ตราแผ่นดินของญี่ปุ่น

พระราชลัญจกรดอกเบญจมาศ
รายละเอียด
ผู้ใช้ตรา	จักรพรรดิญี่ปุ่น
เริ่มใช้	ค.ศ. 1183
อิสริยาภรณ์	เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันสูงส่งยิ่งดอกเบญจมาศ

ตราแผ่นดินญี่ปุ่น หรือชื่ออย่างเป็นทางการคือ พระราชลัญจกรดอกเบญจมาศ (菊花紋章) ซึ่งเป็นสัญลักษณ์พระราชวงศ์ญี่ปุ่น

ในรัฐธรรมนูญรัชสมัยเมจิได้กำหนดไว้ว่า ไม่มีพระราชวงศ์พระองค์ใดสามารถใช้พระราชลัญจกรนี้ได้นอกจากสมเด็จพระจักรพรรดิเท่านั้น ดังนั้น พระราชวงศ์ญี่ปุ่นจึงต้องใช้ตราประจำพระองค์ที่ดัดแปลงจากพระราชลัญจกรองค์นี้ไปบ้างแทน ส่วนศาลเจ้าชินโตที่มีความสัมพันธ์เกี่ยวข้องกับพระราชวงศ์จะใช้ตราดังกล่าวนี้เป็นตราประจำศาลเจ้าด้วยเช่นกัน หากศาลเจ้าชินโตใดไม่ได้มีความสัมพันธ์กับพระราชวงศ์จะต้องได้รับพระบรมราชานุญาตให้ใช้ตราก่อน จึงจะนำตราดอกเบญจมาศนี้ประกอบเข้าเป็นส่วนหนึ่งของตราศาลเจ้าได้

ลักษณะของพระราชลัญจกรนี้เป็นรูปดอกเบญจมาศสีเหลืองหรือสีแสดอยู่บนพื้นหลังสีแดงหรือสีดำ หากเป็นตราที่มีลายเส้นในภาพจะใช้สีแดงหรือสีดำตัดเส้นแทนเช่นกัน

พระราชลัญจกรนี้หากดอกเบญจมาศมี 14 กลีบ เป็นตราใช้สำหรับพระราชวงศ์ญี่ปุ่น ส่วนพระราชลัญจกรแบบ 16 กลีบนั้นจะใช้สำหรับเข็มเครื่องหมายสมาชิกรัฐสภา ตราหัวกระดาษหนังสือราชการ ตราบนปกหนังสือเดินทาง และอื่นๆ

อนึ่ง ประเทศญี่ปุ่นไม่ได้มีกฎหมายระบุลักษณะตราแผ่นดิน พระราชลัญจกรดอกเบญจมาศนี้จึงใช้เป็นตราประจำประเทศโดยธรรมเนียมปฏิบัติ เหมือนกับบางประเทศ เช่น สหราชอาณาจักร ที่มีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขและไม่มีการกำหนดตราประจำประเทศอย่างเป็นทางการ