สงครามกลางเมืองสเปน
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
|
|||||||||||||
|
|||||||||||||
สงครามกลางเมืองสเปน (Spanish Civil War พ.ศ. 2479-พ.ศ. 2482) เป็นการรบในประเทศสเปนที่เกิดจากความขัดแย้งระหว่างฝ่ายสนับสนุนกับฝ่ายต่อต้านสาธารณรัฐสเปนที่ 2 (พ.ศ. 2474-พ.ศ. 2479) ได้แก่ "ฝ่ายนิยมสาธารณรัฐ" (Republicans) ประกอบด้วยกลุ่มมัชฌิมา กลุ่มสังคมนิยม กลุ่มคอมมิวนิสต์ รวมทั้งชาวคาตาลันและชาวบาสก์ที่หัวรักถิ่นและเป็นอนาธิปไตย กับ "ฝ่ายชาตินิยม" (Nationalists) ที่เป็นฝ่ายก่อการกบฏ รวมถึงพวกนิยมกษัตริย์ พวกการ์ลิสต์ (Carlists-กลุ่มการเมืองเก่าแก่ที่แตกสาขาจากราชวงศ์บูร์บง) พวกคาทอลิกหัวเก่า และพวกฟาสซิสต์ฟรังกิสต์ ซึ่งกองทัพสเปนเองก็ได้แตกแยกออกเป็นสองฝ่าย แต่ละฝ่ายก็พยายามระดมหาพันธมิตรต่างประเทศมาช่วยรบ ฝ่ายนิยมสาธารณรัฐดึงสหภาพโซเวียตและกองพลน้อยนานาชาติ (International Brigades) ที่ระดมโดยพวกโคมินเทิร์น (คือบุคคลที่เป็นสมาชิกพรรคคอมมิวนิสต์แต่ไม่ใช่ในนามของพรรค) มากถึง 60,000 คน ส่วนฝ่ายชาตินิยมดึงพวกฟาสซิสต์จากอิตาลี และนาซีจากเยอรมนี
[แก้] ชัยชนะของฝ่ายกบฏ
ฝ่ายชาตินิยมหรือฝ่ายกบฏประสบความสำเร็จชนะสงครามกลางเมืองได้ เนื่องจากความสามารถในการรักษาดุลของการขอความช่วยเหลือ ความสามารถจากการเจรจาไม่เข้าแทรกแซงของประเทศประชาธิปไตยตะวันตก และจากความกลมเกลียวเป็นอันหนึ่งอันเดียวของพันธมิตรได้มากกว่าฝ่ายตรงข้าม ทั้งนี้เป็นผลงานของนายพลฟรันซิสโก ฟรังโกที่ก้าวขึ้นมาเป็นผู้นำ เมื่อแรกรบฝ่ายชาตินิยมต้องชะลอการเคลื่อนทัพลง แต่เพียงไม่นานในช่วงแรกของสงคราม (กรกฎาคม พ.ศ. 2479) ฝ่ายชาตินิยมก็สามารถยึดพื้นที่ส่วนใหญ่ในภาคตะวันตกเฉียงเหนือและบางส่วนของภาคตะวันตกเฉียงใต้ และในฤดูใบไม้ร่วงปีเดียวกันสามารถบุกถึงกรุงมาดริดแต่ก็ยึดไม่สำเร็จ ในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2480 สามารถยึดเมืองมาลากาทางตอนใต้ เดือนมีนาคม-ตุลาคม พ.ศ. 2480 ยึดชายฝั่งตอนเหนือเดินทัพถึงชายฝั่งทะเลเมดิเตอร์เรเนียน และตัดกองทัพของฝ่ายนิยมสาธารณรัฐออกได้เป็นสองส่วนเมื่อเดือนเมษายน พ.ศ. 2481 ยึดแคว้นคาเทโลเนียได้ในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2482 และในที่สุดสามารถเข้ายึดกรุงมาดริดและภาคใต้ของสเปนได้ทั้งหมดในเดือนถัดมา
ภายหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 นายพลฟรังโกถูกต่อต้านอย่างหนักจากฝ่ายนิยมสาธารณรัฐ ศัตรูเก่าฝ่ายซ้ายที่ถูกจำคุกหลายพันคนและมีผู้ถูกประหารชีวิต ไประหว่าง 10,000-28,000 คน ฝ่ายนิยมสาธารณรัฐที่เหลือต่างพากันหนีไปต่างประเทศ โดยเฉพาะประเทศฝรั่งเศสและประเทศเม็กซิโก ผลจากสงครามกลางเมืองทำให้นายพลฟรังโกได้ปกครองประเทศสเปนโดยระบอบเผด็จการจนถึงแก่กรรมเมื่อ พ.ศ. 2518 แต่ก่อนหน้านั้น 6 ปีฟรังโกได้ประกาศตัวทายาททางการเมืองโดยให้ เจ้าชายควน การ์โลส (Juan Carlos) พระราชนัดดาของกษัตริย์องค์สุดท้ายขึ้นครองราชย์ฟื้นระบอบกษัตริย์ขึ้นมาใหม่
[แก้] อ้างอิง
- Chambers Dictionary of World History, Chambers Harrap, New York 2000
- Spanish Civil War: วิกิพีเดียภาษาอังกฤษ
