กรมหลวงอภัยนุชิต

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
กรมหลวงอภัยนุชิต
พระอัครมเหสีกรุงศรีอยุธยา
ดำรงพระยศพ.ศ. 2275 - 2280
ก่อนหน้ากรมหลวงราชานุรักษ์
ถัดไปกรมหลวงพิพิธมนตรี
พระราชสวามีสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ
พระราชบุตรเจ้าฟ้าธรรมธิเบศไชยเชษฐ์สุริยวงศ์
ราชวงศ์บ้านพลูหลวง
พระบิดานายจบคชประสิทธิ์

กรมหลวงอภัยนุชิต หรือ พระพันวัสสาใหญ่ พระอัครมเหสีเอกในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ และเป็นพระมารดาของเจ้าฟ้าธรรมธิเบศไชยเชษฐ์สุริยวงศ์ (หรือเจ้าฟ้ากุ้ง)

พระประวัติ[แก้]

กรมหลวงอภัยนุชิตเป็นธิดาคนโตของนายจบคชประสิทธิ์ ซึ่งได้รับสถาปนาเป็นกรมพระราชวังสถานพิมุขนรัชสมัยสมเด็จพระเพทราชา ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์บ้านพลูหลวง และมารดาเชื้อสายพราหมณ์จากบ้านสมอพลือมีพระนามเดิมว่าอะไรไม่มีหลักฐานแต่ตามพระราชพงศาวดารฉบับพระราชหัตถเลขาออกนามพระองค์ว่า พระองค์ขาว นอกจากนี้พระองค์ยังเป็นพระเชษฐภคินีของกรมหลวงพิพิธมนตรี พระอัครมเหสีรองในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศเช่นกัน

เมื่อเจริญวัยได้ถวายตัวเป็นบาทบริจาริกาที่พระอัครชายาในเจ้าฟ้าพร กรมพระราชวังบวรสถานมงคลในรัชสมัยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวท้ายสระ และได้มีพระประสูติกาลพระโอรสเพียงพระองค์เดียวคือเจ้าฟ้ากุ้ง

เมื่อพระราชสวามีเสด็จขึ้นสืบราชบัลลังก์เป็นสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศใน พ.ศ. 2275 ภายหลังจากสงครามกลางเมืองกับเจ้าฟ้าอภัยและเจ้าฟ้าปรเมศร์ พระราชโอรสในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวท้ายสระสิ้นสุดลงพระองค์ได้สถาปนาพระองค์ขาวพระอัครชายาเดิมขึ้นเป็นพระอัครมเหสีเอกที่กรมหลวงอภัยนุชิตพร้อมกับสถาปนาเจ้าฟ้ากุ้งพระราชโอรสพระองค์ใหญ่ขึ้นเป็นที่ กรมขุนเสนาพิทักษ์

ต่อมาใน พ.ศ. 2280 เจ้าฟ้ากรมขุนเสนาพิทักษ์เกิดความอิจฉาริษยาเจ้าฟ้าพระกรมขุนสุเรนทรพิทักษ์ (เจ้าฟ้านเรนทร) พระราชโอรสพระองค์ใหญ่ในสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวท้ายสระที่สนิทสนมกับพระราชบิดาอย่างมากจึงได้ลวงพระองค์เข้ามาในพระราชวังหวังจะทำร้ายแต่ไม่สำเร็จเจ้าฟ้ากรมขุนเสนาพิทักษ์จึงตัดสินพระทัยออกผนวชเพื่อหนีราชภัยในขณะนั้นกรมหลวงอภัยนุชิตกำลังประชวรใกล้จะสิ้นพระชนม์จึงได้ขอพระราชทานอภัยโทษแก่เจ้าฟ้ากรมขุนเสนาพิทักษ์เมื่อเป็นผลสำเร็จกรมหลวงอภัยนุชิตก็สิ้นพระชนม์

พระราชวงศ์[แก้]

ในวัฒนธรรมสมัยใหม่[แก้]

อ้างอิง[แก้]

ก่อนหน้า กรมหลวงอภัยนุชิต ถัดไป
กรมหลวงราชานุรักษ์ 2leftarrow.png พระอัครมเหสีกรุงศรีอยุธยา
(2275 – 2280)
2rightarrow.png กรมหลวงพิพิธมนตรี