การปกครองของบริษัทในอินเดีย

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
การปกครองของบริษัทในอินเดีย
อาณานิคมร่วมทุนโดยบริษัทอินเดียตะวันออก
ในกำกับของรัฐสภาแห่งบริเตนใหญ่

 

 

 

ค.ศ. 1757–1858
 

ธงบริษัท ตราอาร์ม
คำขวัญ
Auspicio Regis et Senatus Angliae
"ในกำกับของพระเจ้าแผ่นดินแลรัฐสภาอังกฤษ"
เมืองหลวง กัลกัตตา (1757–1858)
ภาษา อังกฤษ, ฮินดี
รัฐบาล บริษัทอินเดียตะวันออกอันทรงเกียรติ
ข้าหลวงต่างพระองค์
 -  1774–75 วอร์เรน ฮาสติงส์ (คนแรก)
 -  1857–58 ชาลส์ แคนนิง (สุดท้าย)
ประวัติศาสตร์
 -  ยุทธการที่ปลาศี 23 มิถุนายน ค.ศ. 1757
 -  สัญญาอัลลาฮาบัด 16 สิงหาคม 1765
 -  สัญญาศรีรังคปัฏฏณะ 18 มีนาคม 1792
 -  สัญญาบาสเซน 31 ธันวาคม 1802
 -  สัญญายันดาเบา 24 กุมภาพันธ์ 1826
 -  สัญญาลาฮอร์ 9 มีนาคม 1846
 -  พ.ร.บ.รัฐบาลอินเดีย 2 สิงหาคม 1858
พื้นที่
 -  1858[1] 1,942,481 ตร.กม. (749,996 ตารางไมล์)
สกุลเงิน รูปี
ปัจจุบันเป็นส่วนหนึ่งของ  บังกลาเทศ
 อินเดีย
 ปากีสถาน
 พม่า

การปกครองของบริษัทในอินเดีย หรือบางครั้งเรียกว่า กัมปานีราช (อังกฤษ: Company Raj)[2] หมายถึงการปกครองดินแดนในอนุทวีปอินเดียของบริษัทอินเดียตะวันออกของอังกฤษ ซึ่งเริ่มขึ้นตั้งแต่ปี 1757 ภายหลังกองทหารของบริษัทมีชัยชนะในยุทธการที่ปลาศีและได้ภาคเบงกอลมาครอบครอง และในปี 1765 บริษัทก็ได้รับสิทธิในการเก็บรายได้ในเบงกอลและพิหาร ต่อมาในปี 1773 บริษัทได้ตั้งกัลกัตตาเป็นเมืองหลวง และมีราชสำนักอังกฤษได้แต่งตั้งข้าหลวงต่างพระองค์คนแรกขึ้น[3]

หลังได้เบงกอลและพิหารมาครอบครอง บริษัทก็ได้ส่งกองทหารไปเจรจาให้รัฐต่างๆยินยอมให้บริษัทเข้าไปทำผลประโยชน์ตามเงื่อนไขที่บริษัทต้องการ รัฐใดที่ยินยอมก็จะยังมีคงอำนาจในการปกครองตนเอง ถึงกระนั้น รัฐมากมายในอินเดียตัดสินใจต่อสู้กับบริษัทและต่างพ่ายแพ้ เจ้าผู้ครองรัฐถูกริบอำนาจและรัฐตกไปอยู่ภายใต้การปกครองของบริษัท บริษัทได้ยุติบทบาทในการปกครองอนุทวีปอินเดียไปภายหลังการก่อกบฎโดยชาวพื้นเมืองในปี 1857 ซึ่งนำมาสู่การตราพระราชบัญญัติรัฐบาลอินเดีย ค.ศ. 1858 ซึ่งรัฐบาลสหราชอาณาจักรได้เข้ามาปกครองอินเดียโดยตรงแทน

อินเดียในปี ค.ศ. 1765, 1805, 1837 และ 1857 (สีชมพูคือดินแดนในปกครองของบริษัท) อินเดียในปี ค.ศ. 1765, 1805, 1837 และ 1857 (สีชมพูคือดินแดนในปกครองของบริษัท)
อินเดียในปี ค.ศ. 1765, 1805, 1837 และ 1857 (สีชมพูคือดินแดนในปกครองของบริษัท)

อ้างอิง[แก้]

  1. John Barnhill (14 May 2014). R. W. McColl, ed. Encyclopedia of World Geography. Infobase Publishing. p. 115. ISBN 978-0-8160-7229-3. 
  2. Oxford English Dictionary, 2nd edition, 1989: Hindi, rāj, from Skr. rāj: to reign, rule; cognate with L. rēx, rēg-is, OIr. , rīg king (see RICH).
  3. Metcalf Metcalf, p. 56