
  7. ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๐๒, ตอน ๖๐ ง ฉบับพิเศษ, ๑๖ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๒๘, หน้า ๑๘
  8. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ วันที่ ๕ พฤษภาคม ๒๕๒๙, เล่ม ๑๐๓, ตอน ๘๒ ง ฉบับพิเศษ, ๑๕ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๒๙, หน้า ๑
  9. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ในวโรกาสพระราชพิธีฉัตรมงคล ๕ พฤษภาคม ๒๕๓๒, เล่ม ๑๐๖, ตอน ๗๓ ก ฉบับพิเศษ, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๒, หน้า ๑
  10. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า, เล่ม ๑๐๗, ตอน ๗๔ ง ฉบับพิเศษ, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๓, หน้า ๑
  11. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๐๘, ตอน ๗๘ ง ฉบับพิเศษ, ๓ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๔, หน้า ๑
  12. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ (จุลจอมเกล้า ฝ่ายใน (เพิ่มเติม) ในวโรกาสพระราชพิธีฉัตรมงคล ๕ พฤษภาคม ๒๕๓๔), เล่ม ๑๐๘, ตอน ๘๑ ง ฉบับพิเศษ, ๖ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๔, หน้า ๑
  13. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๐๙, ตอน ๕๙ ง ฉบับพิเศษ, ๕ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๕, หน้า ๑
  14. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ (เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ในวโรกาสฉัตรมงคล), เล่ม ๑๑๓, ตอน ๗ ข, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๙, หน้า ๑
  15. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ (เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ในวโรกาสพระราชพิธีฉัตรมงคล ๕ พฤษภาคม ๒๕๔๐), เล่ม ๑๑๔, ตอน ๑๑ ข, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๐, หน้า ๑
  16. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ (เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ในวโรกาสพระราชพิธีฉัตรมงคล วันที่ ๕ พฤษภาคม ๒๕๔๑), เล่ม ๑๑๕, ตอน ๘ ข, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๑, หน้า ๑
  17. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ (เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ในวโรกาสพระราชพิธีฉัตรมงคล วันที่ ๕ พฤษภาคม ๒๕๔๒), เล่ม ๑๑๖, ตอน ๘ ข, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๒, หน้า ๑
  18. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ในวโรกาสวันพระราชพิธีฉัตรมงคล วันที่ ๕ พฤษภาคม ๒๕๔๓, เล่ม ๑๑๗, ตอน ๙ ข, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๓, หน้า ๑
  19. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า, เล่ม ๑๑๘, ตอน ๘ ข ฉบับทะเบียนฐานันดร, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๔, หน้า ๑
  20. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ในวโรกาสพระราชพิธีฉัตรมงคล ๕ พฤษภาคม ๒๕๔๖, เล่ม ๑๒๐, ตอน ๙ ข ฉบับทะเบียนฐานันดร, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๖, หน้า ๑
  21. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ในวโรกาสพระราชพิธีวันฉัตรมงคล จำนวน ๘๒ ราย, เล่ม ๑๒๑, ตอน ๙ ข ฉบับทะเบียนฐานันดร, ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๗, หน้า ๑
  22. ราชกิจจานุเบกษา, การพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับตระกูลจุลจอมเกล้า และถวายบังคมพระบรมรูป เนื่องในวันคล้ายกับวันพระบรมราชาภิเษกครั้งหลัง ตามสุริยตคติ, เล่ม ๑๖, ตอน ๓๔, ๑๙ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๔๒, หน้า ๔๙๘
  23. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า เนื่องในวโรกาสพระราชพิธีฉัตรมงคล วันที่ ๕ พฤษภาคม ๒๕๔๘ จำนวน ๗๐ ราย, เล่ม ๑๒๒, ตอน ๖ ข ฉบับทะเบียนฐานันดร, ๕ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๘, หน้า ๑
  24. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า (เนื่องในโอกาสพระราชพิธีฉัตรมงคล วันที่ ๕ พฤษภาคม ๒๕๕๐ จำนวน ๑๒๒ ราย), เล่ม ๑๒๔, ตอน ๖ ข, ๕ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๐, หน้า ๑
  25. ประกาศ เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ฝ่ายในและเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม 136, ตอน 16 ข, 7 พฤษภาคม พ.ศ. 2562, หน้า 1
  26. ประกาศ เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้าและเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๑๓๖, ตอน ๑๗ ข, ๙ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๖๒, หน้า ๑