แคนทอน

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

แคนทอน (อังกฤษ: canton) เป็นหน่วยการปกครองของประเทศหนึ่ง ๆ[1] โดยทั่วไปแล้ว แคนทอนจะค่อนข้างเล็กทั้งโดยขนาดพื้นที่และจำนวนประชากรเมื่อเทียบกับหน่วยการปกครองอื่น ๆ เช่น เทศมณฑล/เคาน์ตี เขต (department) และจังหวัด และโดยสากลแล้ว แคนทอนที่รู้จักดีที่สุด ที่สำคัญทางการเมืองมากที่สุด ก็คือของประเทศสวิตเซอร์แลนด์ เพราะแม้จะเป็นส่วนหนึ่งของสมาพันธรัฐสวิสทั้งโดยทฤษฎีและโดยประวัติ แต่แคนทอนในสวิตเซอร์แลนด์ก็ยังจัดได้ว่าเป็นรัฐกึ่งเอกราช (semi-sovereign)

คำว่าแคนทอนมาจากคำภาษาฝรั่งเศสสมัยกลาง/ภาษาอิตาลี/ภาษาละติน ว่า canton / cantone / canto / canthus ซึ่งแปลว่า "เมือง" "เขต" หรือ "มุม"[2][3][4]

ในประเทศต่าง ๆ[แก้]

ประเทศเหล่านี้มีหรือเคยมีหน่วยที่ใช้คำว่า "แคนทอน" คือ

  • แคนทอนของเบลเยียม (225 judicial canton, 208 electoral canton) แต่ไม่ใช่หน่วยการปกครอง เป็นหน่วยฝ่ายตุลาการและการเลือกตั้ง
  • รัฐบาลของแคนทอนโบฮอล ฟิลิปปินส์ (Cantonal Government of Bohol) ค.ศ. 1898-1899
  • โบลิเวีย (ปัจจุบันมี 1374 แคนทอนภายใต้ Municipality, Department, และจังหวัด)
  • แคนทอนของประเทศบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา เป็นหน่วยของสหพันธรัฐบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา มี 10 แคนทอน แต่ละแคนทอนมีนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีของตนเอง และแบ่งออกเป็น Municipality
  • แคนาดา เป็นคำเรียกภาษาฝรั่งเศส-แคนาดาโดยเท่ากับเมือง เช่นแคนทอนต่าง ๆ ในรัฐควิเบก ซึ่งมีประชากรไม่เกิน 6,000 คน และมีพื้นที่ไม่เกิน 374 กม2
  • แคนทอนของประเทศคอสตาริกา เป็นหน่วยการปกครองภายใต้จังหวัด มีทั้งหมด 81 หน่วย เป็นรัฐบาลในระดับเทศบาล (municipality) และแต่ละหน่วยยังแบ่งออกเป็น district ต่าง ๆ[5]
  • แคนทอนของประเทศเอกวาดอร์ เป็นหน่วยการปกครองภายใต้จังหวัด มีทั้งหมด 221 หน่วย[6] แต่ละหน่วยยังแบ่งออกเป็น parish
  • แคนทอนของประเทศเอลซัลวาดอร์ เป็นหน่วยการปกครองใต้เมือง (Municipality) ซึ่งอยู่ใต้ Department หรือหมายถึงส่วน "ชนบท" ของเมือง ที่ห่างจากชุมชนต่าง ๆ
  • แคนทอนในประเทศฝรั่งเศสทั้งหมด 2,054 แคนทอน ซึ่งเป็นส่วนย่อยของ 'arrondissements' ภายใต้ départements ภายใต้ regions และภายในแคนทอนเองอาจมีส่วนย่อยที่เรียกว่า 'communes'[7]
  • แคนทอนของเลบานอน เป็นเขตที่ไม่ได้การยอมรับแต่ควบคุมโดยกองทหารอาสาสมัครและกลุ่มอื่น ๆ ในระหว่างสงครามกลางเมืองเลบานอนและหลังจากนั้น ปัจจุบัน แคนทอนโดยมากได้กลับสู่การควบคุมดูแลของรัฐบาลประเทศเลบานอนแล้ว
  • แคนทอนของประเทศลักเซมเบิร์ก ซึ่งเป็นหน่วยการปกครอง 12 หน่วยภายใน districts of Luxembourg ซึ่งมีอยู่ 3 หน่วยในประเทศ
  • รัฐบาลของแคนทอนนีโกส์ ซึ่งเป็นรัฐบาลชั่วคราวของเกาะนีโกรส์ในช่วงสงครามฟิลิปปินส์-อเมริกาในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 19-20
  • แคนทอนของเคอร์ดิสถานซีเรีย มี 4 หน่วย
  • แคนทอนของสวิตเซอร์แลนด์ ซึ่งเป็นรัฐกึ่งเอกราช มี 26 รัฐ แต่ละรัฐมีรัฐธรรมนูญ ฝ่ายนิติบัญญัติ ฝ่ายบริหาร ของตนเอง มีรัฐสภาเดียวที่มีสมาชิกตั้งแต่ 58-200 ตำแหน่ง
  • แคนทอนที่เป็นหน่วยย่อยของ vingtaine ในเจอร์ซีย์
  • แคนทอนที่เป็นเขตตุลาการในประเทศเนเธอร์แลนด์

ในประเทศที่เคยมี[แก้]

  • แคนทอนของปรัสเซีย เป็นเขตลงทะเบียนทหารระหว่างปี ค.ศ. 1733-1813
  • แคนทอนของรูเมเลียตะวันออก (เป็นเขตปกครองอิสระในจักรวรรดิออตโตมัน) ซึ่งเป็นหน่วยการปกครองย่อยภายใต้ department
  • แคนทอนของสหภาพโซเวียต เป็นหน่วยการปกครองย่อยของเขตปกครองอิสระหลายเขตก่อนปี ค.ศ. 1941
  • ในสาธารณรัฐนิวกรานาดา แคนทอนเป็นหน่วยการปกครองย่อยภายใต้จังหวัด (province)
  • ในปี ค.ศ. 1873 กบฏของขบวนการ Cantonalism ในสเปนได้เข้ายึดเมืองการ์ตาเคนา ซึ่งเป็นท่าจอดเรือของราชนาวีสเปน แล้วประกาศเมืองเป็นอิสระ

เชิงอรรถและอ้างอิง[แก้]

  1. Wikisource-logo.svg Chisholm, Hugh, ed. (1911). "Canton". สารานุกรมบริตานิกา ค.ศ. 1911. 5 (11 ed.). สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์. p. 221.
  2. "canton", Merriam-Webster Collegiate Dictionary (11 ed.), Springfield, Massachusetts, USA: Merriam-Webster, Inc., 2003, Etymology: Middle French, from Italian cantone, from canto corner, from Latin canthus iron tire
  3. "canton (m)", Babylon French-English, 6.0, Babylon Ltd., n. canton, township
  4. "Canton", Babylon Italian-English, 6.0, Babylon Ltd., n. canton, Swiss state; minor division of country
  5. "Division Territorial Administrativa de Costa Rica" [Administrative Territorial Divisions of Costa Rica] (PDF) (in Spanish). Instituto Nacional de Estadística y Censos. 2009. Archived from the original (PDF) on 2015-08-02.
  6. "De 221 cantones de la Patria, en 198 vence la Revolución Ciudadana" [Of 221 cantons of the Homeland, in 198 wins the Citizen Revolution] (in Spanish). Archived from the original on 2017-08-15.
  7. "Populations légales 2012 des cantons - découpage 2015". INSEE. 2015.