ข้ามไปเนื้อหา

เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์
เครื่องอิสริยาภรณ์ประจำชาติกองทหารเกียรติยศ

เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์
ชั้นกร็อง-ครัว (แบบปัจจุบัน)
ประเภทอิสริยาภรณ์ห้าชั้น
วันสถาปนา19 พฤษภาคม พ.ศ. 2345
ประเทศประเทศฝรั่งเศส ประเทศฝรั่งเศส
ผู้สมควรได้รับผู้ประกอบความชอบตามที่
คณะกรรมการเครื่อง
อิสริยาภรณ์กำหนด
ผู้สถาปนานโปเลียน โบนาปาร์ต
ประธานประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐฝรั่งเศส
สถิติการมอบ
รายแรกเมื่อ 14 กรกฎาคม พ.ศ. 2437
ทั้งหมดกร็อง-ครัว 61 ราย
กร็องตอฟีซีเย 321 ราย
กอม็องเดอร์ 3,626 ราย
ออฟีซีเย 22,401 ราย
เชอวาลีเย 87,371 ราย
ลำดับเกียรติ
รองมาเครื่องอิสริยาภรณ์ลีเบราซียง
(ฝรั่งเศส: Libération)

เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ (ฝรั่งเศส: Ordre national de la Légion d'honneur, ออกเสียง: [ɔʀdʀ nasjɔnal də la leʒjɔ̃ dɔnœʀ]; อังกฤษ: National Order of the Legion of Honour) เป็นเครื่องอิสริยาภรณ์ชั้นสูงสุดของประเทศฝรั่งเศส มอบเพื่อเป็นบำเหน็จความชอบแก่ทหารและพลเรือน นโปเลียน โบนาปาร์ต กงสุลเอกแห่งสาธารณรัฐฝรั่งเศส สถาปนาขึ้นเมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม พ.ศ. 2345 มีห้าชั้น ได้แก่ กร็อง-ครัว กร็องตอฟีซีเย กอม็องเดอร์ ออฟีซีเย และเชอวาลีเย ตามอันดับ

ปัจจุบัน มีประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐเป็นประธาน และรักษาไว้ที่ "ตำหนักเลฌียงดอเนอร์" (ฝรั่งเศส: Palais de la Légion D'honneur) ริมฝั่งซ้ายน้ำแซน ณ กรุงปารีส ทั้งนี้ คำว่า "เลฌียงดอเนอร์" มีความหมายว่า "กองพลเกียรติยศ" และคติพจน์แห่งเครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ คือ "เกียรติยศและปิตุภูมิ" (ฝรั่งเศส: Honneur et Patrie; อังกฤษ: Honour and Fatherland)

สมาชิกแห่งอิสริยาภรณ์

[แก้]
"รัฐบัญญัติสถาปนาเครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ ลงวันที่ 19 พฤษภาคม 2345" ("Loi du 19 mai 1802 portant création de la Légion d'honneur")

ปัจจุบัน ประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐฝรั่งเศสเป็นประธานแห่งเครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ และนายกรัฐมนตรีเป็นรองประธานโดยตำแหน่ง โดยมีรัฐมนตรีคนหนึ่งตามที่ประธานแต่งตั้งเป็นเลขาธิการแห่งเครื่องอิสริยาภรณ์ดังกล่าว

ประธานมีอำนาจแต่งตั้งให้บุคคลเป็นสมาชิกตามชั้นสูงต่ำโดยสมควร และเรียกคืนเครื่องอิสริยาภรณ์ ทั้งนี้ ตามคำแนะนำของคณะรัฐมนตรี

บุคคลผู้มีสัญชาติฝรั่งเศสอาจได้รับแต่งตั้งให้เป็นสมาชิกแห่งเครื่องอิสริยาภรณ์นี้ เพื่อเป็นบำเหน็จความชอบในการสนองราชการพลเรือนหรือราชการทหาร เป็นต้นว่า ทหารผ่านศึก ซึ่งปรกติมักเริ่มที่ชั้นเชอวาลีเย อย่างไรก็ดี ปัจจุบันได้มีการขยายวงผู้อาจได้รับแต่งตั้งไปถึงผู้มีสัญชาติอื่นแต่ได้มีความชอบเกี่ยวกับประเทศฝรั่งเศสอย่างถึงขนาดด้วย เป็นต้นว่า เซลีน ดิออน นักร้องชาวแคนาดาเชื้อสายฝรั่งเศส ได้รับมอบเชอวาลีเยเลฌียงดอเนอร์เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม พ.ศ. 2551 ในฐานะที่ได้สนับสนุนให้ภาษาฝรั่งเศสเป็นที่แพร่หลายยิ่งขึ้นไปในสากล[1] กับทั้งประมุขแห่งรัฐต่างประเทศและคู่สมรส ตลอดจนราชวงศ์ต่างประเทศ ก็อาจได้รับมอบเครื่องอิสริยาภรณ์นี้ตามมารยาทในการเจริญสันถวไมตรี

ทั้งนี้ มีข้อห้ามมิให้แต่งตั้งสมาชิกแห่งรัฐสภาเป็นสมาชิกแห่งเครื่องอิสริยาภรณ์นี้ เว้นแต่กรณีที่ผู้นั้นมีความชอบในราชการสงคราม กับทั้งห้ามมิให้คณะรัฐมนตรีเสนอให้ผู้ช่วยปฏิบัติงานส่วนตนได้รับมอบด้วย

เพื่อได้รับการแต่งตั้งให้เป็นสมาชิกในชั้นสูงขึ้น ผู้นั้นต้องมีความดีความชอบใหม่นับแต่วันที่ได้รับแต่งตั้งให้เป็นสมาชิกแห่งเครื่องอิสริยาภรณ์ในชั้นปัจจุบันเป็นต้นไป

พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงเครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ ชั้น กร็อง-ครัว ประมาณปี ค.ศ. 1863

เมื่อแรกสถาปนาเครื่องอิสริยาภรณ์ มีการจำกัดจำนวนสำหรับแต่ละชั้นไว้ดังต่อไปนี้

  • ชั้นสูงสุดกร็อง-ครัวให้มีสมาชิก 75 คน
  • ชั้นกร็องตอฟีซีเยให้มีสมาชิก 250 คน
  • ชั้นกอม็องเดอร์ให้มีสมาชิก 1,250 คน
  • ชั้นออฟีซีเยให้มีสมาชิก 10,000 คน และ
  • ชั้นเชอวาลีเยให้มีสมาชิก 113,425 คน

ตั้งแต่ พ.ศ. 2544 เป็นต้นมา จำนวนดังกล่าวได้เปลี่ยนแปลงไปดังต่อไปนี้

  • ชั้นสูงสุดกร็อง-ครัวให้มี 61 คน
  • ชั้นกร็องตอฟีซีเยให้มี 321 คน
  • ชั้นกอม็องเดอร์ให้มี 3,626 คน
  • ชั้นออฟีซีเยให้มี 22,401 คน และ
  • ชั้นเชอวาลีเยให้มี 87,371 คน

ด้วยจำนวนที่มากมายนี้จึงมีเรื่องตลกของประเทศฝรั่งเศสอยู่ว่า ประชาชนกว่าครึ่งประเทศต้องการเป็นสมาชิกเครื่องอิสริยาภรณ์ และกว่าครึ่งหนึ่งของจำนวนดังกล่าวได้รับการแต่งตั้งเรียบร้อยแล้ว

บุคคลผู้ได้รับมอบเครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์และได้กระทำความผิดอาญาตามกฎหมายอาจถูกเรียกคืนเครื่องอิสริยาภรณ์ การประดับเครื่องอิสริยาภรณ์ดังกล่าวโดยไม่มีสิทธิถือเป็นความผิดอาญา และห้ามมิให้ชาวฝรั่งเศสประดับสายสะพายอิสริยาภรณ์ต่างประเทศซึ่งมีสีแดงเหมือนเครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์

ชั้นและเครื่องยศ

[แก้]
การประดับเครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ชั้นต่าง ๆ
การประดับเครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์ชั้นต่าง ๆ

เลฌียงดอเนอร์แบ่งเป็นห้าชั้น มีเครื่องยศจากต่ำไปสูงดังต่อไปนี้ :

  • ชั้นเบญจมาภรณ์ ชื่อว่า เชอวาลีเย (Chevalier) : ดวงตรา แพรแถบกลัดอกแบบไม่มีดุม ตามรูปที่ 1
  • ชั้นจัตุรถาภรณ์ ชื่อว่า ออฟีซีเย (Officier) : ดวงตรา แพรแถบกลัดอกแบบมีดุม ตามรูปที่ 2
  • ชั้นตริตาภรณ์ ชื่อว่า กอม็องเดอร์(Commandeur) : ดวงตรา แพรแถบสวมคอ ตามรูปที่ 3
  • ชั้นทวีติยาภรณ์ ชื่อว่า กร็องตอฟีซีเย (Grand Officier) : ดวงตรา แพรแถบกลัดอกแบบมีดุม ดาราเนื้อเงิน ตามรูปที่ 4
  • ชั้นประถมาภรณ์ ชื่อว่า กร็อง-ครัว (Grand-Croix) : ดวงตรา สายสะพาย ดาราเนื้อทอง ตามรูปที่ 5 (ในรูปเป็นสำรับบุรุษ)
แพรแถบย่อ
เชอวาลีเย
ออฟีซีเย
กอม็องเดอร์
กร็องตอฟีซีเย
กร็อง-ครัว

สมาชิกเลฌียงดอเนอร์ชาวต่างประเทศที่มีชื่อเสียง

[แก้]

ชาวสยาม และชาวไทย

[แก้]

ชั้นกร็อง-ครัว

[แก้]

ชั้นกร็องตอฟีซีเย

[แก้]

ชั้นกอม็องเดอร์

[แก้]

ชั้นออฟีซีเย

[แก้]

ชั้นเชอวาลีเย

[แก้]

ต่างชาติ

[แก้]
  1. อิตาลี: วาเลนตีโน การาวานี (Valentino Garavani) นักออกแบบพัสตาภรณ์ ได้รับในเดือนกรกฎาคม 2549
  2. รัสเซีย: วลาดีมีร์ ปูติน ประธานาธิบดี ได้รับในเดือนกันยายน 2549[6]
  3. ออสเตรเลีย : พลอากาศเอกแองกัส ฮูสตัน (Angus Houston) ผู้บัญชาการทหารสูงสุด ได้รับกอม็องเดอร์ใน พ.ศ. 2550
  4. อินเดีย: อมิตาภ บัจจัน (Amitabh Bachchan) นักแสดง ได้รับออฟีซีเยในเดือนมกราคม 2550[7]
  5. สหรัฐ: เดวิด ลินช์ (David Lynch) ผู้กำกับภาพยนตร์ ได้รับเชอวาลีเยในเดือนตุลาคม 2550[8]
  6. ฮ่องกง: ศาสตราจารย์ฉูหลี่จื้อ (Lap-Chee Tsui) รองอธิการบดีมหาวิทยาลัยฮ่องกง ได้รับเชอวาลีเยในเดือนตุลาคม 2550
  7. ศรีลังกา: มาลิก เปรีส (Malik Peiris) ราชบัณฑิตแห่งสหราชอาณาจักร ได้รับเชอวาลีเยในเดือนตุลาคม 2550
  8. เกาหลีใต้: อิม คว็อนแต็ก (Im Kwon-taek) ผู้กำกับภาพยนตร์ ได้รับใน พ.ศ. 2550[9]
  9. อิสราเอล: ชิมอน เปเรส (Shimon Peres) ประธานาธิบดี ได้รับในเดือนมีนาคม 2551[10]
  10. บอตสวานา: เฟอร์ทัส โมแก (Festus Mogae) ประธานาธิบดี ได้รับในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2551[11]
  11. สหรัฐ: สตีเวน สปีลเบิร์ก ผู้กำกับภาพยนตร์ ได้รับเชอวาลีเยในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2551[12]
  12. แคนาดา: นักร้องเซลีน ดิออน ได้รับเชอวาลีเยจาก นีกอลา ซาร์กอซี ประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐฝรั่งเศส เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม พ.ศ. 2551 ณ พระราชวังเอลีเซ (ฝรั่งเศส: Palais de l’Élysée)[1]

นอกจากนั้นมีบุคคลต่างชาติที่ได้รับอิสริยาภรณ์นี้อีก อาทิ คลินท์ อิสต์วู้ด ดาราภาพยนตร์สหรัฐอเมริกา และ พญ. แอนสัน ชาน อธิบดีกรมสาธารณสุขฮ่องกง เป็นต้น

อ้างอิง

[แก้]
  1. 1 2 อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ <ref> ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อ "Celine1"
  2. ↑ matichon (2026-06-30). "ปีติ ในหลวง-พระราชินี ทรงรับการทูลเกล้าฯ ถวายเครื่องอิสริยาภรณ์ จาก 'มาครง' ปธน.ฝรั่งเศส". สืบค้นเมื่อ 2026-06-30.
  3. ↑ การประดิษฐานพระโกศ ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท. (2551, 23 กุมภาพันธ์). เดลินิวส์. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.uc.in.th/web/html/popup_news/Default.aspx?ColumnId=53315&NewsType=2&Template=1 เก็บถาวร 2009-02-03 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. (22 พฤษภาคม 2551).
  4. ↑ สถานเอกอัครราชทูตฝรั่งเศสประเทศไทย. (2550, 25 ธันวาคม). พิธีทูลเกล้าฯ ถวายอิสริยาภรณ์ฝรั่งเศสแด่สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.ambafrance-th.org/spip.php?article872 เก็บถาวร 2011-07-25 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. (23 พฤษภาคม 2551).
  5. ↑ matichon (2026-05-23). "ฝรั่งเศส ทูลเกล้าฯ ถวายเครื่องอิสริยาภรณ์ Légion d'honneur ชั้น Grand Officier เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี". สืบค้นเมื่อ 2026-05-23.
  6. ↑ Dailymotion.com. (2006, 13 October). Chirac décore Poutine. [Online]. Available: http://www.dailymotion.com/video/xhvhv_chirac-decore-poutine. (25 May 2008).
  7. ↑ BBC News. (2006, 12 October). Bollywood star gets French honour. [Online]. Available: http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/6044614.stm. (25 May 2008).
  8. ↑ Global Good News. (2007, October 4). Dr David Lynch awarded highest civilian honour of France, the Legion of Honour, and inspires President Nicolas Sarkozy to bring invincibility to his nation. [Online]. Available: http://www.globalgoodnews.com/world-peace-a.html?art=1191356142257645. (25 May 2008).
  9. ↑ Lee Hyo-won. (2007, 28 November). France to Award Director Im Kwon-taek. [Online]. Available: http://www.koreatimes.co.kr/www/news/art/2007/12/141_14567.html. (4 December 2007).
  10. ↑ Ynetnews. (2008, 10 March). Sarkozy tells Peres France is Israel's true friend. [Online]. Available: http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-3517500,00.html. (25 May 2008).
  11. ↑ AFP. (2008, 20 March). Sarkozy décore le président du Botswana pour sa bonne gouvernance. [Online]. Available: http://www.jeuneafrique.com/fluxafp/fil_info.asp?reg_id=0&art_cle=43493 เก็บถาวร 2008-04-07 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. (25 May 2008).
  12. ↑ MSN Celebrity UK. (2008, 21 May). MSN article about Spielberg receiving the honour. [Online]. http://entertainment.uk.msn.com/celebrity/news/Article.aspx?cp-documentid=8350390 เก็บถาวร 2009-02-13 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน. (25 May 2008).

แหล่งข้อมูลอื่น

[แก้]

แม่แบบ:เครื่องอิสริยาภรณ์ฝรั่งเศส

เข้าถึงจาก "https://th.wikipedia.org/w/index.php?title=เครื่องอิสริยาภรณ์เลฌียงดอเนอร์&oldid=13096901"