สมเด็จพระมหาธีราจารย์ (นิยม ฐานิสฺสโร)

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
สมเด็จพระมหาธีราจารย์
(นิยม ฐานิสฺสโร)
สมเด็จพระมหาธีราจารย์
เกิด 11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2466
มรณภาพ 11 มีนาคม พ.ศ. 2554
อายุ 88
อุปสมบท 10 มีนาคม พ.ศ. 2487
พรรษา 67
วัด วัดชนะสงครามราชวรมหาวิหาร
ท้องที่ กรุงเทพมหานคร
สังกัด มหานิกาย
วุฒิการศึกษา เปรียญธรรม 9 ประโยค
นักธรรมชั้นเอก
ตำแหน่ง
ทางคณะสงฆ์
อดีตคณะผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช
อดีตกรรมการมหาเถรสมาคม
อดีตเจ้าอาวาสวัดชนะสงครามราชวรมหาวิหาร

สมเด็จพระมหาธีราจารย์ นามเดิม นิยม จันทนินทร ฉายา ฐานิสฺสโร (11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2466 - 11 มีนาคม พ.ศ. 2554) เป็นอดีตกรรมการมหาเถรสมาคม และเจ้าอาวาสวัดชนะสงครามราชวรมหาวิหาร ได้รับพระบัญชาแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งเจ้าคณะใหญ่หนกลาง และเป็นคณะผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช

ประวัติ[แก้]

ชาติภูมิ[แก้]

สมเด็จพระมหาธีราจารย์ มีนามเดิมว่า นิยม จันทนินทร เกิดวันจันทร์ที่ 11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2466 ตรงกับวันขึ้น 7 ค่ำ เดือน 3 ปีกุน ณ บ้านท่าหิน ตำบลธนู อำเภออุทัย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา[1] บิดามารดาชื่อนายโหร่ง-นางฮิ่ม จันทนินทร

บรรพชาและอุปสมบท[แก้]

บรรพชาสามเณร ณ วัดกะสังข์ ต.ธนู อ.อุทัย จ.พระนครศรีอยุธยา เมื่อวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2479 โดยมีพระเทพวงศาจารย์ (ขณะดำรงสมณศักดิ์ที่พระครูโบราณคณิสสร) วัดตองปุ เป็นพระอุปัชฌาย์ เมื่อ อายุได้ 14 ปี

อุปสมบทเป็นพระภิกษุ ณ พัทธสีมาวัดพระญาติการาม ต.ไผ่ลิง อ.พระนครศรีอยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา เมื่อวันที่ 10 มีนาคม พ.ศ. 2487 โดยมีพระเทพวงศาจารย์ (ขณะดำรงสมณศักดิ์ที่พระโบราณคณิสสร) วัดพนัญเชิง ต.คลองสวนพลู อ.พระนครศรีอยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา เป็นพระอุปัชฌาย์, พระครูสาธุกิจการี (ขม) วัดประดู่ทรงธรรม ต.ไผ่ลิง อ.พระนครศรีอยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา เป็นพระกรรมวาจาจารย์ และพระครูอุทัยคณารักษ์ (ใหญ่) วัดสะแก ต.ธนู อ.อุทัย จ.พระนครศรีอยุธยา เป็นพระอนุสาวนาจารย์ ได้รับฉายาว่า “ฐานิสฺสโร”

การศึกษา[แก้]

เมื่ออายุได้ 7 ขวบ เรียนหนังสือวัด ประถม ก กา และมูลบทบรรพกิจ ในสำนักเจ้าอธิการอุ่น วัดหันตรา ต.หันตรา อ.พระนครศรีอยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา

อายุ 13 ปี เรียนนักธรรมบาลี ณ สำนักเรียนวัดตองปุ ต.บ้านเกาะ อ.พระนครศรีอยุธยา จ.พระนครศรีอยุธยา

งานการศึกษา และงานปกครองคณะสงฆ์[แก้]

ลำดับสมณศักดิ์[แก้]

ได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรด พระราชทานแต่งตั้ง เลื่อน และสถาปนาสมณศักดิ์โดยลำดับ ดังนี้

  • พ.ศ. 2505 เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญที่ พระปริยัติโสภณ[4]
  • พ.ศ. 2507 เป็นพระราชาคณะชั้นราชที่ พระราชโมลี ศรีปาวจนาภรณ์ สุนทรธรรมพาที ยติคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี[5]
  • พ.ศ. 2511 เป็นพระราชาคณะชั้นเทพที่ พระเทพโสภณ วิมลคัมภีรญาณ ศาสนกิจวิธานเมธี ตรีปิฎกบัณฑิต ยติคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี[6]
  • พ.ศ. 2515 เป็นพระราชาคณะชั้นธรรมที่ พระธรรมปิฎก อดุลญาณนายกปริยัติธาดา พุทธศาสนกิจคณาทร มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี[7]
  • พ.ศ. 2530 เป็นพระราชาคณะเจ้าคณะรองที่ พระธรรมวโรดม บรมญาณอดุล สุนทรวรนายก ดิลกกิจจานุกิจ ตรีปิฎกบัรฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี[8]
  • พ.ศ. 2535 เป็นสมเด็จพระราชาคณะที่ สมเด็จพระมหาธีราจารย์ พรหมวิหารวราธิมุต วิสุทธศีลาจารนิวิฐ พิพิธกิจจานุกิจโกศล วิมลหิตานุหิตดิลก ตรีปิฎกบัณฑิต มหาคณิสสร บวรสังฆาราม คามวาสี อรัณยวาสี[9]

มรณภาพ[แก้]

สมเด็จพระมหาธีราจารย์ (นิยม ฐานิสฺสโร) ได้มรณภาพลงอย่างสงบด้วยโรคมะเร็งตับ ณ กุฎิ คณะ 1 วัดชนะสงคราม เมื่อวันศุกร์ที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2554 เวลา 01.00 น.[10] ได้รับพระราชทานโกศไม้สิบสองบรรจุศพ ภายหลังได้เลื่อนชั้นเป็นโกศมณฑปตั้งแต่วันที่ 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2554 และได้รับพระราชทานเพลิงศพ ณ เมรุหลวง หน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส เมื่อวันที่ 12 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2555[11]

อ้างอิง[แก้]

  1. กรมศิลปากร. เรื่องตั้งพระราชาคณะผู้ใหญ่ในกรุงรัตนโกสินทร์ เล่ม ๒. กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, 2545. 450 หน้า. หน้า 179-180. ISBN 974-417-530-3
  2. ราชกิจจานุเบกษา,ประกาศสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ เรื่อง แต่งตั้งคณะผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช, เล่ม 121, ตอนพิเศษ 3 ง, 14 มกราคม 2547, หน้า 28-32
  3. ราชกิจจานุเบกษา,ประกาศมติมหาเถรสมาคม ครั้งที่ ๒๐/๒๕๔๗ เรื่อง แต่งตั้งคณะผู้ปฏิบัติหน้าที่สมเด็จพระสังฆราช, เล่ม 121, ตอนพิเศษ 79 ง, 20 กรกฎาคม 2547, หน้า 1-3
  4. ราชกิจจานุเบกษา,แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานสัญญาบัตรตั้งสมณศักดิ์, เล่ม 80, ตอน 3 ง ฉบับพิเศษ, 4 มกราคม 2505, หน้า 9
  5. ราชกิจจานุเบกษา,แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานสัญญาบัตรตั้งสมณศักดิ์, เล่ม 81, ตอน 118 ง ฉบับพิเศษ, 17 ธันวาคม 2507, หน้า 3-4
  6. ราชกิจจานุเบกษา,แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานสัญญาบัตรตั้งสมณศักดิ์, เล่ม 85, ตอน 122 ง ฉบับพิเศษ, 31 ธันวาคม 2511, หน้า 2
  7. ราชกิจจานุเบกษา,แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานสัญญาบัตรตั้งสมณศักดิ์, เล่ม 89, ตอน 202 ง ฉบับพิเศษ, 31 ธันวาคม 2515, หน้า 2
  8. ราชกิจจานุเบกษา,พระบรมราชโองการ ประกาศสถาปนาสมณศักดิ์, เล่ม 105, ตอน 35 ก ฉบับพิเศษ, 4 มีนาคม 2531, หน้า 5-7
  9. ราชกิจจานุเบกษา,พระบรมราชโองการ ประกาศสถาปนาสมณศักดิ์, เล่ม 110, ตอน 19 ก ฉบับพิเศษ, 19 กุมภาพันธ์ 2536, หน้า 1-3
  10. "สมเด็จพระมหาธีราจารย์ เจ้าคณะใหญ่หนกลาง ถึงมรณภาพ" (PDF). มหาเถรสมาคม. 21 มีนาคม 2554. สืบค้นเมื่อ 17 พฤษภาคม 2558.
  11. สมุดภาพสมเด็จพระมหาธีราจารย์. กรุงเทพฯ : อมรินทร์พริ้นติ้ง แอนด์ พับลิชชิ่ง, 2554.


ก่อนหน้า สมเด็จพระมหาธีราจารย์ (นิยม ฐานิสฺสโร) ถัดไป
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์
(ฟื้น ชุตินฺธโร)
2leftarrow.png Dharmacakra flag (Thailand).svg
เจ้าคณะใหญ่หนกลาง
(พ.ศ. 2539 – 2554)
2rightarrow.png สมเด็จพระพุทธชินวงศ์
(สมศักดิ์ อุปสโม)