ประเทศโปแลนด์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก โปแลนด์)
สาธารณรัฐโปแลนด์
Rzeczpospolita Polska (โปแลนด์)
ธงชาติ ตราแผ่นดิน
คำขวัญดู คำขวัญไม่เป็นทางการของโปแลนด์
เพลงชาติมาซูแร็กดอมบรอฟสกีแยกอ
เมืองหลวง
(และเมืองใหญ่สุด)
วอร์ซอ
52°13′N 21°02′E / 52.217°N 21.033°E / 52.217; 21.033
ภาษาราชการ ภาษาโปแลนด์[1]
การปกครอง ประชาธิปไตยระบบรัฐสภา
 -  ประธานาธิบดี บรอญิสวัฟ กอมอรอฟสกี
 -  นายกรัฐมนตรี ดอนัลด์ ตุสก์
เอกราช จากรัสเซีย 
 -  สถาปนา พ.ศ. 1509 
 -  ประกาศ คริสต์ศตวรรษ 10 
 -  เป็นที่ยอมรับ 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2461 
เข้าร่วมสหภาพยุโรป 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2547
พื้นที่
 -  รวม 312,679 ตร.กม. (70)
123 ตร.ไมล์ 
 -  แหล่งน้ำ (%) 2.65%
ประชากร
 -  2549 (ประเมิน) 38,635,144 (31)
 -  2557 (สำมะโน) 38,485,779 (2014)[2] 
 -  ความหนาแน่น 123 คน/ตร.กม. (90)
319.9 คน/ตร.ไมล์
จีดีพี (อำนาจซื้อ) 2548 (ประมาณ)
 -  รวม 514.0 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ (24)
 -  ต่อหัว 13,300 ดอลลาร์สหรัฐ (51)
HDI (2546) 0.858 (สูง) (36)
สกุลเงิน ซวอตี (PLN)
เขตเวลา CET (UTC+1)
 -  (DST) CEST (UTC+2)
โดเมนบนสุด .pl (และ .eu ในฐานะส่วนหนึ่งของสหภาพยุโรป)
รหัสโทรศัพท์ 48
1ภาษาเบลารุส ภาษาแคสซูเบีย ภาษาเยอรมัน และภาษายูเครน ใช้ในสำนักงานเทศบาล 5 แห่ง แต่ก็ไม่จัดว่าเป็นภาษาราชการในระดับประเทศ
2The adoption of Christianity in Poland is seen by many Poles, regardless of their religious affiliation, as one of the most significant national historical events

โปแลนด์ (อังกฤษ: Republic of Poland; โปแลนด์: Rzeczpospolita Polska) หรือชื่อทางการคือ สาธารณรัฐโปแลนด์ (อังกฤษ: Republic of Poland; โปแลนด์: Rzeczpospolita Polska เชชโปสโปลิตา โปลสกา) เป็นประเทศในตอนกลางของยุโรป เขตแดนด้านตะวันตกจรดเยอรมนี ทางใต้จรดสาธารณรัฐเช็กและสโลวาเกีย ทางตะวันออกจรดยูเครนและเบลารุส ส่วนทางเหนือจรดทะเลบอลติก ลิทัวเนีย และแคว้นคาลีนินกราดของรัสเซีย โปแลนด์เคยเป็นดินแดนส่วนหนึ่งของรัสเซีย

รัฐโปแลนด์ก่อตั้งเมื่อมากกว่า 1,000 ปีก่อนภายใต้ราชวงศ์เปียสต์ (Piast dynasty) และถึงยุคทอง ตอนปลายของคริสต์ศตวรรษที่ 16 ภายใต้ราชวงศ์ยาเกียลลอน (Jagiellonian dynasty) เป็นยุคที่โปแลนด์เป็นหนึ่งในประเทศที่ร่ำรวยและมีอำนาจมากที่สุดในยุโรป ในวันที่ 3 พฤษภาคม พ.ศ. 2334 สภาล่าง (Sejm เซย์ม) ของเครือรัฐโปแลนด์-ลิทัวเนีย ได้เลือกรับรัฐธรรมนูญพฤษภาคมของโปแลนด์ (May Constitution of Poland) รัฐธรรมนูญร่างฉบับแรกของยุโรป และฉบับที่ 2 ของโลก ตามหลังรัฐธรรมนูญสหรัฐอเมริกา

หลังจากนั้นไม่นาน ประเทศโปแลนด์ได้ถูกแบ่งเป็นส่วนหนึ่งของรัสเซีย ออสเตรีย และปรัสเซีย และได้รับเอกราชใหม่ในปี พ.ศ. 2461 หลังสงครามโลกครั้งที่ 1 เป็นสาธารณรัฐโปแลนด์ที่ 2 (Second Polish Republic) หลังจากสงครามโลกครั้งที่ 2 โปแลนด์กลายเป็นรัฐบริวารที่เป็นคอมมิวนิสต์ของสหภาพโซเวียตภายใต้ชื่อสาธารณรัฐประชาชนโปแลนด์ (People's Republic of Poland) ในพ.ศ. 2532 การเลือกตั้งกึ่งเสรีครั้งแรกในโปแลนด์ หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 สิ้นสุดการดิ้นรนเพื่อเสรีภาพของขบวนการโซลิดาริตี (Solidarity movement) และเป็นการพ่ายแพ้ของผู้นำคอมมิวนิสต์ของโปแลนด์ มีการก่อตั้งสาธารณรัฐโปแลนด์ที่ 3 (Third Polish Republic) ในปัจจุบัน ตามด้วยการร่างรัฐธรรมนูญใหม่ในปี พ.ศ. 2540 ในปี พ.ศ. 2542 โปแลนด์ได้เข้าร่วมองค์การนาโต และในปี พ.ศ. 2547 ได้เข้าเป็นส่วนหนึ่งของสหภาพยุโรป

เนื้อหา

ภูมิศาสตร์[แก้]

ที่ตั้ง ตั้งอยู่ใจกลางทวีปยุโรป มีพรมแดนติด 7 ประเทศ ได้แก่ ทิศเหนือจรดรัสเซีย (ตำบล Kaliningrad) ทิศตะวันออกเฉียงเหนือและทิศตะวันออกจรดลิธัวเนีย เบลารุสและยูเครน ทิศใต้จรดสาธารณรัฐเช็กและสโลวัก ทิศตะวันตกจรดเยอรมนี และทิศเหนือจรดทะเลบอลติก

ภูมิประเทศ เป็นพื้นที่ราบเกือบทั้งประเทศ นอกจากบริเวณชายแดนทางใต้เป็นทิวเขา Tatra ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของเทือกเขา Carpathian และภูเขา Sudety ซึ่งมียอดเขาสูงที่สุดคือยอด Rysy สูงจากระดับน้ำทะเล 8,200 ฟุต เป็นพรมแดนธรรมชาติกั้นระหว่างโปแลนด์กับสโลวัก โปแลนด์มีแม่น้ำสายสำคัญคือ แม่น้ำโอเดอร์ที่อยู่ทางตะวันตกเฉียงใต้ และแม่น้ำ Vistula ที่อยู่ทางตะวันออกของประเทศ

ประวัติศาสตร์[แก้]

ดูบทความหลักที่: ประวัติศาสตร์โปแลนด์

ยุคก่อนประวัติศาสตร์[แก้]

ยุคกลาง[แก้]

ร่วมสมัย[แก้]

โปแลนด์เคยเป็นส่วนหนึ่งของประเทศรัสเซียหรือโซเวียต ในการรบวอร์ซอว์ โปแลนด์ต้องสู้กับรัสเซียที่มีทหารมากกว่าถึงห้าเท่า แต่ทหารโปแลนด์ที่รักชาติก็สามารถขับไล่รัสเซียออกไปได้ ต่อมาโปแลนด์เกิดความขัดแย้งภายในประเทศ รัสเซียจึงถือโอกาสเข้าโจมตีโปแลนด์จนแตก ในปี ค.ศ. 1939

การเมือง[แก้]

บริหาร[แก้]

ดูบทความหลักที่: รับบาลโปแลนด์

นายกรัฐมนตรีคนปัจจุบันคือนายดอนัลด์ ตุสก์ ที่ได้รับการแต่งตั้งจากนายเลค กัตซ์ซึนสกี ประธานาธิบดีโปแลนด์ เมื่อวันที่ 9 พ.ย. 2550 ให้ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีคนใหม่ แทนนายยารอสลัฟ กัตซ์ซึนสกี

นิติบัญญัติ[แก้]

ดูบทความหลักที่: รัฐสภาโปแลนด์

ตุลาการ[แก้]

ดูบทความหลักที่: กฎหมายโปแลนด์

การแบ่งเขตการปกครอง[แก้]

โปแลนด์แบ่งจังหวัดการปกครองออกเป็น 16 จังหวัด (voivodships - ภาษาโปแลนด์: województwa voyevouchtva อ่านว่า วอเยวูชตวา) ได้แก่

จังหวัด เมืองหลวง
เกรตเตอร์โปแลนด์, เวียลคอพอลสเกีย (Greater Poland; Wielkopolskie; Vielkhopolskhie) พอซนาน (Poznań; Posnanh)
คูยาเวีย-พอเมอราเนีย, คูยาฟสโก-พอมอร์สเกีย (Cuiavian-Pomeranian; Kujawsko-Pomorskie; Khuyavsko-Pomorskhie) บิดกอชช์ (Bydgoszcz) และ ทอรูน (Toruń; Torunh)
เลสเซอร์โปแลนด์, มาวอพอลสเกีย (Lesser Poland Voivodship; Małopolskie; Mawopolskhie) คราคูฟ (Kraków; Khrakhouv)
วูช, วูดซเกีย (Łódź; Łódzkie) วูช (Łódź; Wouch)
โลว์เออร์ไซลีเชีย, ดอลโนชลางสเกีย (Lower Silesian; Dolnośląskie; Dolnochhlangskhie) วรอตสวัฟ (Wrocław; Vrocwav)
ลูบลิน, ลูเบลสเกีย (Lublin Voivodship, Lubelskie; Lubelskhie) ลูบลิน (Lublin; Lublin)
ลูบุช, ลูบุสเกีย (Lubusz; Lubuskie; Lubuskhie) กอร์ชูฟเวียลคอปอลสกี (Gorzów Wielkopolski; Kochhouv Vielkhopolskhi)) และ เซียลอนากูรา (Zielona Góra; Sielona Koura)
เมโซเวีย, มาซอเวียตซ์เกีย (Masovian; Mazowieckie; Masoviechkhie) วอร์ซอ (Warsaw; Warszawa; Varchhava)
ออพอเล, ออพอลสเกีย (Opole; Opolskie; Opolskhie) ออพอเล (Opole; Opole)
พอดลาเซีย, พอดลาสเกีย (Podlasie; Podlaskie; Potlaskhie) เบียวิสตอค (Białystok; Beawystok)
พอเมอราเนีย, โพมอร์สเกีย (Pomeranian; Pomorskie; Pomorskhie) กดัญสก์ (Gdańsk; Kdanhsk)
ไซลีเชีย, ชลางสเกีย (Silesian; Śląskie; Chhlangskhie) คาโตวีตเซ (Katowice; Khatovitse)
ซับคาร์เปเทียน, พอดคาร์พัตซ์เกีย (Subcarpathian; Podkarpackie; Potkharpachkhie) เชชูฟ (Rzeszów; Chhechhouv)
สเวียทอคชิสเกีย, ชเวียงทอคชิสเกีย (Swietokrzyskie; Świętokrzyskie; Chhviengtokhchhyskhie) คีเอลต์เซ (Kielce; Khielse)
วอร์เมีย-เมซูเรีย, วาร์มินสโก-มาซูร์สเกีย (Warmian-Masurian; Warmińsko-Mazurskie; Varminhskho-Masurskhie) ออลช์ทึน (Olsztyn; Olchtyn)
เวสต์พอเมอราเนีย, ซาคอดนีออพอมอร์สเกีย (West Pomeranian; Zachodniopomorskie; Sakhodniopomorskhie) ชเชตซีน (Szczecin; Chhachhesin)

จังหวัดการปกครองระดับรองลงไปได้แก่

  • เทศมณฑล (counties - powiats พอเวียต) poveats แบ่งเป็น
    • เทศมณฑลท้องถิ่น (land counties - powiat ziemski poveat siemskhi พอเวียตเซียมสกี) 308 แห่ง และ
    • เทศมณฑลนคร (urban counties - powiat grodzki poveat krochkhi พอเวียตกรอดสกี) 65 แห่ง
  • เทศบาล (communes - gminas kminas กมินา) 2,478 แห่ง

นโยบายต่างประเทศ[แก้]

ความสัมพันธ์กับสหภาพยุโรป[แก้]

ความสัมพันธ์ด้านต่างๆกับประเทศไทย[แก้]

ความสัมพันธ์โปแลนด์ – ไทย
Map indicating location of โปแลนด์ and ไทย

โปแลนด์

ไทย
  • การทูต
  • การเมือง
  • การทหาร
  • เศรษฐกิจและการค้า
  • การท่องเที่ยว

กองทัพ[แก้]

ดูบทความหลักที่: กองทัพโปแลนด์

กองกำลังกึ่งทหาร[แก้]

เศรษฐกิจ[แก้]

เกษตรกรรม[แก้]

อุตสาหกรรม[แก้]

การพัฒนาทางเศรษฐกิจ[แก้]

การท่องเที่ยว[แก้]

โครงสร้างพื้นฐาน[แก้]

คมนาคม และ โทรคมนาคม[แก้]

วิทยาศาสตร์ และ เทคโนโลยี[แก้]

การศึกษา[แก้]

ดูบทความหลักที่: การศึกษาในประเทศโปแลนด์

สาธารณสุข[แก้]

ประชากร[แก้]

เชื้อชาติ[แก้]

ประชากร 38.5 ล้านคน เป็นชาวโปแลนด์ร้อยละ 98 อีกร้อยละ 2 มีเชื้อสายเยอรมัน เบลารุส ยูเครน ลิทัวเนียและอื่นๆ

ศาสนา[แก้]

ภาษา[แก้]

กีฬา[แก้]

วัฒนธรรม[แก้]

ดูบทความหลักที่: วัฒนธรรมโปแลนด์

วรรณกรรม[แก้]

สถาปัตยกรรม[แก้]

อาหาร[แก้]

ดนตรี[แก้]

ภาพยนตร์[แก้]

สื่อสารมวลชน[แก้]

วันหยุด[แก้]

ดูเพิ่ม[แก้]

อ้างอิง[แก้]

  1. Belarusian, Cassubian, German and Ukrainian are used in five communal offices; however, they are not official languages.
    3^ The adoption of Christianity in Poland is seen by many Poles, regardless of their religious affiliation, as one of the most significant national historical events.
  2. Główny Urząd Statystyczny. Baza Demografia. Ludność. Stan, ruch naturalny i wędrówki ludności w I kwartale 2014 r., stan na 31.03.2014. [1]

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]

ภาพยนตร์ (on-line)
ข้อมูลทั่วไป
วัฒนธรรม
การท่องเที่ยว