อำเภอเมืองชลบุรี

"เมืองชลบุรี" เปลี่ยนทางมาที่นี่ สำหรับความหมายอื่น ดูที่ เทศบาลเมืองชลบุรี

อำเภอเมืองชลบุรี ' ข้อมูลทั่วไป อักษรไทย อำเภอเมืองชลบุรี อักษรโรมัน Amphoe Mueang Chon Buri จังหวัด ชลบุรี รหัสทางภูมิศาสตร์ 2001 รหัสไปรษณีย์ 20000, 20130 (เฉพาะตำบลแสนสุข เหมือง บ้านปึก หมู่ที่ 4-5 ห้วยกะปิ และหมู่ที่ 7-8 เสม็ด), 20131 (เฉพาะหน่วยงานและหอพักในมหาวิทยาลัยบูรพา) ข้อมูลสถิติ พื้นที่ 238.87 ตร.กม. ประชากร 294,506 คน (พ.ศ. 2554) ความหนาแน่น 1,232.91 คน/ตร.กม. ที่ว่าการอำเภอ ที่ตั้ง ที่ว่าการอำเภอเมืองชลบุรี ถนนพระยาสัจจา ตำบลบางปลาสร้อย อำเภอเมืองชลบุรี จังหวัดชลบุรี 20000 พิกัด 13°21′43″N 100°58′45″E หมายเลขโทรศัพท์ 0 3828 7199, 0 3827 4282 หมายเลขโทรสาร 0 3827 4282 ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

อำเภอเมืองชลบุรี เป็นอำเภอศูนย์กลางการปกครองและการบริหารราชการของจังหวัดชลบุรี

ที่ตั้งและอาณาเขต

อำเภอเมืองชลบุรีตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือของจังหวัดชลบุรี มีอาณาเขตติดต่อกับพื้นที่ข้างเคียงดังต่อไปนี้

• ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอบางปะกง (จังหวัดฉะเชิงเทรา)
• ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอพานทองและอำเภอบ้านบึง
• ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอศรีราชา
• ทิศตะวันตก จรดอ่าวไทย

ประวัติศาสตร์

ในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์มีนามว่า อำเภอบางปลาสร้อย และได้เปลี่ยนมาเป็น อำเภอเมืองชลบุรี เมื่อปี พ.ศ. 2481 ปรากฏตามราชกิจจานุเบกษา เล่ม 55 หน้า 660 ลงวันที่ 14 พฤศจิกายน พ.ศ. 2481

การแบ่งเขตการปกครอง

การปกครองส่วนภูมิภาค

อำเภอเมืองชลบุรีแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 18 ตำบล 107 หมู่บ้าน

1.	บางปลาสร้อย	(Bang Pla Soi)			10.	หนองไม้แดง	(Nong Mai Daeng)
2.	มะขามหย่ง	(Makham Yong)			11.	บางทราย	(Bang Sai)
3.	บ้านโขด	(Ban Khot)			12.	คลองตำหรุ	(Khlong Tamru)
4.	แสนสุข	(Saen Suk)			13.	เหมือง	(Mueang)
5.	บ้านสวน	(Ban Suan)			14.	บ้านปึก	(Ban Puek)
6.	หนองรี	(Nong Ri)			15.	ห้วยกะปิ	(Huai Kapi)
7.	นาป่า	(Na Pa)			16.	เสม็ด	(Samet)
8.	หนองข้างคอก	(Nong Khang Khok)			17.	อ่างศิลา	(Ang Sila)
9.	ดอนหัวฬ่อ	(Don Hua Lo)			18.	สำนักบก	(Samnak Bok)

บริเวณถนนเจตน์จำนงค์

ถนนสายเลียบชายทะเล เมืองชลบุรี

การปกครองส่วนท้องถิ่น

ท้องที่อำเภอเมืองชลบุรีประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 16 แห่ง ได้แก่

• เทศบาลเมืองชลบุรี ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบางปลาสร้อยทั้งตำบล ตำบลมะขามหย่งทั้งตำบล และตำบลบ้านโขดทั้งตำบล
• เทศบาลเมืองแสนสุข ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแสนสุขทั้งตำบล บางส่วนของตำบลเหมือง และบางส่วนของตำบลห้วยกะปิ
• เทศบาลเมืองบ้านสวน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านสวนทั้งตำบล บางส่วนของตำบลหนองรี และบางส่วนของตำบลหนองข้างคอก
• เทศบาลเมืองอ่างศิลา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านปึกทั้งตำบล บางส่วนของตำบลห้วยกะปิ บางส่วนของตำบลเสม็ด และตำบลอ่างศิลาทั้งตำบล
• เทศบาลตำบลคลองตำหรุ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลคลองตำหรุ
• เทศบาลตำบลบางทราย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบางทรายทั้งตำบล
• เทศบาลตำบลนาป่า ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนาป่าทั้งตำบล
• เทศบาลตำบลดอนหัวฬ่อ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลดอนหัวฬ่อทั้งตำบล
• เทศบาลตำบลหนองไม้แดง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองไม้แดงทั้งตำบล
• เทศบาลตำบลห้วยกะปิ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลห้วยกะปิ (เฉพาะนอกเขตเทศบาลเมืองบ้านสวนและเทศบาลเมืองอ่างศิลา)
• เทศบาลตำบลเสม็ด ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเสม็ด (เฉพาะนอกเขตเทศบาลเมืองอ่างศิลา)
• เทศบาลตำบลเหมือง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเหมือง (เฉพาะนอกเขตเทศบาลเมืองแสนสุข)
• องค์การบริหารส่วนตำบลหนองรี ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองรี (เฉพาะนอกเขตเทศบาลเมืองบ้านสวน)
• องค์การบริหารส่วนตำบลหนองข้างคอก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลหนองข้างคอก (เฉพาะนอกเขตเทศบาลเมืองบ้านสวน)
• องค์การบริหารส่วนตำบลคลองตำหรุ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลคลองตำหรุ (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลคลองตำหรุ)
• องค์การบริหารส่วนตำบลสำนักบก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสำนักบกทั้งตำบล

สถานศึกษา

สถานศึกษาในเขตอำเภอเมืองชลบุรีมีจำนวนหลายแห่ง แบ่งตามสังกัดของสถานศึกษาได้ดังนี้

• สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.)

1. โรงเรียนสาธิต"พิบูลบำเพ็ญ"มหาวิทยาลัยบูรพา เปิดสอนระดับชั้นปฐมวัย,ประถมศึกษาและมัธยมศึกษา,จนถึงอุดมศึกษา ตั้งอยู่ ด.แสนสุข
2. โรงเรียนชลบุรี "สุขบท"เปิดสอนระดับชั้นมัธยมศึกษา ตั้งอยู่ ต.บางทราย
3. โรงเรียนบ้านสวน (จั่นอนุสรณ์) เปิดสอนระดับชั้นมัธยมศึกษา ตั้งอยู่ ต.บ้านสวน
4. โรงเรียนชลราษฎรอำรุง เปิดสอนระดับชั้นมัธยมศึกษา ตั้งอยู่ ต.บ้านสวน
5. โรงเรียนชลราษฏรอำรุง 2 เปิดสอนระดับชั้นมัธยมศึกษา ตั้งอยู่ ต.อ่างศิลา
6. โรงเรียนชลกันยานุกูล เปิดสอนระดับชั้นมัธยมศึกษา ตั้งอยู่ ต.บางปลาสร้อย
7. โรงเรียนชลกันยานุกูล แสนสุข เปิดสอนระดับชั้นมัธยมศึกษา ตั้งอยู่ ต.แสนสุข
8. โรงเรียนบ้านสวนอุดมวิทยา เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลจนถึงมัธยมศึกษาตอนต้น ตั้งอยู่ ต.บ้านสวน
9. โรงเรียนบ้านหนองตะโก เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา
10. โรงเรียนวัดธรรมนิมิตต์ เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา
11. โรงเรียนอนุบาลวัดอรัญญิกาวาส เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา

• สังกัดเทศบาลเมืองชลบุรี

1. โรงเรียนเทศบาลอินทปัญญา วัดใหญ่อินทาราม
2. โรงเรียนเทศบาลวัดกำแพง (อุดมพิทยากร)
3. โรงเรียนเทศบาลชลราษฎร์นุเคราะห์ (วัดต้นสน)
4. โรงเรียนเทศบาลวัดโพธิ์
5. โรงเรียนเทศบาลวัดเนินสุทธาวาส

• สังกัดสำนักคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (สอศ.)

1. วิทยาลัยอาชีวศึกษาชลบุรี เปิดสอนระดับชั้นปวช. และ ปวส.

• สังกัดกรมการศาสนา

1. ศูนย์อบรมเด็กก่อนเกณฑ์ในวัดธรรมนิมิตต์

• ภาคเอกชน

1. โรงเรียนเมืองชลพิทยา เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา
2. โรงเรียนเมืองธารทิพย์พิทยา เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา
3. โรงเรียนเพชรวิทยาคม เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลจนถึงมัธยมศึกษาตอนต้น
4. โรงเรียนเกษมวิทย์ เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา
5. โรงเรียนศุทธรัตน์บ้านสวน เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา
6. โรงเรียนแมรี่อิมมาคุเลตคอนแวนต์ เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลจนถึงมัธยมศึกษาตอนต้น
7. โรงเรียนชลพินิจพณิชยการ เปิดสอนระดับชั้นปวช. และ ปวส.
8. โรงเรียนดาราสมุทรบริหารธุรกิจ เปิดสอนระดับชั้นปวช.และ ปวส.
9. โรงเรียนอนุบาลร่มไม้ เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา
10. โรงเรียนเทคโนโลยีภาคตะวันออก เปิดสอนระดับชั้นปวช.และปวส.
11. โรงเรียนปรีชานุศาสน์
12. โรงเรียนสาธิตแห่งมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โครงการศึกษาพหุภาษา ศูนย์วิจัยและพัฒนาการศึกษา เปิดสอนระดับอนุบาลถึงมัธยมศึกษาตอนปลาย*
13. โรงเรียนธรรมวาที (การศึกษาสงเคราะห์)เปิดสอนระดับชั้นอนุบาลและประถมศึกษา

• มหาวิทยาลัยของรัฐที่สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ

1. มหาวิทยาลัยบูรพา เดิมชื่อมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ บางแสน เปิดสอนระดับปริญญาตรีถึงปริญญาเอก
2. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ วิทยาเขตศรีราชา เปิดสอนระดับปริญญาตรีถึงปริญญาโท
3. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก วิทยาเขตบางพระ เปิดสอนระดับปริญญาตรีถึงปริญญาโท

สถานที่สำคัญ

• พระบรมราชานุสาวรีย์รัชกาลที่ 5

ประดิษฐานอยู่ที่หน้าศาลากลางจังหวัดชลบุรี พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จพระราชดำเนินมาทรงเปิดเมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2511 ปัจจุบันประชาชนได้พร้อมกันทำพิธีบวงสรวงทุก ๆ เย็นวันอังคาร

• วัดใหญ่อินทาราม

ตั้งอยู่ที่ถนนเจตจำนงค์ในตัวเมืองชลบุรี สันนิษฐานว่าสร้างมาตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนปลาย มีภาพเขียนเก่าเรื่องทศชาติชาดกและพลับพลาตรีมุขเก่าแก่สร้างด้วยไม้มีพระพุทธรูปสำริดทรงเครื่องกษัตริย์งดงาม เรียกกันว่า "หลวงพ่อเฉย"

• พระพุทธสิหิงค์มิ่งมงคลสิรินาถ

พระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมืองที่ชาวชลบุรีได้พร้อมใจกันสร้างขึ้น เมื่อปี พ.ศ. 2509 ประดิษฐานอยู่ ณ พอพระริมถนนวชิรปราการ ห่างจากศาลากลางจังหวัด 500 เมตร พระพุทธสิหิงค์องค์นี้เป็นองค์จำลองมาจากองค์จริง เป็นที่เคารพสักการะของชาวชลบุรี

หอพระพุทธสิหิงค์มิ่งมงคลสิรินาถ

• ศาลเจ้านาจาไทจื้อ

ศาลเจ้านาจาไทจื้อ ตำบลอ่างศิลา,จังหวัดชลบุรี

สถานที่ท่องเที่ยว

• สถาบันวิทยาศาสตร์ทางทะเลบางแสน

ตั้งอยู่ภายในมหาวิทยาลัยบูรพา ทางเข้าหาดบางแสน จัดออกเป็น 3 ส่วน คือ พิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์ทางทะเล สถานเลี้ยงสัตว์น้ำเค็ม และห้องปฏิบัติการวิจัย ส่วนที่เป็นพิพิธภัณฑ์มีการเก็บรวบรวมสรรพสิ่งมีชีวิตในท้องทะเลมาจัดแสดงให้ชม โดยแยกประเภทสัตว์น้ำตามสภาพแวดล้อมและความเป็นอยู่ของสัตว์แต่ละชนิด เปิดให้เข้าชมทุกวันยกเว้นวันจันทร์ วันธรรมดา เปิดเวลา 8.30-16.30 น. วันหยุดราชการ เปิดเวลา 8.30-17.00 น. ค่าเข้าชม ผู้ใหญ่ 10 บาท เด็ก 5 บาท

• หนองมน

อยู่ห่างจากทางแยกเข้าหาดบางแสนประมาณ 1 กิโลเมตรเศษ เป็นตลาดขายของที่ระลึกของเมืองชลบุรี สิ่งของที่หาซื้อได้จากตลาดหนองมน ได้แก่ อาหารแห้ง เช่น กุ้ง ปลาหมึก ฯลฯ ขนม อาหารและอาหารสำเร็จรูป เช่น ห่อหมก ข้าวหลาม กล้วยและเผือกฉาบ ผลไม้กวนและแช่อิ่ม และเครื่องสานไม้ไผ่และหวายที่มาจากอำเภอพนัสนิคม ที่มีฝีมือการสานประณีต

• อ่างศิลาหรืออ่างหิน

เป็นหมู่บ้านประมงริมทะเล ห่างจากตัวเมืองชลบุรี 5 กิโลเมตร มีชื่อเสียงในการทำอุตสาหกรรมขนาดย่อม คือ การทำครกหิน หินแกะสลักเป็นรูปสัตว์ เช่น ช้าง เสือ นอกจากนี้ยังเป็นย่านอาหารทะเล และมีสินค้าพื้นเมืองนานาชนิดจำหน่าย

• เขาสามมุก

เป็นเนินเตี้ย ๆ อยู่กึ่งกลางระหว่างบ้านอ่างศิลาลาดขึ้นเขาสามมุก เขาสามมุกเป็นที่อยู่อาศัยของลิงจำนวนมาก บริเวณเชิงเขาเป็นที่ตั้งของศาลเจ้าแม่สามมุก ซึ่งเป็นที่เคารพสักการะของคนทั่วไป

• ชายหาดบางแสน

เป็นชายหาดที่มีชื่อเสียงมาช้านานของจังหวัดชลบุรี อยู่ห่างจากตัวเมืองชลบุรีเพียง 10 กิโลเมตร แยกขวาจากถนนสุขุมวิท กิโลเมตรที่ 104 เข้าไป 3 กิโลเมตร เป็นทางลาดยางตลอด ในบริเวณหาดมีเครื่องดื่มและอาหารทะเลขายเรียงรายอยู่ริมหาด หาดบางแสนเหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่มีเวลาน้อยและต้องการพาครอบครัวไปพักผ่อนเพียงวันเดียวหรือไปปิกนิกและเล่นน้ำทะเล

วงเวียนชายหาดบางแสน

• แหลมแท่น

พระพุทธมงคลนิมิตต์ วัดธรรมนิมิตต์

รายชื่อแหล่งท่องเที่ยว

• เขาสามมุกและศาลเจ้าแม่เขาสามมุก
• ชมรมยิงปืน (กรมทหารราบที่21 รักษา พระองค์)
• ชายหาดบางแสน
• ตลาดหนองมน
• ฝายน้ำล้น
• พระตำหนักมหาราช
• พระวิหารอวโลกิเตศวรโพธิสัตว์
• พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติ 72 พรรษา มหาราช จังหวัดชลบุรี
• พิพิธภัณฑ์ทหารเกาหลี
• พิพิธภัณฑ์เรือนไทย
• มณฑลพระพุทธบาทวัดเขาบางทราย
• วัดเก่าโบราณ
• วัดเขาพระบาทบางทรายหรือวัดเขาบางทราย
• วัดธรรมนิมิตต์
• วัดบางเป้ง
• วัดตาลล้อม
• วัดแสนสุขสุทธิวราราม
• วัดอู่ตะเภา
• วัดหนองศรีสงวน
• วัดใหญ่อินทาราม
• วัดอ่างศิลา
• ศูนย์วัฒนธรรมจังหวัดชลบุรี ร.ร.ชลกัลยานุกูล
• ศูนย์วิทยาศาสตร์สัตว์น้ำทางทะเล
• ศูนย์ศึกษาธรรมชาติและอนุรักษ์ป่าชายเลนเพื่อการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ
• ศาลหน่าจา
• สวนหลวง ร.9 ชลบุรี
• สำนักสงฆ์สันติภักดิ์
• หอพระพุทธสิหิงค์
• หาดวอนนภา
• แหลมแท่น
• อ่างศิลา

หน่วยกู้ภัย

• มูลนิธิธรรมรัศมีมณีรัตน์ (กู้ภัยมังกร)
• มูลนิธิไตรคุณธรรม (ซำเต็กไท้)

แหล่งข้อมูลอื่น

• เว็บไซต์จังหวัดชลบุรี