เคมีอินทรีย์
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
เคมีอินทรีย์ (Organic chemistry) เป็นสาขาหนึ่งของวิชาเคมีว่าด้วยการศึกษาโครงสร้าง คุณสมบัติ องค์ประกอบ ปฏิกิริยาเคมีและการสังเคราะห์สารประกอบเคมีนั้นๆ โดยสารประกอบเหล่านี้จะต้องมีธาตุคาร์บอนอยู่ด้วย โดยทั่วไปนอกจากคาร์บอนแล้วสารประกอบเคมีอินทรีย์จะมีธาตุสำคัญๆ ดังนี้
เนื้อหา |
[แก้] ประวัติ
เคมีอินทรีย์เป็นวิทยาศาสตร์สาขาหนึ่งของวิชาเคมีที่เริ่มต้นเมื่อเฟรดริช วูห์เลอร์ (Friedrich Woehler) สามารถสังเคราะห์สารประกอบยูเรียได้เป็นผลสำเร็จโดยบังเอิญจากการระเหยสารละลายแอมโมเนียมไซยาเนต (ammonium cyanate) NH4OCN เคมีอินทรีย์เข้าใจกันว่าเป็นสารเคมีที่ประกอบด้วยสายโซ่ของธาตุคาร์บอนและเกิดจากสิ่งมีชีวิตเท่านั้น แต่เมื่อเราสามารถสังเคราะห์สารประกอบประเภทนี้ได้ มันจึงเป็นจุดเริ่มต้นของการสังเคราะห์ประกอบประเภทเดียวกันนี้อีกมากมาย โดย คาร์บอน จะเป็นธาตุที่สำคัญมากที่สุด โดย ด.ช.รัชชานนท์ วิริยกิจโกศล {{}}
[แก้] คุณสมบัติของสารอินทรีย์
สารประกอบเคมีอินทรีย์เป็นสารประกอบที่มีโมเลกุลเกิดจากการดึงดูดกันระหว่างอะตอมของธาตุต่างๆ ด้วยพันธะโคเวเลนต์ (covalent bond) เนื่องจากธาตุคาร์บอนมีอะตอมที่เชื่อมต่อกันเองและธาตุอื่นๆ ด้วยพันธะโคเวเลนต์แล้วมีความเสถียรสูงมากซึ่งจะเห็นได้การต่อกันเองของธาตุคาร์บอนเป็นโซ่ยาวๆ หรือต่อกันเป็นวงกลมก็ได้ ทำให้สารประกอบเคมีอินทรีย์มีความแตกต่างจากสารประกอบอนินทรีย์เคมีดังนี้
- สารประกอบเคมีอินทรีย์จะหลอมเหลวหรือสะลายตัวที่อุณหภูมิต่ำกว่า 300°C
- สารประกอบเคมีอินทรีย์ที่เป็นกลางจะละลายในน้ำได้น้อยกว่าสารประกอบอนินทรีย์เคมีประเภทเกลือยกเว้นสารประกอบเคมีอินทรีย์ประเภทไอออนิก และประเภทน้ำหนักโมเลกุลต่ำๆอย่างแอลกอฮอล์และกรดคาร์โบซิลิก (carboxylic acids)
- สารประกอบเคมีอินทรีย์ละลายได้ดีในตัวทำละลายที่เป็นสารอินทรีย์เช่นอีเทอร์ (ether) หรือแอลกอฮอล์แต่การละลายมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับฟังชั่นแนลกรุ๊ป (functional groups) และโครงสร้างทั่วไปของสารด้วย
[แก้] การตั้งชื่อและการการจัดหมวดหมู่
สารประกอบเคมีอินทรีย์ (organic compound) สามารถตั้งชื่อจัดหมวดหมู่ได้ดังนี้
[แก้] สารประกอบแอลิฟาติก (Aliphatic compounds)
เป็นสารประกอบที่มีอะตอมของคาร์บอนต่อกันเป็นโซ่ยาว(hydrocarbon chains) และไม่มีอะตอมของคาร์บอนต่อกันเป็นวงแหวน(aromatic systems) เลย ซึ่งได้แก่
- ไฮโดรคาร์บอน (Hydrocarbon)
- แอลเคน (Alkane)
- แอลคีน (Alkene)
- ไดเอ็น หรือ อแลคาไดเอ็น (Dienes or Alkadienes)
- แอลไคน์ (Alkyne)
- แฮโลแอลเคน (Haloalkane)
[แก้] สารประกอบแอโรแมติก (Aromatic compounds)
เป็นสารประกอบที่มีส่วนหนึ่งส่วนใดของโมเลกุลเป็นวงแหวน(aromatic systems) ซึ่งได้แก่
- เบนซีน (Benzene)
- โทลูอีน (Toluene)
- สะไตรีน (Styrene)
- ไซลีน (Xylene)
- อะนิลีน (Aniline)
- ฟีนอล (Phenol)
- อะเซโตฟีโนน (Acetophenone)
- เบนโซไนไตรล์ (Benzonitrile)
- แฮโลอะรีน (Haloarene)
- แนฟทาลีน (Naphthalene)
- แอนทราซีน (Anthracene)
- ฟีแนนทรีน (Phenanthrene)
- เบนโซไพรีน (Benzopyrene)
- โคโรนีน (Coronene)
- อะซูลีน (Azulene)
- ไบฟีนิล (Biphenyl)
[แก้] สารประกอบเฮเทอโรไซคลิก (Heterocyclic compounds)
เป็นสารประกอบที่มีวงแหวนที่ประกอบด้วยอะตอมต่างชนิด(heteroatom) กัน ซึ่งอะตอมเหล่านี้อาจเป็น ออกซิเจนไนโตรเจน ฟอสฟอรัส หรือกำมะถัน สารประกอบประเภทนี้ได้แก่
- อิมิดาโซล (Imidazole)
- อินโดล (Indole)
- ไพริดีน (Pyridine)
- ไพร์โรล (Pyrrole)
- ไทโอฟีน (Thiophene)
- ฟูแรน (Furan)
- พูรีน (Purine)
[แก้] ฟังก์ชันนัลกรุป (Functional groups)
- แอลกอฮอล์ (Alcohol)
- แอลดีไฮด์ (Aldehyde)
- สารประกอบอะลิไซคลิก (Alicyclic compound)
- อะไมด์ (Amide)
- อะมีน (Amine)
- คาร์โบไฮเดรต (Carbohydrate)
- กรดคาร์บอกซิลิก (Carboxylic acid)
- เอสเตอร์ (Ester)
- อีเทอร์ (Ether)
- คีโตน (Ketone)
- ไลปิด (Lipid)
- เมอร์แคปแทน (Mercaptan)
- ไนไตรล์ (Nitrile)
[แก้] พอลิเมอร์ (Polymers)
พอลิเมอร์เป็นโมเลกุลชนิดพิเศษมีขนาดใหญ่ประกอบด้วยโมเลกุลย่อยๆ ต่อเรียงกัน ถ้าโมเลกุลย่อยเป็นชนิดเดียวกันจะเรียกพอลิเมอร์นี้ว่า"โฮโมพอลิเมอร์" (homopolymer) และถ้าโมเลกุลย่อยเป็นต่างชนิดกันจะเรียกพอลิเมอร์นี้ว่า"เฮตเทอโรพอลิเมอร์" (heteropolymer) พอลิเมอร์จำแนกได้ดังนี้
- พอลิเมอร์ประเภทสารอินทรีย์ได้แก่
- พอลิเอทไทลีน (polyethylene)
- พอลิโพรไพลีน (polypropylene)
- เฟลกซิกลาซส์ (Plexiglass) , ฯลฯ
- พอลิเมอร์ประเภทสารอนินทรีย์ได้แก่
- ซิลิโคน (silicone)
- พอลิเมอร์ชีวภาพไบโอพอลิเมอร์ (biopolymers)
- โปรตีน (proteins)
- นิวคลิอิกแอซิก (nucleic acids)
- พอลิแซกชาไรด์ (polysaccharides)
[แก้] การหาโครงสร้างโมเลกุลของสารประกอบอินทรีย์
ปัจจุบันมีด้วยกันหลายวิธี ดังนี้:
- ผลึกศาสตร์ (Crystallography) : วิธีนี้เป็นวิธีที่ละเอียดแม่นยำที่สุด แต่มันก็มีความยากมากที่จะเลี้ยงผลึกให้มีขนาดใหญ่และมีคุณภาพดีเพื่อที่จะได้รูปที่ชัดเจนเพื่อการวิเคราะห์
- การวิเคราะห์ธาตุเคมี (Elemental Analysis) : เป็นวิธีการแยกสะลายโมเลกุลเพื่อให้ได้ธาตุเคมีสำหรับการวิเคราะห์
- อินฟราเรด สเปกโทรสโกปี (Infrared spectroscopy) : เป็นวิธีที่ใช้วิเคราะห์ว่ามีหรือไม่มี ฟังก์ชันนัลกรุป
- แมส สเปกโทรเมทรี (Mass spectrometry) : เป็นวิธีที่ใช้หา น้ำหนักโมเลกุล (molecular weight) ของสารประกอบอินทรีย์และโครงสร้างทางเคมีของสารดังกล่าว
- นิวเคลียร์ แมกเนติก เรโซแนน สเปกโทรสโกปี (Nuclear magnetic resonance (NMR) spectroscopy)
- ยูวีขวิสซิเบิล สเปกโทรสโกปี (UV/VIS spectroscopy) : เป็นวิธีที่ใช้หาระดับขั้นของการเชื่อมต่อกันในระบบ
[แก้] ดูเพิ่ม
- ตารางธาตุ
- Important publications in organic chemistry
- สูตรเคมี
- Structural formula
- Skeletal formula
- รายชื่อสาขาวิชา
| เคมีอินทรีย์ เป็นบทความเกี่ยวกับ ชีวเคมี อินทรีย์เคมี และชีวโมเลกุล ที่ยังไม่สมบูรณ์ ต้องการตรวจสอบ เพิ่มเนื้อหา หรือเพิ่มแหล่งอ้างอิง คุณสามารถช่วยเพิ่มเติมหรือแก้ไข เพื่อให้สมบูรณ์มากขึ้น ข้อมูลเกี่ยวกับ เคมีอินทรีย์ ในภาษาอื่น อาจสามารถหาอ่านได้จากเมนู ภาษาอื่น ด้านซ้ายมือ |

