ฌ็อง-ฌัก รูโซ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ฌ็อง-ฌัก รูโซ
Jean-Jacques Rousseau (painted portrait).jpg
ฌ็อง-ฌัก รูโซ ในปี 1753
เกิด 28 มิถุนายน ค.ศ. 1712(1712-06-28)
เจนีวา, สาธารณรัฐเจนีวา
เสียชีวิต 2 กรกฎาคม ค.ศ. 1778 (66 ปี)
แอร์แมน็องวิลล์, ฝรั่งเศส
ยุค ปรัชญาศตวรรษที่ 18
(ปรัชญาสมัยใหม่)
แนวทาง ปรัชญาตะวันตก
สำนัก ทฤษฎีสัญญาประชาคม
ศิลปะจินตนิยม
ความสนใจหลัก
ปรัชญาการเมือง,ดนตรี, การศึกษา, วรรณกรรม, อัตชีวประวัติ
แนวคิดเด่น
General will, amour de soi, amour-propre, moral simplicity of humanity, child-centered learning, civil religion, popular sovereignty, positive liberty
ลายมือชื่อ
Jean-Jacques Rousseau Signature.svg

ฌ็อง-ฌัก รูโซ (ฝรั่งเศส: Jean-Jacques Rousseau; 28 มิถุนายน พ.ศ. 2255 - 2 กรกฎาคม พ.ศ. 2321) เป็นนักปรัชญา นักเขียน นักทฤษฎีการเมือง และนักประพันธ์เพลงที่ฝึกหัดด้วยตนเองแห่งยุคเรืองปัญญา

ปรัชญาของรูโซ[แก้]

คำสอนของเขาสอนให้คนหันกลับไปหาธรรมชาติ (back to nature) เป็นการยกย่องคุณค่าของคนว่า "ธรรมชาติของคนดีอยู่แล้วแต่สังคมทำให้คนไม่เสมอภาคกัน" เขาบอกว่า "เหตุผลมีประโยชน์ แต่มิใช่คำตอบของชีวิต ดังนั้นเราจึงต้องพึ่งความรู้สึก สัญชาตญาณและอารมณ์ของเราเอง ให้มากกว่าเหตุผล"

ทฤษฎีคนเถื่อนใจธรรม[แก้]

รูโซเชื่อว่ามนุษย์นั้นเป็นคนดีโดยธรรมชาติ หรือเป็น "คนเถื่อนใจธรรม" (noble savage) เมื่ออยู่ในสภาวะธรรมชาติ (สภาวะเดียวกันกับสัตว์อื่นๆ และเป็นสภาพที่มนุษย์อยู่มาก่อนที่จะมีการสร้างอารยธรรม และสังคม) แต่ถูกทำให้แปดเปื้อนโดยสังคม เขามองสังคมว่าเป็นสิ่งที่ถูกประดิษฐ์ขึ้น และเชื่อว่าการพัฒนาของสังคม โดยเฉพาะการเพิ่มขึ้นของการพึ่งพากันในสังคมนั้น เป็นสิ่งที่อันตรายต่อความเป็นอยู่ของมนุษย์

ความเรียงชื่อ "การบรรยายเกี่ยวกับศิลปะและวิทยาศาสตร์" (พ.ศ. 2293) ที่ได้รับรางวัลของเมือง ได้อธิบายว่าความก้าวหน้าทางวิทยาศาสตร์และศิลปศาสตร์นั้น ไม่เป็นประโยชน์กับมนุษย์ เขาได้เสนอว่าพัฒนาการของความรู้ทำให้รัฐบาลมีอำนาจมากขึ้น และทำลายเสรีภาพของปัจเจกชน เขาสรุปว่าพัฒนาการเชิงวัตถุนั้น จะทำลายโอกาสของความเป็นเพื่อนที่จริงใจ โดยจะทำให้เกิดความอิจฉา ความกลัว และ ความระแวงสงสัย

งานชิ้นถัดมาของเขา การบรรยายว่าด้วยความไม่เสมอภาค ศึกษาเกี่ยวกับการพัฒนาและการทำลายของมนุษย์ ตั้งแต่ในสมัยโบราณ จนถึงสมัยใหม่ เขาเสนอว่ามนุษย์ในยุคแรกสุดนั้น เป็นมนุษย์ครึ่งลิงและอยู่แยกกัน มนุษย์แตกต่างจากสัตว์เนื่องจากมีเจตจำนงเสรี (free will) และเป็นสิ่งที่สามารถแสวงหาความสมบูรณ์แบบได้ เขายังได้กล่าวว่ามนุษย์ยุคบุคเบิกนี้มีความต้องการพื้นฐาน ที่จะดูแลรักษาตนเอง และมีความรู้สึกห่วงหาอาทรหรือความสงสาร เมื่อมนุษย์ถูกบังคับให้ต้องมีความสัมพันธ์กันมากขึ้นเนื่องจากการเพิ่มขึ้นของประชากร จึงได้เกิดการปรับเปลี่ยนทางด้านจิตวิทยา และได้เริ่มให้ความสำคัญกับความคิดเห็นของคนอื่น ๆ ว่าเป็นสิ่งสำคัญต่อการมีชีวิตที่ดีของตนเอง รูโซได้เรียกความรู้สึกใหม่นี้ว่าเป็นจุดเริ่มต้นของการผลิบานของมนุษย์

รูโซ มีชีวิตอยู่ในช่วงรัชสมัยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวท้ายสระ จนถึง สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช เกิดในเจนีวา สวิตเซอร์แลนด์ งานเขียนของเขาส่งอิทธิพลต่อการปฏิวัติฝรั่งเศสด้วย

งานเขียนที่ได้รับการแปลเป็นภาษาไทย[แก้]

  1. สัญญาประชาคม (Contral social) แปลโดย จินดา จินตนเสรี (กรุงเทพฯ: บพิธ (แผนกการพิมพ์), 2517).
  2. เอมิลศิษย์รุสโซ แปลและเรียบเรียงโดย สุนทร โคตรบรรเทา (กรุงเทพฯ: องค์การค้าของคุรุสภา, 2534).
  3. คำสารภาพ เล่มที่หนึ่ง บรรณาธิการโดย นพพร ประชากุล, แปลโดย พาชื่น องค์วรรณดี (กรุงเทพฯ: โครงการจัดพิมพ์คบไฟ, 2550).
  4. คำสารภาพ เล่มที่สอง บรรณาธิการโดย ธรณินทร์ มีเพียร , แปลโดย รัตนสุดา กิตติก้องนภางค์ (กรุงเทพฯ: โครงการจัดพิมพ์คบไฟ, 2550).
  5. สัญญาประชาคม หรือ หลักแห่งสิทธิทางการเมือง แปลโดย วิภาดา กิตติโกวิท (กรุงเทพฯ : ทับหนังสือ, 2550).
  6. ความเรียงว่าด้วยต้นกำเนิดและรากฐานแห่งความไม่เท่าเทียมกันของมวลมนุษยชาติ แปลโดย ศุภชัย ศุภผล (กรุงเทพฯ : สยามปริทัศน์, 2555).
  7. "ความเรียงว่าด้วยเศรษฐกิจการเมือง " แปลโดย ศุภชัย ศุภผล (กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์ Victory, 2558).

อ้างอิง[แก้]

  • Virioli, Maurizio ([1988] 2003). Jean-Jacques Rousseau and the 'Well-Ordered Society'. Hanson, Derek, translator. Cambridge University Press, 2003 ISBN 0-521-53138-1, 9780521531382
  • Williams, David Lay (2007). Rousseau’s Platonic Enlightenment. Pennsylvania State University Press.