วิกฤตการณ์ไครเมีย พ.ศ. 2557

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
Jump to navigation Jump to search
วิกฤตการณ์ไครเมีย พ.ศ. 2557
ส่วนหนึ่งของ ความไม่สงบนิยมรัสเซียในประเทศยูเครน พ.ศ. 2557
Crimea crisis map.PNG
ที่ตั้งของไครเมีย ยูเครนและรัสเซียในทวีปยุโรป
  ยูเครนส่วนที่เหลือ
วัน February 23, 2014 – March 19, 2014 [1](24 วัน)
ที่ Crimean Peninsula
สาเหตุ
ผล
  • Decisive Russian victory
  • ยูเครนสูญเสียดินแดนไครเมีย: สาธารณรัฐไครเมีย declares independence with intention of joining Russia after a referendum passes with 96% in support.
  • Pro-Russian militias seize the Supreme Council (Crimean parliament) and other key establishments.[2][3][4]
  • Council of Ministers of Crimea is dissolved, a new pro-Russian Prime Minister is installed, Supreme Council votes to join the Russian Federation, and holds a referendum on the status of Crimea on March 16.[5]
  • Treaty signed between Crimea and Russia at the Kremlin on March 18 to formally initiate Crimea's accession to the Russian Federation.[6]
  • The Ukrainian Armed Forces are evicted from their bases on March 19 by Crimean protesters and Russian troops. Ukraine subsequently announces withdrawal of its forces from Crimea.[7]
  • คู่ขัดแย้ง
    ผู้นำ
    จำนวน

    Protesters

    Volunteer units[22][24]

    • 5,000 (Sevastopol)
    • 1,700 (Simferopol)

    Russian military forces

    • 20,000-30,000 troops[25]

    Ukrainian Armed Forces defectors

    Protesters

    Ukrainian military forces

    • 5,000-22,000 troops[29][30]
    • 40,000 reservists, partly mobilized (outside Crimea)[31]
    ความสูญเสีย
    1 Crimean SDF trooper killed[32]

    2 soldiers killed,[33]

    60–80 detained[34]
    3 protesters killed (2 pro-Russian and 1 pro-Ukrainian)[35][36][37][38]

    วิกฤตการณ์ไครเมีย พ.ศ. 2557 เป็นวิกฤตการณ์ทางการทูตในเขตปกครองตนเองไครเมีย ประเทศยูเครน อันเป็นผลสืบเนื่องจากการปฏิวัติยูเครน พ.ศ. 2557 ซึ่งโค่นรัฐบาลประธานาธิบดีวิคเตอร์ ยานูคอวิชในเคียฟ เมืองหลวงของประเทศ ตั้งแต่วันที่ 23 กุมภาพันธ์ มีกลุ่มชาติพันธุ์รัสเซียบางกลุ่มจัดการประท้วงคัดค้านเหตุการณ์ในเคียฟ และต้องการความสัมพันธ์หรือบูรณาการกับประเทศรัสเซียใกล้ชิดยิ่งขึ้น นอกเหนือไปจากการเพิ่มอัตตาณัติหรือให้เอกราชแก่ไครเมียถ้าเป็นไปได้[39] การประท้วงบางจุดมิได้ทั้งเกิดขึ้นเองหรือจำกัดอยู่บริเวณใดบริเวณหนึ่งทั้งหมด[40] กลุ่มอื่น ซึ่งที่โดดเด่นประกอบด้วยชาวตาตาร์ไครเมียและชาติพันธุ์ยูเครน เดินขบวนสนับสนุนการปฏิวัติ[41] ยานูคอวิชที่ถูกโค่นอำนาจลี้ภัยไปยังรัสเซีย และเรียกร้องให้กองทัพรัสเซียเข้าแทรกแซงและรักษา "กฎหมายและความสงบเรียบร้อย" ในยูเครน โดยเฉพาะอย่างยิ่งไครเมีย อย่างลับ ๆ[42]

    วันที่ 27 กุมภาพันธ์ ทหารติดอาวุธและสวมหน้ากากโดยไม่มีเครื่องยศซึ่งมีพฤติการณ์นิยมรัสเซียยึดอาคารสำคัญจำนวนหนึ่งในไครเมีย รวมทั้งอาคารรัฐสภาและท่าอาากศยานสองแห่ง[43][44] [45] กลุ่มชายดังกล่าวทำลายโทรคมนาคมและบริการอินเทอร์เน็ตแทบทั้งหมดระหว่างไครเมียกับยูเครนส่วนที่เหลือ[46] ภายใต้การปิดล้อมและมีผู้ชุมนุมอยู่ภายใน สภาไครเมียสูงสุดปลดรัฐบาลของสาธารณรัฐปกครองตนเองและเปลี่ยนตัวประธานสภารัฐมนตรีไครเมีย อะนาโทลีย์ มอฮิลอว์ (Anatolii Mohyliov) เป็นเซร์ฮีย์ อัคซอนอว์ (Sergey Aksyonov)[47] กองกำลังรัสเซียซึ่งประจำอยู่ในไครเมียตามความตกลงทวิภาคีได้รับการเสริมกำลังและเรือรบสองลำจากกองเรือบอลติกของรัสเซียละเมิดน่านน้ำยูเครน[48][49] รัฐบาลยูเครนกล่าวหารัสเซียว่าแทรกแซงกิจการภายในของรัสเซีย ขณะที่ฝ่ายรัสเซียปฏิเสธการกล่าวหาดังกล่าวอย่างเป็นทางการ[50]

    วันที่ 1 มีนาคม รัฐสภารัสเซียให้อำนาจประธานาธิบดีวลาดีมีร์ ปูตินใช้กำลังทหารในยูเครน หลังมีการร้องขอความช่วยเหลือจากผู้นำนิยมรัสเซียอย่างไม่เป็นทางการที่เพิ่งได้รับแต่งตั้ง เซร์ฮีย์ อัคซอนอว์[51][52] รักษาการประธานาธิบดียูเครน โอเล็กซันดร์ ทูร์ชินอฟ (Oleksandr Turchynov) มีคำสั่งว่าการแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีไครเมียไม่ชอบด้วยรัฐธรรมนูญ[53][54] แหล่งข่าวฝ่ายนิยมรัฐบาลอ้างว่าอาจมีการปลอมแปลงระหว่างการลงมติจัดการลงประชามติเอกราชปี 2557 และการเปลี่ยนแปลงรัฐบาลในไครเมีย[55] สำนักงานอัยการสูงสุดแถลงว่า ผลใด ๆ จากการลงประชามติแย้งกับรัฐธรรมนูญแห่งยูเครนและไครเมีย ซึ่งต้องมีการลงประชามติทั่วประเทศ[56] ผู้นำชาวตาตาร์ไครเมียกล่าวว่าพวกตนจะไม่เข้าร่วมหรือยอมรับการลงประชามติแยกประเทศใด ๆ[57]

    วันที่ 2 มีนาคม ยูเครนประกาศพร้อมรบเต็มกำลังและระดมพลทั่วประเทศ[58] รองนายกรัฐมนตรีไครเมีย Rustam Temirgaliev รายงานว่ากองกำลังติดอาวุธทั้งหมดในดินแดนไครเมียล้วนถูกปลดอาวุธหรือเปลี่ยนฝ่ายแล้ว[59] กระทรวงกลาโหมยูเครนอ้างว่ารายงานเหล่านี้ไม่เป็นความจริง[60][61] ไม่นานจากนั้น หัวหน้ากองทัพเรือยูเครน Denis Berezovsky ประกาศในแถลงการณ์ทางโทรทัศน์ว่าเขาปฏิเสธไม่ปฏิบัติตามคำสั่งจากรัฐบาลที่ประกาศตนเองในเคียฟและประกาศความภักดีต่อทางการและประชาชนไครเมีย นายกรัฐมนตรีรัสเซีย ดมิทรี เมดเวเดฟ ประณามรัฐบาล Yatsenyuk ว่าไม่ชอบธรรม[62][63] กองทัพเรือรัสเซียเริ่มการฝึกซ้อมทางทหารในมณฑลคาลินินกราด ใกล้กับพรมแดนลิทัวเนียและโปแลนด์[64][65] ประธานาธิบดีลิทัวเนียและโปแลนด์เรียกร้องการหารือตามสนธิสัญญานาโต ข้อ 4[66][67] วันเดียวกัน ช่องโทรทัศน์ที่รัฐบาลรัสเซียเป็นเจ้าของบางส่วน แชแนลวันรัสเซีย ออกรายงานเน้นว่า ชาวยูเครน 140,000 คนได้หลบหนีมายังรัสเซียผ่านพรมแดน ซึ่งได้เกิดการโต้เถียงเพราะรายงานดังกล่าวรวมภาพการจราจรติดขัดบนถนนไปยังโปแลนด์ มิใช่รัสเซีย[68][69]

    สภาแอตแลนติกเหนือและสหภาพยุโรปจะจัดการประชุมสุดยอดผู้นำฉุกเฉินในประเด็นดังกล่าว[70][71] สหรัฐอเมริกา สหราชอาณาจักร ฝรั่งเศส เยอรมนีและสหภาพยุโรปประณามรัสเซีย โดยกล่าวหาว่ารัสเซียละเมิดกฎหมายระหว่างประเทศและละเมิดอธิปไตยของยูเครน

    วันที่ 4 มีนาคม ปูตินหยุดการฝึกซ้อมทางทหารและถอนกำลังกลับจากพรมแดนยูเครน[72] ปูตินแถลงในการจัดประชุมผู้สื่อข่าวว่าทหารที่ยึดครองฐานทัพมิใช่ทหารรัสเซีย หากแต่เป็นกำลังป้องกันตนเองท้องถิ่น เขากล่าวว่าขณะนี้ยังไม่มีความจำเป็นที่จะส่งกองกำลังเข้าไปในยูเครน แต่รัสเซียสงวนสิทธิที่จะใช้ทุกวิถีทางเป็นทางเลือกสุดท้ายต่อความเสี่ยงเกิดอนาธิปไตย[73] ปูตินแถลงสนับสนุนการกำหนดการปกครองด้วยตนเองของชาวไครเมียเพื่อตัดสินสถานภาพของตนเกี่ยวกับยูเครน แต่อ้างว่ารัสเซียจะไม่ผนวกไครเมียด้วยกำลัง[74]

    สภาไครเมียสูงสุดลงมติเมื่อสมัยประชุมวันที่ 6 มีนาคมว่าด้วยการเข้าเป็นส่วนหนึ่งของสหพันธรัฐรัสเซียอย่างเต็มตัวหลังเป็นส่วนหนึ่งของประเทศยูเครนมานานกว่า 6 ทศวรรษ[5] การวินิจฉัยของสภาสูสุดจะถูกเสนอต่อชาวไครเมียผ่านการลงประชามติหากรัสเซียรับคำร้องดังกล่าว การลงประชามติเดิมประกาศกำหนดไว้เมื่อวันที่ 30 มีนาคม จะเลื่อนขึ้นมาเป็นวันที่ 16 มีนาคม 2557 และคำถามจะถูกเปลี่ยนเพื่อสะท้อนการลงมติเมื่อวันที่ 6 มีนาคมของสภาสูงสุดว่าจะสนองรับการรวมชาติกับรัสเซียหรือไม่[5]

    ในวันที่ 9 มีนาคม ประธานาธิบดีรัสเซีย วลาดีมีร์ ปูติน โทรศัพท์ถึงนายกรัฐมนตรีเยอรมนี อังเกลา แมร์เคิล และนายกรัฐมนตรีอังกฤษ เดวิด แคเมอรอน โดยปกป้องการเคลื่อนไหวเพื่อแยกตัวออกของผู้นำไครเมียนิยมรัสเซีย โดยกล่าวว่า พฤติการณ์ของพวกเขามุ่งเพื่อปดป้องผลประโยชน์อันชอบธรรมของประชากรในพื้นที่ อย่างไรก็ดี แมร์เกิลบอกปูตินว่า การลงประชามติดังกล่าวละเมิดรัฐธรรมนูญยูเครนและขัดต่อกฎหมายระหว่างประเทศ[75]

    วันที่ 11 มีนาคม รัฐสภาไครเมียลงมติและอนุมัติคำประกาศอิสรภาพสาธารณรัฐปกครองตนเองไครเมียและนครเซวัสโตปอลจากยูเครน ตั้งเป็นสาธารณรัฐไครเมีย โดยมีมติเห็นชอบ 78 เสียง จากทั้งหมด 100 เสียง[76]

    วันที่ 15 มีนาคม รัสเซียยับยั้งข้อมติสหประชาชาติที่ประกาศให้การลงประชามติในวันรุ่งขึ้นว่าด้วยสถานภาพในอนาคตของสาธารณรัฐปกครองตนเองไครเมียไม่สมบูรณ์ มีประเทศสมาชิก 13 ประเศเห็นชอบ ได้แก่ สหรัฐ สหราชอาณาจักร ฝรั่งเศส ลักเซมเบิร์ก ชิลี อาร์เจนตินา ลิทัวเนีย จอร์แดน ไนจีเรีย ชาด รวันดา ออสเตรเลียและเกาหลีใต้ ส่วนจีนงดออกเสียง[77] วันที่ 16 มีนาคม ชาวไครเมียออกเสียงในการลงประชามติว่าจะเข้าร่วมกับรัสเซียอีกครั้งหรือคืนสู่สถานภาพก่อนรัฐธรรมนูญปี 2535 รัฐมนตรีกลาโหมยูเครนและรัสเซียตกลงพักรบในไครเมียกระทั่งวันที่ 21 มีนาคม[78]

    วันที่ 17 มีนาคม รัฐสภาไครเมียประกาศอิสรภาพจากยูเครนอย่างเป็นทางการ และขอเข้าเป็นส่วนหนึ่งของสหพันธรัฐรัสเซียอย่างเต็มตัว[79] รัสเซียรับรองเอกราชของไครเมียในวันเดียวกัน[80]

    วันที่ 27 มีนาคม สมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติผ่านข้อมติไม่มีผลผูกมัดประกาศให้การลงประชามติไครเมียที่รัสเซียหนุนหลังเป็นโมฆะ โดยมี 100 ประเทศลงมติรับ 11 ประเทศลงมติไม่รับ และ 58 ประเทศงดออกเสียง[81]

    วันที่ 15 เมษายน รัฐสภายูเครนประกาศว่าไครเมียเป็นดินแดนที่ถูกรัสเซียยึดครองชั่วคราว[82]

    ดูเพิ่ม[แก้]

    อ้างอิง[แก้]

    1. "Is Crimea gone? Annexation no longer the focus of Ukraine crisis". CNN. สืบค้นเมื่อ 12 July 2014. 
    2. "Russia Stages a Coup in Crimea". The Daily Beast. 1 March 2014. สืบค้นเมื่อ 2 March 2014. 
    3. 3.0 3.1 Gumuchian, Marie-Louise; Smith-Spark, Laura; Formanek, Ingrid (27 February 2014). "Gunmen seize government buildings in Ukraine's Crimea, raise Russian flag". CNN. สืบค้นเมื่อ 27 February 2014. 
    4. Avakov named seizure of airports in Crimea armed invasion and occupation, Ukrinform, 28 February 2014 
    5. 5.0 5.1 5.2 "Ukraine crisis: Crimea MPs vote to join Russia". BBC News. 6 March 2014. 
    6. "Putin signs treaty to add Crimea to map of Russia". The Concord Monitor. 2014-03-19. สืบค้นเมื่อ 2014-03-20. 
    7. "Ukraine 'preparing withdrawal of troops from Crimea'". BBC News. 2014-03-19. สืบค้นเมื่อ 2014-03-20. 
    8. 8.0 8.1 Russia redeploys ships of Baltic and Northern fleets to Sevastopol, violates agreement with Ukraine. Ukrinform. March 3, 2014
    9. 9.0 9.1 9.2 "Ukraina: Krimmis on Tšetšeeniast ja Uljanovskist pärit Vene sõdurid" [Ukraine: Russian soldiers from Chechnya and Ulyanovsk in Crimea], Postimees (EE), 5 March 2014 
    10. Ragtag camp grows on Russia’s new frontier
    11. 11.0 11.1 Gabidullin, Ildar; Edwards, Maxim (15 March 2014). "The Tartarstan Factor: Why did politicians from Kazan pay frequent visits to Crimea recently?". Al Jazeera. Aljazeera Satellite Network. สืบค้นเมื่อ 16 March 2014. "On March 5, Tatarstan President Rustam Minnikhanov signed an agreement on co-operation between Tatarstan and the new Crimean authorities, the actual contents of which were to be established over the coming month. The agreement implies significant collaboration between ten government institutions as well as significant financial aid to Crimea from Tatarstan businesses." 
    12. "Ukraine Live", The Daily Telegraph, 3 March 2014 
    13. "Ukraine Crisis: On Crimea's new border the Russian Army waits". The Daily Telegraph. 3 March 2014. สืบค้นเมื่อ 4 March 2014. 
    14. Shuster, Simon (8 February 2014). "Ukraine: Russia Ups the Ante in Crimea". Time. 
    15. Крымские татары на референдум придут/Crimean Tatars come to a referendum
    16. Про звільнення С. Куніцина з посади Постійного Представника... | від 26.03.2014 № 342/2014 (ยูเครน)
    17. 17.0 17.1 "Ukraine navy officers reject plea to defect to Russian-backed Crimea". The Guardian. 3 March 2014. 
    18. "Ukrainian warships blocked from leaving port by Russian ships", The Daily Telegraph, 6 March 2014 
    19. "Ukraine Crimea: Rival rallies confront one another". BBC News. 1 January 1970. สืบค้นเมื่อ 1 March 2014. 
    20. Putin has appointed his person in Crimea. Ukrinform. March 21, 2014
    21. "Russian Citizen Elected Sevastopol Mayor Amid Pro-Moscow Protests in Crimea". The Moscow Times. 25 February 2014. 
    22. 22.0 22.1 "Ukraine leader Turchynov warns of 'danger of separatism'". Euronews. 25 February 2014. 
    23. "Russian flags flood Crimean capital as thousands back takeover by Russia". The Straits Times. 9 March 2014. สืบค้นเมื่อ 9 March 2014. 
    24. "Pro-Russian rally in Crimea decries Kiev 'bandits'". The Washington Post. 25 February 2014. 
    25. Pollard, Ruth (March 13, 2014). "Russia closing door on Crimea as troops build up". Sydney Morning Herald. สืบค้นเมื่อ 12 March 2014. 
    26. "Ukraine troops leave Crimea by busload: Defense minister resigns after Russia seizes peninsula". CBS News. CBS Interactive, Inc. 25 March 2014. สืบค้นเมื่อ 25 March 2014. 
    27. "Crimean Tatars, pro-Russia supporters approach Crimean parliament building". UA. Interfax. 20 October 2012. 
    28. "Russia puts military on high alert as Crimea protests leave one man dead". The Guardian. 26 February 2014. สืบค้นเมื่อ 27 February 2014. 
    29. Ewen MacAskill, defence correspondent (28 February 2014). "Ukraine military still a formidable force despite being dwarfed by neighbour". The Guardian. 
    30. "Putin Talks Tough But Cools Tensions Over Ukraine". National Public Radio. 4 March 2014. สืบค้นเมื่อ 19 March 2014. 
    31. Faiola, Anthony (17 March 2014). "Ukraine mobilizes reservists but relies on diplomacy". Washington Post. สืบค้นเมื่อ 24 March 2014. 
    32. Ukraine crisis: Pro-Russian troops storm naval base as Clinton warns of 'aggression' from Putin The Independent, 19 March 2014
    33. Russian marine kills Ukraine navy officer in Crimea, says ministry
    34. Aleksander Vasovic; Gabriela Baczynska (24 March 2014). "Ukraine military to pull out from Crimea". The Sudbury Star. Reuters. สืบค้นเมื่อ 24 March 2014. 
    35. "Two die in rallies outside Crimean parliament, says ex-head of Mejlis". Kyiv Post. 26 February 2014. สืบค้นเมื่อ 27 February 2014. 
    36. JC Finley (27 February 2014). "Unrest in Crimea leaves 2 dead; government buildings seized". United Press International. สืบค้นเมื่อ 9 March 2014. 
    37. Perished Crimean Tatar on the way to military enlistment office was captured "vigilantes". LB. March 17, 2014
    38. "Зверски убитого крымского татарина звали Решат Аметов. Трое малолетних детей осиротели. ФОТО - Крым, Россия, татары, Украина, Агрессия России против Украины (18.03.14 01:57) « Политика Украины « Новости | Цензор.НЕТ". censor.net.ua. สืบค้นเมื่อ 2014-04-03. 
    39. "Ukraine’s Crimea: a hotbed of Russia-bound separatism". Euronews. 2014-02-26. สืบค้นเมื่อ 2014-02-27. 
    40. From Russia, ‘Tourists’ Stir the Protests, NYTimes, 3, March 2014
    41. "Ukraine Crimea: Rival rallies confront one another". BBC News. 2014-03-26. สืบค้นเมื่อ 2014-04-01. 
    42. http://www.oaoa.com/news/us_news/article_8f7f0abe-b054-5917-88dc-db6968469f36.html
    43. "Gunmen Seize Government Buildings in Crimea". The New York Times. 2014-02-27. สืบค้นเมื่อ 2014-03-01. "Masked men with guns seized government buildings in the capital of Ukraine's Crimea region on Thursday, barricading themselves inside and raising the Russian flag after mysterious overnight raids that appeared to be the work of militant Russian nationalists who want this volatile Black Sea region ruled from Moscow." 
    44. "Armed men seize two airports in Ukraine's Crimea, Yanukovich reappears". Reuters. 2014-03-01. สืบค้นเมื่อ 2014-03-01. 
    45. Putin ready to invade Ukraine; Kiev warns of war 
    46. Telecom services sabotaged in Ukraine's Crimea region UPI Retrieved on Feb. 28, 2014
    47. [1] Crimean parliament dismisses autonomous republic's government Feb. 27, 2014
    48. http://www.reuters.com/article/2014/03/01/us-ukraine-crisis-warships-idUSBREA200VA20140301
    49. http://uk.reuters.com/article/2014/02/28/ukraine-crisis-helicopters-idUKR4N0IH00420140228
    50. Alissa de Carbonnel; Alessandra Prentice (28 February 2014). "Armed men seize two airports in Ukraine's Crimea, Yanukovich reappears". Reuters. สืบค้นเมื่อ 1 March 2014. 
    51. Ukraine crisis: Crimea leader appeals to Putin for help BBC Retrieved on March 1, 2014
    52. "Kremlin Clears Way for Force in Ukraine; Separatist Split Feared". New York Times. 1 March 2014. สืบค้นเมื่อ 1 March 2014. 
    53. Турчинов издал указ о незаконности назначения Аксенова премьером Крыма
    54. Russian forces seize Crimea; Ukraine’s interim president decries ‘aggression’, Washington Post , 2 March 2014
    55. Aksenov appointed Prime Minister of Crimea in violation of the Constitution of Ukraine and Crimea – decree. Korrespondent. March 1, 2014
    56. The statement acting General Prosecutor of Ukraine Oleh of Makhnitsky (VIDEO). General Prosecutor of Ukraine. March 1, 2014
    57. "Crimean Tatar Leader Tells People To Stay At Home, Avoid Confrontations". Rferl.org. 2013-12-11. สืบค้นเมื่อ 2014-03-03. 
    58. "Ukraine declares general mobilization after Russia approves use of military force in Crimea". English pravda.ru. 2014-02-24. สืบค้นเมื่อ 2014-03-02. 
    59. Ukrainian military resigning en masse in Crimea – reports RT Retrieved on March 2, 2014
    60. Ukrainian troops in Crimea remain faithful to the oath – The Ministry of Defense. Ukrayinska Pravda. March 2, 2014
    61. Ukrainian troops in Crimea remain faithful to the Military oath of allegiance to the Ukrainian people. Ministry of Defense official website. March 2, 2014
    62. "Ukraine-Russia dispute intensifies as ferry terminal in Crimea seized – World – CBC News". Cbc.ca. สืบค้นเมื่อ 2014-03-03. 
    63. By DAVID McHUGH and DALTON BENNET Associated Press (2013-03-02). "Pro-Russian Troops Take Crimea Terminal in Ukraine – ABC News". Abcnews.go.com. สืบค้นเมื่อ 2014-03-03. 
    64. http://www.diena.lt/naujienos/pasaulis/ekonomika-ir-politika/rusijos-baltijos-laivynas-vykdo-pratybas-netiketa-pajegu-parengties-patikrinima-618167
    65. http://en.itar-tass.com/russia/721751
    66. http://www.lithuaniatribune.com/64476/lithuanian-polish-presidents-call-for-nato-treaty-article-4-consultations-201464476
    67. http://www.prezydent.pl/aktualnosci/wydarzenia/art,2825,rola-polski-wskazywanie-ze-rosja-lamie-prawo-miedzynarodowe.html
    68. http://sz-n.com/2014/03/polish-border-crossing-in-russian-propaganda-fail/
    69. http://www.google.com/hostednews/afp/article/ALeqM5iQ0Vv5asE1UygqkvSECv9LqRKF-g?docId=549b435a-9010-416c-9253-2743cfadd20d&hl=en
    70. http://www.tvn24.pl/na-wniosek-polski-zbiera-sie-nato-obama-rosja-staje-po-zlej-stronie-historii,403743,s.html
    71. http://news.yahoo.com/eu-leaders-hold-summit-ukraine-thursday-175852481.html
    72. Ukraine revolt was anti-constitutional coup, Putin says CBC Retrieved on March 4, 2014
    73. Putin: Russia not yet sending troops into Ukraine BBC Retrieved on March 4, 2014
    74. http://www.thestar.com/news/world/2014/03/04/putin_dials_back_tensions_a_notch_in_crimea.html
    75. Pro-Russian force take military airport in Crimea
    76. http://www.rte.ie/news/2014/0311/601408-ukraine/ Yanukovych denounces Ukrainian elections as 'illegitimate'
    77. Security Council Fails to Adopt Text Urging Member States Not to Recognize Planned 16 March Referendum in Ukraine’s Crimea Region
    78. http://www.rte.ie/news/2014/0316/602602-ukraine-crimea-russia/ Ukraine and Russia agree truce on Crimea
    79. Crimean parliament formally applies to join Russia, BBC, March 17, 2014
    80. http://kremlin.ru/acts/20596
    81. http://www.reuters.com/article/2014/03/27/us-ukraine-crisis-un-idUSBREA2Q1GA20140327
    82. "Ukraine Parliament declares Crimea temporarily occupied territory". IANS. news.biharprabha.com. สืบค้นเมื่อ April 15, 2014. 

    หนังสืออ่านเพิ่มเติม[แก้]

    แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]

    Wikinews
    วิกิข่าว มีข่าวเกี่ยวกับบทความ:
    Wikinews interviews specialists on Russian intervention in Ukraine