ศีลธรรมอันดีของประชาชน

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
Jump to navigation Jump to search

ศีลธรรมอันดีของประชาชน /สีนทำ-/ (อังกฤษ: public morals) หมายถึง มาตรฐานทางศีลธรรมและจริยธรรมซึ่งนิยมกันอยู่ในสังคมหนึ่ง ๆ ไม่ว่าจะโดยความนับถือเช่นจารีตประเพณีทั่ว ๆ ไป เรียกว่าเป็น "แรงกดดันจากสังคม" (อังกฤษ: social pressure) หรือโดยการบังคับใช้ผ่านกฎหมายหรือผู้มีอำนาจหน้าที่ตามกฎหมาย เรียก "แรงกดดันจากบ้านเมือง" (อังกฤษ: legal pressure) ทั้งนี้ เพื่อเป็นปทัสถานหรือแนวที่สมาชิกในสังคมพึงปฏิบัติต่อสังคมนั้น ๆ รัฐที่ปกครองโดยใช้แนวคิด "เทวาธิปไตย" เช่น ไทย มักสั่งสอนประชาชนให้เห็นว่าศีลธรรมอันดีนั้นมีค่าเสมอคำสอนทางศาสนา และทั้งสองสิ่งก็มีค่าบังคับเช่นเป็นกฎหมาย

โดยทั่วไปมักเข้าใจกันว่า "ศีลธรรมอันดีของประชาชน" เป็นเรื่องเกี่ยวกับความเหมาะสมทางเพศมากกว่า เช่น เรื่องโสเภณี ความฝักใฝ่เพศเดียวกัน ความเหมาะสมในการแต่งกาย ความโป๊เปลือยหรือเรื่องเร้ากามารมณ์ การท้องก่อนแต่ง และการปกป้องเด็ก เป็นต้น ถือว่าเป็นเหตุผลหลักสำหรับการควบคุมพฤติการณ์ในสังคม และมักนำไปสู่การรณรงค์ต่อต้านผู้ไม่เคารพนับถือพระเจ้าหรืออะไรก็ตามที่มักเคารพนับถือกันอย่างพระเจ้า เช่น กษัตริย์ ราชวงศ์ ฯลฯ ซึ่งนับเป็นคนละฝ่ายกับ "เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น" ทีเดียว

อันที่จริงแล้ว ความไม่เหมาะสมทั้งหลายต้องนับว่าเป็นสิ่งที่ขัดต่อศีลธรรมอันดีของประชาชนทั้งนั้น ขึ้นกับว่าสังคมนั้นมองว่าอะไรคือความไม่เหมาะสม แต่แน่นอนว่าในการมองของคนทั้งโลก ความฉ้อฉลทางการเมือง การกล่าววาจาโป้ปดต่อสาธารณะ และความเสื่อมเสียทางการเมือง ไม่ว่าจะเป็นการเมืองระดับท้องถิ่นหรือระดับชาติ ก็นับว่าเป็นความไม่เหมาะสมเช่นกันทั้งนั้น ความแตกต่างทางการมองสังคมของแต่ละสังคมนั้น เป็นต้นว่า บางสังคมก็มองว่าการที่ผู้นำประเทศมีพฤติกรรมทางเพศที่ไม่เหมาะสม เช่น มีภริยาหลายคน หรือไม่จดทะเบียนสมรส เป็นความไม่เหมาะสม ในขณะที่บางสังคมก็มองว่าเป็นเรื่องส่วนตัว จุดนี้เรียกว่าเป็นช่องสีเทาระหว่างเรื่องส่วนตัวกับเรื่องส่วนรวม เพราะเรื่องส่วนตัวของบุคคลบางคนก็อยู่ในความสนใจเป็นอันมากของประชาคม

แน่นอนว่าภายในกรอบแห่งศีลธรรมอันดีของประชาชน การพนันและการขันต่อย่อมถูกควบคุมตามปรกติ บ่อนการพนันถูกมองว่าเป็นภัยยิ่งกว่าสลากกินแบ่งหรือการพนันฟุตบอลทั้งที่สองอย่างหลังมีแพร่หลายดาษดื่น นอกจากนี้ ในบางสังคม การร่ำสุรายาเมาในที่สาธารณะและการทำแท้งยังเป็นสิ่งที่รับไม่ได้ มีการออกกฎหมายควบคุมพฤติกรรมเช่นว่าด้วยโดยเหตุผลเพื่อพิทักษ์ธำรงศีลธรรมอันดีของประชาชน ซึ่งว่ากันตามประวัติศาสตร์แล้ว กฎหมายดังกล่าวที่มามาทุกยุคทุกสมัยก็ตั้งอยู่บนเหตุผลเดียวกัน ทั้งนี้ ถึงแม้ว่าจะมีกฎหมายอนุญาตให้ทำแท้งอย่างถูกต้องก็ตาม คนก็ยังมองว่าเป็นบาปเป็นความไม่เหมาะสม

กรอบแห่งศีลธรรมอันดีของประชาชนนั้นมีความเปลี่ยนแปลงไปทุกยุคทุกสมัย บางทีก็เปิดกว้างขึ้น และบางทีก็หดแคบลงมาก เช่น เมื่อก่อนนี้การรับประทานอาหารบนถนนที่เรียกว่า "เดินไปกินไป" หรือการที่ผู้หญิงสูบบุหรี่ในที่สาธารณะ จะถูกประณามหยามเหยียดอย่างที่สุด แต่ปัจจุบันสังคมเปิดกว้างขึ้น หรือบางกลุ่มแนวคิดอาจเรียกว่าสังคม "หน้าทน" มากขึ้นก็ว่าได้

ดูเพิ่ม[แก้]